Robbertbd
robotica rules :D
hallo
ik heb zo maar eens zitten kijken naar mogelijkheden om mijn 16F877A of 16F628A met de pc te laten comuniceren.
ik heb gezien dat er wel wat niet al te ingewikkelde mogelijkheden zijn in picbasic.
alleen ik had daar nog wat vraagjes over.
ik heb als eerst twee schema´s gevonden welke moet ik gebruiken?:
en met bijde schema's kan ik als het goed is informatie verzenden en ontvangen.
ik heb ook nog een aantal commando's gevonden voor serieele comunicatie alleen ook hier weet ik niet welke.
ik wil de module in mijn pic gebruiken dus ga voor de H commando's:
HSERIN
HSEROUT
HRSIN
HRSOUT
welke vandeze werkt hrt makelijkst of beste met serieele comunicatie met de pc?
en nog een vraagje.
ik zal de serieele poort van de computer ook aan moeten sturen, en het liefst zou ik dat met vd6 doen maar dat kan ik nog niet echt.
dus zijn er ook programmatjes waar mee is die poort kan aansturen net zoals die er zijn voor de parralelle poort?
Robbert
Sandertje
Zo niet, dan toch!....GeoCaching can be a way of life....Why not? >> GeoCaching: Team SupeRare
Ik werk zelf met de AVR, maar ik vind de eerste methode toch mooier.
Ik durf niet te zeggen of de 2e niet/wel werkt.
MVG
PS met VB6 kun je de seriele poort aansturen. D.w.z. tekst naar je pic sturen en ontvangen.
Ik heb zelf ook een seriele terminal in VB6 gemaakt.
[Bericht gewijzigd door Sandertje op ]
~Galaxy
In the beginning there was nothing.... and even that exploded...
Beide schema's zouden inderdaad moeten werken ...
Want zo te zien komen ze rechtstreeks uit de helpfunctie van PicBasic
Op 9 juni 2007 12:37:23 schreef Robbertbd:
is het IC betrouwbaarder of maakt het niet uit??
Ja.
De andere methode (met torretjes) is wat zuiniger in het stroomverbruik (zo'n MAX doet gauw 3-5 mA). Hou er ook rekening mee dat de tweede oplossing half-duplex is. De PC en de PIC kunnen dus niet tegelijkertijd data versturen want je "leent" de -12 van de TX-lijn van de PC.
Robbertbd
robotica rules :D
Op 9 juni 2007 12:40:29 schreef help:
Beide schema's zouden inderdaad moeten werken ...
Want zo te zien komen ze rechtstreeks uit de helpfunctie van PicBasic
jha dat klopt.
heeft er iemand ervaring met serieele comunicatie tussen picbasic en de serieele poort?
Robbert
[Bericht gewijzigd door Robbertbd op ]
zoek even naar mijn mini tut , staat werkende code in ( quick en drity , dat weet ik dus geen comentaar
het werkt al zelf gevonden http://www.circuitsonline.net/forum/view/48119
aansluiten met het schema van de max
Krisal 4 MHz (anders moet je de code wijzigen)
leds op poort Ao en A1 met een weerstand naar +5 volt
zend met een snelheid van 9800 baud 8 bits N
gebruik hyper terminal en niet de serial communicator die in proton picbasic zit(die maak er onleesbare bagger van .
hier staat ook nog een heel stuk over problemen die mee kunt maken :
http://www.circuitsonline.net/forum/view/49196/2 let opis lang verhaal.
[Bericht gewijzigd door Shiptronic op ]
Robbertbd
robotica rules :D
volgens mij heb ik hem gevonden:
http://www.circuitsonline.net/forum/view/48119/1/shiptronic+pic+seriee…
hoe verstuur jij de informatie met je pc?
welk programma gebruik je daar voor?
ik ga verder borduren op het onderste voorbeeld.
en als ik mijn pic aan zet begint hij te controleren naar serieele input en zodra de pc info verstuurt word deze meteen terug gestuurd, klopt dat?
Robbert
~Galaxy
In the beginning there was nothing.... and even that exploded...
hoe verstuur jij de informatie met je pc?
Ik gebruik in VB5 het beturingselement "mscomm"
en als ik mijn pic aan zet begint hij te controleren naar serieele input en zodra de pc info verstuurt word deze meteen terug gestuurd, klopt dat?
