Het beest wordt weer tot leven gewekt.
https://alexander.n.se/en/
En is in Nederland prima te ontvangen.
Honderd jaar oude zender doet het nog steeds.
Veel plezier!
Henk
FastFolkert
Es wäre gut Bücher kaufen, wenn man die Zeit, sie zu lesen, mitkaufen könnte. (Arthur Schopenhauer)
17,2 kHz? Die draaggolf kon ik vroeger gewoon hóren met m’n blote oren 
Hier staat er een die 14kHz kan uitzenden. Lekkere piep 
nonius
set SCE to AUX.
17,2 kHz? Die draaggolf kon ik vroeger gewoon hóren met m’n blote oren
Of op een amalgaam-vulling ontvangen.
Indrukwekkend stuk techniek, en begrijpbaar voor een werktuigbouwkundige. Het soort zender met piefjes en palletjes, waar je een oliekannetje bij nodig hebt om hem aan de praat te houden, technisch gesproken!
Ik moet de audio van de streams van SAQ eens analyseren, maar ik geloof dat ik vroeger de instraling van de zender op de microfoon kon horen. Het zat toen al aan de grens van m'n gehoor, maar het zou me niets verbazen als je ook daadwerkelijk de 17,2khz in de audio-opname ziet.
Iets vergelijkbaars is gebeurd op een bepaalde LP die in het VK gemasterd werd. Volgens mij eentje van Mike Oldfield.
Op dinsdag 12 november 2024 20:31:26 schreef nonius:
[...]
Of op een amalgaam-vulling ontvangen.
Indrukwekkend stuk techniek, en begrijpbaar voor een werktuigbouwkundige. Het soort zender met piefjes en palletjes, waar je een oliekannetje bij nodig hebt om hem aan de praat te houden, technisch gesproken!
[bijlage]
Kunst en Vliegwerk. 
Jinny
Golden Member
Hoe doen vrouwen op TV dat toch? Wakker worden met prachtig glanzend haar en mooi gestifte lippen..... Wanneer ik wakker word heb ik een coupe 'Leeg geroofd vogelnest' en een incidenteel straaltje kwijl.. Gaat ook door voor 'Wilt wief' naar horen zeggen
Op dinsdag 12 november 2024 21:04:29 schreef Ledlover:
Ik moet de audio van de streams van SAQ eens analyseren, maar ik geloof dat ik vroeger de instraling van de zender op de microfoon kon horen. Het zat toen al aan de grens van m'n gehoor, maar het zou me niets verbazen als je ook daadwerkelijk de 17,2khz in de audio-opname ziet.Iets vergelijkbaars is gebeurd op een bepaalde LP die in het VK gemasterd werd. Volgens mij eentje van Mike Oldfield.
Mike Oldfield inderdaad, studio stond niet te ver van een onderzeebootzender vandaan.
nonius
set SCE to AUX.
Verdraaid, ja, dat was het! Ik kon me inderdaad vaag zoiets herinneren toen Ledlover het vertelde, had er jaren geleden ooit iets over gelezen maar wist niet meer hoe de vork nou precies in de steel zat zat. Was inderdaad een VLF-zender voor onderzeebootcommunicatie.
Harry, een paar jaar geleden stond ik hier in de werkplaats het 'Stoomlied' te zingen (doe ik alleen als er niemand in de buurt is, en nooit luidkeels), tot ik plots de toenmalige buurvrouw in lachen hoorde uitbarsten.... Tsja, ik had geen publiek verwacht.
Toen de plaat net uit was, konden ik en de meeste klasgenoten het zelf horen: tamelijk in het begin van de track, waar één voor een de instrumenten 'geïntroduceerd' worden, kun je het seinen van GBR horen.
We hebben toen - op school; enthousiaste leraar en knotsgekke amanuensis - de draaitafel (een toen al oudere Lenco uit het muzieklokaal) aangesloten op een Siemens 'regenboog' ontvanger, die om de een of andere reden vanaf heel laag - voor radio - kon ontvangen. We hadden nog geen idee van de toonhoogte, behalve alleen dat die heel hoog was - voor audio.
