jooch
zilveren HIFI-kabels gesmeed door elfen bij maanlicht
Hoi,
Ik ben weer eens aan het klussen met een luidspreker setje, dit maal een Philips 3-weg uit eind jaren 70.
De kenners weten het vast nog wel, 8 inch woofer, 5 inch squawker en de AD160 op het hoog.
De luidsprekers waren verwaarloosd en heb ze in eerste instantie hersteld, maar ze moeten ook weer een doel krijgen. Het geluid blijft indrukwekkend gezien de leeftijd, maar ik wil graag het laag verbeteren, want het rendement van de woofer is een stuk lager als het midden en hoog.
Daarnaast is de woofer überhaupt niet fraai gefilterd bij deze setjes, dus waarom niet eens een stapje verder gaan?
Ik wilde altijd nog eens actieve luidsprekers bouwen en ik had toevallig nog een versterker projectje zonder behuizing, een mooie basis leek mij zo.
De Versterker
Een paar jaar terug kocht ik een stel printplaatjes op Ebay voor een stereo LM1875 schakeling. De LM1875 wilde ik ook altijd eens proberen aangezien het geluid erg goed schijnt te zijn en het paste wel mooi bij een actieve luidspreker. Daarnaast had ik met dergelijke schakelingen op experimenteer plaatjes vaak last van oscillaties.
De printjes uit China zijn erg fraai en goed ontworpen (2 zijdig, dikke laag koper en korte banen).
Standaard komt hij er dan ongeveer zo uit te zien:
Dit is ruwweg de schakeling:
Er zit ook nog een opampje op als voorversterker. Deze wil ik aanpassen naar een buffer.
Het Filter
Ik heb in de datasheets van de TDA2030 vaak gezien dat er een schakeling voor een actieve luidspreker in stond, zoals deze:
Het stelt niet veel voor, gewoon een RC filter op de ingang, maar vond het wel fraai en lekker simpel.
Het Plan
Ik zit te denken om de op-amp die al op de versterkprint zit om te bouwen naar een buffer en de 50K stereo potmeter te vervangen met het RC filter.
Het rendement wil ik uiteindelijk regelen door simpelweg de versterking van de LM1875 die het laag aanstuurt te verhogen (R17 of R18).
Vraag is nu even, zijn er ook nadelen aan een dergelijke opzet? Of is het verstandiger om een extra op-amp te gebruiken voor het filter?
Roland van Leusden
It's the rule that you live by and die for It's the one thing you can't deny Even though you don't know what the price is. It is justified.
Ik heb met het volgende actieve filter goede ervaringen:
Active 3-Way Crossover for Loud Speaker Systems
Gadget_inc
Je hebt tijd of je hebt geen tijd ! als je geen tijd hebt, waar is die dan gebleven ? https://ledverlichtingsoest.com/
Middentoner en tweeter kunnen niet parallel gezet worden. Je hebt dan echt teveel overlap tussen de twee weergevers.
Je zult echt een drieweg filter moeten hebben. Ik zou voor actief kiezen, dan kan je gemakkelijk proefsondervindelijk vaststellen wat de ideale crossoverfrequentie is. Tussen midden en hoog zou ik de grensfrequentie vrij hoog kiezen om het karakteristieke felle Philipskarakter te verminderen.
@ Gadget Inc.: valt mee hoor. Er zijn nog honderden van die speakers in omloop en ze kunnen beter presteren dan ze doen - ze geven in de originele situatie veel teveel hoog.
[Bericht gewijzigd door Ledlover op (18%)]
jooch
zilveren HIFI-kabels gesmeed door elfen bij maanlicht
Op 3 januari 2015 19:45:32 schreef Roland van Leusden:
Ik heb met het volgende actieve filter goede ervaringen:Active 3-Way Crossover for Loud Speaker Systems
Dat is zeker een mooi schema, mocht het toch die kant op gaan dan zal ik deze zeker even in gedachten houden.
