Kwartzgestuurde LED flitser 50Hz Platenspeler stroscoop.

HI Maarten,

Er ontstaat enige verwarring:
1)
Mijn Technics SL-150/SL-1500 Mk1, (nb NIET DE SL-150/1500 Mk2, die is nl totaal anders ontworpen en kristalgestuurd) is NIET kristalgestuurd.
Het is een vrijlopende direct drive , 3 fasen draaitafel, die uit een gestabiliseerde lineaire 17.5V wordt gevoed (zie schema Bijlage 1 en 2 ).

01 ve_technics_sl1500_service.pdf

02 ve_technics_sl-1300_1310_1350_1500_1510_service_sup.pdf

Deze draaitafel wordt dus lang niet zo goed gelocked op een bepaald toerental vergeleken met de latere Xtal stabilised DD draaitafels, waarvan de Technics SL-1200 de meest bekende is.

2)
De referentie van de lichtbron voor de SL-150 Mk1 stroboscoop is een simpel neonlampje, dat direct aan het lichtnet hangt.
Op lange termijn is de netfrequentie ("cumulatief") zeer nauwkeurig maar momentaan kan deze behoorlijk afwijken,
(IK had begrepen (recente massale blackouts in Spanje) dat bij f < 47 Hz, het echt fout gaat : je krijgt een negatieve kettingreaktie ), die heel W Europa in het donker kan zetten.

De Quartz gestuurde DD draaitafels (zoals de SL1200) gebruiken leds, die hun supply frequentie direct uit de quarz oscillator krijgen (dus volledig onafhankelijk zijn van de net frequentie).

Bottomline:

=> Als ik nu in mijn systeem het Neonlampje (of LEDS)op een bepaalde frequentie lock (bv de ELEKTUURSCHAKELING) , kan ik nu met zekerheid evalueren hoeveel de drift van de DD Draaitafel motor is. (De lichtbron is nu onafhankelijk van variaties in de netfrequentie).

=> De 17.5V Powersupply spanning voor de oscillator /DD motor kan gelogd worden met mijn universeelmeter.
Als deze spanning constant blijft is
- of de vrijlopende sinusgenerator niet stabiel (misschien door een lagere Temperatuur in de ochtend)
- of wordt zwaarder belast door hogere wrijving van de olie in het draaitafel lager: hogere viscositeit bij lagere temperatuur).

@ Frederick E Therman: Bedankt voor uw toelichting :

Het is idd een puur "academische" exercitie. Ik behoor niet tot die muzikale mensen , die een absoluut gehoor hebben. De afwijkingen zijn dermate minimaal dat ik ze niet kan horen.
Ik ben alleen nieuwsgierig.

Ik dacht voor €30.- een quartz gestabiliseerde 50Hz "zaklamp" gekocht te hebben, maar het zijn gewoon een aantal ledjes, gevoed door 12-15V ~ uit de netspanning;
DE ledjes knipperen dus synchroon met de netfrquentie, net zoals het neonlampje.
Het is dus geen referentie, omdat ze nog steeds afhankelijk zijn vn de veranderende netfrquentie.
Als je de tekst van ALI leest is die misleidend: er wordt gesteld dat de frequentie gegeneerd wordt.
. Dit is niet zo (wel in de Hi End versie).

Volgende keer kritischer kijken!!

PS.

In de bijlagen 1 en 2 nog een paar screendumps uit de SL150/1500 Mk 1 service manual, zoals door jou gevraagd.
Men meldt idd dat het neonlampje /stroboscoop "very slightly"wordt beïnvloed door een wijzigende netfrequentie.

Maar men beweert ook dat de elektrische/mechanische regeling van de motor nauwkeuriger / stabieler is dan de fluctuaties in de netfrequentie (0.2 %).
Juist dit laatste statement wilde ik nu controleren , door een quartz controlled Stroboscoop te gebruiken!

NB. Ik zag deze opmerking in de Service Manual pas gisteren (anders had ik deze al in mijn eerste vraagstelling bijgevoegd.

Iedereen nog hartelijk bedankt!!

Ik heb ooit zelf een LED-stroboscoop gebouwd waarmee het prima gemeten zou kunnen worden. Werkt op basis van de NE556. De lamp zelf was een goedkoop LED-zaklampje van de Action dat omgebouwd is. Werkt prima.

Maar voor wat u wilt is het toch een kleinigheidje om even snel een provisorische stroboscoop in elkaar te prutsen, met een functiegenerator (met puls-functie) die een MOSFET aanstuurt en een paar witte LEDs? Meer moet dat niet zijn, volgens mij. Misschien nog een nauwkeurige frequentieteller om de correcte stroboscoopfrequentie in te stellen.

Tenzij u natuurlijk een stand-alone meetapparaat wilt hebben om regelmatig een check te kunnen uitvoeren, dan is een wat permantenter zelfbouwsel noodzakelijk. Maar met minimale meetapparatuur is zo'n stroboscoop in principe snel te improviseren. Mogelijk bestaat er zelfs software om de audio-uitgang van een laptop de pulsen te laten genereren?

Hi Nonius,

Prima Idee.
IK heb een Philips PM5108 , een Philips PM5109 en een R&S SRM BN4085 functiegenerator
plus een RACAL - Dana 9905 frequentieteller.
Voor de eindtrap (sturing van de LEDS) kan ik de sturing van het Elektuur ontwerp nemen.
Enig voorbehoud: Ik weet niet hoe stabiel die Philips en/of R&S generatoren zijn.

