Reparatie Yamaha RX-397 receiver. Klacht: Wil niet aan.

Service manual was eenvoudig te vinden, schema van de standby voeding:

Het is een wat aparte opzet, een kleine lineaire voeding met wat ik noem een primaire hit-and-miss regeling.
FET Q254 schakelt via D-flipflop IC252 de standby transformator hele periodes af als de secundaire spanning hoog genoeg is.

Als eerste 1 µF elco'tje C255 ongezien vervangen, geen verbetering. C254 en C258 leken bij een snelle meting zonder uitsolderen wel in orde. Standby voedingsspanningen zijn aanwezig.
Er was bij drukken op de power knop enkele tientallen mV activiteit op de lijn naar Q252 welke het relais van de hoofdvoeding bestuurd.

Na wat omzwervingen bleek dat de PDET lijn niet vrijgegeven werd, dit signaal bleef met 2V te laag. Bij kortsluiten van de secundaire kant van IC251 schakelt de receiver wel in.
Oorzaak bleek te zijn dat C254 nog slechts 2,4 nF over had van de beloofde 22 nF. Hierdoor leverde de hulpvoeding van de standbyvoeding te weinig stroom voor de optocoupler. Deze condensator is in-circuit niet te meten, de trafo zit op de print.

Voor de test een willekeurige 22 nF/400V C geplaatst en alles werkt weer. Een gepaste vervanger moet ik nog inkopen.

Het is wel een fraai apparaat, maar 20 printen en printjes, boelveel kabeltjes van overal naar nergens en een hoofd microcontroller verstopt onderop de onderste print maken het een beetje onoverzichtelijk om aan te werken.

[edit]
Nu ik achteraf nog even zoek hier op CO blijkt dit een bekend probleem: https://www.circuitsonline.net/forum/view/115034#highlight=397+rx

Dat had ik eerder moeten doen ;)

Eindelijk een versterker gerepareerd die er al een paar jaartjes lag, zie hier:
Yamaha RX-V890 versterker met onbekend component in rework. om duplicaties te voorkomen.

[Bericht gewijzigd door henri62 op (41%)]

Op zaterdag 29 november 2025 19:49:28 schreef weardguy:
@ erikdenhouter: das zonder twijfel het ernstigste geval van tin whiskers wat ik ooit heb gezien ;)

Ik weet niet of ik het ooit gezien heb, maar in elk geval nog nooit zo mooi in beeld gebracht. Dus eens :)

Op woensdag 26 november 2025 20:34:03 schreef Ledlover:
Branddeur nam zijn naam wel érg letterlijk.

Ik zie niet eens waar ik naar kijk, alleen een gesmolten/verkoolde plak plastic. Was dat ooit een connector? (niet eens retorisch, ik weet het echt niet).

Op zaterdag 29 november 2025 19:49:28 schreef weardguy:
Maar uiteindelijk was de defecte schakelaar prima te zien.

Is die schakelaar daar nou hol ipv bol? Viel dat niet terug te klikken door op de rand te duwen? Nuja, met een nieuwe schakelaar is het nog mooier gerepareerd.

Over schakelaars gesproken ;) ik had het er in het "waar krijg ik dit onderdeel" topic al over dat ik de schakelaar in de koffiemachine (Siemens TK76K573/06) van mijn vader vervangen had. Aldaar ook foto's van de oude en nieuwe schakelaar (Marquard 1832.3312).

Maargoed. De oude schakelaar toch even opgemaakt, en de contacten ervan waren inderdaad goed zwart:

Er zit ook een soort vet in, en op de zijkant lijkt haast wel koffiedamp neergeslagen te zijn (een soort bruinige aanslag).

Ik heb de contacten schoongepoetst en alles weer netjes in elkaar gezet, maar ik ga die schakelaar niet meer voor grote stromen gebruiken.

Goed, dat was een inkijkje in de oude schakelaar, maar het vervangen van die schakelaar was niet het enige aan die reparatie. Met de nieuwe schakelaar knettert 'ie inderdaad niet meer en schakelt 'ie een stuk soepeler/prettiger. De andere klachten waren dat de witte standbye-led het nier meer deed / af en toe knipperde, en dat de draaiknop midden op de machine ook niet helemaal lekker meer werkte (verspringt spontaan).

De foto's daarvan gaan een 2e post nodig hebben.

De bovenkant van de machine zit met (veel, 11 ofzo?) torx10 schroefjes vast, en als die er af is is achter het front een stel printplaten te zien:

Op de bovenste daarvan zit het display. Met plastic klikkertjes aan de zijkanten kan voorzichtig de hele print + display + frame als geheel worden losgemaakt en verwijderd:

De draaiknop zit aan het blauwe ding in het midden, dat kan er nu uit. Misschien ook wel zonder het display te verwijderen, maar zo kon ik er tenminste goed bij.

Links en rechts daarnaast zitten printjes met drukknoppen en led's. Die zitten ook met plastic klikkertjes en zijn daar makkelijk uit te halen.

