Omdat ik af en toe wel eens een zekeringautomaat wil monteren, heb ik een jaar of 4 geleden een Wiha setje gekocht. Het is de Momentschroevendraaierset TorqueVario®-S electric. Het is een fijn setje waarvan het draaimoment aanpasbaar is van 0,8 tot 5nm.
Aangezien ik momenteel met een klus bezig ben en de set gebruikte, viel het mij op dat de aandraaimomenten onjuist aanvoelden. Ik kon er de vinger niet opleggen maar voor mijn gevoel was het aandraaimoment ruim minder dat wat het zou moeten zijn.
Nu kon ik niet zo snel een calibratiemogelijkheid vinden dus ik heb een extra Wiha mmomentschroevendraaer gekocht, een digitale dit keer.
Bij het vergelijken heb ik de oude telkens een stukje verder opgedraaid tot het moment dat ze voor mijn gevoel hetzelfde waren en het verschil was wel opmerkelijk. De oude moest ik opschroeven tot 3,6 om gelijk te komen met de nieuwe digitale die op 2.8 stond (om een ABB zekeringautomaat aan te draaien). Was ik uitgegaan van de oude schroevendraaier, dan had ik serieus te weinig aandraaimoment gehad.
Zo maar een tip dus, laat het gereedschap regelmatig kalibreren of koop af en toe nieuw, het blijft niet voor eeuwig goed.
ps. irritant is wel dat van het nieuwe setje, de oude bits niet goed passen. Die zijn net iets kleiner en ik moet weer uitkijken naar een nieuw bitsetje.
Altijd terugdraaien tot 0nm scheelt een hoop
Als je ze op moment in de gereedschapkist teruggooit is de nauwkeurigheid snel ver te zoeken
nonius
set SCE to AUX.
Zo maar een tip dus, laat het gereedschap regelmatig kalibreren of koop af en toe nieuw, het blijft niet voor eeuwig goed.
Ik calibreer/controleer m'n momentsleutels gewoon zelf. Kwestie van vastklemmen van de bitopname in de bankschroef en een bekend gewicht (kracht) uitoefenen op een bekende lengte. Kan met een reiskofferweegschaal, of een emmer met water, of ...
Bij een momentschroevendraaier zul je even een tijdelijke arm moeten improviseren (houten latje eromheen klemmen?).
En wat DK zegt, na gebruik momentsleutels altijd terug op '0' zetten om de veer te ontspannen. Dat staat waarschijnlijk ook gewoon in de handleiding. Het is een kleine moeite voor dit dure precisiegereedschap.
Met precisiegereedschap (winkelhaken, waterpassen, schuifmaten, schroefmaten en momentsleutels) wordt niet gegooid. Eén keer op de vloer vallen kan het einde betekenen van nauwkeurig meten. Daarom ook regelmatig controleren (met calibers bijv.), en nooit aan anderen uitlenen!
maartenbakker
Golden Member
www.elba-elektro.nl | "The mind is a funny thing. Sometimes it needs a good whack on the side of the head to jar things loose."
Ik heb het vermoeden (nooit bevestigd) dat dit "op 0 draaien" zo moet gebeuren dat de veer niet slap hangt maar precies tegen de aanslag wordt gehouden. Kan het niet exact onderbouwen maar denk dat ik dit ook wel eens gehoord heb.
enige maanden geleden ging het hier al over iets gelijkaardigs. Ik heb onthouden dat nieuwe momentschroevendraaiers binnen 6% tolerantie moeten zit, maar dat na een jaar en tijdens een verplichte check een groot deel al 50% afwijkt.. het verbaasde me zeer dat dit zowat als normaal werd beschouwd, want wat heb je eraan als een sleutel al zoveel afwijkt?.. dan toch beter op het gevoel..
Op vrijdag 24 april 2026 21:53:06 schreef Minuteman:
ps. irritant is wel dat van het nieuwe setje, de oude bits niet goed passen. Die zijn net iets kleiner en ik moet weer uitkijken naar een nieuw bitsetje.
idd een lastige eigenschap van Wiha. zowat de hele wereld gebruikt dezelfde bitmaat, Wiha vind het nodig om daar van af te wijken..
[Bericht gewijzigd door kris van damme op (34%)]
Gerard*
Statistics are like a bikini: What they show is suggestive, but what they hide is vital.
De momentsleutels en schroevendraaiers van Stahlwille hoeven niet naar 0 teruggezet te worden omdat en een mechanisme hebben dat dit toelaat.
Robbe de Smet
I'm only responsible for what I write but not for what you understand !
