Aardverspreidingsweerstand vs Circuitimpedantie

Voor de veiligheid zijn 2 zaken belangrijk.
Bij een kortsluiting moet de beveiliging voldoende snel afschakelen om zo gevaren te voorkomen. Hiervoor is de circuitweerstand (Fase Nul)van belang, door dit circuit loopt immers de kortsluitstroom.
Bij een aardsluiting heb je eigenlijk hetzelfde verhaal, alleen is dan de circuitmeting dan tussen fase een aarde. De aardverspreidingsweerstand is hierbij de belangrijkste waarde, deze bepaalt voornamelijk de spanning op de aarde, en dus de aanraakspanning op de toestellen.
Je zult de aardverspreidingsweerstand moeten meten.
Daarvoor moet je de aardpin loskoppelen van je E installatie om een betrouwbare meting uit te kunnen voeren. Natuurlijk moet hierbij ivm veiligheid de inslallatie apanningsloos. Maar dat moet ook tijdens de isolatieweerstandsmeting.
Ik kan een heel eind meegaan met je huisinstallateur.
Jou reden mag NOOIT een reden zijn om de aardverspreidingsweerstand maar niet te meten.

Ik heb hier een nen1010 deel 6 liggen, (1997, de pdf is ook van een exemplaar van 1997), en daar word de methode van het meten en daarna berekenen "van de impedantie van de stroomketen die door een fout tot stand komt" beschreven. Dat staat op blz28, bijlage ID612. Getekend is daar een TN-S stelsel, maar ik zie geen bezwaar om dezelfde methode toe te passen bij een TT stelsel. Het word daar in ieder geval niet afgeraden.
Op de achterzijde van dat blad, blz27, bijlage IC612 staat de methode van het meten van de aardverspreidingsweerstand. Maar wat voegt dat toe ? Wat vissjes zich dus ook afvraagt.
Een aardverspreidingsweerstand meten is handig voor de medewerker van het aardingsbedrijf die de aardpen komt slaan. Heel vaak moet op dat moment de aansluiting nog gemaakt worden, er is dus geen referentie, die er wel is bij een inbedrijf zijnde installatie.

Wat ik me afvraag,
In je hoofdverdeler heb je een afgaande groep van 50 A, hoe zwaar is dan je hoofdbeveiliging, en dan de hamvraag is er geen TN van te maken?

Denk je er aan dat je aarding in je onderverdeler gebaseerd mag zijn
op je hoogst beveiligde groep (nu 32 Ampère?) mits je onderverdeler dubbel geïsoleerd is (kunststof)

@Toeternietoe

De hoofdbeveiliging in de HKL is 80A en blijkbaar vond de netbeheerder/installateur het niet nodig er een TN van te (laten) maken en dus een aarde mee te leveren. Dat bepaal ik niet.

Voor wat betreft de aarde loskoppelen in een installatie... Ik mag vaak niet de volledige installatie spanningsloos maken. Wel groep voor groep en bepaalde groepen niet (servers, etc).

Als ik de impedatie tussen fase en aarde meet, meet ik ook de feitelijk ook de aardweerstand (in TT vaak de bepalende factor) mee toch of maak ik een denkfout?

Ik meet de som van de waarden van (zie onderstaand plaatje):
- de bron
- de faseleiding tot aan het punt van de meting (/fout)
- de beschermingsleiding van de metalen gestellen
- de aardleiding
- de aardelektrode van de installatie en
- de aardelektrode van de bron

Dus indien mijn impedantie tussen fase en aarde laag genoeg is moet ook de aardingsweerstand laag genoeg zijn.

Correct me if i'm wrong aub. Ik kan het aan m'n directe collega vragen maar zoek het graag eerst zelf even uit met de hulp van andere kenners.

Thanks!

Misschien dat er toch nog een mogelijkheid is om naar TN stelsel te gaan, overleg met je netbeheerder is dan noodzakelijk.
Hoe is de hoofdverdeler, wat voor een aardverspreidingsweerstand heb je daar, en wat is gewenst?

Als ik de impedantie tussen fase en aarde meet, meet ik ook de feitelijk ook de aardweerstand (in TT vaak de bepalende factor) mee toch of maak ik een denkfout?

Ja, maar dan meet je te veel. Je kunt de aardverspreidingsweerstand ook berekenen door circuitmetingen te doen. Verondersteld dat je fase en nul leidingen gelijk zijn dan:
Circuitweerstand fase/aarde - (circuitweerstand fase-Nul / 2).
Dat is een benadering, zeker weten doe je het niet. Alleen door al de meetwaarden juist te interpreteren en goed te kijken kun er vanuit gaan dat deze meting/berekening bij benadering klopt.

