Werkt deze schakeling? Mistlichten worden DRL.

Je weet wel dat het erg slecht is voor de levensduur van halogeenlampen als ze te koud zijn tijdens bedrijf (=lagere spanning)?

Ehh, nee dat was niet bekend.
Bedankt voor de tip.

Een goede tip, maar ik denk dat het wat ingewikkelder ligt. Er zijn twee curves: de curve van de gloeidraadslijtage an sich, waarbij de levensduur met een 13^e-machtsfunctie afhangt van de aangelegde spanning (nogal spectaculair dus), en de curve van het halogeeneffect (recombinatie van verdampte metaaldeeltjes met de gloeidraad).

In de praktijk kunnen gedimde halogeenlampen alsnog heel lang meegaan omdat die curves elkaar "ergens" kruisen, dus de effecten elkaar deels opheffen.

Als je de lampen zo nu en dan (buiten verkeersdeelname om, zo vaak mist het niet) 10 minuten voluit laat branden denk ik dat het allemaal prima blijft werken.

Ik zie nog niet helemaal in, hoe die spoel nu bekrachtigd word.

Dat was nu ook mijn vraag, want de spoel wordt 2x met een + aangesloten.
Mijn boerenverstand zegt, klopt niet.
Maar wat doet de diode daar? Geeft het geen kortsluiting zo?

Toch is dat al een oude truc:

Als de ontstekings-plus hoog is ("contact aan") EN de parkeerlicht-plus niet ("parkeerlichten uit"), dan staat er dus 12V TUSSEN die twee aansluitingen. De relaisspoel krijgt dan "min" via de parkeerlichten, want de parkeerlichten en de spoel komen als het ware in serie te staan. Deze grap werkt alleen als het verbruik van (in dit geval) de spoel veel kleiner is dan het verbruik van alle parkeerlichten samen, want anders zouden de parkeerlichten ook mee gaan branden.

De diode voorkomt dat het relais aantrekt als het omgekeerde het geval is, dus "contact uit" EN "parkeerlichten aan".

Nu je het zo schrijft....die aha Erfahrung

Sonytech bedankt voor je verklaring!

Ik ga het proberen. En de eventuele korte levensduur van de lampen neem ik voor lief.

@Gadget_inc: Correctie: het is de "aha Erlebnis".

Overigens kun je wel rekening houden met oom agent: een clublid van de AX-club had dit namelijk ook ingebouwd in zijn AX, maar die is er voor aangehouden en die moest ter plaatse het systeem ongedaan maken!
Het op halve sterkte laten branden van mistlampen is blijkbaar niet toegestaan!

Klopt, twijfelde aan de spelling
Maar toch weer een mooi moment

De relaisspoel krijgt dan "min" via de parkeerlichten, want de parkeerlichten en de spoel komen als het ware in serie te staan.

Deze truc heb ik al eens eerder gezien, dus ik kende 'm toevallig.
Maar in zo'n geval verduidelijkt het veel, als je de parkeerlichten dan maar intekent in het schema. Eventueel buiten een stippellijntje, zodat de lezer ziet dat het bestaand spul is, en niet tot de nieuwe schakeling behoort.

--
Die 13e macht, is daar ergens een paper van te vinden? Het is ècht heel hoog. Ik had al eens '6e macht' gelezen... het lijkt me ook nog niet eens heel gemakkelijk die exponent vast te stellen.

[Bericht gewijzigd door Frederick E. Terman op zaterdag 10 augustus 2013 19:33:36 (24%)]

Mistlampen mogen alleen in combinatie met dimlicht aan kunnen en dan nog bij mist met een zicht van minder dan 50m geloof ik.
De sterkte heeft er niks mee te maken.

Die verplichte combinatie met dimlicht is absurd genoeg om de wetgever op dat gebied verder niet al te serieus te nemen. Ik weet eerlijk gezegd ook niet of deze nog steeds geldt.

Of een armatuur officieel gekeurd is als mistlamp, als breedstraler, bermlicht, verstraler, dagrijlicht of wat dies meer zij kun je bovendien van een afstandje niet eens zien, dus je moet een agent treffen die er speciaal naar op zoek gaat (omdat je negatief opvalt) of in een grote controle belanden op het moment dat je die dingen hebt branden. Ik zie soms ook (kennelijk goedgekeurde) dagrijlichten die hinderlijker schijnen dan voluit brandende mistlampen. Dan denk ik dat goed afgestelde mistlampen op minder dan een kwart van het vermogen er (mede dankzij de wat lagere lichttemperatuur dus geligere tint) best mee door zullen kunnen als dagrijlichten.

