Jongensradio anno 2007 Deel4

Deel vier over radiobouwers van nu, en over de tijd dat Leonard z'n boeken schreef.

Deel 1
Deel 2
Deel 3 last
[Bericht gewijzigd door Henry S. op 25 juni 2008 22:30:01]

Ha de opening van alweer deel 4

Ik heb tijdens die markt vakantie en zit op de boot. Dus ik kan helaas niet.

Ik ben vanmorgen nog even bezig geweest met de murphy maar het blijft vreemd. De spoelbak was nu ineens wel goed. zal wel iets niet goed gezeten hebben of vuil ofzo. Maar dat afregelen valt niet mee. Ik heb nu alle banden gehad (met de trimpunten onder en boven in de band en zoals FET aangaf de spoel onder en trimmer boven) maar ik ontvang helemaal niets. Als ik echter de meetzender moduleer en daar op afstem krijg ik een keurige audio sinus op de luidspeaker welke ook hoorbaar is. Dat zou betekenen dat alles in ieder geval "in lijn" staat.
Misschien dat de AF versterking met vervangingsbuis toch te weinig is en dat zou ook voor de EF42 ipv EF52 kunnen gelden (evt ook verkeerde impedantie). Anders weet ik het nu even niet meer. Toch te hoog gegrepen ben ik bang en verslagen door 50 kilo oud engels metaal.

Fred

Not so fast my dear Freddie!

Wat is er eigenlijk geworden van de aanstichter van dit alles, Frithjof?
Ik las ergens dat die met gezondheidsproblemen te kampen had......

Die heeft nog eens een mooi artikel geschreven voor RB destijds over de Murphy B40, met schema en obscure modificaties erbij.
Misschien dat hij raad weet?

Zoals ik het nu lees zit er iets niet lekker rondom de RF trap. Wat gebeurt er als je rechtstreks op de mengbuis naar binnen gaat, dus de preselectie en voortrap even overslaan?
Met een forse antenne zou je dan al wel iets moeten kunnen horen.....

PS de EF41 ipv. EF22 zou heel goed kunnen, behoudens de andere buisvoet.
Wel even letten op goeie afscherming en zorgen dat anode en rooster elkaar niet kunnen "zien".
Desnoods stukkie blik over de buisvoet.
[Bericht gewijzigd door KT88 op 14 april 2008 19:15:39]

Zoals je ziet zit de EF42 op de orinele voet, in de radio zit ook de alu huls er weer over heen en ziet hij er orgineel uit.

Fritjoff is aan het hardlopen wat schijnt te werken.

Om het IF af te regelen heb ik direct op het rooster gemoduleerd zoals in het boek staat. Dan hoor ik het behoorlijk hard uit de speaker. Ik denk zelf ook het RF. Als ik een draadje aan de grid van de mixbuis of aan de trafo daarvoor hang, dan ontvang ik al wat. In de mideengolf band ontvang ik wat sterke stations (2 of 3)

Maar om een voorbeeld te noemen. Ik gebruik de racal als referentie (heb geen goede frequentie aflezer), ik deed dat door een stukje draad aan het eind van de coax kabel. De racal pikt dat mooi op en dan weet ik waar ik zit. Kwam er vanmorgen achter dat het de verkeerde coax was, deze zat nergens aan vast dus de racal pikt dat zelfs met 20cm draad naar de antenneswitch al op. De murphy klinkt zachter dan de racal zelfs met de meetzender direct op de antenne.

Maar staat die EF42 in plaats van een 22?
Dat gaat niet werken, het is geen staartbuis.........
Steilheid en ug1-g2 is ook veel groter......dus ook de capaciteiten.

Ik verwacht niet dat het remrooster een probleem vormt, dat is nl. vast verbonden aan kathode bij de 41, bij de 42 en 22 niet.
[Bericht gewijzigd door KT88 op 14 april 2008 20:29:05]

Net naar gekeken omdat ik een zooi EF42's heb, zeker niet vergelijkbaar met de EF41.

En dat verklaard dan meteen waarom ik hem niet afgeregeld krijg vermoed ik: de capaciteiten.

Dit was de enige buis die ik had met specs die een beetje in de buurt kwamen. Dan heb ik nu dus een beetje een probleem. Wat is een staartbuis (ben nog niet zo lang met buisjes bezig dus mijn voorraad en kennis zijn beperkt)

Orgineel is een CV327

Fred
[Bericht gewijzigd door fred101 op 14 april 2008 20:42:11]

quote:

Op 14 april 2008 20:41:07 schreef fred101:
En dat verklaard dan meteen waarom ik hem niet afgeregeld krijg vermoed ik: de capaciteiten.