Nee, in elk geval niet automatisch.
Dat hangt van het prog in VB af, en van het prog in je pic.
Op 9 juni 2007 12:58:31 schreef Robbertbd:
volgens mij heb ik hem gevonden:
http://www.circuitsonline.net/forum/view/48119/1/shiptronic+pic+seriee…hoe verstuur jij de informatie met je pc?
welk programma gebruik je daar voor?ik ga verder borduren op het onderste voorbeeld.
en als ik mijn pic aan zet begint hij te controleren naar serieele input en zodra de pc info verstuurt word deze meteen terug gestuurd, klopt dat?Robbert
had mijn post al geedit, ja dat dat klopt . er staan verschillend voorbeelden.
de een verstuurd een gatal die met een teller verhoogd word
het lampje moet en knipperen, dan weet je dat de pic loopt en teld de stand van de teller word uitgestturd via rs232 en kun je met hyper terminal uitlezen
de volgende leest de seriele input en stuurd die weer terug
dus typ je een 3 en hyper terminal dan komt er ook een 3 teurg terug
tekst wil ook maar dan moet je een verzie van MP lab gebruiken tot 7,4? daarna komt er allemaal waardelozecode uit (weet nog niet waarom ,maar staat in mijn andere link met het lange verhaal)
de ander heeft
Robbertbd
robotica rules :D
waar vind ik die hyper terminal?
ik ben trouwens net de componentjes wezen halen.
hoe weet ik zekker dat mijn pc geen schade op loopt met deze schakeling?
Robbert
roelvh
Master Industriële Wetenschappen: Elektronica-ICT
hyperterminal:
start->programma's->Bureau accesoires->communicatie->hyperterminal
Op 9 juni 2007 14:03:06 schreef Robbertbd:
hoe weet ik zekker dat mijn pc geen schade op loopt met deze schakeling?
alles goed aansluiten, dan kan er geen schade zijn.
De serieële poort is trouwens goed beveiligt (tegen kortsluiten dan toch)
Robbertbd
robotica rules :D
hoe moet ik de terminal instellen en hoe verzend ik dan info en ontvang ik die weer?
en ik zie dat hij ook via tcp/ip kan comuniceren?
hoe werkt dat en wat is handiger?
Robbert
[Bericht gewijzigd door Robbertbd op ]
in het beginscherm "nieuwe verbinding" geef je een naam op die je voor de communicatie wilt gebruiken.
BV: serial test
kies dan verbinding maken via:
open de lijst en kies de COM poort die je hiervoor wilt gebruiken (normaal COM1)
en klick OK
nu krijg je een scherm met alles rs 232 instellingen van je pc,
bits per seconde = 9600
Data bits = 8
stopbit = 1
data transportbesturen = hardware
klik op toepassen en dan OK
met de twee telefoons kun je verbinding maken, hoornopnemen is verbindeing maken, hoorn opleggen is verbinding verbreken, net zo simpel als bellen 
eindig nu hyprer terminal en sla het bestand op , in de map van start.../../.../...comunications staat nu ook een map met de naam hyperterminal, in de map staat je verbinding "serial test"
copier nu die map naar je bureaublad (snelkoppeling)
door nu op de snelkoppeling te drukken met de naam Serial test (je kunt in het begin scherm zelf een leuk icoontje uitzoeken voor je programma)
start hyperterminal op met de instellingen juist geladen.
mocht je andere instellingen willen proberen (met name even spelen met de goede karakterset beeld/letter type , ik gebruik MS Mincho teken grote 20 en vet , lekker duidelijk)
kies bestand/eigenscahppen en klick op configureren.
Veel speel plezier, ik moet nu weg en ben voor 10:30 niet in staat om te reageren. daarna wel weer.
Ik verwacht als ik thuis kom dat er een berichtje van je staat dat het werkt 
[Edit]
versturen van tekst moet je maar even proberen met de serial comunicator van proton, instellen van hyper terminal heb ik nu geen tijd voor om uit te leggen, krijg al op mij ((*&^*^%&$#) dat ik te laat ben 
[Bericht gewijzigd door Shiptronic op ]
Robbertbd
robotica rules :D
oke ik heb me schakeling op gebouwd en heb de pic out aan de tx geknoopt en de in aan de rx.
ik zit nu alleen met twee problemen.
