[NL] Meer dan alleen verlichting met 1,5mm2 op B16 automaat in flatgebouw

Weer een leuke.

In de gangen waar de bergingen zitten onderin een flatgebouw loopt alleen een schakeldraad en een nul. Ik ben bezig de verlichting te vervangen in de gangen en ik zie dat er vanaf de armaturen allerlei kabels (3x2,5mm2) zijn afgetakt naar de bergingen (maar niet naar alle bergingen) waarvan sommigen op een kwh-meter zitten met een B16 automaatje. In de cvz kast is de hele groep afgezekerd op B16.
Van origine hebben de bergingen geen elektra.

Vanaf de groepenkast naar de laatste armatuur is de afstand ongeveer 25 a 30 meter. Daartussenin zitten dus al die aftakkingen. Sommigen rechtstreeks uit de armatuur soms met een lasdoosje. Bij tenminste 1 berging heb ik een wcd gezien (de meesten zijn geblindeerd) wat mij doet vermoeden dat het in de meeste bergingen ook zo is. Ik heb zo mijn twijfels of dit wel veilig is. Ik weet dat 1,5 mm2 tot op zekere hoogte 16A aan kan maar of het in dit geval ok is vraag ik me af.

Nee, dit lijkt me een aardige pruts en friemel constructie.

Als er enkel een schakeldraad loopt, hebben de bergingen alleen prik als het licht aan is in de gang?

Nee er staat permanent prik op. Alleen af te schakelen in de groepenkast.

Overigens zien sommige aangelegde delen er wel netjes en professioneel uit wat mijn verbazing eigenlijk alleen maar doet toenemen.

[Bericht gewijzigd door SNY op (48%)]

Dat kom je wel bij meer flats tegen...
Niet helemaal netjes, de bewoners betalen gezamenlijk de elektra en als er dan een paar zijn met bv een oplader voor de fietsaccu of een koelkast / vriezer....

Die 1,5mm2 daar gaat die B16 echt op wel uit met sluiting, maar het hoort zeker niet zo allemaal.

Op dinsdag 20 mei 2025 01:27:22 schreef revado:
Dat kom je wel bij meer flats tegen...
Niet helemaal netjes, de bewoners betalen gezamenlijk de elektra en als er dan een paar zijn met bv een oplader voor de fietsaccu of een koelkast / vriezer....

vandaar dat er meestal een 24 of 36VAC trafo op de berging verlichting zat om dit aftakken tegen te gaan.

ik heb ook wel gezien dat van de poets wcd's in de kelder direct een 2x 0,75mm2 vmvs afgetakt was. wcd schroeven waren dichtgelijmd zodat men er niet meer bijkon. draad achter de pijp langs over het muurtje heen.

[Bericht gewijzigd door testman op (21%)]

Vroeguh, toen ik nog in een flat woonde, was de verlichting 48 volt ,er zat een levensgrote trafo in een schakelruimte, en daarop de verlichting, met b25 socket.Er waren natuurlijk zat mensen die zelf een trafo van 48/220 erbij gefrobelt hadden.

Of het veilig is valt hiervandaan niet te beoordelen.
Is de zwarte draad wel 1,5?
Je zult de elektrische installatie moeten (laten) keuren.
Dat zul je moeten regelen met de VVE.

Daar zal ongetwijfeld van alles uitkomen! Zeer zeker uitvoeringen waar de bewoners niet blij mee zijn.

Denk ook na over een vervolgstap.
Alleen verlichting, dus alle bergingen afsluiten?
Of toch een aftakking naar elke berging en daar alleen een verlichtingspunt.
Maak je een hele nieuwe verlichting, en dan met LED, en dan op (bv) 12 Volt, zodat de bewoners nergens meer een 230 Volt aansluiting hebben.
Legio mogelijkheden, maar brand je vingers er niet aan! Regel het met de VVE.
Uit je bezorgdheid over de veiligheid in de gemeenschappelijke ruimten.

Op dinsdag 20 mei 2025 08:03:08 schreef mel:
Vroeguh, toen ik nog in een flat woonde, was de verlichting 48 volt ,er zat een levensgrote trafo in een schakelruimte, en daarop de verlichting, met b25 socket.Er waren natuurlijk zat mensen die zelf een trafo van 48/220 erbij gefrobelt hadden.