Vermoedelijk is dat een of de oorzaak.

quote:

Wat is een staartbuis (ben nog niet zo lang met buisjes bezig dus mijn voorraad en kennis zijn beperkt)

Een staartbuis is een buis met regelbare steilheid, in de karakteristiek ziet dat er zowat uit als een staart.
Vandaar de wat pittoreske bijnaam.

quote:

Orgineel is een CV327

Hetgeen overeen zou moeten komen met een EF52.
En dat klopt weer niet met de EF22, want de 52 is geen staartbuis.
De gegevens hiervan komen verder ook niet overeen met de 22, ietsje meer met de 42.

Blijft lastig, ik denk dat je er niet an ontkomt om e.e.a. om te gaan bouwen (Rk, Rg2).
En overnieuw trimmen..............

Dat vind ik nog niet zo'n ramp als ik maar weet hoe. Geen idee wat ik dan moet veranderen. Hij versterkt best goed verder, sterker nog, de eerste trap gaat als een speer, het is de tweede die roet in het eten gooit en daar zit een orginele buis.

Fred

En als je de buisjes uit de 1e en 2e trap omwisselt?

De enige manier zou zijn om met een originele buis de instellingen na te meten en deze zoveel mogelijk te benaderen met de vervangbuis.
Daarvoor zul je eigenlijk ook eerst de karakteristieken op moeten nemen van beide buisjes, iets dat met bijv. een AVO buizentester vrij vlot gaat.

Kunnen we wel een keertje hier doen als je wilt.
[Bericht gewijzigd door KT88 op 14 april 2008 21:25:59]

quote:

Op 14 april 2008 19:15:07 schreef KT88:

Wat is er eigenlijk geworden van de aanstichter van dit alles, Frithjof?
Ik las ergens dat die met gezondheidsproblemen te kampen had......

Ik heb nog regelmatig contact. Frithjof is momenteel niet actief op het forum, maar leest incidenteel wel mee. Alles is weer onder controle en zoals Fred al aangaf loopt hij zich wezenloos maar wel met goede resulaten. Ik had hem afgelopen zondag al verwacht in Rotterdam Marathon, maar dat zal nog te hoog gegrepen zijn

Ik zie hem hier ook niet. Goed om te lezen dat het beter gaat, Frithjof beterschap!.
[Bericht gewijzigd door Henry S. op 14 april 2008 22:21:33]

Ikke is weer beetje blijer. Het geval werkt eindelijk. Is een hele luxe omroepdoos want hij mist de 80m band en de 40m is ongeveer 3mm op de schaalverdeling. Als amateur ontvanger is de B40 denk ik meer geschikt maar hij doet wel heel goed lange/middengolf. Jammer dat arrow weg is. Verder op alle banden een boel gehoord (chinees, shanhai, korea, BBC enz )tot ongeveer 12MHz, daarboven moet ik overdag proberen vermoed ik.

De AGC is nog helemaal lekker (schakelaar), maar het begin is er. Buisjes 1e en 2e trap zijn niet gelijk, de tweede is een CV303. (zitten er 6 in)

Ik heb uiteindelijk het volgende gedaan. Ik heb dmv wobbelen de filter doorlaat zo piekerig mogenlijk gemaakt. Dat zag je ontstaan maar vaak buiten de afstemming. Daarna de meetzender gemoduleerd en de VFO zo verdraaid dat ik een zo goed mogenlijke toon terug zag en hoorde oftewel hem het filter in gedraaid. Dat steeds boven en onder in de band. Was toen ik dat uitgevogeld had in een uur klaar.

KT: een lesje buizentesten/afregelen sla ik niet af. Heb van de paar keer dat ik samen met zweetvoetje heb zitten meten ook erg veel geleerd (oa wobbelen en mijn scoop beter gebruiken)

Dank voor de hulp=, maar wees gerust, ik heb nog een B41, MA79F (moet ook eindtrap en microfoonversterker bij gebouwd worden) en ARN6 (voor als ik het echt begrijp) staan en die werken ook nog niet Dus jullie zijn nog niet van me af (en dus van jongensradio)

Fred

En ik heb vandaag de griddipper gekregen
_{Overigens was het het best verpakte pakje dat ik ooit heb gehad, wij hebben weer een kubieke meter noppenfolie erbij gekregen}

Fred, jij zei dat een DC een leuk volgend project zou zijn. Nou zou het leuk zijn als je daar een schema+wat uitleg van hebt.