@Gadget_inc
Even om in gedachten te houden, als ik niet die dag de luidsprekers had overgenomen hadden ze op de vuilstort gelegen. Daarnaast is het gedeelte zonde al jaren geleden geschied toen iemand vlekken maakte op het fineer, stukken afbrak en 12 gaten boorde in het achterpaneel (geen grap!).
Ik snap wat je bedoeld, maar dan moeten ze echt in concoursstaat zijn en dat zijn ze niet.
Daarnaast vindt ik het altijd leuk om mensen te laten horen dat oud niet slecht is, sterker nog dat alle meuk die mensen tegenwoordig binnenslepen eigenlijk beroerd klinkt vergeleken met ge-update luidsprekers.
Het probleem is gewoon dat de potentie van de individuele luidsprekereenheden gewoonweg niet bereikt wordt door kennis die later pas werd vergaart.
Ik doe overigens meer werk aan vintage apparatuur, bekijk dit maar eens: JVC JA-S5G
@Ledlover
Je bedoeld de overlap tussen het Laag en Midden/Hoog of overlap tussen Midden en Hoog?
Ik heb trouwens een meetmicrofoon hier, zowel het actief filter als het passieve gedeelte wordt ontworpen met CAD software.
De reden dat ik het midden en hoog passief wil laten is omdat deze vrij gemakkelijk te filteren zijn, ze hebben nagenoeg hetzelfde rendement,
Dat scherpe van de AD160 is eenvoudig te temmen door een nieuwe diffuser en extra demping. Lees meer daarover op mijn website.
Bert_Camper
Golden Member
Steek hier je licht eens op.
http://www.mfbfreaks.com/
Er gaat nog steeds niks of erg weinig boven een goede MFB speaker.
flipflop
"We cannot solve our problems with the same thinking we used when we created them" - Albert Einstein
Franssel
Verder geniet ik van mijn f9638 geluid in mijn werkplaats en huiskamer
Op 3 januari 2015 22:16:26 schreef flipflop:
Nou nou. Da's wel een krasse uitspraak!
maar wel waar vind ik.
geniet van mijn f9638 geluid in mijn werkplaats en huiskamer.
fineer hersteld met strijkijzer
jooch
zilveren HIFI-kabels gesmeed door elfen bij maanlicht
Of de Philips MFB serie wel of niet de beste luidsprekers zijn blijft een subjectief gegeven en geen feit. Feit is wel dat de MFB luidsprekers niet alleen van het MFB gedeelte profiteren maar evengoed van het actieve filter en dat is eenvoudig in andere luidsprekers te implementeren.
Laten we ons concentreren op stap 1, het actieve gedeelte en als dat slaagt wie weet, misschien komt er ook nog wel een MFB schakeling in 
Een actief wisselfilter zoals in die datasheet (wel omvormen tot 3-wegs variant) of in de link van Roland zal zeker werken. Maar of het daarmee ook lekker klinkt is een andere vraag.
Mochten de woofer, mid en tweeter perfecte weergevers zijn in een oneindige kast zou deze aanpak werken. Maar de weergevers zijn niét perfect, ze hebben zeer zeker onvolmaaktheden in hun frequentierespons die met het wisselfilter gladgestreken moeten worden.
Daarnaast heb je iets als baffle step waarbij de frequentierespons afhankelijk is van de vorm van de kast. Een effect van 6dB: niet te verwaarlozen.
Tot slot heb je nog risico op looptijdverschillen, waardoor in de frequentiegebieden waar meerdere weergevers tegelijk werken, het afstraalpatroon verandert (en je stereobeeld omzeep gaat).
Begrijp met niet verkeerd, 't is een leuk project! Maar je gaat hier behoorlijk wat tijd en moeite in steken, dan is het misschien zinvol om te investeren in een degelijke meetmicrofoon, waarmee je de frequentie- en faserespons van de luidsprekers kan doormeten. Met deze info kan je je wisselfilter verder tweaken (evt. via trial and error het eindresultaat meten en optimaliseren). Succes 
jooch
zilveren HIFI-kabels gesmeed door elfen bij maanlicht
Op 3 januari 2015 23:11:34 schreef subsonik:
Een actief wisselfilter zoals in die datasheet (wel omvormen tot 3-wegs variant) of in de link van Roland zal zeker werken. Maar of het daarmee ook lekker klinkt is een andere vraag.