Ja, die trafo's weet ik ook te zitten, een in een flat van 10 jaar oud, dat ding heeft een "nullast" van enorm veel... loeiheet.
Daar verdenk ik er ook een paar van een omgekeerde trafo.

Ik heb zo mijn twijfels of dit wel veilig is. Ik weet dat 1,5 mm2 tot op zekere hoogte 16A aan kan maar of het in dit geval ok is vraag ik me af.

Eem 1,5mm2 kan zeker 16A aan, maar de lengte is dan wel vrij beperkt ik dacht uit mijn hoofd zo maximaal 50 meter.

En met 16A bedoel ik dan dat zekering 16A mag zijn, maar als daar continu veel stroom loopt dan word het wel wat warm. Maar ook daar kan het meestal wel tegen
Het is dan ook sterk situatie afhankelijk.

Oude draden er uit en 3 x 2,5 er in, meteen dus ook een aarde.
Dan bij iedere berging een kastje met tellertje en 2 amp automaatje in de gng op de wand, misschien per 2 zelfs in een kastje..
Dan beperk je het af te nemen vermogen tot 500 watt per berging.
|Maar zoals Toet ook aangeeft, goed met het VVE bestuur / beheerder bespreken en anders handen er af laten...
Dit is een algemene installatie en daar beslist, als het koopwoningen zijn, de VVE over, anders de verhuurder.

2amp kun je geen moer mee als een lampje laten branden, zeker een B2 knalt er al uit bij de inschakelstroom van de koelkast.

en anders de algemene stroom van de schuurtjes op een meter en verdelen over de huisnummers die aftakken van die voeding. laders en koelkasten loopt in een jaar best op anders..

en het kan ook zomaar zijn dat je 1 aftakking ziet, maar dat men van dat schuurtje uit weer links en rechts heeft afgetakt dus in de praktijk zijn het veel meer gebruikers.

[Bericht gewijzigd door testman op (22%)]

Sommigen hebben inderdaad een metertje maar nog steeds icm met een B16 automaat. Zou eigenlijk 6A moeten zijn ivm selctiviteit t.o.v.de B16 automaat in de cvz als je het mij vraagt. Want als er 1 uitklapt zit de hele gang in het donker. Bij sommige zit het kastje namelijk in de berging.

In elk geval meld ik alle misstanden en wat adviespunten.

Op dinsdag 20 mei 2025 17:36:57 schreef testman:
2amp kun je geen moer mee als een lampje laten branden, zeker een B2 knalt er al uit bij de inschakelstroom van de koelkast.

en anders de algemene stroom van de schuurtjes op een meter en verdelen over de huisnummers die aftakken van die voeding. laders en koelkasten loopt in een jaar best op anders..

en het kan ook zomaar zijn dat je 1 aftakking ziet, maar dat men van dat schuurtje uit weer links en rechts heeft afgetakt dus in de praktijk zijn het veel meer gebruikers.

Juist daarom 2 ampere, dan kunnen ze geen grotere verbruikers aansluiten :)
Onbewaakt een fietsaccu opladen in een berging is nou net niet de bedoeling.

Een 2 ampère zekering op 230V is vrij zinloos. Zelfs een simpele acculader zal bij inschakelen al de zekering laten springen. Een 2A thermische zekering die kan wel. Want voor kortsluiting heb je al de 16A zekering ervoor zitten. OF een 6A automaat kan ook nog wel ivm met inschakelpieken.

"selectiviteit" is iets wat met "gemak" te maken heeft. Nouja, selectiviteit t.o.v. je hoofdzekering ook met de portemonnay. Als je bereid bent de consequenties te aanvaarden, dan mag het van mij.

Maar... Ik gok dus dat de historie alsvolgt is:

* Gebouw wordt aangelegd. Er wordt voorzien voor "wat verlichting" in de bergingen en voor de bewoners: "Geen stroom in de bergingen".

Of dat "geen stroom" uit een "bouwbesluit" o.i.d. komt of gewoon uit praktische overwegingen "door de initiele bewoners besloten", dat weet ik niet. Ik vermoed dat er regels zijn die het onmoedigen.

