Ik heb recent een metaalfreesmachine aangeschaft en zit met het volgende probleem:

Op het typeplaatje staat 380V maar de machine komt uit een pand waar alleen 230V aanwezig was.
Die werd daar bijna nooit gebruikt, alleen voor licht boorwerk.

Mijn probleem is het nu een 380 of 220V machine? Het zou kunnen dat er achteraf een andere motor geplaatst werdt en het typeplaatje verkeerd is, maar het is evengoed mogelijk dat die vroeger ooit op een trafo gestaan heeft.

Ik heb al wat gegoogled maar kan niks vinden, is het nu een 380 of 220 motor?

Hier heb ik 3x400V en heb de machine aangesloten via een transfo 3x380 naar 3x220.

Gegevens op de machine:
kW 0,75/0,6
Amp 1,8/1,8
Volt 380
RPM 2780/1310

Metingen geven aan dat het dit type motor is:

Op 16 mei 2007 00:49:44 schreef rjbc:

[afbeelding]

Alle verbindingen kloppen met bovenstaand schema.
Weerstand over de 2 spoelen is 18.8 ohm (bv tussen 3 en 8)
Over de individuele spoelen meet ik 11,8 ohm. (bv tussen 3 en 6 of 6 en 8)

De machine heeft een tandwielkast en de motor zit ingebouwd en is dus moeilijk te verwijderen.

Stroommeting per fase met tandwielkast ingeschakeld en zonder andere belasting:
0,3A op trage snelheid en 0,2A op hoge snelheid.

Op hoge snelheid kan ik de spindle redelijk gemakkelijk blokkeren gewoon met de hand op een as met diameter van +- 4,5 cm, dan loopt de stroom op bij stilstand tot 4,3Amp.
Op lage snelheid is het blokkeren moeilijker maar het lukt en de stroom wordt dan 3,1 Amp.

Het met de hand blokkeren gebeurt zelfs op een mechanische vertraging naar 440/885, dit lijkt mij toch iets te makkelijk.

Ik denk dat dit effectief een 380V machine is maar weet het niet zeker, aansluiten op 400V en daarna stank en rook is ook geen optie omdat die motor speciaal is en ingebouwd in de machine zelf.

Kan er hier iemand iets zinnigs over zeggen?

Is het mogelijk om het aan te sluiten op 400V en evt. metingen te doen zonder dat de motor schade oploopt?

Bedankt,
Luc.

Het is toch zeker een 380V motor gewoon omdat dat op het type plaatje staat. Deze kan je rustig op 400V aansluiten. Zeker nu je hem al op 230V heb getest en hij totaal geen kracht levert.

Wil je de motor heel houden zet er dan zeker een motorbeveiligings relais tussen zoals een PKZ van moeler. De stroom instellen op 1.8A. Mocht de stroom oplopen zal de beveiliging zeker ingrijpen als je het nog wil afzekeren kan dan met smeltpatronen van 6A.

Zekeren voor een motor bij voorkeur met een automaat, geen smeltpatronen. Overigens kan dat gewoon met 10A of 16A afhankelijk van de bekabeling.

Ik had even simpel het smeltpatroon uitgerekend voor directe inschakeling, om zo de motor zo optimaal mogelijk te beveiligen. Maar een automaat is beter met smeltpatronen blijft er nog steeds stroom door de andere 2 fasen lopen.

Een zekering/automaat is eigenlijk niet om de motor te beveiligen maar voor de bekabeling. Het voordeel van een zo klein mogelijke zekering is dat je dunnere bedrading kunt gebruiken.
Maar minder dan 10A is meestal niet zinvol, motorbekabeling dunner dan 1,5mm is not done.

Wat een zekering doet is me bekend ik had beter even wat duidelijker moeten formuleren waar ik op uit ben. Doel is om tijdens de test de inschakel stroom te begrenzen op voor de motor nog een acceptabele waarde. Een goed motorbeveiliging is natuurlijk veel beter en zal de motor op meerde manieren beschermen.

Op 29 november 2010 21:11:01 schreef benleentje:
Het is toch zeker een 380V motor gewoon omdat dat op het type plaatje staat.

Het type plaatje hangt aan de machine, niet aan de motor.
Er kan best een andere motor geplaatst zijn zonder het plaatje aan te passen.
Dit is wat ik graag zeker wil weten vandaar de uitgebreide uitleg en metingen.