Ah dat scheelt, ik zat me namelijk af te vragen of je met de versie die in dat datasheetje stond van de TDA2030 moeilijkheden krijgt met impedantie op de ingang van de LM1875. Ik zal uiteraard niet de waarden gebruiken die daar voorgesteld worden. Waarschijnlijk ergens rond de 47nF en 10Kohm (500Hz), zou dat mogelijke problemen kunnen veroorzaken?
Mochten de woofer, mid en tweeter perfecte weergevers zijn in een oneindige kast zou deze aanpak werken. Maar de weergevers zijn niét perfect, ze hebben zeer zeker onvolmaaktheden in hun frequentierespons die met het wisselfilter gladgestreken moeten worden.
Daarnaast heb je iets als baffle step waarbij de frequentierespons afhankelijk is van de vorm van de kast. Een effect van 6dB: niet te verwaarlozen.
Tot slot heb je nog risico op looptijdverschillen, waardoor in de frequentiegebieden waar meerdere weergevers tegelijk werken, het afstraalpatroon verandert (en je stereobeeld omzeep gaat).
Begrijp met niet verkeerd, 't is een leuk project! Maar je gaat hier behoorlijk wat tijd en moeite in steken, dan is het misschien zinvol om te investeren in een degelijke meetmicrofoon, waarmee je de frequentie- en faserespons van de luidsprekers kan doormeten. Met deze info kan je je wisselfilter verder tweaken (evt. via trial and error het eindresultaat meten en optimaliseren). Succes
Nou kan het nergens oneens met je zijn en zoals vermeld is de meetmicrofoon in huis en operationeel. Ziet er dus allemaal zeer gunstig uit. 
Ik heb het aangepaste schema hopelijk straks af, die zal ik dan meteen even plaatsen.
jooch
zilveren HIFI-kabels gesmeed door elfen bij maanlicht
Als je toch al actief gaat, waarom dan niet all the way? Het grote voordeel van full actief is dat elke driver rechtstreeks aan een eindtrap hangt. Elke driver "ziet" een impedantie van zo goed als nul over het hele frequentiebereik, hierdoor krijg je optimale demping. Met een passief wisselfilter ziet de driver een impedantie die een flink stuk hoger is en bovendien frequentieafhankelijk.
In je huidige opzet geniet enkel de woofer van dit voordeel. Beetje jammer, als je toch al bezig bent 
Schema ziet er verder goed uit hoor, maar:
- zie opm big_fat_mama (eventueel wel een condensator zetten aan de ingang)
- persoonlijk zou ik de versterking wat meer verdelen over de NE5532 en de LM1875, door bv. de NE5532 een gain van 4x te geven en de LM1875 5x.
- "shared decoupling" voor de LM1875: best elke LM1875 wel een eigen set 100nF caps geven
- power supply: met een 7815/7915 zou je toch een veel nettere +/- 15V maken terwijl het circuit er nauwelijks complexer op wordt 
Je voorziet ook best een instelbare gain per eindtrap zodat je de levels mooi op elkaar kan afstemmen.
Een stukje breadboard tussen filtersectie en eindtrap is ook altijd fijn om bv. een baffle step compensation erbij te bouwen, of een compensatie voor de weergavekarakteristiek van je drivers.
Succes 
@subsonik, betr. uw opmerking over "all the way" actief: ik huiver instinctief van het idee, een tweeter aan een eigen eindversterker te hangen, die dingen zijn toch zo delicaat. De inschakelplof die de meeste eindtrappen toch in zekere mate voortbrengen kan naar mijn aanvoelen reeds fataal zijn.
paulp
I thought, I thought of everything
paulp, noem/toon eens wat voorbeelden aub ipv te mekkeren over gepruts?