Misschien is het toch het beste het Elektuur ontwerpje te bouwen.
Ik zal eens kijken of ik die CMOS IC's plus een goed geschikt Xtal nog kan bemachtigen.

Maar ik parkeer dit projectje voor regenachtige herfstdagen.

Als je een goede frequentieteller hebt, dan kun je ook makkelijk meten hoeveel de netfrequentie afwijkt op het moment dat je meet.

Op dinsdag 8 juli 2025 17:43:03 schreef nonius:
Ik heb ooit zelf een LED-stroboscoop gebouwd waarmee het prima gemeten zou kunnen worden. Werkt op basis van de NE556.

Varieert diens R/C oscillator niet nog meer in frequentie dan dat de netfrequentie dat doet?

De NE556 en 567 zijn vreselijk temperatuurgevoelig...

De NE556 en 567 zijn vreselijk temperatuurgevoelig...

Klopt Arco en Lucky Luke, goed punt, het is inderdaad een kwestie van het apparaat eventjes op temperatuur te laten komen en wachten tot hij stabiel is. Maar hij wordt sowieso altijd gebruikt met een frequentieteller om de frequentie continu in de gaten te houden. In mijn geval hoeft hij ook niet urenlang stabiel op frequentie te blijven.

Zo heel vaak gebruik ik de stroboscoop niet, maar is toch een paar keertjes erg handig geweest.

Zoals gezegd, als ik Redguuz was zou ik gewoon een N-channel MOSFET nemen, een paar witte LEDjes in serie met voorschakelweerstand en het spul aansluiten op een functiegenerator. Hoeft niet langer dan 5 minuutjes te duren om die schakeling eventjes zwevend op te bouwen. Of op een breadboard.

Dan weet hij gelijk hoe nauwkeurig z'n platenspeler is.

In de tijd dat ik m'n stroboscoop bouwde had ik m'n PM5193 functiegenerator nog niet. Met de kennis en apparatuur van nu zou ik gewoon een klein 'vermogenseindtrapje' met FET en LEDs bouwen voor deze generator.

Hi,

Zie specs voor de R&S RC Frquenzgenerator SRB BN40851: Bijlage 1 :
3 X 10**(-4)
(gebied 1-100 Hz)

Bij 50 Hz is dat dus 50 Hz +/- 0.015 Hz

De uitgang van deze RC generator is tamelijk krachtig (max 30V 1.5W, )

Ik kan dan waarschijnlijk met die uitgang een serie leds direct sturen

Maar is toch iets voor een komende hitte periode of anders voor de regenachtige herfstdag
NB
De platenspeler lijkt nu erg stabiel te zijn.
De afwijking bij opstarten is misschien toch te wijten aan de sturing van de motor (vuile 33/45 RPM omschakelaar) , een bekend probleem.
Zal deze eerst goed schoonmaken en de On/Off microswitch vervangen.

Nog even een terugmelding mbt de quartz gestuurde LED stroboscooplamp::

1)
Ik heb inmiddels een quartz gestuurde stroboscoop LED lamp (25 Pound ) op EBay in de UK kunnen kopen.
(Jammer genoeg moest ik ook nog invoerrechten betalen, dus het werd toch nog wat duurder)
Het is een uitgekleed Elektuur ontwerp (nog dank Nonius voor de attendering!).

(Uses a DIP HC-49S crystal at 4.9152MHz, a 4060 oscillator IC
and a 4017 divider IC. Accuracy is ± 10 ppm (- 20 ~ +70 ºC)).

Het werkt goed;
De man heeft blijkbaar al honderden verkocht, met 100% tevreden gebruikers.
zie: https://www.ebay.co.uk/itm/194361117811

2)
Je kunt nu ook de oranje streepjes van de ingebouwde Technics SL-150 Neon lamp (direct aangesloten op de lichtnet frequentie) beschijnen met de witte LED quartz gestuurde "lamp" en zo de verschillen (uiteraard zeer miniem) met de lichtnet frequentie zien.
https://www.mainsfrequency.com/index.htm

De oranje streepjes verschuiven miniem en uiterst traag vooruit of achteruit t.ov. de "gesuperponeerde" witte quartzgestuurde..
De lichtnet frequentie is uiteraard niet stabiel, maar de actuele verschillen zijn heel erg klein.

3)
Met de quartz stroboscoop blijven de streepjes op de rand van de draaitafel rotsvast staan.
De vrijlopende DD Technics draaitafel motor is dus stabieler dan de netfrequentie, hoewel hij (nog) niet "quartz locked " is maar vrijlopend..
Een jaar later (1977) introduceerde Technics de Quartz Locked SL1200 Direct Drive draaitafel, een klassieker die nog steeds geproduceerd wordt na al die jaren.

De gevoeligheid van de neon lamp voor de (iets) veranderende netfrequentie stond achteraf ook in de SL-150 User Manual uitgelegd..

Interessant om te weten. Missie geslaagd!

Dan is mijn conclusie dat uiteindelijk een neonlampje meer dan goed voldoet, wat we ook al een beetje dachten.
Leuk expiriment en goed om te weten.

Op dinsdag 29 juli 2025 08:24:28 schreef redguuz:
De oranje streepjes verschuiven miniem en uiterst traag vooruit of achteruit t.ov. de "gesuperponeerde" witte quartzgestuurde.

Wat grappig! Ik had er niet bij stilgestaan dat je natuurlijk de twee 'soorten streepjes' tegelijk zou kunnen zien.