kanaalscheiding fm-tuner

Kanaalscheiding deed mij aan stereo denken maar ok
De selektiviteit van het MF deel lijkt me niet zo hoog, te breed MF, wat voor filters worden gebruikt?

De AFC kan zich ook laten gelden, is die uitschakelbaar? Zoniet, probeer dan deze uitschakelbaar te maken.

[Bericht gewijzigd door Henry S. op donderdag 29 december 2005 18:25:42 ]

Hallo Henry,

Volgens mij wordt het middenfrequent gefilterd door van die trafootjes (als dat kan)de afc zou nog kunnen, maar in theorie komt het mij wel bekend voor maar in praktijk weet ik niet hoe zoiets er uitziet in de radio (als je een schema hebt is het wat overzichtelijker)

als je mij een beetje kunt uitleggen waar ik in de buurt moet zijn ben ik al een stuk op weg.

groet, Izaak

p.s.
waarom ik het kanaalscheiding noemde heeft als reden dat de fm-omroepband ook onderverdeeld is in kanalen, op sommige radio's staat dat nog aangegeven.

[Bericht gewijzigd door pd5ar op donderdag 29 december 2005 18:39:40 ]

Liever niet aan de trafootjes schroeven
De AFC regelt de lokale oscillator bij naar het sterkste signaal binnen zijn bereik toe. Heel erg lastig als je naar zwak signaal zit te luisteren dat net naast een sterk signaal zit, de LO tuned automagisch in op het sterke signaal...

Het AFC signaal komt uit de FM-detector en gaat naar de LO.

Idd is de FM-band opgedeelt in kanalen, in praktijk worden de kanaalnummers niet meer gebruikt, en een 100kHz raster aangehouden waarbij 2 stations voor hetzelfde verzorgingsgebied nooit dichter dan 300kHz van elkaar af zitten.

Sinds de herindeling van de band hebben oudere tuners wat problemen met deze minimale afstand.

Als deze tuner AFC heeft, dan zal dat uitgevoerd zijn dmv. een varicap.
Ik weet niet of de hoofdafstemming met een varco gebeurt of ook met capaciteitsdiodes, maar de AFC sturing kun je buitenspel zetten door de sturing ervoor weg te nemen (ik heb helaas ook geen schema).

De MF is smalbandiger te maken dmv. "stagger tuning", dwz. de ene kring iets boven de MF en de andere er iets onder afstemmen.
Hiervoor heb je wel een MF signaal generator nodig, en een scoop. Liefste een wobbelgenerator, maar dat is zeldzaam en zul je evt. ook nog zelf moeten bouwen.

Heb je een MF met ceramische filters, dan een smaller type kiezen (Murata 10.7 MHz), zie daarvoor de datasheets van Murata.

Een hele nieuwe opzet van de ontvanger zou kunnen zijn dat je zelf een aparte MF-strip maakt met bijv. een mechanisch MF filter. Dat heeft tevens het voordeel dat je de MF wat gunstiger (hoger) kan kiezen.
Zorg daarbij wel voor een heel stabiele LO, dat wordt dan wel belangrijk.

@kt88

De afstemming gaat met een condensator, ik ben al druk aan het zoeken naar ook maar iets over deze radio en zijn onderdelen, maar waarschijnlijk is het beestje al zo oud dat niemand er meer brood inziet.

@kt88 & Henry S
Bedankt voor het meedenken, ik zal er nog wat tijd insteken en als ik er niet uitkom moet ik toch uitkijken naar een andere radio en zal deze gebruikt worden voor onderdelen, zo nu en dan duik ik in mijn junkbox om Hans de Swan van onderdelen te voorzien, zo heeft ieder nadeel zijn voordeel

Groet, Izaak

Op 29 december 2005 17:08:23 schreef pd5ar:
Hij ontvangt goed en staat ook goed op frequentie, maar vooral de landelijke stations zitten vrij breed zodat ik bijna geen piraten kan ontvangen.

