Droitwich 198kHz stopt binnenkort definitief

Ik lees zojuist dat de langegolfzender van Droitwich op 198kHz per 27 juni 2026 ook definitief stilgelegd gaat worden:

https://www.bbc.co.uk/reception/work-warning/news/radio4lw

Heb er toevallig gisteravond nog naar geluisterd bij het uitproberen van een buizenradio.

Het verlies van de BBC Worldservice op 648kHz ben ik nog steeds niet overheen, dat was vanaf m'n 13e m'n vaste luisterstekkie (en heeft onbedoeld ook een aanzienlijke bijdrage geleverd aan mijn Engelse luistervaardigheid), maar Droitwich is wederom een flinke klap.

Na het stoppen van RTL een paar jaar geleden, op 234kHz, wordt het nu toch wel heel erg stil.

"...upgrading the LW equipment is not considered a cost-effective solution for licence fee-funded services."

Misschien dat over een paar jaar, misschien een aantal tientallen jaren, een aantal personen zich het haar uit de hoofden trekken, zich uit schaamte in een zwart gat storten...

Hier in Noorwegen zouden en moesten we naar DAB overgaan, en vanaf dat moment hoorde men niets anders dan klachten over hoe wrak en onbetrouwbaar dat systeem was. Dat het oude FM-net meer dan goed genoeg functioneerde.

Hoe dan ook, het wordt vast heel interessant om mee te maken hoe de wereld er uitziet als plotseling een dag het internet verdwijnt, en we geen beroep meer kunnen doen op die ouderwetse, niet "cost-effective solutions"…

En tevens gaat een van mijn geprioriteerde projecten down-the-drain! Ben nu bezig met DCF77, maar BBC4 zou waarschijnlijk mijn volgende project zijn geworden. Inderdaad, er blijft niet veel over.

Dat is jammer.

Op de Sterrewacht is een HP Droitwich ontvanger in het oude moederklok ensemble, waar wij nog niet aan toegekomen zijn. Die zal niet meer (echt) gaan werken.

Steeds meer stations stoppen er mee.
En precies wat je zegt: veel mensen hebben daar nostalgische gevoelens bij.
Heel jammer.

Droitwich zat vroeger op 200kHz, lekker makkelijk delen voor een 1Hz tijdbasis.
Met internationale rasterindeling enzo moest-ie verhuizen naar 198kHz, daar is nogal wat voor afgeknutseld om die frequentie af te delen naar 1Hz...

Elektuur had daar twee jaar later (maart 1991) een frequentieconverter voor bedacht:

Men moet toch erkennen dat die AM-zenders veel elektrisch vermogen verstoken, om slechts een kleine groep luisteraars te bedienen. In deze tijd van bewust-energie-verbruiken kan men daar moeilijk omheen. En ja, ik weet best dat er elders ook energie verkwist wordt, soms zelfs heel veel.

In de burgerluchtvaart is men al enkele jaren bezig met de zgn. NDB's af te bouwen, zenders op midden- en lange golf, waarop vliegeniers hun radiokompas konden afstemmen. Satellietnavigatie is de technologie van vandaag, en misschien ook van morgen. Als er niet te veel stoorzenders opduiken.

Grappig dat je over navigatie begint, daar zat ik na het posten ook nog aan te denken, maar dan op het water. Er zullen niet veel pleziervaarders zijn die nog een radiokompas aan boord hebben maar je kunt wat mij betreft niet genoeg backups/uitwijkmogelijkheden hebben. Die LG en MG-zenders zijn in elk geval nog goed uit te peilen.

Droitwich was sinds 1934 in bedrijf, da's toch 92 jaar. Einde van een tijdperk. Ironisch genoeg gaat hij uit de lucht op het moment van de radiobeurs in Friedrichshafen (26-28 juni).

Snap best dat het allemaal niet meer kosteneffectief is maar het doet me toch een beetje verdriet. Ook in geval van crisis is de waarde van dergelijke zenders met een enorm bereik niet in geld uit te drukken. Het enige wat nog overblijft zijn de FM-zendertjes (voor zolang het nog duurt) met hun beperkte bereik. Ironisch genoeg was het de Duitsers na WO2 verboden om nog zenders met een groot bereik te hebben en hebben ze toen van de nood een deugd gemaakt en zijn met VHF-FM radio begonnen. Wat we destijds als maatregel aan de Duitsers opgelegd hebben doen we nu onszelf vrijwillig aan.

