Op dinsdag 14 oktober 2025 13:48:18 schreef Erik777:
[...]
Zo'n zekeringautomaat lijkt me nou niet zo'n goed advies. Jaren geleden al uit de handel genomen wegens onbetrouwbaar.
`
Die is te koop bijv. https://voordeelelektra.nl/automatische-schroefzekering-10a
Zelf had ik 30 jaar een 16A exemplaar in de kast zitten. Nooit problemen mee gehad en moet nog wel ergens liggen in de berg met electraspul, zal zo eens kijken of die te vinden is.
benleentje
Golden Member
Nooit problemen mee gehad
De problemen ontstaan ook pas nadat zo een ding het vertikt om op tijd uit te schakelen en dat is wat ze onbetrouwbaar maakt.
Volgens mij moet je de 1.5mm2 draad in de hele huisinstallatie zien als je dit met de 16A zekering vergelijkt.
Vanaf de 16A zekering gaan er 2.5mm2 draden naar verschillende centraaldozen, wcd's en schakelaars.
Alleen achter de schakelaars zit zwarte 1.5mm2 schakeldraad om een lichtpunt mee te voeden.
Een normale schakelaar en 1.5mm2 zijn sec genomen geschikt voor maximaal 10A/2300W, dus prima.
Hierdoor kun je aannemen dat een 1.5mm2 draad in een normale huisinstallatie niet overbelast wordt.
Er is in een huisinstallatie dus geen sprake van centraal/direct voedende bedrading van 1.5mm2 op 16A.
Sinds de jaren 70 heb ik in mijn huiskamer alle wcd's dubbel uitgevoerd. Een helft is direct verbonden met de fasedraad (bruin), maar de andere helfen heb ik uitschakelbaar gemaakt met één centrale normale schakelaar aan de wand. ----
Had die geschakelde draad ook 2,5mmm moeten zijn en welke kleur dan?
Jazeker, zwart 2,5mm2. Nen1010; Een wcd dient aangesloten te worden met 2,5mm2 sinds jaar en dag volgens nen1010.. Dat is dan ook de reden dat we werken met 2,5mm2 in huisinstallaties. 1,5mm2 zou technisch kunnen, maar voor wcd's niet toegestaan volgens nen1010. We zijn een zuinig volkje, 1,5mm2 is voor lichtpunten wel toegestaan en dus trekken we daar de iets goedkopere draad naartoe.
Hoe de nieuwste edities nen1010 hiermee omgaan durf ik eerlijk gezegd niet te zeggen.
Gr.
Erik
testman
waar rook was, werkt nu iets niet meer
bij vervangen van een oude groepenkast bij een bakker lag een hele doos van die oude schroefautomaten. allemaal een bruine pit aan de zijkant dus niet meer betrouwbaar. ondanks dat die bakker zuinig was, had ie die dingen toch nergens meer inzitten omdat ze weleens haperden.
Hoe de nieuwste edities nen1010 hiermee omgaan durf ik eerlijk gezegd niet te zeggen
Heel eenvoudig: Het wordt aan je eigen kennis en kunde overgelaten. Als jij je huis met 1,5mm2 wilt bedraden, prima. Maar wel achter 10A zekeringen. Veiligheid staat voorop.
Of dat praktisch toepasbaar is, is een ander verhaal. In de keuken staan best wat apparaten die meer dan 2300W verbruiken.Daarbij komt dat 1,5mm2 weinig gebruikt wordt, en dus duurder is dan de 2,5mm2 (bruin-blauw-groen/geel)
testman
waar rook was, werkt nu iets niet meer
Op dinsdag 14 oktober 2025 19:59:45 schreef keebrev:
[...]Daarbij komt dat 1,5mm2 weinig gebruikt wordt, en dus duurder is dan de 2,5mm2 (bruin-blauw-groen/geel)
nou, ik weet wel zeker van niet. op t werk word VD draad groot ingekocht, maar een pallet 1,5mm2 is toch een slag goedkoper als een pallet 2,5mm2.
