Een betere FM-bug

Gepost door Henry Schouwstra op donderdag 17 januari 2008

4. De bouw

4.1 onderdelen

Voor de transistoren hoeven niet per se bc546 gebruikt te worden, bc547/548 e.d. voldoen ook. Bijna alle normale NPN-transistoren voldoen wel.

De diode mag ook best een ander type dan de 1n4007 zijn, bijna alle diodes hebben wel een varicap effect. (eigenlijk is een 1n4007 een simpele gelijkricht-diode, maar hij doet het ook best als varicap.) Waarschijnlijk voldoen bijna alle simpele diodes wel. Maar de 1n4001-4007 zijn goed verkrijgbaar, en ik raad aan om er zo eentje te nemen.

Voor de potmeter kan je een klein instelpotmetertje nemen, maar je kan een ook grotere nemen waar je een knop op kan zetten. Het is maar net wat je handig vindt.

Voor de spoel kan men volstaan met een lus van 3 bij 4cm. Het type draad maakt niet uit, maat het is handig om stevig koperdraad te gebruiken, omdat dit goed in de vorm blijft zitten waarin je het vouwt. 1mm dik is goed. Je kan het best geisoleerd draad pakken, want dan maakt het niet zoveel uit als het per ongeluk iets anders aanraakt.

De elco’s mogen hogere spanningen hebben dan in de schakeling staat aangegeven. Ik raad het af om met elco’s voor lagere spanningen te werken, al kan dat ook nog best werken.

De trimmer mag van alles zijn, zolang het bereik maar ongeveer klopt. 2-10pF gaat met waarschijnlijk ook nog wel goed, en 4-40pF ook, maar je hebt dan wel een kleiner afstembereik. Het handigst is het om er eentje te nemen met een bereik tot zo’n 20pF.

Ik adviseer om experimenteerprint/gaatjesprint te gebruiken om deze schakeling op te bouwen. Neem dan de versie met losse eilandjes, en niet met banen. Dan kan je vrij compact bouwen, en krijg je een betrouwbare schakeling. Als je wil kan je ook de dead-bug methode gebruiken, maar dat is minder handig voor een kleine schakeling waar het essentieel is dat bepaalde onderdelen korte leidingen hebben.

4.2 Bouw

Het audiodeel van de schakeling is weinig gecompliceerd, en kan net zo gebouw worden als je wil. Bij het HoogFrequent-deel moet je wel oppassen. Je moet de onderdelen vrij dicht bij elkaar zetten. er mag nooit meer dan 2cm draad tussen 2 onderdelen zitten in het HF-deel!!! Iedere centimeter draad is namelijk een kleine spoel, en als het teveel is, dan wordt na een tijdje de spoel van alle te lange draden groter dan de echte spoel. (dat is tenslotte ook maar 12cm draad in totaal).

Als je de trimmer monteert, dan heeft ie in het geval van een folietrimmer meestal 3 pootjes. De 2 pootjes tegenover elkaar zijn doorverbonden met elkaar en het ’schroevendraaiervakje’. Deze kant moet je aan de aarde zetten. De andere kant kan dan aan de kant van de varicap. Het is belangrijk dat je de aarde aan het schroevendraaiervakje hebt zitten, want dit maakt het later een stuk makkelijker om de FM-bug af te stemmen.

Zorg ervoor dat de spoel vrij in de lucht hangt. Klap de spoel dus niet plat om de print heen ofzo om ruimte te besparen.

Als je de schakeling getest en werkend hebt, dan kan je ervoor kiezen om de schakeling in een metalen kastje in te bouwen. Dat zorgt voor meer stabiliteit en minder brom. Je moet er dan natuurlijk wel voor zorgen dat de spoel nog steeds naar buiten steekt.

4.3 Foto’s van een geslaagde bug

Alhier 2 foto’s van de bug. (5mm ruitjespapier als achtergrond). Deze versie is met USB-stekkertje zodat ik m aan de computer kan hangen.

Foto FM-bugFoto FM-bug
Foto FM-bugFoto FM-bug
Foto van de FM-bug van Thomas Dobbelaere. Hij heeft de zogenaamde ’dead-bug’-methode gebruikt i.p.v. experimenteerprint, wat dus ook heel netjes is gelukt.

Foto van de FM-bug van Thomas DobbelaereFoto van de FM-bug van Thomas Dobbelaere