Dus indien mijn impedantie tussen fase en aarde laag genoeg is moet ook de aardingsweerstand laag genoeg zijn.
Ja mits er niet ergens een nul aan de aarde vast zit(het zal niet de eerste zijn). Dat kun je weer achterhalen door isolatiemetingen.

Voor wat betreft de aarde loskoppelen in een installatie... Ik mag vaak niet de volledige installatie spanningsloos maken. Wel groep voor groep en bepaalde groepen niet (servers, etc).

Als de stroom van je netbeheerder uitvalt dan kan de stroom er ook af. Het is een smoes waar je je niet achter mag verschuilen. In overleg kan de spanning er altijd wel af, desnoods op een zaterdag een uurtje terug komen.

Ik begrijp het probleem van het spanningsloos maken.
Maar een veilige installatie is belangrijker.
Zowel voor de veiligheid en ook voor de betrouwbaarheid is goed testen nodig.

3x80 is een aansluitwaarde die nog van een hoofdkabel kan worden afgetakt. (Dat was vroeger het argument, er zijn tegenwoordig aftakklemmen waarmee je een 4x150al kan aftakken van een 4x150al)
Als je op een aftakking van een hoofdkabel zit, is dan vervolgens de gedachtegang, zou je bij toepassing van TN aarding bij een fout in je installatie de narigheid bij een andere klant kunnen "binnenbrengen". Het is een nieuwe netbeheerdersfilosofie, maar de werkinstructies zijn nog niet bij alle aannemers doorgedrongen tot bij het uitvoerende personeel. Zodoende zie je dat er nu nog steeds huisaansluitingen worden gemaakt waarbij aarde word meegeleverd door de netbeheerder.
Het kan echter zo zijn, dat je met je 3x80 aansluiting een eigen kabel hebt naar de LS verdeler (1). Dat kan op twee manieren: een hoofdkabel waarop je de enige aangeslotene bent, (en dat door aard en omstandigheden ook altijd zo zal blijven), of een (meestal koper) kabel direct van de LS verdeler naar de huisaansluiting. De netbeheerder kan je dat soort details verstrekken (als ze van een beetje goede wil zijn)
Met een eigen kabel is er geen technisch argument wat weerhoud om je aardstelsel TN te maken.
(1) Met LS verdeler bedoel ik een trafohok of een verdeelkast.

Edit: ik begrijp visjess wel. In dat andere topic, over dat ongeval in Boxtel, gaat het nu al over gecertificeerd zijn, en de druk die op keurders word geplaatst om zo kostenefficiënt mogelijk te werken. Zoals hij (visjess) z'n keuringswerk doet, maakt ie de minste kosten, en hij werkt gewetensvol. Valt ook op te maken uit z'n andere topics.

Mijn nieuwe installatietester heeft ook de mogelijkheid van aardverspeidingsweerstand te meten, incl hulpaardpen, maar ik ga daar toch eens mee testen...
Mijn schuurtje annex bedrijfsruimte heb ik onderlest voorzien van een aardpuls van 6 meter.
Een meting met de hulpaarde op 20 meter afstand geeft 1.5 Ohm aan.
Maar hij moet en zal ook de cirquitimpedantie erbij betrekken door een fase te eisen.
Daar er naar de hoofdverdeler in huis een kabel van 2.5mmq ligt van 30 meter zal dat zeker invloed hebben.
Van het voorjaar gaat die vervangen worden door twee kabels 2.5mmq parallel, weer een meetmoment.

Met wat geluk ben ik maandag in het bezit van een driepuntsmeter welke maar een kunstje kent, aardverspreidingsweerstand meten.
Ik ga dan eens een middagje spelen met een en ander.
Kijken wat het verschil is.

Ik krijg namelijk vraag of ik die aardverspreidingsweerstand kan meten.
Dan wil ik wel goed doen en betrouwbaar gelijke uitkomsten geven.

Ergo, ik volg dit topic op de voet.

Ik verwijt de TS (visjess) ook niets.
Het feit dat hij vragen stelt is prima.
(en deze vraag is ook nog eens prima)

Maar het argument m.b.t. het niet spanningsloos (kunnen/mogen) maken, daar heb ik moeite mee. Dat het voor servers e.d. niet gemakkelijk is, is bekend.

In het geval dat het "onmogelijk" is om de spanning te onderbreken spreek je met de gebruiker een servicewindow af.
De gebruiker kan dan maatregelen nemen om de spanningsuitval gedurende een afgesproken tijdsduur op een andere manier op te vangen.
Dat servicewindow kan in een weekend zijn of desnoods 's nachts.

Als het echt niet kan heeft de gebruiker de organisatie van zijn werk niet op orde. Er moet altijd rekening worden gehouden met uitval van servers door een of andere oorzaak.

