Ik heb een spoel (L1) deze maakt deel uit van de antenne. De andere spoel (L2) van 200uH is onderdeel van een LC kring. Ik wil deze middels inductie koppelen.
1) Moet ik er rekening mee houden in welke richting de spoelen zijn gewonden?
2) Moet de waarde (in Henry) van L1 zich verhouden tot L2, of maakt dit niet uit?
3) Bereik ik het beste resultaat door L1 in L2 te schuiven (dit kan omdat zij van diameter verschillen). Of is het beter de spoelen naast elkaar te plaatsen?
MvG,
HF-DIY
1. nee.
2. de waarde van L1 hangt meer van de antenne af. Probeer eens een ander aantal windingen en kijk of het beter wordt.
3. de éne spoel in de ander schuiven is handig om de koppeling te kunnen instellen. Spoelen naast elkaar geeft maar heel weinig koppeling.
dawmast
Zorg dat je er bij komt, bij de Marine. Sympathisant van de Koninklijke Marine. Luistert graag naar militaire muziek.
@Frederick E. Terman:
2. de waarde van L1 hangt meer van de antenne af. Probeer eens een ander aantal windingen en kijk of het beter wordt.
Wat je ook kunt doen, is om tussen L1 en de antenne een seriekring bestaande uit een draaicondensator en een spoel te plaatsen. Een antennetuner kan ook. Het gaat er namelijk om om de impedantie van de antenne aan te passen aan de impedantie van de kring.
F.E.T. en Dawmast dank voor jullie nuttige antwoorden. Ik kan weer even verder experimenteren 
HF-DIY
dawmast
Zorg dat je er bij komt, bij de Marine. Sympathisant van de Koninklijke Marine. Luistert graag naar militaire muziek.
Indien L2 deel uitmaakt van de afstemkring van een regeneratieve ontvanger en je hebt tussen de antenne en L1 een seriekring geschakeld en de regeneratieve ontvanger staat te oscilleren. Je stemt de de oscillerende ontvanger af op een bepaalde frequentie, te herkennen aan het gefluit. Je stemt de antennekring bestaande uit de antenne, seriekring en L1 d.m.v. de seriekring af op de zelfde frequentie als de oscillatiefrequentie van de ontvanger, dan hoor je dat de oscillatie stopt. Dit gebeurt, omdat de resonerende antennekring energie ontrekt uit de afstemkring van de regeneratieve ontvanger. Dit noem ik ook wel het dipmeter-effect.
@Dawmast,
Het gaat in dit geval om een heel eenvoudige schakeling namelijk een kristalontvanger. Ik had begrepen dat de selectiviteit van een dergelijke ontvanger beter wordt wanneer je de antenne sectie middels een inductie koppeling aan elkaar schakelt. De antenne voorziet de schakeling van spanning. Door de antenne op deze wijze aan de afstemkring te koppelen gaat er wel spanning verloren maar het komt de selectiviteit ten goede.
Een ander voordeel is, mij nog niet geheel duidelijk, dat de capaciteit van de antenne de afstemkring niet beinvloed. Wat mij hier niet duidelijk is hoe het kan zijn dat een stuk draad (antenne) een capaciteit heeft. Het schijnt dus enige werking van een condensator te bezitten?
MvG,
HF-DIY
Ha, het zou veel onbegrijpelijker zijn als een draad géén capaciteit had!
Het is toch een geleider, waar lading in en uit kan?
Wil je het simpel zien: de draad is de ene plaat, de aarde is de andere plaat; de lucht ertussen vormt de isolater. En daar heb je dan "twee geleiders gescheiden door een isolerende tussenstof", een condensator dus.
Het gebeurt ook heel vaak dat een kristalontvanger het niet meer goed doet als je er een mooie lange antenne aan hangt en een goede aarde.
De oorzaak: men heeft de antenne rechtstreeks aan de "top" van de kring hangen, en de antennecapaciteit (ongeveer 7 à 10pF per meter draad) verstemt de kring daardoor zóver, dat je helemaal niet meer op de middengolf zit.
Door nu een aparte koppelwikkeling te nemen, heb je daar (bijna) geen last van. Hetzelfde kun je trouwens doen door de antenne aan de afstemkring te koppelen via een klein condensatortje.
Het is me volkomen duidelijk. Het is te logisch. Ik denk dat ik er even op gewezen moest worden.
Heb zelf eens een condensator gemaakt van alu folie en plastic folie als isolator. Het verbaasde mij dat het zo eenvoudig was een hoge capaciteit te creeren. Ik kan me voorstellen dat een draad antenne (naar gelang de afmeting) ook een behoorlijke capaciteit met zich meebrengt. Dat je kristalradiootje niet werkt door de te hoge capaciteit (met mis-afstemming tot gevolg) spreekt voor zich.
Dank,
HF-DIY
Ik zie dat je het je helemaal kunt voorstellen.
Dan kan dit er ook nog wel bij: in vroeger tijden had de ontvanger zelfs vaak helemaal geen afstemcondensator.
Er was alleen een spoel met een regelbare aftakking (een schuif die over de windingen gleed; de draad was ter plaatse blank geschuurd).
Die spoel stemde de antennecapaciteit af op de gewenste frequentie.
Die antenne had dan ook een flinke lengte, anders kon je niet "hoog" genoeg komen - men bedoelde: een hoge golflengte.
@FET
Een spoel met aftakkingen heb ik in een eerder experiment gemaakt. Hier had ik een LC kring gemaakt met zowel een variabele spoel als een variabele condensator.
Met deze schakeling stemde ik af op een station. Vervolgens gebruikte ik de volgende aftakking op de spoel. Het station "verdween". Door nu aan de condensator te draaien werd het station weer hoorbaar.
Misschien een suf experiment maar met dit nomogram er naast verschaft het toch een nodig inzicht in radiotechniek.
Het verkregen inzicht komt ook van pas bij het begrijpen van deze formule.
Bovengenoemde is natuurlijk zeer elemetair. En in ogen van velen niet bijzonder spannend. Mijn fascinatie voor radiotechniek is hier echter wel op gebasseerd.
Een aantal zaken die mij intregen zijn:
* Ontstaan van electromagnetische golven
* Voortplanting van deze golven (er wordt ogenschijnlijk geen gebruik gemaakt van een medium zoals lucht dat is voor geluid)
* De enorme afstanden die afgelegd kunnen worden met weinig vermogen.
MvG,
HF-DIY
Op die manier zou je dus de antennecapaciteit zelf kunnen vaststellen:
- eerst op een heel lage tap. Stem op een sterk station af.
- Dan "wandel" je met de antenne naar steeds hogere taps. Iedere keer moet je minder pF's gebruiken om het station op maximum te houden.
- Met de antenne bovenaan de kring lees je af hoeveel pF je nu minder nodig hebt dan met de antenne onderaan.
- Dat is (zo goed als) de antennecapaciteit.
Eventueel kan het ook inééns, maar misschien vind je dan je station niet meteen terug.
Hoeveel pF je antenne schijnt te zijn op een tap ergens halverwege, vertelt je iets over de koppelfactor waarmee die tap overeenkomt. Rekenen wordt dan wel verplicht .
Zo kun je met eenvoudige middelen heel belangrijke dingen nagaan - iets wat veel amateurs niet eens weten (die antennecapaciteit bijvoorbeeld).