Ik hoor het wel,

Nijntje

[Bericht gewijzigd door Pietdepiet op 15 april 2008 19:28:01]

Ik heb vandaag ook mijn pakje binnen, 107 buizen. Nu nog een betere opslag methode kiezen zodat ik weet wat ik heb, wat de equivalenten zijn en waar ik ze heb liggen.

Een DC, is een ontvanger die bestaat uit een VFO en een mixer/detector. Je VFO draait bv op 10MHz, je afgestemde kring van de preselectie staat ook op 10MHz. Bij de mixer komt dus een twee maal een signaal van 10MHz binnen.
Een mixer vermenigvulligd frequenties en het resultaat daarvan is dat aan de uitgang de som en verschilfrequenties verschijnen. (Daarom heet het ook vermenigvuldigen, ik heb op de lagere school zitten slapen denk ik ) Dat is dus 20MHz en 0 MHz. Nu bestaat een AM signaal uit een draagolf en twee zijbanden (hier ga ik spijt van krijgen). Dat signaal is bv 6KHz per zijband breed. Dat betekend dat je bij het mixen dus 9994-10006 KHz mengt met 10MHz. Het resultaat wat we gebruiken (de som frequentie filteren we er uit)is dus in werkelijkheid 10.000-9994=6 tot 10.000-10.0006=-6, -6 is niks dus hebben we een 0-6KHz breed signaal. Oftwel het audio signaal Je kunt je voorstellen dat je voor goede muziekweergave 6000Hz een beetje minnetjes is maar voor spraak is dat prima. We gaan na de mixer het somsignaal er uit filteren en dat audiosignaal versterken. Klaar is je radio. Geen gelijkloop problemen zoals bij de superhet.
Je oscillator bepaalt wat je ontvangt. Dat kun je met je griddipper al simuleren. Stop dat signaal samen met een antennesignaal in een mixer, stuur het door een diode en je hebt een DC.

Ik heb wel schema's maar geen waarvan ik weet of ze werken en de meeste met buizen. De meeste bouwsels waren experimenten en zelfbedenksels die weer gesloopt zijn en ik bewaarde toen mijn aantekeningen nog niet.

Fred, hoop niet dat dit te ingewikkeld is. Ben niet zo goed in simpel uitleggen
[Bericht gewijzigd door fred101 op 15 april 2008 19:49:13]

Ik geloof dat ik het snap. Wat je in feite dus doet is een signaal opwekken, en dat 'vergelijken' met het ontvangen signaal waardoor je het audiosignaal overhoud.

quote:

Op 15 april 2008 01:00:50 schreef fred101:
KT: een lesje buizentesten/afregelen sla ik niet af. Heb van de paar keer dat ik samen met zweetvoetje heb zitten meten ook erg veel geleerd (oa wobbelen en mijn scoop beter gebruiken)

Misschien handiger als ik de AVO een keer meeneem jouw kant op.
Die is wat lichter dan een Murphy ontvanger.....

Ja, je haalt feitelijk de draagolf er uit en dan hou je het audio over. Zenden gaat net omgekeerd. Dan meng je het microfoonsignaal met een draaggolf (AM).
De volgende stap is dat is SSB. Dan ga je alleen 1 van de twee zijbanden uitzenden. Als je 100W uitzend dan gaat 50W in je draaggolf zitten en 25W in de onderste zijband en 25W in de bovenste. 50% van je signaal bevat dus geen informatie. Bij SSB (single sideband) gaat 100W in die ene zijband waardoor je informatie dus veel harder doorkomt en het kost minder bandbreedte.
Als je echter een SSB signaal met een DC ontvangt dan meng je de draaggolf erbij maar bij SSB is er geen draaggolf, dat gaat dus bijna niet. Als je op 10MHz ssb uitzend (300Hz-3KHz breed) dan is dat dus 9997-9999,7. Meng je daar dan 10MHz bij dan mix je dus 10MHz met niets. Daarom ga je bij SSB anders te werk. Je gaat zelf eerst de ontbrekende draaggolf er weer bij mengen mbv een oscillator en daarna het ontstane AM detecteren. De volgorde is vaak wat anders. Eerst Mengen naar een middenfrequent, dan dmv een BFO op een vaste frequentie, de draagolf er weer bij en dan filtering en detectie. Het kan ook direct zoals ik bij mijn hydrodine doe. Daar "zend" ik zelf de draagolf uit waardoor de preselctie trap al direct een synthetisch AM signaal ziet.