Wegens: "alleen verlichting" en "bij lange na geen 10A" kan dat met 1.5mm^2 bedraad worden.

In de loop der jaren zijn er
* Mensen die zo nu en dan wat te hobbyen hebben in hun berging.
* mensen die hun fiets willen opladen in de berging.

Die mensen bewandelen dan 1 van 2 mogelijke routes.

* De VVE vragen: "Mag ik het aftappen?" en de VVE heeft daarin toegestemd. De VVE had dat niet moeten toestaan wegens precies zekeringen en draaddiktes waar we het nu over hebben.

* Een rustig moment afwachten en "stiekum" even wat aanleggen.

In beide gevallen heb je dus onwenselijke situaties. Als de VVE het toegestaan heeft valt de bewoners weinig te verwijten.

Anway... "men" (van de VVE) vind het over het algemeen niet fijn dat andere mensen "ongelimiteerd" stroom kunnen gebruiken in hun berging en dat dat door "iedereen" betaald moet worden... Vandaar dat ik de "met toestemming van de VVE" optie raar zou vinden...

er zijn ook wel flatgebouwen waar de voeding vanuit het appartement in de schuur zit. niemand takt er dan af. echter is dat nadien niet te doen doorgaans, word een hoop opbouw en boren.

er zijn ook best wat kleinere VVE waar men goedkoper uit zou zijn als de woningen die paar lampjes en intercom zelf zouden voedden. scheelt het vastrecht van die amper belaste 1x 35A of 3x25A. ander verhaal met een lift, hydrofoor, ventilatie, pompen, centrale stook enz. maar menig oude gebouwen hebben dat niet.

Op woensdag 21 mei 2025 18:46:08 schreef rew:
"selectiviteit" is iets wat met "gemak" te maken heeft. Nouja, selectiviteit t.o.v. je hoofdzekering ook met de portemonnay. Als je bereid bent de consequenties te aanvaarden, dan mag het van mij.

Maar... Ik gok dus dat de historie alsvolgt is:

* Gebouw wordt aangelegd. Er wordt voorzien voor "wat verlichting" in de bergingen en voor de bewoners: "Geen stroom in de bergingen".

Of dat "geen stroom" uit een "bouwbesluit" o.i.d. komt of gewoon uit praktische overwegingen "door de initiele bewoners besloten", dat weet ik niet. Ik vermoed dat er regels zijn die het onmoedigen.

Wegens: "alleen verlichting" en "bij lange na geen 10A" kan dat met 1.5mm^2 bedraad worden.

In de loop der jaren zijn er
* Mensen die zo nu en dan wat te hobbyen hebben in hun berging.
* mensen die hun fiets willen opladen in de berging.

Die mensen bewandelen dan 1 van 2 mogelijke routes.

* De VVE vragen: "Mag ik het aftappen?" en de VVE heeft daarin toegestemd. De VVE had dat niet moeten toestaan wegens precies zekeringen en draaddiktes waar we het nu over hebben.

* Een rustig moment afwachten en "stiekum" even wat aanleggen.

In beide gevallen heb je dus onwenselijke situaties. Als de VVE het toegestaan heeft valt de bewoners weinig te verwijten.

Anway... "men" (van de VVE) vind het over het algemeen niet fijn dat andere mensen "ongelimiteerd" stroom kunnen gebruiken in hun berging en dat dat door "iedereen" betaald moet worden... Vandaar dat ik de "met toestemming van de VVE" optie raar zou vinden...

"Men van de VVE" bestaat niet, ook al wordt dat vaak gedacht.
De VVE zijn alle eigenaren samen.
Dergelijke zaken moeten op de Algemene Vergadering beslist worden.
Dat het vaak anders gaat, of dat de beheerder of huismeester wat toestaat doet daar niets aan af.

Op woensdag 21 mei 2025 22:16:47 schreef testman:
er zijn ook wel flatgebouwen waar de voeding vanuit het appartement in de schuur zit. niemand takt er dan af. echter is dat nadien niet te doen doorgaans, word een hoop opbouw en boren.

er zijn ook best wat kleinere VVE waar men goedkoper uit zou zijn als de woningen die paar lampjes en intercom zelf zouden voedden. scheelt het vastrecht van die amper belaste 1x 35A of 3x25A. ander verhaal met een lift, hydrofoor, ventilatie, pompen, centrale stook enz. maar menig oude gebouwen hebben dat niet.