Nu ja, per kilo koper is zwart wél duurder 
. Maar per meter nog steeds niet.
Op dinsdag 14 oktober 2025 20:32:05 schreef testman:
[...]nou, ik weet wel zeker van niet. op t werk word VD draad groot ingekocht, maar een pallet 1,5mm2 is toch een slag goedkoper als een pallet 2,5mm2.
Je hebt gelijk, mijn ervaring was van jaren terug. Streep door de tekst.
Toeternietoe
Dubbelgeïsoleerd
Daar waar een schakeling rookt, vloeit de meeste stroom (1e hoofdwet van Toeternietoe)
Je moet wel een heel groot woonhuis te installeren hebben als je daar 100 meter VD1,5 in kwijt kunt.
Bespaar je volgens Frederick 3 Euro (bruto)! Nog geen 2 Euro netto op een hele rol. Op een klus van een heel woonhuis gebruik je nog geen halve rol. Cijfers achter de komma.
Het zal ongetwijfeld komen uit de 1e NEN1010 van ca 1943. Toen maakte het prijsverschil tussen 2,5 en 1,5 relatief veel meer uit.
Het is er al die jaren in blijven staan! Een eenmaal ingeburgerde gewoonte.
testman
waar rook was, werkt nu iets niet meer
Op woensdag 15 oktober 2025 00:29:48 schreef Toeternietoe:
Je moet wel een heel groot woonhuis te installeren hebben als je daar 100 meter VD1,5 in kwijt kunt.
Bespaar je volgens Frederick 3 Euro (bruto)! Nog geen 2 Euro netto op een hele rol. Op een klus van een heel woonhuis gebruik je nog geen halve rol. Cijfers achter de komma.
nou.. de tijden van 3 groepjes en een telefoonaansluiting zijn allang geweest. het gemiddelde koophuis heeft een groep of 13-16 en een goedkoop huurhuis heeft er al 9. rookmelders worden ook gekoppeld met 1,5 vd, maar dan rood of oranje. doorgaans is de verhouding zwarte vd tegen blauw/bruin/geelgroen plm 2/3.
En ik die dacht dat het AREI soms moeilijk deed
Begrijp overigens niet wat de afzekering eigenlijk te maken heeft met de lengte van de geleider, zo’n korte lengtes dan nog.
[Bericht gewijzigd door New Beetle op (57%)]
Op dinsdag 14 oktober 2025 17:18:12 schreef testman:
bij vervangen van een oude groepenkast bij een bakker lag een hele doos van die oude schroefautomaten. allemaal een bruine pit aan de zijkant dus niet meer betrouwbaar. ondanks dat die bakker zuinig was, had ie die dingen toch nergens meer inzitten omdat ze weleens haperden.
Hoe onstaan de bruine pitten? Die automaat van mij ziet er als nieuw uit maar die werd erg licht belast gedurende het werkzame leven.
Het gaat niet alleen om het prijsverschil. Al zal dat voor een installateur die een hele straat nieuwbouw doet wel wat uitmaken. Het belangrijkste verschil is dat 1,5 een stuk makkelijker werkt. Het verschil tussen 1,5 en 2,5 lijkt niet groot, maar als je het installeert merk je het wel degelijk.
De praktijk is dat in alle Nederlandse woonhuizen de lampdraden in 1,5 mm2 zijn uitgevoerd en kennelijk heeft dat nooit problemen gegeven. Anders zouden de richtlijnen wel zijn aangepast.
Op woensdag 15 oktober 2025 07:18:18 schreef New Beetle:
En ik die dacht dat het AREI soms moeilijk deedBegrijp overigens niet wat de afzekering eigenlijk te maken heeft met de lengte van de geleider, zo’n korte lengtes dan nog.
Inhoudelijk valt het AREI goed mee. Wat onze noorderburen echter sneller zou storen, is dat de toepassing ervan wettelijk verplicht is — iets waar men in Nederland doorgaans minder happig op is 
Ik meen te verstaan uit de gehele discussie dat gemengde stroombanen (1,5 en 2.5 #) toegelaten zijn volgens de NEN1010 en dat je kan afzekeren naar gelang de lengte van dat stukje 1,5 #, kortom afgestemd op de zwakste schakel.