1 ik kan mijn schakeling niet verbinden mrt mijn pc om ik nirt thuis ben en ik heb dus niet al mijn spullen en kan nu nirt de pinnen van mijn com poort met mijn schakeling verbinden.
en 2 het led je bij de pic knippert niet.
als ik hrsin dec waarde er tussen uit haal knippert hij wel.
ik gebruik de 16F628A en heb het programma in mijn pic geladen.
ik heb uiteraard wel 16F628 veranderd in 16F628A.
Robbert
[Bericht gewijzigd door Robbertbd op ]
Als het goed is moet je de
TX van de pic aan de T1IN van de max232 knopen en de
RX van de pic aan de R1OUT van de max232.
[Bericht gewijzigd door Woutifier op ]
knoop eert eens RX en TX van je computer of seriele kabel aan elkaar.(PIN2 aan PIN3) zie het eerste schema (van de MAX232, let op!! in het tweede schema staan de PIN nr's in spiegelbeeld !!!!)
verstuur nu in hyperterminal een 9 (WEL DE VERBINDING EERST OPENEN!)
versturen werkt zo :
elke keer dat je een cijfer indrukt word deze verzonden als je de knop indrukt, je hoeft dus geen enter te gebruiken, de letter blijft in het scherm staan , zo kun je zien wat je verzonden hebt, hij verdwijnt na het verzenden niet , zoals bij outlook in je outbox .
je moet nu direkt in hyperterminal in de ontvangst box kijken, daar moeten exact de cijfers verschijnen die je indrukt.
dit moet je eerst aan de praat zijn te kijgen, als dit niet lukt kom je nooit verder!!!!
ik uren lopen zoeken naar mijn fout!!!! , mijn compoort verleng kabel was "gedraaid" aangesloten .
daar dit een orginele kabel was met aangegoten stekker, ging ik er van uit dat dat dit goed was, maar het blijkt dus dat alle kabel die ik heb "gedraaid" zijn (orgineel en zelf gemaakt). dus pen 2 en pen 3 zijn gewisseld.
Daar door ging ik er vanuit dat aan het einde van de kabel de compoort 2 nog steeds RX en 3 tX was , en daar door verkeerd in op de MAX232 zaten!!!maar ja een signaal versturen naar een uitgang heeft geen zin 
als dit werkt , de ingang van de max kortsluiten !! nu zal het ook moeten werken, anders kabel niet goed of kabel breuk !!
dan de uitgang van de max kortsluiten,dan moet het ook werken zo niet : 1 De Max is niet goed aangesloten, De voeding meten, kijk of alle caps goed staan !!! let ook op met + en - !
2 de max heeft 2 keer dezelde schakeling in zich A en B je gebruikt er naar 1. je hebt nu de ingang op schakeling A gezet en de uitgang op schakeling B
3 de max is defect ?
als dit werkt de kort gesloten uitgangen van de max aansluiten op de ingangen van de pic. maak nu sluiting op de ingangen van de pic (pen 7 en 8) haal nu de sluiting aan de Uitgang van de Max 232 los , het moet nu nog steeds werken, anders ergens kabel breuk!!!
haal nu de sluiting aan de ingang van de pic los het moet nu werken als he niet werkt pin 7 en 8 omdraaien als dit nog niet werkt hab je of de verkeerde pin NR gebruikt (fout geteld) of :
1 de pic is stuk
2 de voeding is niet goed
3 programma klopt niet
4 progger werkt niet goed
5??
daar de pic zonder de letters DEC wel draaid is vreemd lijkt dus op probleem 3,
welke progger gebruikje?
welke programeer software?, bumble bee, MPlab IDE, winxp winxp2 ?
welke basic software?
download de free verzie van proton pic basic (de light verzie), en instaleer die
knip en plak de code in een nieuw project die je opslaat als "serial ON" <== let op deze naam gebruiken, is belangrijk!!!
druk nu op compile only (Button van een a4tje met een sterretje erop, of f9) er word nu door de asmbeler die in proten zit een file gemaakt , ga nu naar bestand opslaan en sla het bestand op als "working serial" <== let op deze naam gebruiken , is belangrijk!!!
open nu de programeer software en open de file "Working serial" (hex of ASM) hex ===>prog je pic het moet nu werken de led moet in iedergeval knipperen
asm===>built en programeer je pic het moet nu werken de led moet knipperen.