Op vrijdag 24 april 2026 22:30:27 schreef maartenbakker:
Ik heb het vermoeden (nooit bevestigd) dat dit "op 0 draaien" zo moet gebeuren dat de veer niet slap hangt maar precies tegen de aanslag wordt gehouden. Kan het niet exact onderbouwen maar denk dat ik dit ook wel eens gehoord heb.
aanvulling:
dat naar nul terug zetten bedoelen ze op de minimum stand zetten, een momentsleutel met een bereik van 20 - 100Nm zet je na gebruik terug op 20Nm om hem te bewaren.
wat ook belangrijk is, is dat de meeste momentsleutels (behalve de digitale) maar in 1 richting gekalibreerd zijn. Er staat een pijl op, en die pijl duidt de richting aan om hem te gebruiken. De momentsleutel in de omgekeerde richting gebruiken of om bouten los te draaien (omdat je hem toch in uw handen hebt) is ook nefast en zal er voor zorgen dat na een tijdje de momentsleutel niet meer binnen zijn specificaties valt. hier onder een voorbeeld van Facom en Gedore
Op vrijdag 24 april 2026 23:14:53 schreef kris van damme:
enige maanden geleden ging het hier al over iets gelijkaardigs. Ik heb onthouden dat nieuwe momentschroevendraaiers binnen 6% tolerantie moeten zit,
inderdaad, dat was met mij.
De courante momentsleutels worden gekalibreerd volgens de norm ISO 6789-1:2017, tot 10Nm een toegestane tolerantie van 6%. Boven de 10Nm een toegestane tolerantie van 4%
De ISO 6789-2:2017 is nog strenger (bijvoorbeeld voor luchtvaart)
Op zaterdag 25 april 2026 08:47:44 schreef Gerard*:
De momentsleutels en schroevendraaiers van Stahlwille hoeven niet naar 0 teruggezet te worden omdat en een mechanisme hebben dat dit toelaat.
Inderdaad, dit klopt. Dit is niet met een veer. Enkel die met een veer moeten terug naar minimum na gebruik
Op vrijdag 24 april 2026 21:53:06 schreef Minuteman:
Zo maar een tip dus, laat het gereedschap regelmatig kalibreren of koop af en toe nieuw, het blijft niet voor eeuwig goed.
sommige bedrijven nemen zelfs een interval van 6 maand, de meeste laten het jaarlijks controleren. Een kalibratie kost ronde de 50€ zonder btw voor sleutels tot 1000Nm, hoger gaat al naar de 75€
Wij kalibreren onze sleutels zelf met deze bank.
Op vrijdag 24 april 2026 22:30:27 schreef maartenbakker:
Ik heb het vermoeden (nooit bevestigd) dat dit "op 0 draaien" zo moet gebeuren.
Op "0" draaien is bij veel momentsleutels absoluut overbodig. Kennelijk worden de manuals na het openen van de doos als eerste weggegooid.
Robbe de Smet
I'm only responsible for what I write but not for what you understand !
Op zaterdag 25 april 2026 11:29:45 schreef GJ_:
[...]Op "0" draaien is bij veel momentsleutels absoluut overbodig. Kennelijk worden de manuals na het openen van de doos als eerste weggegooid.
Hier sla je de bal toch verkeerd, hier onder een print van een willekeurige facom sleutel. Bij Gedore en Norbar staat het er ook in.
Je mag dit gerust denken dat dit overbodig is. Wij kalibreren een 1000 tal sleutels per jaar. Een sleutel die niet op zijn minimum staat bij binnenkomst kan je donder op zeggen dat deze zijn norm niet haalt (behoudens de stahlwille).
Ik ga er geen ja nee spelletje van maken, aan de lezer hier op het forum hoe hij omgaat met de verkregen info.
Op zaterdag 25 april 2026 11:49:05 schreef Robbe de Smet:
[...]Hier sla je de bal toch verkeerd, hier onder een print van een willekeurige facom sleutel. Bij Gedore staat het er ook in.
Je mag dit gerust denken dat dit overbodig is.
Ik beweer niet dat het zonder meer overbodig is, ik merk op dat het bij veel momentsleutels overbodig is. Niet bij allemaal dus.
Paul Welther
Automotive engineer - www.easy-tech.nl
Even inhaken wat @robbie de smet zegt, goede momentsleutels zijn wel in beide richtingen gekalibreerd. Er zijn zeker in de automotive hoek genoeg bouten moeren met linkse draad. Denk aan krukassen en centrale wielmoeren.
Ik gebruik dan Stahlwille of Snap-on daarvoor.
Maar kalibreren of minimaal testen doe ik 1x per jaar.
Robbe de Smet
I'm only responsible for what I write but not for what you understand !