Dit heb ik inderdaad wel eens moeten doen. Bewoner kreeg een metertje en word gecompenseerd door de VvE. Algemene aansluiting weg en servicekosten drastisch omlaag. Meterkast van de bewoner zat in dit geval precies achter de cvz-kast.

Helaas hebben de meeste VvE geen technische kennis in huis en weten soms niet waar ze 'ja' op zeggen. Ook bij de externe VvE beheerders is die kennis er vaak niet. Men kijkt of vraagt ook niet wat technisch mogelijk is. Men geeft de opdracht aan een bedrijf. Bedrijf voert stoïcijns uit en vangt geld.

Ik heb begrepen dat er bij tenminste 1 bewoner een oplader stond voor een scootmobiel en dat daarvoor toestemming is gegeven. Maar omdat die er niet meer woonde was het verzoek van 1 iemand van de bewonerscommisie om die en 1 andere in elk geval af te koppelen. Toen ik in die andere flat kwam zag ik dus het tienvoudige aan aftakkingen. Ik heb het vraagstuk bij de woningcorporatie neergelegd en men denkt erover om de bedrading te gaan vervangen. Naar mijn mening moet er ook in de bergingen dan een andere beveiliging komen waar men wel is aangesloten op een eigen kwh metertje en waar men dat niet heeft zonder meer afkoppelen.

Er is ook afgetakt in de armaturen zelf met zwevende lassen waar ik geen fan van ben. Beste lijkt me om de bedrading naar de 1e armatuur te vervangen, daar een lasdoos op de centraaldoos plaatsen en dan met opbouw verder. Mooiste zou zijn een hele eigen groep als dat mogelijk is zodat men niet in het donker zit in de gangen als iemand iets stoms heeft gedaan totdat iemand met de cvz sleutel op komt draven.

Ander groeiend probleem. Veel bewoners willen hun elektrische scooter op kunnen laden. In deze stad moeten alle nieuwe scooters uitstootvrij zijn. Dus dat wordt lachen.

Zelfs als alle scooters relatief brandveilig zijn, kun je door de wet van de grote getallen wel verwachten dat er vroeg of laat wat misgaat als je die massaal binnen oplaadt. En ik denk niet dat je kunt volstaan met verzwaren naar 2,5mm. Ik denk dat elke berging dan een eigen aansluiting met eigen zekering richting een centraal punt moet krijgen. Dus een ster-topologie in plaats van een bus-topologie.

Op woensdag 21 mei 2025 22:23:53 schreef revado:
"Men van de VVE" bestaat niet, ook al wordt dat vaak gedacht.
De VVE zijn alle eigenaren samen.

Ik weet het. In de praktijk is het zo dat als er een vergadering belegd wordt, dat de beheerder al weet dat er niet genoeg stemmen aanwezig zullen zijn voor geldige besluiten. "het heeft geen zin om te komen, de vergadering gaat bij gebrek aan voldoende aanwezigen toch worden stopgezet". Er wordt dan een tweede vergadering belegd waarbij ongeacht de opkomst gestemd mag worden.

Bij mijn laatste VVE vergadering was 98% van de stemmen komen opdagen. Ik heb geen persoonlijke ervaring met "te weinig stemmen om geldige besluiten te kunnen nemen".

@maarten: Dat is in theorie de mooiste oplossing. Maar m.i. onnodig duur. Ik denk dat je prima wegkomt met: "1 stopcontact per berging, 4 stopcontacten op een groep". Scheelt een hoop automaten en kabel-meters.