dit moet allemaal verlopen zonder dat je ergens foutmeldingen krijgt, krijg je fout waarschuwingen of meldingen post ze dan hier.
knippert de led niet dan loopt de pic niet , zorg je de de file in proton niet aanpast voor je type chip, verander nooit de waarde van de interne MCLR en let op met de klok frequentie
als je de frequentie wel aanpast in de config file dan moet ook de software aangepast woren"
declare HSERIAL_BAUT van 900 naar XXX
declare HSERIAL_RCSTA van $90 naar XXX
declare HSERIAL_TXSTA van $24 naar XXX
waarom die XXX? deze waarde moet je opnieuw uitrekenen of opzoeken, is voor elk type pic anders zoek dit op het net , of gebruik er software voor (ik heb het met software gedaan, als ik die nog vind dan post ik die hier : http://www.mister-e.org/pages/utilitiespag.html
[EDIT 2]wat hier onder staat blijkt weinig zin te hebben als je de clock frequentie veranderd van 4 naar 20 MHZ, voor ondere frequentie's kan het nodig zijn
(lees verder onder de sterretjes hoe je het programma gebruikt)
ook het veranderen van 628 naar de 628A verzie kan beteken dat die waarde anders is !!!!
als de led nu knippert draaid de chip en verstuurd die de nr's als je nu niks binnen krijgt
pinnen van de pic korst sluiten. (je moet nu weer de situatie krijgen dat wat je verstuurd, met het toetsen bord, direckt word ontvangen)
als dit niet werkt is je verbinding tussen pc en pic niet goed. als dit wel werkt haal je de kortsluiting weg en draai de draaden op pin 7 en 8 van de pic om, het moet nu werken, of je PIC is dood , of de draden zitten niet op 7 en 8 (misgeteld) , draden maken geen verbinding met de pic of je hebt toch met de instellingen van het kristal liggen rommelen.
ik ga nu even het programmatje zoeken om de BAUD RCSTA en TXSTA uit te rekenen.
[Edit1]
*********************************************************
*********************************************************
*********************************************************
Hier http://www.mister-e.org/pages/utilitiespag.html
download en instaleer het programa PICMULTICALK of klik op openen, pak de software uit en start het programma usart calck
stel common baudrate op 9600 in en stel het krisal in wat je gebruikt.
speel met het vinkje bij KBaut en kijk naar de waarde ERROR% , die moet zo klein mogelijk zijn ( bij een kristal waarde van 4 is dat 0,16 %)
lees nu de waarden uit van :
BRGH ( in mijn geval, voor 4 MHZ, BRGH=1, voor 20 MHZ is het ook 1)
SPBRG (in mijn geval, voor 4 MHZ, SPBRG=25, voor 20 MHZ word dit 129 <== hier zit het verschil!!!
reken de waarden om naar hex getallen !!!
hier moest ik zef ook even zoeken wat ik gedaan had , want die getalllen kunne we niks mee, maar!!!
open klad blok , druk (in USARTCALCK) op "copy register setting s to clipbod " ga naar het klad blok en plak daar de tekst , voila je instellingen 
ga terug naar het programma USARTCALK en druk op "copy PBP DESIGNS to clipbord"
ga naar klad blok en Plak dit onder de andere tekst. nu staat de verklaring er ook bij 
sla het bestand op of print het uit
als je dus een 20 MHZ kristal gebruikt en alles goed gedaan hebt staat er in je klad blok dus
RCSTA = $90 ' Enable serial port & continuous receive
TXSTA = $24 ' Enable transmit, BRGH = 1
SPBRG = 129 ' 9600 Baud @ 20MHz, 0,16%
DEFINE HSER_RCSTA 90h ' Enable serial port & continuous receive
DEFINE HSER_TXSTA 24h ' Enable transmit, BRGH = 1
DEFINE HSER_SPBRG 129 ' 9600 Baud @ 20MHz, 0,16%
DEFINE HSER_CLROERR 1 ' Clear overflow automatically
bij 4 MHZ was het dit
RCSTA = $90 ' Enable serial port & continuous receive
TXSTA = $24 ' Enable transmit, BRGH = 1
SPBRG = 25 ' 9600 Baud @ 4MHz, 0,16%
DEFINE HSER_RCSTA 90h ' Enable serial port & continuous receive
DEFINE HSER_TXSTA 24h ' Enable transmit, BRGH = 1
DEFINE HSER_SPBRG 25 ' 9600 Baud @ 4MHz, 0,16%
DEFINE HSER_CLROERR 1 ' Clear overflow automatically
zie dat de waarde van GRrrrrrrr.... zit ik te poberen en te typen blijk het het zelfde te zijn ???? GRrrrrrr..... (&^%$#W@%*^%$&#$)
ik ga slapen.,
[Bericht gewijzigd door Shiptronic op ]
Robbertbd
robotica rules :D
heel erg bedankt voor deze uitleg.
