Aan een Bestron kacheltje ben ik een nauwkeuriger thermostaat aan het toevoegen. Een XH-3001 module met daar aan een 10A/250V relais schakelt het kacheltje aan en uit. Op stand I (750 watt) vh kacheltje. Dat werkt goed maar bij het uitschakelen ontstaat een vonk in het relais. (Dat relais is dus niet het originele XH-3001 relais.)
Tot nu toe heeft een RC snubber over het schakelkontakt of parallel aan de belasting geen effekt.
Ik heb een paar R en C waarden getest:
a) C 68n b) C 100n c) C 168n
d) R 100 ohm e) R 47 ohm e) 147 ohm
Ik heb oude CO diskussies gelezen en op internet gezocht. Ik heb een plaatje bijgevoegd van een snubber over de schakelaar. De originele schakelaar / thermostaat vonkt trouwens ook.
Hoe krijg ik die vonk weg?
Je kunt ook met de scoop kijken en een beetje experimenteren met de waardes. En dan kijken wat de beste resultaten geeft, de waarde is van verschillende factoren afhankelijk.
Op vrijdag 3 oktober 2025 16:07:49 schreef revado:
En is dat relais een beetje kwaliteitsmerk ?
Dat dus.
Een snubber moet spanningspieken door inductieve belastingen voorkomen.
Maar jouw belasting is niet inductief, en maakt dus geen spanningspieken bij het uitschakelen.
De vonk kan dus niet veroorzaakt worden door inductiepieken, en een snubber zal hier dus niet kunnen helpen.
Als je relais toch merkbaar vonkt door het afschakelen van de stroom (ca. 3 A) (en dus niet door spanningspieken, want die zijn er niet), dan komt dat doordat de contacten niet snel genoeg openen en/of niet zwaar genoeg zijn.
Bedankt voor de reacties.
Ik heb 2 relais getest: een Finder met dubbel-om, elk contact 6A 250 volt ac
en een Schrack enkel-om van 8A 230 volt ac.
En inderdaad een keramisch element is niet inductief.
Is er een andere manier om die vonken te voorkomen? (suppress relay sparc non-inductive load zoeken met google levert niets op).
Op vrijdag 3 oktober 2025 17:08:46 schreef Hans 007:
Is er een andere manier om die vonken te voorkomen? (suppress relay sparc non-inductive load zoeken met google levert niets op).
1. https://nl.wikipedia.org/wiki/Halfgeleiderrelais
2. Reed relais zijn er met gasvulling maar die zijn er bij mijn weten niet voor hogere stromen. In de sterkstroom worden oliegevulde vlamdovers gebruikt, ook alweer nicht im Frage.
Arco
Special Member
Arco - "Simplicity is a prerequisite for reliability" - hard-, firm-, en software ontwikkeling: www.arcovox.com
Sneller relais gebruiken. De hoeveelheid arcing hangt bij ohmse belastingen af van de schakelsnelheid en de contactsafstand.
benleentje
Golden Member
Volgens mij vonkt een relais altijd een beetje. En ik weet niet wat jij ziet en hoe groot die vonk is.
Zeker die kleine relais die je nu gebruikt zullen altijd iets vonken en daar zijn ze ook op gemaakt en kunnen ze prima tegen. Zelf als je 24V ermee schakelt zie soms een mini klein vonkje.
Als je relais toch merkbaar vonkt door het afschakelen van de stroom (ca. 3 A) (en dus niet door spanningspieken, want die zijn er niet), dan komt dat doordat de contacten niet snel genoeg openen en/of niet zwaar genoeg zijn.
Ik weet niet wat TS ziet en hoe groot de vonk is. Maar als de vonk groot is dan zijn het wel heel slechte relais. Een relais die sneller opent die vonk inderdaad minder maar is ook niet vonkvrij.
Vonken is vrij normaal maar als het meer een vlamboog is dan klopt er iets niet.
Solid State Relais gebruiken?