Aart: Ik zie iets van HP halverwege in het rek? Toevallig zat ik eergisteren (n.a.v. de discussie over de reparatie van een sterrenlamp) te zoeken naar de sterrenprojector (naam?) die ze bij Volkssterrenwacht Simon Stevin in Hoeven hadden. Niet teruggevonden maar daarna *wel* een hele interessante video gevonden op YouTube over de plaatsing van de Würzburg-Riese radar daar. En van daaruit kwam ik weer op een leuk artikel over Bruno Ernst uit - een bekende naam uit m'n jeugd.

Door al die zenders (LG, MG, FM?, analoog TV) die uit de lucht gaan wordt de lijst van 'interessante projecten die ik wil bouwen' noodgedwongen steeds korter, net als bij RonW: ik zit te spelen met de gedachte om met een paar OC71-torren, een mucore spoel en een antieke 2kohm-hoofdtelefoon (50 cent in Nieuwleusen) eens een ontvanger te bouwen. Maar op deze manier heeft het weinig nut meer. En zo rond 2005 was ik van plan een nauwkeurige referentiefrequentie (10MHz) te bouwen die PLL-gelockt was aan de lijnfrequentie van het analoge over-the-air signaal van de TV-zenders NL1-2-3 werkte. Die lijnfrequentie was afgeleid van een atoomklok en een simpele en goedkope manier voor me om aan een stabiele referentie te komen. Maar ben er nooit aan begonnen omdat toen al bekend was dat het analoge TV-signaal er binnen een paar jaar uit zou gaan.

Jammer,maar alles vergaat.De wereldomroep,VOA en nu de BBC op de LG.Helaas...

Compleet off topic, maar ik herinner me nog de laatste uren van radio Veronica. Over emotie gesproken.. het leeft nog in mijn hoofd.

Op 198kHz zit ook een datariedel op de carrier. En de carrier is gelockt aan een standaard.

Op vrijdag 22 mei 2026 07:39:49 schreef joopv:
Op 198kHz zit ook een datariedel op de carrier.

Je bedoelt het signaal voor de elektriciteit-meters hoog/laag tarief ?
Dat is naar wat ik begrijp de reden dat de zender nog steeds in de lucht werd gehouden.

Op vrijdag 22 mei 2026 07:39:49 schreef joopv:
[..] maar ik herinner me nog de laatste uren van radio Veronica.

Ik ook, net aan, maar als ik nu programma's uit die tijd terug hoor dan . . . , hmmm.

Hier een draadje van een ander forum :
https://www.sat4all.com/forums/topic/382857-the-bbc-on-longwave-1924-2…

Op vrijdag 22 mei 2026 00:56:23 schreef Hubie:
Jammer,maar alles vergaat.De wereldomroep,VOA en nu de BBC op de LG.Helaas...

Eens.

En KG zender is ook handig voor noodgevallen, met weinig energie toch een groot bereik, maar ja, wie heeft er nog een (werkende) radio daarvoor ? En wie kan er nog mee omgaan ?
Jammer ook dat DRM geen doorgang heeft gevonden
https://nl.wikipedia.org/wiki/Digital_Radio_Mondiale

In de nadagen van RNW prikten ze radio1 door, ik reed voor werk in Duitsland met een een KG radio, "perfect".

Misschien kun je wat vrijwilligers bij elkaar sprokkelen om het in de lucht te houden...

Dan moet je ook wel iets verzinnen om de elektriciteits rekening voor 500kW bij elkaar te sprokkelen.
Is dat opgenomen, of uitgezonden vermogen?
Wat is het rendement van zo'n zender?
Ik heb er nog steeds moeite mee om te begrijpen hoe je 500kW in een draadje kunt stoppen, en dat het dan "gewoon verdwijnt".

https://en.wikipedia.org/wiki/Droitwich_Transmitting_Station

500 kW zal allicht nu wel eens "over" zijn, en dus geld opleveren als je het op verzoek kunt verstoken..

Het lijkt echter realistischer nu nog 24 uur op te nemen zodat later een realistische Droitwich generator gemaakt kan worden. Met dan iedere dag hetzelfde audio, maar uiteraard wel actuele tijdsignalen.