Wat jij wil is de bandbreedte van het middenfrekwent van uw radio verkleinen. Ik vind ook niets op internet van deze radio.
Naast gedoe met spoeltjes worden ook kant en klare filtertjes gebruikt, zie afbeelding hieronder:

Er bestaan er met een kleinere bandbreedte, maar of dit zal helpen is de vraag. Je kunt nl. niet ongestraft de bandbreedte van een FM ontvanger gaan verkleinen.

Ik vermoed eerder dat de piraatjes te dicht bij de frekwentie van een landelijke zender gaan uitzenden. Als de landelijke bvb. op 98.5 zit, en de piraat op 98.7, dan zal dit nooit lukken, je zal altijd 'spetters' horen.

Op 29 december 2005 21:39:21 schreef Pertinax:
Er bestaan er met een kleinere bandbreedte, maar of dit zal helpen is de vraag. Je kunt nl. niet ongestraft de bandbreedte van een FM ontvanger gaan verkleinen.

Op voorwaarde dat de audio bandbreedte evenredig verkleind wordt, en de oscillator stabiliteit wordt verhoogd, kan dat zeker.

Izaak, nog een optie zou zijn om een extra MF trapje met zo'n ceramisch filter te plaatsen tussen de bestaande trappen in.
Denk er wel aan de impedantie aan te passen, zo'n filtertje ziet graag 330 ohm als ik me niet vergis.
Als je gelijktijdig de ingangstrap smaller maakt (vaak is er kunstmatig demping aangebracht dmv. belasting van de kring) dan kun je er nog wel wat mee uithalen.

Maar de audiokwaliteit zal er inderdaad onder lijden, dat begint bij de stereo kanaalscheiding.
Een stereosignaal is stukken breder dan een monosignaal, 200 kHz is geen uitzondering.

Als er van die 10.7 MHz filtertjes (zoals de foto) in het middenfrequent gebruikt worden is dat een prima plek om in te grijpen. Je hebt ze smalbandiger, maar belangrijker, ook in betere kwaliteit (steilere curves).

Een stereosignaal is stukken breder dan een monosignaal, 200 kHz is geen uitzondering.

Sterker nog, FM stereo past niet eens door die 200 kHz heen. Met een signaalbreedte van 57 kHz (RDS) en deviatie van 75 kHz naar onder en boven zit je al over de 250. Als je filters smaller worden dan dat krijg je in eerste instantie signaalverlies, en ga je nog verder flinke (audio) vervorming.

@allemaal

Ik ben in 1979 begonnen met het zenden op 3 meter, ik heb zelf altijd in mono gezonden, en als ik nu naar piraten luister, luister ik altijd nog in mono om eventuele "stereoruis" uit te sluiten .

Dus op die radio is het voor mij niet belangrijk dat het filter geschikt is voor stereo.
Ik ga vandaag op zoek naar het filter,

Wordt vervolgd.

Mocht je in de buurt wonen dan wil ik wel een blik op de tuner werpen.

@Henry
Ik woon in Wolvega. Bedankt voor je aanbod, maar het wordt een uitdaging om het zelf voor elkaar te krijgen.
@allemaal
En het is niet zoooo belangrijk dat ik hemel en aarde moet bewegen om het voor elkaar te krijgen, als ik er op deze manier met tips van jullie wat van opsteek is mij dat liever dan die hele radio.

Nu het volgende, het huidige filter heeft een centerfreq. van 10.640 MHz en een bandbreedte 350 KHz (3db), ik vond een filtertje met een centerfreq. van 10.670 MHz en een bandbreedte van 180 KHz (3db).

Het orginele filter gaat van 10.465 MHz tot 10.815 MHz,
de vervanger gaat van 10.580 MHz tot 10.760 MHz.

Is het het proberen waard? of hoef ik er niet aan te beginnen om die er in te plaatsen, ik ga uit van mono 75KHz
met een absoluute grens van 100KHz.

Groet, Izaak

Ja! Direkt proberen!

@Henry
je weet niet half hoe blij ik ben met je antwoord

Het is wat krap, maar je kunt het best proberen met dat filter - mocht het niet goed werken heb je de oude er toch in 2 minuten weer in zitten.

Daarom, maar nu denk ik zelf dat de kleine afwijking wat Fc betreft het geen probleem hoeft te zijn.