@FET: ik zal eens gaan zoeken, moet eerlijk zeggen dat ik niet direct een bronvermelding heb. Misschien dat ik het voor de zekerheid de volgende keer een "belachelijk stijle exponentieele relatie" zal noemen

Betreffende dat spanning-levensduurverband: alle internetbronnen lijken te spreken van een exponentieel polynomiaal verband L = V^x L_V = L_V0 · (V/V₀)^x, maar zijn het niet eens over de precieze exponent x. Een meer wetenschappelijke bron stelt de exponent op ongeveer -13 (Van Horn, David D. "Mathematical and physical bases for incandescent lamp exponents." Illuminating Engineering 60 (1965): 196-202.). Er zou ook nog een (helaas zover ik weet niet meer beschikbaar) technisch rapport van General Electric uit 1884 moeten zijn (TP-110R2) waarin melding wordt gemaakt van x = -13.1 (gasgevuld) en x = -13.5 (vacuum).

Wat internetbronnen:

x = -12
1 2 3 4 5

x < -12
6

x =~ -13
7

-12 > x > -16
8

x = -16
9

Dat GE-rapport wordt als bron gebruikt in link 7, zo te zien.

Is er een reden dat je alle exponenten negatief opschrijft?

@fred101: klopt. Alleen gaat dit over vacuum of edelgasgevulde lampen en dan vooral rondom het normale werkpunt. Bij halogeen spelen meerdere effecten die elkaar mogelijk tegenwerken.

[Bericht gewijzigd door maartenbakker op zondag 11 augustus 2013 12:30:30 (43%)]

Als ik dit zo lees dan neemt de levensduur bij in serie zetten ( dus op halve spanning) toch juist enorm toe ?
Er stond ook dat de gloeidraad met 1 mA "warm" houden ( te weinig om zivhtbaar te branden) de levensduur enorm verlengt.
Zit ik verkeerd te zoken op ie links of lees ik het vekeerd ? In flipperkasten worden lampjes ook op lagere spanning gezet op de levensduur te verlengen. Wel meemt de lichtsterkte meer af dan de spanning. Op halve spanning zullen ze veel minder dan de halve lichtopbrengst geven.

Ik heb hier een buitenlantaarn met 3 60w gloeilampen in serie en die doen het al 15jaar
iedere avond van ongveer 23.00u tot 7.00u de volgende ochtend.

Het is zowieso geen handige schakeling. De opgenomen diode heeft maar een kleine spanningsval van 0,6 volt en is meer bedoelt om de lampen te scheiden. Als het parkeer of stadslicht uit staat worden die lampen als massa gebruikt ze staan immers in serie met de spoel van het relais. Wat gebeurt er nu als de verlichting ingeschakeld wordt het relais krijgt twee maal plus spanning en valt af de diode komt in sperrichting te staan dus ziet de contact spanning niet meer. Hoe dan ook het is handiger om overdag met dimlichten te rijden en als het aanzetten daarvan te veel moeite is kan een schakeling veel makkelijker bedacht worden.

Op 11 augustus 2013 08:11:44 schreef fred101:
Als ik dit zo lees dan neemt de levensduur bij in serie zetten ( dus op halve spanning) toch juist enorm toe ?

Jep. Maar bij /halogeen/ lampen is het zo dat de lamp zichzelf "revitaliseerd" als ie warm genoeg is. Laat je hem steeds op halve kracht werken, dan werkt dat niet. Door dat regenereren kan je hem met een "realistische" levensduur op een hogere spanning laten werken, waardoor de temperatuur hoger is en het rendement hoger.

Op 11 augustus 2013 13:44:00 schreef Paul Welther:
60w gloeilampen in serie en die doen het al 15jaar

Gloeilamp is geen halogeen.
Halogeen hersteld zichzelf mist hij warm genoeg wordt.

@Ts Mistlamp is bedoeld als mistlamp. Zolang er geen drl of dr in het glas staat is het ongekeurde verlichting en mag het dus niet.