Tja Droitwich,
doet mij denken aan de tijd dat ik bij Fokker verantwoordelijk was voor het "Standaard Lab". Deel van het ECC (Electronisch Calibratie Centrum).
Ik spreek over ongeveer de periode 1970-1974.
Ik had daar o.a. een groot R&S 19" console staan met onze Frequentie standaard.
I.v.m de toen komende Nike en Hawk systemen werd er een hogere nauwkeurigheid vereist dan die aanwezige R&S frequentie standaard.
Een goede aanschaf zou een HP Cesium Beam frequentie standaard zijn.
Maar daar was op dat moment geen geld voor.
Samen met een collega hebben we toen naar een "tussen oplossing" gezocht.
Die was in feite héél simpel en zéér goedkoop (namelijk mijn shack voorraad) en een aanwezige Unigor Goerz schrijver met een papier rol.
Een lange (30meter) draadantenne op het dak, en met een rijtje potkernen met een condensator over elke potkern (afgeregeld/gepiekt op 200kHz) en een vergelijk schakeling tussen het ontvangen signaal en de door 5 gedeelde 1Mh uit onze standaard. Het resultaat op papier was een soort zaagtand die het verschil tussen beide signalen aangaf.
Ondertussen hadden wij ook de beschikking gekregen over de afwijking van dat Droitwich signaal t.o.v. een Frequentie standaard aanwezig bij het Britse Standard Buro.
Deze afwijking werd ons maandelijks toegestuurd.
Zo konden we de absolute afwijking en "aging factor" van onze 1MHz standaard berekenen.
Achteraf, maar voldoende voor onze toepassing.
Leuke bijkomstigheid dat Fokker een ideënbus had en we onze "uitvinding" daar hadden ingestuurd.
We hebben toen beide uit de hand van onze directeur en ideënbus commissie voorzitter een heel leuk bedrag ontvangen. _/-\o_
Toen ik in 1974 naar de HTS-Haarlem vertrok was onze "uitvinding/toepassing" nog steeds in gebruik.
ruud

Zie:https://youtu.be/Cd2ltVQb2SI
En:https://youtu.be/KkNbnmP33DM
Ook:https://youtu.be/RAf4KGK4ipw

Dank voor de link naar die Sat4all-website. Vond er dit filmpje uit 1934 over de bouw van Droitwich. https://www.youtube.com/watch?v=WRDl3ccR4X8

Vanaf m'n 13e sliep ik altijd met een kristal oortelefoontje in m'n oor, de radio permanent afgestemd op de Worldservice op 648kHz. Nadat ik 'op kamers' ging was een oortelefoontje niet meer nodig. Ze hadden verdraaid interessante programma's voor werkelijk iedereen - alle niveau's. Herinner me één show (naam vergeten helaas) waarin elke week een populair muzieknummer eerst volledig werd gedraaid, daarna zin voor zin of zelfs per woord geanalyseerd, waarna aan het einde van de show weer het volledige nummer gedraaid werd. Aan het eind van de show had zo'n lied dan ineens een heel andere betekenis gekregen dan het 'leuke deuntje' wat het aan het begin van de show nog voor je was. Zo herinner ik me nog heel specifiek 'sacrifice' van Elton John. Gratis Engelse les en dat op een hele leuke manier!

(als iemand de naam van dat muziekprogramma nog weet hoor ik het graag; ik probeer het me al een paar jaar te herinneren en terug te zoeken, zonder succes. Was in elk geavl niet 'a jolly good show' van Dave Lee Travis.)

Kan me ook nog hoorspelen herinneren, zoals Red Dwarf. :)

</opa mijmert>

Ha nonius,

Dat is wel jammer vroeger ook veel naar geluisterd, elke keer valt er een stukje weg O-)
De jonge studenten zeggen dan tegen me ja ouwe je moet wel mee groeien.....

Hi,

Je kan natuurlijk "meegroeien" en ik denk dat de meeste hier niet echt stilstaan.
De meeste die dat trouwens zeggen, missen de ervaring van wat er allemaal mis kan gaan door de mentale luiheid. :-)

Ik denk alleen dat "If the shit hit the fan" dat je meer hebt aan een goede LG, MG zender om de mensen
in het land te bereiken, dan een systeem dat binnen 1 dag plat ligt zoals b.v. de GSM masten.

Een zenderpark op een goede plek met een week diesel voorraad en meerdere bedrade en draadloze toegang voor de modulatie, zou ik in ieder geval regelen.