En jawel, op 16 kHz was GBR afstembaar. Ik denk dat we dat stukje plaat wel dertig keer hebben afgespeeld, Morsetabel op tafel, om erachter te komen wat er werd geseind. En toen... raden hoe het op de plaat was gekomen! Een sterke zender, dat konden we nog wel bedenken (want als de 'regenboog' zulke frequenties kon ontvangen, dan waren er ook zenders voor!); maar niemand wist hoe je aan informatie over zoiets kon komen.
Je kunt het 'Tubular Bells - Rugby (GBR)'-verhaal tegenwoordig overal op internet vinden, maar gek genoeg lees je nérgens het complete pauzebericht dat te horen was. Ik vermoed dat de meeste schrijvers het niet zelf geprobeerd hebben.
Gelukkig zijn grammofoonplaten oneindig houdbaar: ze doen het gewoon nog. En tegenwoordig hebben we veel handiger middeltjes om de proef mee te herhalen, zoals bv. SDR-software. Hieronder in de app van de Airspy-ontvangers:
En voor uw gemak een sample (met het héle pauzesein erin) omgezet naar mp3:
Ik heb die plaat ook, hmm pick-uo maar eens aan de scoop hangen..
Nu vraag ik me af hoeveel platen er zijn die in die regio zijn opgenomen, waar je ook die signalen op kan horen/zien
Het signaal is vrij zwak. Dus voordat je je mottig zoekt:
- Het eigenlijke FSK-signaal (42,5 Hz shift) hoor je o.a. goed tussen 4:40 en 6:00. Helaas is dat encrypted (uiteraard).
- Het pauzesignaal hoor je o.a. goed tussen 17:30 en 20:00.
Beide kant 1. Op kant 2 hier en daar een flard, maar verder niets interessants.
--
Sorry, we dwalen af:
Op dinsdag 12 november 2024 18:13:49 schreef Camino1:
Het beest wordt weer tot leven gewekt. https://alexander.n.se/en/
En is in Nederland prima te ontvangen.
Honderd jaar oude zender doet het nog steeds.
Dank je wel voor de heads up! Natuurlijk gaat iedereen luisteren (en YT kijken).
Ik ben er weleens zelf geweest bij zo'n uitzending. De meeste tijd gaat zitten in het opstarten en weer netjes 'afregelen' van het ding! Voor een uitzending van een kwartiertje ben je zo het meeste van de dag kwijt. Maar érrug leuk was dat.
De Siemens E310 'Regenboog' ontvanger uit het verhaal van FET.
Kijk,dat noem ik nou een afstemSCHAAL.....
Tiens, dat is 'm!
Ik heb dat ding later nog eens een paar weken mogen lenen. Loeizwaar, maar wel mooi.
Zou iemand 1 december met zo'n Regenboog naar SAQ luisteren?
Die Regenboog is echt mooi.
Ik aarzel steed of ik zo'n museumstuk zal aanschaffen, maar ik kan me steeds inhouden.
Interessant verhaal van die LP van Mike Oldfield, zn eerste, Tubular Bells die hij alleen thuis opnam, dus alle intrumenten zelf bespeelde.
Uitgebracht door Richard Branson zn Virgin Label waar hij mee binnen liep.
Nu even iets wat er op lijkt.
Bij Radio West hadden ze in het begin van de stereo uitzendingen last van een duidelijk hoorbare piep als de microfoon in de studio open ging.
Ik was daar maar presentator , maar kwam er achter waardoor dat kwam. Heb dat live aangetoond en toegelicht. Tot stomme verbazing van de techneuten.
Wat ik deed was de TV in de studio uitzetten. Die stond aan voor Teletext pag 101. En inderdaad, toen was de fluittoon weg.
Nee, FM zenders zenden de 16 kHz fluittoon van de lijn eindtrap niet goed uit, en het probleem ontstond pas toen het stereo werd. Wat je hoorde was dus......... de verschilfrequentie van de 19 kHz piloottoon en de 16 kHz van de TV.