De standbye-led zit aan de linkerkant als je voor de machine staat, dus rechts aan de kant van de printplaten gezien.

(wordt vervolgd...)

Dit is het plaatje met de standbye-led. De witte, die het niet goed deed, is DL2. Het andere printje met schakelaars is niet identiek, ze moeten dus op de goede plek terug.

De LED zelf leek stuk, door op de juiste plek van de print via een stroombegrenzingsweerstandje voorzichtig stroom aan te bieden waren alle led's aan te krijgen, maar de witte ging op z'n best een beetje knipperen en bleef verder uit. Ook rechtstreeks op de aansluitingen van de LED.

Na het lossolderen (Met een fijn puntje en een dun hobby om 1 kant te liften, dan de andere, dan de ene, etc.) testte ik de LED en werkte de LED wel gewoon. Die heb ik toen maar teruggesoldeerd, ook omdat ik er geen passend alternatief voor had (wel passende behuizing, maar groen ipv wit).

Misschien was het dus een losse soldering, maar dat was niet te zien. Ik heb voor de zekerheid dus ook maar een paar witte SMD led's besteld. (In 0805 en 0603, wat allebei kleiner is dan deze, maar het zal wel passen).

Dan de draaiknop. Dat is het blauwe ding in het midden, maar de plastic klikkertjes die dat ding vasthouden worden vergrendel door de witte rand, die moet eerst naar achteren geschoven worden (en die heeft zijn eigen klikkertje om dat weer tegen te houden, dat witte nokje bovenaan. Het was een beetje gedoe om dit netjes voor elkaar te krijgen.)

Hier zie je de witte rand naar achteren geschoven zitten, ter vergelijking met de foto's uit de vorige post waar 'ie nog vooraan zit. Er zijn vervolgens 4 blauwe klikkertjes die ingeduwd moeten worden om de draaiknop los te maken, waarvoor ze allemaal tegelijk los moeten (Schuif er een dun pasje oid tussen).

Het deel met de draaischakelaar zelf kan daar ook af. Maar dat is misschien niet nodig. Het printje achterop zit op gesmolten paaltjes vast en kan er niet af. Het klikmechanisme zit ook in dit deel: Het asje van dit deel ronddraaien klikt, de draaiknop ronddraaien klikt niet als dit deel er af is.

Op het printje zit een connector opgeschoven. Hieronder zit een koolstof printbaantje alsof het een potmeter is, maar de schakelaar functioneert alsof het een rotary encoder is. Er zijn 3 aansluitingen. De buitenste 2 daarvan lijken verzilverd, de middelste koolstof. Ik heb deze contactvlakjes voorzichtig schoongepoetst met een wattenstaafje en wat schoonmaakalcohol.

Ik heb ook voorzichtig wat schoonmaakalcohol in de schakelaar gedruppeld, het asje goed rondgedraaid, en het met het printje naar boven goed laten drogen voordat ik de boel weer in elkaar zette. Zo hoop ik de koolbaan of schakelcontacten die er in zitten te reinigen, waarbij eventuele troep er af loopt en mag opdrogen op een plek waar het geen kwaad kan.

Alles in elkaar zetten ging daarna vlot, in omgekeerde volgorde van demontage. De blauwe draaischakelaar die een gedoe was om los te krijgen, klikte in 1 keer op zijn plek. Het is duidelijk ontworpen voor vlotte montage. Ook de printjes waren soepeltjes terug te monteren / vast te klikken.

Een fiks aantal torx10 schroefjes later zat ook de deksel weer vast.

Bij het terugplaatsen van de machine in de keuken wel even een "waarom wil 'ie nou niet naar achteren schuiven": Het snoer was er onder klem geraakt. Dat is er een voor het "ontwerptips en domme fouten"-topic...

De machine zit op een soort ladegeleiders gemonteerd en kan zo naar voren schuiven om het waterreservoir te kunnen vullen (of er nieuwe koffie(bonen) in te doen). Dus weer van die ladegeleiders losgeschroefd (Torx 15), het krulsnoer er achter gelegd, en weer vastgeschroefd. Dat is een 2-personen-klusje (of althans, dat is veel handiger).

(In de onderkant van de machine reflecteert het display van de oven. Die heeft een zelfde soort frontpaneel)

Nu kon alles getest worden. En gelukkig: De standbye-led functioneert weer, en de draaischakelaar verspringt niet meer spontaan. Dus reparatie geslaagd.

Misschien moet de oven ook een keer open, er hebben een paar onweersvliegjes/rouwmugjes of kleine zwarte fruitvliegjes zich tussen het display en het frontpaneel weten te smurfen, alvorens aldaar te sneven. Wat die dieren daartoe aanzet weet ik niet, ik snap het niet, maar er zitten er meerdere. Er zitten niet eens luchtgaten in de buurt dus ze moeten gemotiveerd geweest zijn daar te komen en ik kan ze er ook niet zomaar even wegblazen. (Als je op de foto inzoomt zie je 2 kleine zwarte vlekjes in het display van de oven, dat zijn die vliegjes. Mogelijk zijn het er inmiddels zelfs 3).