ik ga er morgen mee aan de slag.
ik heb het programma al in mijn pic geladen alleen ik gebruik de interne clock.
maar voor het knipperen van het led moet dat lijkt mij niet uit maken.
moet de pic op de serieele poort aangesloten zijn om het led ta laten kniperen?
want als ik deze regel weg haal knipert het led wel:
hrsin dec waarde
morgen hoor je of het lukt.
Robbert
ben nog aan het schrijven is nog niet af 
interne clock tegelijk gebruiken met interne MCLR is vragen om probleemen, deze pics slikken dat niet (zeker de nieuwe niet ) je software had ergens met een foutmelding moeten komen. de pic word zeer instabiel. grote kans als je gaat spelen met een extrene MCLR of met je vingers alleen al aan de massa zit de pic spontaan begint te draaien of er plots mee op houd.
meld eens wat je gebruikt, progger compiler en taal
als het de combinatie MPlab IDE + proton PIC bASIC + een MPLAB- ICD2 progger heb je geluk/pech? dat heb ik hier ook en dat werkt prima , maar met haken en ogen!!! zoek eens in mij laatste post daar staat nog ergens een heel hoofdstuk van mij (hier : http://www.circuitsonline.net/forum/view/49196) je je nog een heel verhaal wat je kan checken.
led moet inderdaad knipperen verbindig of niet
Op 9 juni 2007 23:57:05 schreef Robbertbd:
want als ik deze regel weg haal knipert het led wel:
hrsin dec waardemorgen hoor je of het lukt.
Robbert
het lijkt er dus op dat
A niet pic basic gebruikt van crownhill PROTON, picbasic (niet verwarren met MELlabs pic basic )
B je een andere compiler gebruikt voor je hex file o.i.d.(toch niet MPlab ide, een hogere verzie dan verzie 7.4 had een fout melding moeten geven, b.v. 7.6 werkt niet die maakt rotzooi van de door proton gemaakte code)
[Bericht gewijzigd door Shiptronic op ]
Pak deze code:
'****************************************************************
'* Name : UNTITLED.BAS *
'* Author : J.E.Esselink *
'* Notice : Copyright (c) 2007 J.E.Esselink *
'* : All Rights Reserved *
'* Date : 9-5-2007 *
'* Version : 1.0 *
'* Notes : stel hyperterminal als volgd in: baud =9600, * *
'* : data bits =8, pariteit =geen, stopbit =1 *
'* : datatransportbesturing =geen *
'****************************************************************
DEVICE 16F628 ;Gebruik een 16F628 type
CONFIG WDT_OFF, PWRTE_ON, LVP_OFF, MCLRE_OFF, HS_OSC ; de config
XTAL 4 ;Kristal van 4 MHz
ALL_DIGITAL TRUE ;Alle ingangen digitaal
declare HSERIAL_BauD 9600 'set baudrate op 9600
DEclare HSERIAL_RCSTA $90 ' << VUL DEZE WAAREN IN MET HET PROGRAMMA
Declare HSERIAL_TXSTA $24 ' << PIC multi CALC
DECLARE HSERIAL_CLEAR = ON ' reset buffer bij een overflow?
dim teller as byte ' zet de grote van teller als een byte
teller = 0 ' zet teller op waarde 0
begin: 'hoofdprogramma
while teller < 20 'doe dit tot de waarde van teller groter word dan 10
toggle porta.0 'wissel de status van poort a.0 (pen 17)
hrsout dec teller 'stuur de waarde van teller serieel uit (rs232)
teller = teller + 1 'verhoog de waarde van teller met een
delayms 10 'wacht 500 miliseconden
TOGGLE PORTA.1 'wissel de status an poort a.1 (pen 18)
DELAYMS 100 'wacht 500 miliseconden
wend 'ga naar begin van de while lus
'hier kom je terecht als de waarde van teller grote word dan 10
teller =0 'reset de teller, zet hem weer op 0
goto begin ' ga naar het begin van het programma
END ' hier is het gedan met de pret, einde programma
en prog die , de led moet continu knipperen en de getallen 1 tm 19 worden verzonden naar hyperterminal
probeer dit eerst voor je data gaat verzenden!!!