Als aanvulling:
Het is vooral in zijn kleine waarden dat de momentsleutel de mist in gaat als de veer constant gespannen staat. Bijvoorbeeld een sleutel regelbaar van 20 - 100Nm die constant op 80 staat gaat slechte resultaten geven bij 20Nm.
Een momentssleutel wordt gekalibreerd bij minumum, 60% en maximum. Er zijn nog wat randvoorwaarden maar ik ga hier niet gans de Norm Iso 6789 uit de doeken doen.
Robbe de Smet
I'm only responsible for what I write but not for what you understand !
Op zaterdag 25 april 2026 12:42:31 schreef Paul Welther:
Even inhaken wat @robbie de smet zegt, goede momentsleutels zijn wel in beide richtingen gekalibreerd. Er zijn zeker in de automotive hoek genoeg bouten moeren met linkse draad. Denk aan krukassen en
Voor linkse schroefdraad wordt de kop (vaste kop) omgedraaid of doorgedrukt (indien een ratel, de ratel van richting veranderen EN ratel volledig omdraaien en terug plaatsen), de richting van de pijl wordt zo aangehouden.
Snap on nog niet tegen gekomen. Dan moet het originele kalibratiecertificaat de meetresultaten in 2 richtingen bevatten en zou er volgens de norm Iso 6789 een dubbele pijl moeten opstaan of aangegeven zijn in manual. Facom, Norbar en gedore zijn goede merken, dus verklaar goed.
Momentsleutels die geproduceerd en verkocht worden die niet aan de norm Iso 6789 voldoen daar spreek ik mij niet over uit.
Arco
Special Member
Arco - "Simplicity is a prerequisite for reliability" - hard-, firm-, en software ontwikkeling: www.arcovox.com
nonius
set SCE to AUX.
Daar staat wel bij dat je bij opbergen de laagste stand in moet stellen...
Net eventjes op m'n Hazet sleutel gekeken maar daar staat noch een pijltje op, noch (op de doos) dat je hem na gebruik op minimum moet instellen. Desondanks, deze gewoonte zit er zo diep in bij me, het is een automatisme (net als bij de DMM, na een stroommeting, DIRECT de meetsnoeren terug in de V/ohm-bussen steken. Dat scheelt een hoop zekeringen en stress.) En een kleine moeite voor dergelijk duur precisiegereedschap.
Arco, da's wel een leuke universele 'dop' die ze erbij hebben geleverd.....
In muziektermen zouden we zoiets 'fusion' noemen:'high-tech meets low-tech; precision meets crap'.
En hij maakt ook in één klap je moment-arm 5-7cm langer....
Arco
Special Member
Arco - "Simplicity is a prerequisite for reliability" - hard-, firm-, en software ontwikkeling: www.arcovox.com
Op zaterdag 25 april 2026 13:56:55 schreef nonius:
[...]
Arco, da's wel een leuke universele 'dop' die ze erbij hebben geleverd.....In muziektermen zouden we zoiets 'fusion' noemen:'high-tech meets low-tech; precision meets crap'.
Is de enige simpele, bruikbare en betaalbare oplossing:
Voor het aandraaien van leidingkoppelingen heb je weinig aan een dopsleutel... 
Ik ben met < 10% afwijking dik tevreden...
nonius
set SCE to AUX.
Voor het aandraaien van leidingkoppelingen heb je weinig aan een dopsleutel...
Een loodgieter met een momentsleutel....?!
Moet eerlijk bekennen dat dat nu een beroepsgroep is waarvan ik nooit zou verwachten dat ze een momentsleutel in de gereedschapskoffer of de bestelbus zouden hebben 
(nonius mompelt iets onverstaanbaars over wat er nou mis is met een uit de kluiten gewassen waterpomptang, en de tandafdrukken die het achterlaat zijn bijna een visitekaartje voor elke zichzelf respecterende loodgieter...)
Arco
Special Member
Arco - "Simplicity is a prerequisite for reliability" - hard-, firm-, en software ontwikkeling: www.arcovox.com
Flare koppelingen van o.a. airco's moeten met een vrij preciese torque worden aangedraaid:
Te weinig en de koppeling lekt, teveel en de koppeling gaat kapot. (uitgegloeid koperen buis is nogal 'gevoelig')
Ik wou een 'universele' oplossing die voor leidingen en bouten/moeren bruikbaar is...
Robbe de Smet
I'm only responsible for what I write but not for what you understand !
Op zaterdag 25 april 2026 12:42:31 schreef Paul Welther:
Ik gebruik dan Stahlwille of Snap-on daarvoor.
Maar kalibreren of minimaal testen doe ik 1x per jaar.