Zelf zie ik wel iets in het schema dat Elliott geeft voor in een actieve PA-kast, alleen wat gek dat hij begint met alles onder 35Hz weg te filteren en dan direct een boost op 40Hz.
http://sound.westhost.com/project137.htm
[Bericht gewijzigd door big_fat_mama op (63%)]
joopv
Golden Member
Op 3 januari 2015 22:16:26 schreef flipflop:
Nou nou. Da's wel een krasse uitspraak!
Voor het compromis tussen laagweergave en afmetingen is die uitspraak behoorlijk correct denk ik.
Op 3 januari 2015 23:00:10 schreef jooch:
Laten we ons concentreren op stap 1, het actieve gedeelte en als dat slaagt wie weet, misschien komt er ook nog wel een MFB schakeling in
Dat laatste lijkt me sterk - dat werkt alleen met de bijbehorende speaker+versnellingsopnemer.
flipflop
"We cannot solve our problems with the same thinking we used when we created them" - Albert Einstein
Op 4 januari 2015 15:02:04 schreef joopv:
Voor het compromis tussen laagweergave en afmetingen is die uitspraak behoorlijk correct denk ik.
Dat stond er niet bij. Jij krabbelt terug 
Maar hey, laten we die discussie maar niet voeren hier, is off topic en veel te subjectief.
[Bericht gewijzigd door flipflop op (18%)]
jooch
zilveren HIFI-kabels gesmeed door elfen bij maanlicht
Op 4 januari 2015 08:04:58 schreef big_fat_mama:
Kunnen R13/C1/R15 niet worden weggelaten? Ook van R14 zie ik niet goed de functie/meerwaarde.
Dit hoort allemaal bij het standaard schema van de LM1875:
Ik vermoed voor meer stabiliteit en ter preventie van oscillaties?
Paar dingen zijn gewijzigd t.o.v. het oorspronkelijke ontwerp:
- De waardes van de ingangscondensatoren heb ik aangepast naar de toepassing. Iets meer voor het laag en wat minder op het hoog, zodoende kan ik op het hoog een hoogwaardige condensator gebruiken.
- De ontkoppel C'tjes aan de LM1875 zijn gebundeld door de ontwerper van de print, ook niet mijn keus, maar kan ik nu niets meer aan veranderen.
- De waarden voor het Zobel netwerkje op de uitgang is door de ontwerper van de print aangepast.
- C2 is weggelaten door de ontwerper van de print.
Die laatste 2 aanpassingen vind ik vreemd, heeft iemand daar een verklaring voor?
subsonik schreef[/message]:
Als je toch al actief gaat, waarom dan niet all the way? Het grote voordeel van full actief is dat elke driver rechtstreeks aan een eindtrap hangt. Elke driver "ziet" een impedantie van zo goed als nul over het hele frequentiebereik, hierdoor krijg je optimale demping. Met een passief wisselfilter ziet de driver een impedantie die een flink stuk hoger is en bovendien frequentieafhankelijk.In je huidige opzet geniet enkel de woofer van dit voordeel. Beetje jammer, als je toch al bezig bent
Helemaal mee eens, echter de grootste problemen wat demping betreft zit grotendeels in het laag en dat is nog steeds opgelost. Dit was eigenlijk ook het hele uitgangspunt om niet alleen het rendement aan te kunnen passen, maar ook andere factoren uit te sluiten die bijdragen aan een slecht laag.
Waar jij bang voor bent is zoiets als dit neem ik aan?
Overigens is dit de impendantiecurve van de Visaton Starlet (8 Ohm).
Het passieve gedeelte zal er bij mij niet heel veel anders uit gaan zien, komt enkel nog een contour correctie bij voor de AD160.
Ik denk dat heel vaak vergeten wordt wat het voordeel is van 8 Ohm, een vriendelijke impendatie 
subsonik schreef[/message]:
Schema ziet er verder goed uit hoor, maar:
- zie opm big_fat_mama (eventueel wel een condensator zetten aan de ingang)
- persoonlijk zou ik de versterking wat meer verdelen over de NE5532 en de LM1875, door bv. de NE5532 een gain van 4x te geven en de LM1875 5x.