Een vonk van een resistieve belasting is ook hf energie die met een snubber kan gedempt worden.
Of heb ik dat verkeerd?
[Bericht gewijzigd door OXO op (68%)]
Arco
Special Member
Arco - "Simplicity is a prerequisite for reliability" - hard-, firm-, en software ontwikkeling: www.arcovox.com
2 contacten in serie: die gaan dan (net niet?) op hetzelfde moment open, wat is daar het voordeel van? Is dat beter dan 2 contacten parallel?
benleentje
Golden Member
In serie hoeven ze ook niet precies gelijk open te gaan want dat doen ze ook niet bij parallel. In serie is er in totaal meer afstand tussen de contacten en die afstand gaat ook 2x zo snel als bij een enkel contact of als ze parallel staan. Daarmee voorkom je niet dat er een vonk(je) is maar de duur er van is wel veel korter.
Contacten in serie zetten word ook wel eens gedaan voor als een relais geschikt voor wisselspanning gelijkstroom moet schakelen dan staan er 3 contacten in serie dat is nog vrij gebruikelijk en goedkoper als een DC geschikt relais. Parallel schakelen dat word nooit gedaan en ik heb het mijn loopbaan nog nooit gezien. Dan heb je gewoon het verkeerde relais.
Maar ik zou toch heel graag nog antwoord hebben op mijn vraag. Wat is de vonk die je ziet. Welke kleur heeft die en hoe lang duurt dat.
Als het goed is is er bij een relais altijd een klein wit vonkje te zien. Soms is er iets meer kleur zoals wat blauw te zien ook dat is nog normaal. Zodra het groen word dan is er iets mis. Als er tijdens het vonken wat geknetter hoorbaar is dan is het heel erg mis.
Maar als je schakelt met mechanische contacten vonkt het altijd iets en zeker op 230V. Niets om je zorgen over te maken. Relais hebben niet voor niets een een getal waarin staat hoe vaak ze mogen schakelen en hebben nooit het eeuwige leven. Nu ja nooit?, ze bestaan wel maar die zijn heel erg duur. Dat doe je alleen op plaatsen waar even een relais vervangen ook al heel erg duur is. Maar normaal neem je het relais wat de spanning en stroom mag schakelen en vervang je dat relais na 30 jaar oid is een keer.
PS een klein groen vonkje kan ook nog wel. Maar dat wijst wel op budget relais waarbij er geen goede legeringen op de contacten worden gebruikt. Maar die relais komen nu denk ik niet meer voor en is er veel vooruitgang geboekt op het gebied van legeringen die gebruikt worden als contact oppervlak van schakel contacten. Pas als contacten ver ingebrand zijn komt het onderliggende koper bloot te liggen en krijg je de typische groene vonken.
[Bericht gewijzigd door benleentje op (12%)]
Arco
Special Member
Arco - "Simplicity is a prerequisite for reliability" - hard-, firm-, en software ontwikkeling: www.arcovox.com
Dat vonkje is wit en kort. En het knettert niet. Meestal vonkt het als het kontakt verbreekt, maar niet altijd. En bij het maken van het contact vonkt het nooit. Het originele contact in dat kacheltje vonkt ook. Dus ik moet me er maar niet druk over maken. Ik zal de 2 contacten in serie zetten.
Bedankt voor alle hulp!
Arco
Special Member
Arco - "Simplicity is a prerequisite for reliability" - hard-, firm-, en software ontwikkeling: www.arcovox.com
benleentje
Golden Member
Dat vonkje is wit en kort.
En dus heel normaal want dat heb je nu eenmaal met mechanische contacten.
Het knettert ook pas als het contact heel erg ver is ingebrand. HEt knetteren wat je dan hoort is dan ook letterlijk van het verbranden van metaal.
Moderne relais hebben een laagje op de contacten wat een heel stuk hoger smeltpunt heeft dan het onderliggende koper. Want een vonkje is dus niet erg zolang die ruim onder de temperatuur zit waarbij het contact oppervlak zo warm word dat het deels kan gaan smelten en inbranden.