Ik zie dat als basis zorg voor de bevolking, met een simpele radio is deze zender dan goed te ontvangen.
Worden er atoombommen gegooid dan heeft niets nog zin...

Groet,
Bram

Luitjes, kom op. Laten we eerlijk zijn: al die uitzendingen zijn er nog steeds, dus het trouwe luisteren is géén argument.
Als het je echt om Radio 4 te doen is: die is er nog.
Als het om de World Service gaat: die is er. Zit zelfs op de autoradio.

Nee, de échte 'nostalgie' is, vrees ik, gewoon het idee 'dat-ie er nog steeds zit'. Maar het is gewoon erg duur zo'n halve megawatt 24/7 in de lucht te houden, plus nóg twee locaties, voor die paar keer in het jaar dat je kunt zeggen: ah, hij is er nog.

Toch luisteren? De uitzendingen zijn er nog steeds. Dát is het niet.

Zelf luisterde ik altijd naar Radio 2. In 1979 verhuisde die naar 693/909 kHz, dus ik verhuisde mee; de lange golf kreeg Radio 4.
Ik ben weleens wezen kijken in het zendergebouw van Droitwich (dat eigenlijk in Wychbold staat). Mooi, maar oude meuk. De technicus was heel vereerd dat ik de eindtrap als doherty herkende.
Er waren ooit vier eindtrappen, elk 150 kW. Toen ik er was, ergens in de vorige eeuw, was er daarvan al een buiten gebruik, die werd gekannibaliseerd voor reservedelen voor de andere drie.
Driemaal 150 is 450, geen 500. Dat laatste getal zal ietsje geflatteerd zijn.

@nonius, was dat wellicht het onderdeel Track by Track in programma The Ticket?

Het verdwijnen van een langegolfzender, tsja, wie luistert er nog naar de radio? Onder de 40 al niemand meer, afgerond dan. De middengolf is leeg, kortegolf is nauwelijks te ontvangen door storing.

Alleen FM doet het nog "redelijk" al houden de luistercijfers daar ook niet over.

Op vrijdag 22 mei 2026 10:25:14 schreef Kees frees:
[...]
Eens.

En KG zender is ook handig voor noodgevallen, met weinig energie toch een groot bereik, maar ja, wie heeft er nog een (werkende) radio daarvoor ? En wie kan er nog mee omgaan ?
Jammer ook dat DRM geen doorgang heeft gevonden
[....]

In de nadagen van RNW prikten ze radio1 door, ik reed voor werk in Duitsland met een een KG radio, "perfect".

En dan te bedenken dat je een noodradio in je noodpakket moet opnemen....

Op vrijdag 22 mei 2026 22:51:07 schreef Tidak Ada:
En dan te bedenken dat je een noodradio in je noodkakket moet opnemen....

Daarmee luister je dan naar de regionale omroep:

https://www.denkvooruit.nl/bereid-je-voor/zo-krijg-je-een-waarschuwing…

was dat wellicht het onderdeel Track by Track in programma The Ticket?

Dat doet geen belletje rinkelen. Maar heb vanavond weer wel een hele tijd lopen zoeken maar niets gevonden. Ik snap er niks meer van - het werd elke week uitgezonden?! Verder wel een feest der herkenning van andere shows (From our own correspondent; Letter from America; Quote-unquote; Just a minute.) https://en.wikipedia.org/wiki/Category:BBC_World_Service_programmes https://en.wikipedia.org/wiki/Category:1980s_British_radio_programmes brachten me niet verder.

'Letter from America' was één van mijn favoriete programma's.

Kwam zelfs nog 'The organist entertains' tegen; was mogelijk interessant voor Revado :) https://en.wikipedia.org/wiki/The_Organist_Entertains en https://www.bbc.co.uk/programmes/b006wr9w

On-topic: Radio Oranje zond blijkbaar ook uit via onder andere Droitwich (1500m = 200kHz). https://nl.wikipedia.org/wiki/Radio_Oranje

Probleem: als er in een regio een groot probleem is, ligt de lokale omroep er ook uit.

BBC World service luisterden mijn ouders veel naar. Bijvoorbeeld Science in action. Staat op zolder nog een doos met cassettebandjes van, denk ik.

[Bericht gewijzigd door maartenbakker op (47%)]