Op woensdag 15 oktober 2025 10:17:47 schreef Robbe de Smet:
[...]Ik meen te verstaan uit de gehele discussie dat gemengde stroombanen (1,5 en 2.5 #) toegelaten zijn volgens de NEN1010 en dat je kan afzekeren naar gelang de lengte van dat stukje 1,5 #
Nee, niet als je kijkt naar aderdiameter. 1,5mm2 zul je voor gewone kringen in een NL installatie nooit aantreffen.
De enige uitzondering zijn de schakeldraden, dus vanaf de schakelaar naar de lamp of vanaf een schakelaar naar een volgende schakelaar (wisselschakeling)
"Gemengd" in het kader van licht en WCD, dat is in NL normaal. Aparte groepen voor WCD's komt eigenlijk alleen voor als daar noodzaak voor is (verbruikers boven 2kW, en die krijgen dan een eigen groep)
[Bericht gewijzigd door Sine op (18%)]
In de nieuwbouw in Nederland is het de gewoonte om vanuit een doos op het plafond te werken naar de schakelaars en WCD toe. Meestal 2 man/vrouw, een staat op de ladder en koppelt de trekveer aan en de maat trekt de draden door naar de WCD of schakelaar. Ik meen dat nu overal geaarde WCD's wordt geplaatst.
Even terug naar de oorspronkelijke vraag....
In huisinstallaties, waar per eenfase groep met maximaal met 16 A wordt beveiligd, zijn de kleuren bruin, blauw, en geel/groen is een aderdoorsnede van 2,5mm2 de standaard. Voor de aders na een schakelaar welke verlichting schakeld is de standaard zwart en 1,5 mm2. De vraag was mag en kan dit.
Op een groep in een huishouden kunnen wandcontactdozen en verlichting aangesloten worden. Als via de zwarte ader voor 400W aan verlichting gevoed wordt dan praat je over een stroom van 1,7A. De lengte van de zwarte ader is de afstand van lichtpunt naar schakelaar dus ook beperkt. Met 400W heb je al een onrealistisch hoog vermogen en het is geen enkel probleem als deze stroom continue er doorheen loopt. Op het moment dat er een sluiting in de verlichting optreed dan komt er een piekstroom welke ervoor zorgt dat de beveiliging de toevoer onderbreekt. Omdat deze piekstroom kort durend is zal de zwarte ader niet voelbaar opwarmen.
Herbert116 alles wat als reactie op uw vraag erbij wordt gesleept is geen antwoord op uw vraag die simpel met ja of nee beantwoord kon worden. Ik las in uw beschijving geen gekke dingen. Mijn antwoord is ja, geen enkel probleem. U hoeft zich geen zorgen te maken over de beveiliging van uw huisinstallatie ook al is de zwarte ader 1,5 mm2.
[Bericht gewijzigd door Rijschoq op (13%)]
Precies, 1.5mm2 draad zit binnen Nederlandse elektrische huisinstallaties alleen achter een schakelaar.
Zowel het 1.5mm2 VD installatiedraad als de schakelaar zijn doorgaans geschikt voor stromen tot 10A.
Met 10A kun je 2300W vermogen leveren en dit lijkt mij voldoende voor wat lichtpunten in een ruimte.
Alleen wanneer er 1.5mm2 draad vanaf de groepenkast naar een verbruiker loopt is 16A niet gewenst.
Nog steeds kom ik installaties van doe-het-zelvers en klusjesmannen tegen waarin XmVk 3x1.5mm2 zit.