[Bericht gewijzigd door rew op (13%)]

bij een VVE die pas enkele jaren oud is hebben ze al voorzien op het laden in de eigen kelder. bij elke parkeerplaats op adres ligt een loze duimse buis die naar de meterkast van de woning loopt. echter was dat nog niet genoeg, van de brandweer mocht er dan nog niet geladen worden. dus is er rondom een leiding gelegd met overal op elke parkeerplaats een lasdoos op de toekomst. die ring komt uit de algemene voeding en schakelt af als het brandalarm afgaat. vanaf de doos word afgetakt naar een kastje bij elke parkeerplaats met een relais en zo gaan alle laders uit. dat is zo goedgekeurd door de brandweer en gemaakt. er zijn ook mensen die het scootmobiel zo opladen op de parkeerplaats.

dat is de toekomst bestendige versie ervan. echter bij een bouw van voor 2019 kom je dit al niet tegen.

zou je de verlichting vervangen, die aftakbras eraf gooien en een aparte voorziening maken voor de opladers. anders komt dat aftakken hoe dan ook weer terug. zet tegen het plafond bij de schuurtjes overal een enkel wcd. dan kan daar weer een stekker van de lader in. gezien de opladers een max van 250W niet halen vaak kun je dat extra verbruik met een verdeelsleutel toepassen. 1 of 2 groepen voor de kelders achter 1 tussenmeter zetten. overal meters tussen gaan zetten loopt in de cijfers en dan kost het meer als dat het oplevert. dan kun je net zo goed PV op het dak leggen om de algemene stroom recht te trekken. houd ook in de gaten dat opladen in de kelder zonder brandalarm of rookmelders weer een volgend risico is..

Op woensdag 21 mei 2025 22:23:53 schreef revado:
[...]

"Men van de VVE" bestaat niet, ook al wordt dat vaak gedacht.
De VVE zijn alle eigenaren samen.
Dergelijke zaken moeten op de Algemene Vergadering beslist worden.
Dat het vaak anders gaat, of dat de beheerder of huismeester wat toestaat doet daar niets aan af.

Hier in een gemixte koop/huur flat is 51% in de VVE de woningbouwvereniging. Dus "men van de VVE" is in dit geval Vidomes. Kopers hebben inspraak, maar de woningbouw bepaalt altijd wat er gebeurt. Gelukkig gaat het goed en heb ik weinig te klagen. In onze bergingen heeft iedereen een 10A smeltzekering en een WCD. De rekening wordt wel gezamelijk gedeeld, er zitten geen meters voor elke aansluiting. Flat is uit begin jaren 60.

ik had vroeger een kelder waar de spanning gewoon van mijn eigen woning op de eerste verdieping kwam..Dat was gewoon 230 Volt.Het ging alleen verkeerd toen ik de bedrading wilde vernieuwen. Op de begane grond waren winkels, en een of andere had een stevige schroef in de muur gemaakt, dwars door de pijp natuurlijk.. 8)7

Op donderdag 22 mei 2025 12:49:11 schreef mel:
ik had vroeger een kelder waar de spanning gewoon van mijn eigen woning op de eerste verdieping kwam..Dat was gewoon 230 Volt.Het ging alleen verkeerd toen ik de bedrading wilde vernieuwen. Op de begane grond waren winkels, en een of andere had een stevige schroef in de muur gemaakt, dwars door de pijp natuurlijk.. 8)7

heb zoiets gehad bij een VVE, daar lag bij de 1 na de andere flat 1 groep in sluiting door water van de bouw in de buizen naar de kelder. bij de ene ging er nog nieuwe draad in, de andere geen beweging meer in te krijgen.. was een aftakgevoelige installatie, een universeeldoos bij de onderburen in de meterkast en zo nog eens 1 verdieping lager :P

Wij hadden in ons complex uit 2003 in de bergingen 48V gloeilampen. Deze werden gevoed door 2 1000VA trafo's. Het sluipverbruik van deze trafo's was meer dan 800 Kwh per jaar.

Dit hebben we een paar jaar geleden vervangen door led armaturen van HBI op 24 V gelijkstroom. Twee efficiënte schakelende voedingen ervoor, precies afgemeten op het vermogen van de armaturen.

Dit werkt echt perfect, we hebben nu prima licht in de bergingen. Ook is de installatie heel onderhoudsarm. Bijkomend voordeel is ook nog dat het vermogen van de voedingen zo laag is, dat stroom aftappen voor andere doeleinden bijna niet gaat.

Zo hebben wij dus geen discussie over het gemeenschappelijk elektriciteitsverbruik en lopen we ook geen onnodige brandveiligheidsrisico's. Het mooie is dat alle eigenaren het ook nog eens volledig eens zijn met deze oplossing.