De bekabeling heb ik volledig vernieuwd: 2,5 mm² voor het motorgedeelte en 1mm² voor de besturing via 4A zekeringen. Een motorbeveiligingsrelais zit er uiteraard tussen en is nu ingesteld op 1,6A.

Ik huiver een beetje om deze zomaar effe op 400V te schakelen en kijken wat er gebeurt. Als de motor eraan gaat kan ik netzogoed de machine wegkieperen.
Een nieuwe motor is niet meer verkrijgbaar, herwikkelen zal waarschijnlijk een fortuin kosten.

Vandaar deze vraag, hoe kan ik het testen zonder gevaar?
Kan er iemand iets met de metingen?

RPM meten ? Waarschijnlijk klopt dit op te lage spanning ook niet.

Herwikkelen is goedkoper dan een nieuwe motor.

Op 29 november 2010 20:18:36 schreef lucas:
Stroommeting per fase met tandwielkast ingeschakeld en zonder andere belasting:
0,3A op trage snelheid en 0,2A op hoge snelheid.

Dus die lage nullaststromen meet je bij 3x230V, dan hoef je toch niet te twijfelen? Want de stroomwaarde van een Dahlander op de lage snelheid zal zelfs bij nullast al erg dicht bij de nominale waarde liggen. En een 3x230V motor waaraan je 3x400V legt, gaat gelijk boven zijn nominale stroom, zelfs onbelast.
Het is geen groot drama om dit enkele tientallen seconden te proberen; zo snel is een motor nu ook weer niet verbrand.

Op 29 november 2010 23:24:49 schreef Roland van Leusden:
RPM meten ? Waarschijnlijk klopt dit op te lage spanning ook niet.

Sorry Roland, maar het toerental van een kooiankermotor is onafhankelijk van de aangelegde spanning, UITGEZONDERD wanneer de belasting een exponentieel verloop kent (zoals bij ventilatoren).

@GJ: Op de huidige motor meet ik niks verkeerd: kortsluiting, verbrand oid.
Dus wil ik herwikkelen vermijden door correct aan te sluiten: is het goedkoopste ;)

@Sparkz: Mijn twijfel: de machine was aangesloten en gebruikt op een 230V net. Ik kon me niet voorstellen dat die ooit deftig gewerkt heeft indien het een 380V motor is.
Maar het begint er toch op te gelijken, die nullast is niet echt nullast want de tandwielkast hangt er nog aan.
Mijn motorkennis is meer dan verroest en van Dahlander's heb ik nooit veel geweten.
Als ik straks wat tijd heb probeer ik het even op 400V.

Op 29 november 2010 23:55:13 schreef Sparkz:
[...]Dus die lage nullaststromen meet je bij 3x230V, dan hoef je toch niet te twijfelen? Want de stroomwaarde van een Dahlander op de lage snelheid zal zelfs bij nullast al erg dicht bij de nominale waarde liggen. En een 3x230V motor waaraan je 3x400V legt, gaat gelijk boven zijn nominale stroom, zelfs onbelast.
Het is geen groot drama om dit enkele tientallen seconden te proberen; zo snel is een motor nu ook weer niet verbrand.

Heb het zopas eens geprobeerd en inderdaad de machine is voor 3x380V.
Ik meet nu bij nullast stromen van 0.8 Amp op lage snelheid en 0.6 Amp op hoge snelheid. Toch nog redelijk ver van de nominale stroom.

Volgende test: klein voorboren en dan een 16mm gat boren in alu en staal.

Ik snap niet waarom die machine daar ooit op 220V aangesloten werd, maakt nu niets meer uit, belangrijkste is dat ze hier naar behoren werkt.

Bedankt aan allen die mijn twijfel weggenomen hebben.

Luc.

Zat er oorspronkelijk niet een trafo voor? Dat is bij gereedschap niet ongebruikelijk.

Hm, da's idd erg laag voor een dahlander. Vermoedelijk is de motorfabrikant erg voorzichtig geweest... Je kan er als eindgebruiker enkel maar voordeel mee doen.

@GJ : Geen trafo op de plaats waar ze laatst gebruikt werd, misschien vroeger wel op de oorspronkelijke locatie, maar dat is nu niet meer te achterhalen.

@ Sparkz: Machine is een Arboga, Zweedse kwaliteit en +30 jaar oud dus zwaar en robuust gebouwd. Mechanisch is er nog wat werk aan maar elektrisch is ze nu in orde.

De boortesten waren perfect, koppel genoeg.

En ik ben blij met mijn nieuwe aanwinst.

Nogmaals bedankt,
Luc.