En dan vaak ook nog zonder gesloten buis maar lekker snel en makkelijk met wat spijkerclips vastgezet.
testman
waar rook was, werkt nu iets niet meer
Op woensdag 15 oktober 2025 08:01:29 schreef RAAF12:
[...]Hoe onstaan de bruine pitten? Die automaat van mij ziet er als nieuw uit maar die werd erg licht belast gedurende het werkzame leven.
die ontstaan door warmte van het bimetaal, net als een gewone dinrail automaat dat heeft. dat krijg je uiteraard alleen als het ding het vaak en lang warm heeft, ofwel op vollast werkt. als ik die dingen nog tegenkom dan is dat meestal op een groep die vaker eruit gaat, keuken bijv.
Op woensdag 15 oktober 2025 09:18:26 schreef KlaasZ:
Het gaat niet alleen om het prijsverschil. Al zal dat voor een installateur die een hele straat nieuwbouw doet wel wat uitmaken. Het belangrijkste verschil is dat 1,5 een stuk makkelijker werkt. Het verschil tussen 1,5 en 2,5 lijkt niet groot, maar als je het installeert merk je het wel degelijk.
De praktijk is dat in alle Nederlandse woonhuizen de lampdraden in 1,5 mm2 zijn uitgevoerd en kennelijk heeft dat nooit problemen gegeven. Anders zouden de richtlijnen wel zijn aangepast.
Kennelijk telt soms toch wel elk dubbeltje. Notabene in mijn eigen nieuwbouwwoning wilde ik een draad bijtrekken en dat ging niet van een leien dakje. De trekveer had moeite er doorheen te komen en het bleef prullen. Uiteindelijk het trektouw aan de bestaande bedrading bevestigd en de draden eruit getrokken. Wie schetst mijn verbazing dat er een las in een van de aders zat. Gewoon 10cm isolatie verwijderd en de einden in elkaar gedraaid.
Mijn trekveer had de las gedeeltelijk losgewerkt en daardoor wilde het niet lukken.
Plastic buizen mogen dan wel isolerend zijn, maar als zo'n las zwaar belast wordt, kun je wel brand krijgen.
nonius
set SCE to AUX.
Wie schetst mijn verbazing dat er een las in een van de aders zat. Gewoon 10cm isolatie verwijderd en de einden in elkaar gedraaid.
Over 'creatief fröbelen' gesproken.... of is dat, eh, 'normgemäß'...?
Denk dat wanneer ik zoiets tegen zou komen de verwensingen en krachttermen het eerste half uurtje zodanig zouden zijn dat het verstandig is kinderen en 'gevoelige personen' wat uit m'n buurt te houden....
Ben zelf ook wel het één en ander tegengekomen in mijn leven, maar zoiets kan ik me toch niet herinneren. En is voor mij een extra reden om eigenlijk alles qua verbouwingswerkzaamheden hier in huis zelf te doen.
Op maandag 13 oktober 2025 22:35:59 schreef benleentje:
[...]Nee dat staat zeker niet zo in de NEN1010.Voor een kort stukje 1,5mm2 mag dan ook gewoon nog een 25A zekering weet ik uit mijn hoofd maar groter misschien ook nog wel. Maar goed wie heeft er maar zeg 3 meter 1,5mm2 nodig. En vaak word dat toch ook gewoon een 2,5mm2 kabel omdat allerlei aparte kabels ook niet handig is om maar bij je te hebben op de klus.
We hebben het over een huisinstallatie, in berekende industrie installaties mag dat soms meer zijn.
Op woensdag 15 oktober 2025 00:29:48 schreef Toeternietoe:
Je moet wel een heel groot woonhuis te installeren hebben als je daar 100 meter VD1,5 in kwijt kunt.
Bespaar je volgens Frederick 3 Euro (bruto)! Nog geen 2 Euro netto op een hele rol. Op een klus van een heel woonhuis gebruik je nog geen halve rol. Cijfers achter de komma.Het zal ongetwijfeld komen uit de 1e NEN1010 van ca 1943. Toen maakte het prijsverschil tussen 2,5 en 1,5 relatief veel meer uit.
Het is er al die jaren in blijven staan! Een eenmaal ingeburgerde gewoonte.
Die rolletjes van FET zijn 20 meter, dan is het 15 euro per 100 meter, nog steeds niet schokkend natuurlijk.