En daar moest ik aan denken, want dan zou het uitzenden van Tubular Bells op FM stereo dus ook een 3 kHz toon opgewekt moeten hebben.
Nou weet ik dat in de Hilversumse studios vd PO er al vanaf 10 kHz afgezwakt werd bij de EMT platenspelers, dus was die 16 kHz te verzwakt.
De vraag is of die 16 kHz ook op de CD uitgaven staat van de LP.
En of die aanwezig is bij de digitaal opgeslagen versie in Hilversum.
Voor wie het nog niet zou weten:
On Christmas Eve morning, Tuesday December 24th 2024, SAQ Grimeton is scheduled* to be on the air, to send out the traditional Christmas message to the whole World, using the 200kW Alexanderson alternator from 1924, on 17.2 kHz CW.
Visitors are very welcome to the transmitter hall at Grimeton radio station to experience the SAQ transmission. Free tickets here:
https://grimeton.entryevent.se/ticketshop/events/julaftonsandning
Program and transmission schedule:
08:00 CET (07:00 UTC): The transmitter hall at World Heritage Grimeton is opened for visitors.
Transmission & YouTube Live stream:
08:25 CET (07:25 UTC): Live stream on YouTube begins.
08:30 CET (07:30 UTC): Startup and tuning of the Alexanderson Alternator SAQ.
09:00 CET (08:00 UTC): Transmission of a Christmas message from SAQ.
Live Video from World Heritage Grimeton Radio Station
The transmission event can be seen live on our YouTube Channel.
Test Transmissions
We are planning to carry our some test transmissions on Friday, December 20th, 13:00 – 16:00 CET (12:00 -15:00 UTC). SAQ will be on the air shorter periods of time during this interval, when we will be carrying out tuning, tests and measurements. Your comments are welcome to info@alexander.n.se.
Martin V
Telefunken Sender Systeme Berlin
Ik wil even reageren op de post hierboven, lees ik dat de machinezender is uit 1924, klopt dit? Dat vindt ik opmerkelijk, omdat ik weet niet exact wanneer maar dat er in zeker is, in 1927 electronen buizen bestonden en dus daarmee makkelijker en een stabielere HF draaggolf van groot vermogen is te gebruiken in zón zender. Als die zender van Grimton in gebruik werd genomen in 1924, hoelang heeft de bouw van de instalatie wel niet geduurd en hadden ze niet kunnen voorzien dat vacuüm buizen toendertijd een omwenteling in vooral de radiotechniek zouden veroorzaken. Zelf een zender met een gering vermogen en op het gebruik van kortere golflengten deden het beter en was goedkoper als een energie slurpende langegolfzender.
In die tijd zijn wel meer systemen bedacht die achteraf beter konden. Neem de Nederlandse zender op de Veluwe (radio Kootwijk) om, vanaf een zandgrond bodem, toch uitstraling op een lange golf te verkrijgen en Indonesië te willen bereiken. Achteraf niet zo goed bedacht.
13hr43 toegevoegd:
https://docs.google.com/viewerng/viewer?url=https://radiokootwijk.nu/w…
[Bericht gewijzigd door Brightnoise op (23%)]
Martin V
Telefunken Sender Systeme Berlin
Die vergelijking gaat hier ook, toevallig heb ik veel over Kootwijradio gelezen, ook omdat er over dit onderwerp, veel op internet is te lezen. Ik weet het niet helemaal zeker maar dat kort na de éérste wereldoorlog in 1917 of kort erna, in 1920, de tweede kamer van plan was om een radioverbinding met onze koloniën tot stand wilden brengen. Dat heeft wel enige jaren geduurd voordat aan de daadwerkelijke bouw van het radiostation werd begonnen. Dit gaf achterstand in de toegepaste techniek van die tijd, waarin alleen maar vonkenzenders en machinezenders beschikbaar waren. Datzelfde kun je ook zeggen van de toegepaste golflengte, waarbij men er vanuit ging dat vooral lage frequenties en langegolf lengten de meest betrouwbaarste resultaten gaven. Het was onbekend hoe kortere golflengten vaak efficiënter waren in de communicatie. Nee, die waren niet van belang en werden toegewezen aan experimenten en radioamateurs, welke later hebben ontdekt dat deze veel beter geschikt waren. Philips Holland Indië Omroep, welke vanuit een studio in Eindhoven was gevestigd, verzorgde met enkele kilowatts een experimentele verbinding op een golflengte van 30 meter, met luisteraars in Indië.