Fred

KT: ik denk dat je daar wel eens gelijk in kunt hebben. Is het niet leuk om eens een soort meet-meeting te hebben met de jongens van jongensradio. Altijd leerzaam en gezellig.

Fred

Leuk idee fredden!

Lijkt mij ook een leuk idee, hoewel ik momenteel niet zo actief ben met radiotjes bouwen doe ik natuurlijk wel mee.

Of telt een 80m reg. ontvanger met buisjes EF80 - ECL80 op laagspanning (50V) ook mee?
Wordt het nieuwe project van onze afdeling.

Fototje erbij:


Loopt van ±3.300 tot ±4.400 kHz zoals het nu experimenteel is opgebouwd.
[Bericht gewijzigd door Hugo Welther op 15 april 2008 22:19:51]

Een echte reg. telt natuurlijk mee...

Een meetmeeting ben ik altijd voor te porren. We moeten ook het 1-jarig jubileum (6 mei) van het "Genootschap" nog vieren. Misschien een combinatie evenement doen.

@Fred: met een DC-ontvanger kun je in principe geen AM ontvangen, alleen SSB (onderdrukte draaggolf). Het is eigenlijk een productdetector waarbij je VFO het injectiesignaal is.

Het nadeel is dat je bij een echte DC ontvanger (dus zonder HF trap) de selectiviteit en versterking in de laagfreq. trap maakt. Een 80dB (of meer) LF versterking is soms moeilijk stabiel te maken (b.v. oscillatie door terugkoppeling b.v. via de voeding). Ik heb hier al jaren een 80 mtr. DC RX. Een prima ontvangertje, maar ik kan hem alleen gebruiken op een accu. Op netvoeding schreeuwt het ding de hele buurt bijelkaar.

Vaak ontvang je wel AM met een DC RX, alleen is het meestal ongewenst (AM doorbraak)

@Hugo: Ben je al wat gevorderd met de huff-puff printjes boren.

[Bericht gewijzigd door Schimanski op 15 april 2008 21:52:02]

Nog even over productdetectors/modulators en daarmee ook over DC ontvangers (want die bestaan daaruit):

In de mixer vermenigvuldig je geen frequenties, maar signaalspanningen met elkaar.
Het resultaat bevat de som- en verschilfrequenties (en wel voor iedere signaalfrequentie).
_{Het is net als bij exponenten: als je twee machten (van 10 bijvoorbeeld) met elkaar vermenigvuldigt, komt het op hetzelfde neer als dat je de exponenten optelt: 10³ * 10² = 10⁵.
Dat komt doordat sinussen eigenlijk ook uit exponentiële functies bestaan, twee zelfs, zodat je + èn - in de exponent krijgt, maar dat is werkelijk hogere wiskunde.}

Als je een LSB signaal op een (onderdrukte) draaggolf van 10 MHz (10000 kHz) hebt, heb je dus alleen die zijband, van 10000 aflopend tot 9997 kHz, overeenkomend met de modulatie van 0 tot 3 kHz in de microfoon.
Reken je niet vanaf 0 maar vanaf 0,3 kHz, dan wordt het natuurlijk van 9999,7 naar 9997,0 kHz.

Door dit te mixen met je eigen 10000,0 kHz krijg je in één keer het verschilsignaal, dat loopt van
10000 - 9999,7 = 0,3 kHz tot aan 10000 - 9997 = 3,0 kHz.

Bij een productdetector, en DUS ook bij een DC ontvanger, hoef je dus niet een draaggolf bij te mengen en dan gelijk te richten. Bij een ouderwetse diodedetector werd het wel eens zo gedaan, maar dat was eigenlijk lapwerk.

Bij AM levert het mixresultaat van je eigen "draaggolf" en die van de zender alleen gelijkspanning op (en de grootte daarvan is ook afhankelijk van het faseverschil tussen die twee). Je doet daar verder toch niets mee.

quote:

Op 15 april 2008 21:49:17 schreef Schimanski:
[...]
@Hugo: Ben je al wat gevorderd met de huff-puff printjes boren.

Mans, zie je mailbox.