- "shared decoupling" voor de LM1875: best elke LM1875 wel een eigen set 100nF caps geven
- power supply: met een 7815/7915 zou je toch een veel nettere +/- 15V maken terwijl het circuit er nauwelijks complexer op wordt
De LM1875 wordt onstabiel bij een gain beneden de 10, las ik in de datasheet.
Ik las verder vaak dat een ingangsbuffer noodzakelijk is bij een actief filter en versterking optioneel. Stukje op de website van Elliot:
Die gedeelde ontkoppeling was ik ook minder blij mee, ik zal kijken of ik die 100nf ook aan de onderzijde kwijt kan.
Ook de Zener dioden zijn een erfenis, zat te denken om daarvoor in de plaats een LM7XLXX (TO-92) in te knuppen.
jooch
zilveren HIFI-kabels gesmeed door elfen bij maanlicht
Vanavond nog even wat boodschappen gedaan op Ebay omdat ik toch nog wat onderdelen miste. Kwam ik ook weer eens dit printje tegen:
3 hele dollars en nog een halve voor 2 printjes, dat is ook niet veel. Ik had nog een setje LM4700's over van een ander project en de LM4700 presteert ook een stuk beter in het laag dus ik dacht: Ok Subsonik, vooruit dan maar, omdat het zondag is...
Het wordt dus een volledige 3 weg. De LM4700 wordt dan vastgeknupt op de bestaande voeding van het LM1875 printje.
De trafo's zijn inmiddels ook onderweg:

Twee ringkernen van ieder 80VA op 2x15V zullen elk een luidspreker van stroom voorzien.
Intussen
Even een beknopte planning, in de tijd dat ik wacht op de onderdelen zal ik het volgende ondernemen met de luidsprekers:
- Een meting van beide luidsprekers in huidige staat (impedantie+frequentieverloop).
- De kasten zullen verder onderzocht worden op eventuele lekkage en er zal een middenschot geplaatst worden voor extra stevigheid (met metingen na modificatie).
- Er wordt onderzocht of een fasekegel voor de Squawker nodig is (meting).
- De tweeter zal gedempt worden met vilt en voorzien worden van een nieuwe diffuser.
- De frontplaat zal opnieuw beschouwd worden en waar nodig aangepast, de doeken zullen hiervoor waarschijnlijk moeten wijken.
jooch
zilveren HIFI-kabels gesmeed door elfen bij maanlicht
Zojuist even bezig geweest met de voeding voor de op-amps. Vond nog ergens een paartje LM7812 en LM7912, dus die maar geprobeerd te monteren.
De schoonheidsprijs verdient het zeker niet, maar ze zitten er in:
Ik heb er overigens de 100nf keramische condensators op de ingang weggelaten, aangezien ze dichtbij de elko's zitten. Of levert dat problemen op?
? Wat is er mis met een paar zenerdiodes in deze toepassing ? Het is niet alsof je dat veschil gaat kunnen meten, of er moet een fout in het verdere ontwerp zitten.
jooch
zilveren HIFI-kabels gesmeed door elfen bij maanlicht
Op 5 januari 2015 17:20:44 schreef Aart:
? Wat is er mis met een paar zenerdiodes in deze toepassing ? Het is niet alsof je dat veschil gaat kunnen meten, of er moet een fout in het verdere ontwerp zitten.
Mee eens Aart, er is ook niets mis mee. Elliott beschrijft dat ook in zijn artikel.
While a simple regulator may well be all that's needed for many applications, especially for circuits that use opamps, the regulator itself is generally not particularly critical. This is because most opamps have a very good power supply rejection ratio (PSRR) - the TL072 has a PSRR of 100dB (typical). This means that any low frequency signal on the supply (or supplies) is attenuated by 100dB before finding its way to the opamp's output pin. This varies with frequency!
Toch vermoed ik aangezien het nu toch al een volledige 3-weg geworden is, dat er ook nog wel eens een MFB regeling bij kan komen en dan komt die Zener vermogen tekort.