@allemaal
Ik heb de andere filters er in gezet, en tot mijn verbazing
lijkt het een positief effect te hebben gehad, voor de tijd leek het alsof alle zenders aaneengesloten op de band zaten, nu hoor ik duidelijk bandruis tussen de zenders, straks zal ik kijken of de ontvangst nog op een andere manier beinvloed is, maar eerst moet ik op aandringen van mijn vrouw een gaslekje onder de vloer repareren (zat er al een paar maanden en nu moet het ineens worden verholpen)

Izaak

Oei een gaslekje, voorzichtig, straks kom je in de krant!

Mooi dat het werkt, ontvangst is niet slechter geworden? En heb je nog stereo?

Lekje is dicht, was heel klein maar sommige mensen roken de gaslucht wel, en om paniek te voorkomen moest het maar even dicht, ik denk dat de tuner nog goed werkt, kan nog geen grote verschillen ontdekken behalve dan dat er iets meer ruimte is voor de zwakkere stations, stereo gaat nog wel maar je kan wel waarnemen dat er een vervorming in zit door dat de grote zwaai niet geheel meer door het filter gaat.
ik vond dit leuk om zelf te doen met jullie hulp, waarvoor mijn hartelijke dank.
als je een cursus zendamateur doet leer je een theorie van buiten, maar in de praktijk weet je soms niet eens hoe een onderdeel eruit ziet dat blijkt nu maar weer, ik denk dat er heel wat meer mensen zouden slagen als ze buiten de theorie ook de praktijk erbij halen. (ik zit even hardop te denken)

Groet, Izaak

Goed om te horen dat het naar verwachting werkt... het blijft natuurlijk een trade-off tussen evt wat vervorming en betere selectiviteit.

Btw, hoor je ook vervorming als je stereostations in mono beluisterd, of zit het alleen in het stereosignaal zelf?

@Ben_

Nee, in mono hoor ik geen vervorming, maar denk nou niet dat stereo niet om aan tehoren is, als je er niet te goed op let hoor je (ik dus) het niet.
Misschien als je er een scoop aanzet dat er wel verschil te zien is.

Izaak

Stereo is wat 'rauw'? En wat theorie-praktijk betreft heb je helemaal gelijk.

lekker de hele avond gebruik gemaakt van mijn vernieuwde radio, maaaar er is 1 ding wat nog niet 100% is, het geluid geeft op een paar punten in de band een dip, eerst dacht ik dat er net iemand inschakelde maar dat was niet zo, als ik de audio goed hard zet hoor ik in de verte wel muziek maar of dat ook de juiste is weet ik niet.

moet er toch nog wat worden aangepast? zijn het draaggolven van de eigen oscilator?

Groet, Izaak

Ik lees dit topic nu voor het eerst. Ik heb dat probleem ook gehad. Ik moest de mf zo smal maken dat de stereo 'raar' deed. Dan heb ik beide filters ingebouwd met 2 schakeldiodes, zodat ik naar 'wide band' in stereo kon luisteren en in 'narrow band' naar piraten. De gevoeligheid nam ook toe.

Wat je laatste probleem betreft , ik denk dat je ergens met een oscillatie zit. Je moest proberen de schakelingen beter te ontkoppelen maar daar is goed kennis van hf en een schema voor nodig.

[Bericht gewijzigd door Evarist op vrijdag 30 december 2005 23:55:47 ]

het geluid geeft op een paar punten in de band een dip, eerst dacht ik dat er net iemand inschakelde maar dat was niet zo, als ik de audio goed hard zet hoor ik in de verte wel muziek maar of dat ook de juiste is weet ik niet

Kun je met enige zekerheid zeggen dat dit echt ligt aan de plaats in de band (frequentie dus), of kan het ook zijn dat enkele stations dit probleem vertonen?

Ergens kan ik me nl voorstellen dat wanneer zo'n station serieus breder is dan je MF filter doorlaat er problemen ontstaan met demoduleren. Het signaal zou nl op toppen en dalen van de audio buiten het filter kunnen vallen, en zo de demodulator het bos in sturen.