@ronny530: Beetje mistig (!) verhaal van je....

Wat de 0,6V spanningsval over de diode met het principieel functioneren van de schakeling te maken heeft begrijp ik niet helemaal.

Dit is wat de schakeling doet:

IGNITION   PARKING    FOG     |    FOG       FOG
           LIGHTS     LIGHTS  |    LIGHT     LIGHT
                              |    LEFT      RIGHT
------------------------------|----------------------
  OFF       OFF        OFF    |     OFF       OFF         (1)
                              |
  OFF       OFF        ON     |     ON        ON          (2)
                              |
  OFF       ON         OFF    |     OFF       OFF         (3)
                              |
  OFF       ON         ON     |     ON        ON          (4)
                              |
  ON        OFF        OFF    |     DIM       DIM         (5)
                              | 
  ON        OFF        ON     |     OFF       ON          (6)
                              |
  ON        ON         OFF    |     OFF       OFF         (7)
                              |
  ON        ON         ON     |     ON        ON          (8)

Je hebt drie "ingangen", dus 2³ = 8 mogelijke combinaties.

In de waarheidstabel hierboven zie je dat het branden van de mistlichten door de schakeling alleen afwijkt van normaal (dus zonder de schakeling) in de situaties 5 en 6. Dat zijn immers de enige twee situaties waarin het relais aantrekt.

Situatie 5 is hetgeen wat je wil; situatie 6 is iets dat je niet wil.

Welke combinaties van de ingangen in jouw auto voor kunnen komen weet ik niet. Als daarin de stadslichten uitgaan op het moment dat je dim-, groot- of mistlicht aanzet, dan kan gaat er dus met deze schakeling maar EEN mistlamp branden.

Als ik perse zoiets met mistlampen zou willen gaan doen, dan zou ik detecteren of de motor draait (en dus de dynamo spanning afgeeft) en aan de hand van dit signaal het relais een seconde of vijf vertraagd aansturen. Maar wat @2N3055 ook al zei: op de openbare weg is het op deze manier helemaal niet toegestaan.

Op 11 augustus 2013 03:12:39 schreef maartenbakker:
Is er een reden dat je alle exponenten negatief opschrijft?

Een kwestie van smaak. De vergelijking die ik noemde klopte natuurlijk niet, deze zou L_V = L_V0 · (V/V₀)^x moeten zijn. Als je de exponenten liever positief ziet, dan is de vergelijking (L_V0/L_V) = (V/V₀)^x.

Voor halogeenlampen verhelpt de halogeenvulling de corrosie van het wolfraam bij hoge temperaturen, de eenvoudige polynomiale vergelijking gaat dan dus inderdaad niet meer op. We hebben het hier over het halveren van de werkspanning. De temperatuur heeft een 0,42e-machtsverband met de spanning (aldus Wikipedia); bij halve spanning daalt de temperatuur dus met ca. 25% – dat is zo'n 750K. Omdat de halogeencyclus pas functioneert bij 2500°C (ongeveer 2800K) [bron] kan je er redelijk vanuit gaan dat de halogeencyclus bij halvering van de spanning niet meer in werking is, en de levensduur van de lamp dus dramatisch wordt verkort. Echter, op basis van de dertiendemachtsregel zou de levensduur van de lamp door het halveren van de spanning met een factor 8000 worden verlengd. Ik vermoed dus dat het met die levensduur wel meevalt De lichtopbrengst daarentegen zal om te huilen zijn, maar dat was ook de bedoeling.

halogeen in serie kan ook heel oud worden. heb 9 jaar terug 2 spotjes in serie aangesloten buiten. die gaan aan als het donker wordt en uit rond middernacht. gemiddeld genomen branden ze 5 uur per dag, dus een dikke 16.000 uur totaal voor spotjes die normaal maar 2000 branduren hebben.

wat je wel krijgt als de lampen op een te lage spanning branden is zwarte gloeidraden en aanslag in de glazen bol. dat is als de brandspanning te laag is voor de lampjes. dit krijg je pas onder de 5v brandspanning bij 12v halogeen..

Zou het daarbij helpen als je de lampjes zo nu en dan 10 minuten op volle spanning bedrijft zoals ik adviseerde, of leven ze dan alsnog korter?