Als hij de installatie spanningsloos wil hebben, zal hij lastig worden gevonden, zoekt de opdrachtgever een ander 3140 bedrijf, en zijn we weer terug bij af.
Bij het vervangen van een trafohuisje moeten aansluitingen daarop ook even spanningsloos. Meestal 1 uur, soms wat langer. M'n collega's maakten rücksichtlos een planning, gebaseerd op de ligging van de kabels. Dan stopten ze bij de aangeslotenen, (en dan praat ik hier van bedrijven) een kaartje in de bus. De klanten zochten het verder maar uit. Bellen naar het bedrijf helpt niet, "ja meneer, dat werk moet gedaan worden". Ik ging bij bedrijfsaansluitingen langs, en overlegde met de mensen wanneer het 't minste de bedrijfsvoering (van de klant) belemmerde. Sommigen dachten dat ik er een soort sadistisch genoegen in beleefde. M'n collega's raadden me deze werkwijze in ieder geval ten zeerste af.
Ook waren er gevallen waar een noodstroomunit werd neergezet. Onder spanning overnemen, want de aansluiting kon absoluut niet zonder. Ging het dan een keer mis, en ging de aansluiting daardoor toch plat, dan bleven alle rampen waarmee geargumenteerd was uit.

In een halfuurtje heb je toch een plek geklust waar je redellijk safe tijdelijk de aarde kan onderbreken? Eerst een overbrugging aanleggen van de plek waar je hem gaat onderbreken, dan een plek aanleggen waar je hem makkelijk tijdelijk kan onderbreken, dan de overbrugging vervangen door iets waar je veilig aan kan meten of er stroom loopt. (een 1 ohm weerstand of zo). en dan de onderbreking die je zojuist gemaakt hebt open zetten. Gaat er stroom lopen: Foute boel, direct de onderbreking weer vastzetten (verbinding maken). Tot op dit punt is het nog niet echt losgeweest. Als het er naar uit ziet dat er geen stroom door de aarde loopt, kan je m.i. redelijk veilig de boel loskoppelen, of via een nog grotere weerstand tijdelijk aangesloten laten zodat je een snelle meting kan doen.

Maar goed... dat is wat ik zou doen als ik de aardweerstand van een "live" installatie moet gaan meten..... maar ik heb niet zo heel veel ervaring met die dingen.

Ik zou de aardverspreidingsweerstand gewoon meten als de installatie toch al uit staat omdat je de aardlekbeveiligingen aan het plaatsen bent. Deze situatie kun je moeilijk in stand houden.

De enige andere optie die ik zou kunnen verzinnen is dat je lokaal een aardprobleem hebt. Om daar een idee van te krijgen, zou je de methode van Toeternietoe kunnen toepassen, het meten van de CI (circuit impedantie) tussen fase en nul. Eventueel zou je ook de CI tussen twee fasen (L-L) kunnen meten, zodat je zeker weet dat er nergens een aarde en nul doorverbonden zijn. echter niet elke meter kan dit.

Met deze informatie kun je beredeneren wat de aard impedantie is van je (L-PE) meting. Daaruit zou je kunnen beredeneren of je een probleem met de lokale aarding verwacht. Is het L gedeelte laag en het PE gedeelte hoog, dan zou een extra aardpen slaan ook kunnen helpen. Mijn voorgevoel zegt dat je het daar niet mee gaat redden, maar mijn ervaring met TT stelsels is beperkt, dus ik zou het zomaar mis kunnen hebben.

Voor de WCD's is het helemaal makkelijk, deze mogen tegenwoordig niet meer zonder aardlek toegepast worden. Zolang alles goed gaat, hoef je je installatie niet te updaten, maar nu ze niet voldoen, zal je ze veilig moeten maken.

Bedankt voor alle informatie weer! Leer toch ieder keer weer wat bij. Ook goed om te weten hoe een ander ergens over denkt met bij behorende argumenten.

Voor wat betreft het spanningsloos maken: Ik overleg dat met de klant op het moment dat ik begin met de inspectie en leg uit hoe en wat. En wat niet kan, kan niet. En wat de klant niet wil doe ik niet. Simpel. Het zijn vaak "opgelegde" inspectie dus men ziet het vooral als overlast. De meeste klanten doen het nu eenmaal niet voor de veiligheid maar omdat het moet. Dat is nu eenmaal de praktijk.

Bij een aanvraag kan altijd alles. Spanningsloos? Geen probleem. Echter als je op de stoep staat is het soms toch erg lastig want je legt het hele bedrijf stil. Spanningsuitval is overmacht en dat accepteert men.
Kom ik rare dingen tegen en heb ik mijn twijfels over de veiligheid, dan wordt het echter anders.

En als ik overal waar ik de boel niet spanningsloos mag maken op zaterdag terug moet komen... dan kom ik een hopeloos aantal zaterdagen per week te kort.

dan kom ik een hopeloos aantal zaterdagen per week te kort.

Ook dat is een bekend probleem.