Hier nog een voorbeeld van de Stahlwille 730NR, verkocht volgens de norm Iso 6789-1:2017 waarvan wij er ook veel in omloop hebben; zoals u ziet ook hier de pijl (op het handvat) met aanduiding van de werkrichting. Ze zullen wel bestaan die gebruikt mogen worden in beide richtingen maar ze zijn eerder zeldzaam. En ik val in herhaling maar de meetresultaten op het originele certificaat moeten er van beide richtingen opstaan in het geval hij in beide richtingen mag gebruikt worden. Bij herkalibratie moet je dan vragen om hem in beide richtingen te kalibreren.
Deze zijn zonder veer, ze moeten niet terug naar minimum en ook dit wordt vermeld in de manual of technische specificaties.
weardguy
http://www.m-voorloop.nl --- Ik? Welnee! Ik zit nog lang niet achter de germaniums.
Interessant draadje, geen idee dat er meerdere systemen voor momentsleutels/schroevendraaiers waren.
Op zaterdag 25 april 2026 13:02:05 schreef Robbe de Smet:
Voor linkse schroefdraad wordt de kop (vaste kop) omgedraaid of doorgedrukt (indien een ratel, de ratel van richting veranderen EN ratel volledig omdraaien en terug plaatsen), de richting van de pijl wordt zo aangehouden.Snap on nog niet tegen gekomen. Dan moet het originele kalibratiecertificaat de meetresultaten in 2 richtingen bevatten en zou er volgens de norm Iso 6789 een dubbele pijl moeten opstaan of aangegeven zijn in manual. Facom, Norbar en gedore zijn goede merken, dus verklaar goed.
Het merk van die op m'n werk (luchtvaart) weet ik eerlijk gezegd niet eens, maar die hebben wel een dopsleutel-opname van 1/4 inch, er is volgens mij ook een grotere. Door de hele sleutel om te draaien kun je die voor zowel links- als rechtsdraaiend schroefdraad gebruiken, het aanwijzertje (mechanisch) is dan ook dubbel uitgevoerd.
Robbe de Smet
I'm only responsible for what I write but not for what you understand !
Op zaterdag 25 april 2026 16:04:49 schreef weardguy:
Interessant draadje, geen idee dat er meerdere systemen voor momentsleutels/schroevendraaiers waren.
[...]
Het merk van die op m'n werk (luchtvaart) weet ik eerlijk gezegd niet eens, ..
Voor de luchtvaart is er een grote kans dat hij gekalibreerd is volgens de norm ISO 6789-2:2017, dit is nog iets uitgebreider en strenger en meer metingen op het certificaat dan de norm ISO6789-1:2017 (meest courante norm).
Ik zou graag eens een certificaat zien van een sleutel die verkocht of gekalibreerd is volgens de norm ISO6789-2:2017. Bij ons is dit niet nodig.
nonius
set SCE to AUX.
Ik zit me hier af te vragen of die slechte Wiha momentsschroevendraaier nog te fixen/herstellen is, op de één of andere manier. OP: is hij eenvoudig open te halen?
Sowieso vraag ik me af het met die electronische momentschroevendraaiers niet een kwestie is van softwarematig (her-)calibreren, door de fabriek?
En luchtvaart-momentsleutels zijn van een iets andere (prijs-) klasse dan wat wij gewone stervelingen gebruiken 
https://www.aircraftspruce.ca/catalog/topages/dialtypewrench.php
Op zaterdag 25 april 2026 21:48:16 schreef nonius:
Ik zit me hier af te vragen of die slechte Wiha momentsschroevendraaier nog te fixen/herstellen is, op de één of andere manier. OP: is hij eenvoudig open te halen?
Geen idee maar ik kan het wel proberen. Het zou mooi zijn als ik hem weer in de buurt van die andere kan krijgen, dan heb ik weer 2 juiste.
ps. leuke draad geworden, veel van opgestoken. Bedankt allemaal !
Een goede vriend met een garagebedrijf gebruikte jarenlang voor de wielbouten een 1/2 " verlengstuk wat door de torsie van het materiaal de kracht begrensd met de luchttol.
Had ze voor 10, 12 en 14 kilo aanhaal moment.
Daarna natrekken met de momentsleutel.
nonius
set SCE to AUX.
Minuteman: blijkbaar slijten die Wiha schroevendraaiers EN kunnen ze nagesteld worden: https://www.youtube.com/watch?v=8jMqBwuFu98&t=73s
Schijnbaar moet hij na 5000 kliks OF na 1 jaar na begin ingebruikname gecalibreerd worden. Blijkbaar houdt de schroevendraaier zelf ook bij hoeveel keer hij geklikt heeft 
Enfin, ik vermoed dat op de één of andere manier het ding nog wel gered kan worden. In elk geval door de fabrikant.