Martijn v
KIS!!: Keep It Simple
ZOzo shiptronic, das een heel verhaal!
misschien kun je voor mijn probleem(pje) dezelfde hulp betekenen? http://www.circuitsonline.net/forum/view/49153
Robbertbd
robotica rules :D
ik ga zo de code testen.
ik gebruik proton pic basic IDE van crownhill.
en gebruik daarbij bumblebee om mijn programma in de pic te laden.
ik kan nu helaas niet mijn schakeling aan de pc kopelen maar dat is het eerste wat ik vanavond ga doen als ik thuis ben.
maar ik kan nu wel het progje in de picladen zonder die serieele verbinding.
waarom gebruiken we hier niet Hserin en Hserout?
Robbert
Robbertbd
robotica rules :D
en het laatste programma wat je gaf dat van 1 tot 19 verzend daarbij blijft het led wel kniperen.
volgens mij loopt ie vast op het ontvangen.
maar moet "HRSIN DEC Waarde" niet zo iets zijn:
Waarde = HRSIn , {1000 , Timeout}
en ik weet denk ik ook waar om hij niet knippert met HRSin.
dit komt letterlijk uit de picbasic help:
As we already know, HRSIn will wait for and receive a single byte of data, and store it in a variable.
dus volgens mij gaat de code niet verder tot dat hij wat heeft ontvangen, of de time out heeft berijkt.
ik ben hier trouwens niet zekker van.
ik heb de code nu hier in veranderd en het led knippert nu traag maar blijft wel kniperen:
DEVICE 16F628a ;Gebruik een 16F628 type
CONFIG WDT_OFF, PWRTE_ON, LVP_OFF, MCLRE_OFF, HS_OSC ; de config
XTAL 20 ;Kristal van 4 MHz
ALL_DIGITAL TRUE ;Alle ingangen digitaal
declare HSERIAL_BauD 9600 'set baudrate op 9600
DEclare HSERIAL_RCSTA $90 ' << VUL DEZE WAAREN IN MET HET PROGRAMMA
Declare HSERIAL_TXSTA $24 ' << PIC multi CALC
DECLARE HSERIAL_CLEAR = ON ' reset buffer bij een overflow?
dim waarde as byte ' zet de grote van waarde als een byte
begin: 'hoofdprogramma
waarde = HRSIn , {1000 , Timeout}
timeout:
hrsout dec waarde 'stuur de waarde die opgehaald is weer serieel uit (rs232)
delayms 10 'wacht 10 miliseconden
TOGGLE PORTA.1 'wissel de status an poort a.1 (pen 18)
DELAYMS 100 'wacht 500 miliseconden
goto begin ' ga naar het begin van het programma
END ' hier is het gedan met de pret, einde programma
ik hoef deze alleen nog maar op de compoort aan te sluiten en dan horen jullie het resultaat 
en nog 1 vraagje
:
wat stel ik precies in met
DEclare HSERIAL_RCSTA
en
Declare HSERIAL_TXSTA
Robbert
EDIT:
ik zie net pas dat je je tekst hebt geedit nadat k het heb gelezen dus zie nu dat een aantal van mijn vragen al waren beantwoord.
[Bericht gewijzigd door Robbertbd op ]
welke progger gebruik je?
en heb je de seriele test al uitgevoerd? tot hoe ver kom je?
hserin en hrsin, het verschil ==> hrsin is van proton en veel krachtiger (meer opties)
Hserin is van?? ==> MELLABS, ze doen het zelfde maar die van MELLABS is minder krachtig
de code die mijn laatste prog hierboven staat is erg simpel
HSRout ====> stuur een waarde uit seriele hardware poort
dec Teller ====> die waarde staat in teller , dec houd in dat de waarde Decimaal verstuurd word.
niet verwarren met Dec TELLER , als in "trek 1 van waarde teller af" , hier betekend Dec iets anders