Terug even naar Kootwijk radio, waarvan ik begrijp dat een opstelplaats ergens op de Veluwe geschikt is, omdat er geen of weinig bebouwing is en er weinig mensen wonen, welke eigenlijk ideaal zijn voor een radiozender met groot vermogen.
Maar de bodemgeleiding welke van belang is juist op grotere golflengten, is niet ideaal, of verre van ideaal, vanwege de zandgrond.
Een betere opstelplaats is de Flevopolder of ergens in de Noord-Oostpolder, maar dit was onmogelijk, omdat die polders nog niet bestonden toendertijd.
Neem dan de provincie Friesland of ergens in Noord Oost Groningen, hier is een heel andere grondsoort (turf in Groningen en kleigrond in Friesland), waarbij de bodemgeleiding wel goed of zeer goed is. En ook daar zijn plekken te vinden, waarbij minder mensen wonen en waarbij storing door omwonenden minimaal kunnen zijn.
Was het soms onbekend dat een goede bodemgeleiding een rol speelt in het zendbereik van het radiozend station?
ronw
Golden Member
Net op tijd gelukt om een nieuwe ontvanger in elkaar te knutselen. Gebaseerd op een Electron ontwerp van 1985:
Overzicht van mijn opzet:
-links: signaal generator op 17.2 kHz
-midden: 2x op 17.2 afgestemde LC-kringen
-rechts: de eigenlijke ontvanger
Ik wil altijd ruimte overhouden voor verdere experimenten, en heb daarom gekozen voor modulaire opbouw.
Afstemming met varicap, 3x de 1SV149, hetgeen resulteerd in een zeer scherpe piek.
Met 100mV ingangssignaal krijg ik aan de uitgang ca. 12V, dus "slechts" 120x versterking, maar naar ik aanneem genoeg om met een draadantenne Grimeton te kunnen ontvangen.
Ik wil morgen luisteren, maar die officiële uitzendingen zijn niet aan mij besteedt, veel en veel te vroeg. Ik begin pas vanaf 10-11 uur te functioneren.
Vergat dat hier sprake was van UTC met een verschil van 2 uur...misschien net te doen voor mij...
Vergat dat hier sprake was van UTC met een verschil van 2 uur...misschien net te doen voor mij...
Neen, in de wintertijd is het maar 1 uur verschil.
De uitzending was dus om 9 uur lokale tijd.
Iets gehoord ?
ronw
Golden Member
Ja, het lukte mij vroeg genoeg op te staan, maar nee, een complete fiasko.
Op de SDR van Twente zag en hoorde ik SAQ perfect.
Maar wat ik al aan zag komen na een eerste test gisteravond, hier op mijn locatie zijn teveel stoorsignalen. Veel gekraak, gepiep en iets wat verdacht veel lijkt op een tandartsboor die de hele tijd aan en uitgezet werd.
Ik gebruik een ca. 30m lange draadantenne, en het lijkt erop dat dat een slechte optie is op een dergelijke lage frequentie.
Vlak bij de grens van mijn tuin loopt een ondergrondse hoogspanningskabel, welke ik ervan verdenk storing te veroorzaken.
Twee jaar geleden lukte de ontvangst met ferrietantenne wel.
Een ander probleem blijkt de varicapafstemming te zijn. Beneden een bepaalde varicapspanning zijn de stoorsignalen dusdanig sterk dat de varicaps gaan geleiden. Tenminste, dat is mijn verklaring voor het plots veel zwakker worden van de signalen.
Hoe dan ook, leerzaam, en nu maar weer verder experimenteren.
Ik wil als volgende stap op 77.5kHz de tijdseinzender proberen te ontvangen.
En ik heb een stapel latjes liggen voor het frame van een grotere loopantenne, ca. 1m in diameter.