Het vonkje is wit en dus relatief koud. Het is ook wit omdat er geen metaal is wat zo warm word dat het kleur geeft aan de vonk.
Op vrijdag 3 oktober 2025 18:56:25 schreef OXO:
Een vonk van een resistieve belasting is ook hf energie die met een snubber kan gedempt worden. Of heb ik dat verkeerd?
Een vonk is, of maakt, niet uit zichzelf zomaar hoogfrequente energie.
(Dat is een beeld dat ons is bijgebracht door de simpele boekjes over vonkzenders. In vonkzenders is het echter niet de vonk, maar de afgestemde kring die de frequentie bepaalt. De vonk is alleen maar de 'schakelaar' die, zodra de voedingsspanning daarvoor weer hoog genoeg is geworden, de energie uit de voeding in de antennekring dumpt, zodat die daarna kan uittrillen op zijn eigen frequentie.)
Een ohmse verbruiker kan dus geen HF-vonken doen ontstaan.
En ja, nu komt er altijd wel iemand met 'ja maar, er is altijd wel een béétje zelfinductie...'. Maar dat is toch heel iets anders dan een echte inductieve last; dat gaat om nH's tegenover mH's of hele H's.
Het verschil kun je gemakkelijk zelf aantonen. Stem een middengolf portable af op een vrij plekje (dat is gemakkelijk, tegenwoordig). Neem een batterijtje en probeer met een draadje vonkjes te maken door kortsluiting te maken. Luister naar het gekraak uit het radiootje. Klinkt het heel hard?
Probeer nu hetzelfde maar met een spoel (de spoel van een gewoon relais, bijvoorbeeld) in serie. Hoe klinkt het nu? Pas op voor schokken. 
benleentje
Golden Member
In mijn beleving heeft een ssr meer nadelen dan voordelen. Bij 3A zal er ongeveer 6W aan warmte zijn er is dus al snel een koelprofiel nodig en ze kunnen minder hebben waardoor ze bij verkeerd gebruik sneller kapot gaan.
Ik zie de voordelen voor mezelf enkel als er heel snel achter elkaar geschakeld moet worden.
En hier is het vonkje een niet bestaand probleem.
Een vonk is, of maakt, niet uit zichzelf zomaar hoogfrequente energie.
Interessant. Nooit geweten.
Maar zelf als je met een relais een motor schakelt heb je daar nooit storing van het vonkje is ook heel erg kort in tijd. Je hebt vaak meer last van de spanningsdip die een zware verbruiker heeft.
Een 230V boormachine met versleten lamellen stoort inderdaad lekker op een radio maar dat kon toen ook komen doordat de ontstoorcondensator al defect was.
KGE
Golden Member
Op zaterdag 4 oktober 2025 16:46:42 schreef benleentje:
In mijn beleving heeft een ssr meer nadelen dan voordelen. Bij 3A zal er ongeveer 6W aan warmte zijn er is dus al snel een koelprofiel nodig en ze kunnen minder hebben waardoor ze bij verkeerd gebruik sneller kapot gaan.
Wanneer je de SSR op een beugeltje in de binnenkomende luchtstroom monteert dan wordt die warmte ook gewoon benut.
Sneller stukgaan is voornamelijk bij Chinese fake SSR's
007 wil geen vonk. Oplossing: solid state relais. Wel een goede kopen, maar dat spreekt vanzelf
Antwoord op 3 oktober
Op vrijdag 3 oktober 2025 17:08:46 schreef Hans 007:
Is er een andere manier om die vonken te voorkomen? (suppress relay sparc non-inductive load zoeken met google levert niets op).
1. https://nl.wikipedia.org/wiki/Halfgeleiderrelais
/q
= SSR
benleentje
Golden Member
OF TS geen vonk wil of meer denk dat het heel schadelijk is voor het relais is me niet heel erg duidelijk. 
