Situatieschets:
Ik heb een oudere Bose Lifestyle 5 (met 2 zones) gekoppeld aan twee vrij zware vintage AKAI-versterkers (type AM-2350) die in mijn kelder staan. Omdat die versterkers nogal wat verbruiken (ik schat zeker 150W per stuk), evenals de voeding van die Lifestyle (30W), heb ik naast de Lifestyle een schakelaar (met verklikkerlampje) om het geheel in 1 keer te kunnen in- en uitschakelen. Dat spaart stroom (en slijtage aan de Bose-set).

Vraag:
Dit werkt prima, alleen baal ik van de luide tik die over alle luidsprekers van beide versterkers hoor bij het uitschakelen. Hoe voorkom ik die tik?

Oplossing?
Ik herinner me dat ik ooit iets gelezen heb over een kleine schakeling die die tik voorkomt. Is dat niet iets met een condensator (parallel over live en neutral) zodat de spanning wat langzamer wegvloeit in plaats van heel abrupt? Misschien is het wel dit, maar ik weet het niet zeker:

http://www.vishay.com/docs/28153/anaccaps.pdf

Ik ben benieuwd naar jullie bijdragen, waarvoor dank.
Groet, Mark

[Bericht gewijzigd door markdr op (12%)]

Gewoon een condensator over de AC dat gaat niet helpen. Dat verhoogt de stroom door het aansluitsnoer, maar doet niets om je spanning langzamer te laten zakken als je de boel uitzet.

Dat gezegd zijnde: Ik denk dat je versterker intern met zeg 30V DC werkt. Zolang daar 30V staat gaat alles goed, maar zakt dat in naar zeg 15V dan ineens DENKT ie dat er een groot DC signaal op de ingang staat. Hij stuurt de luidspreker helemaal 1 kant op en TIK!

Dit gebeurt waarschijnlijk ergens in 1 van de laatste power-trappen. Daar waar eventuele DC al lang uitgefilterd is.

Er zijn veel schemas om deze tik te voorkomen, maar dan voor bij het inschakelen. Ik heb niet direct inspiratie over hoe dit makkelijk op te lossen.

simpelste manier:
met de power off de luidsprekers afkoppelen middels een relais.
KLAAR simpeler hoeft het niet te zijn.

Ik heb er ooit een universeel schakelingetje voor gefabriekt, maar kan nu ff het schema niet terugvinden.
Die verzorgde zowel de in- als uitschakel ploponderdrukking door de luidsprekers pas na een seconde te verbinden met de eindtrap, en direct bij het uitschakelen weer los te koppelen.
Zat niet veel in, was geheel met 'gewone' onderdelen opgebouwd; het duurste element was het relais...

Ik zoek nog wel ff verder, zonodig reverse-engineer ik het gevalletje wel en stuur het in voor de schakelingen.

Als je zelf verder wilt zoeken: "plop onderdrukking".

Voor de luiaards onder ons kan het ook met een AC-gevoed tijdrelais, ingesteld voor vertraagd (plm 1s) opkomen.

Een serieschakeling van een condensator en een weerstand over de schakelaar plaatsen. 100nF/ X2 en 100 Ω werkt meestal goed.

In een terzijde;

- Een ongunstige gain structure, in het extreme geval de eindversterker helemaal open en de voorversterker bijna helemaal dicht, verergerd dit soort problemen als ze op de verbinding tussenbeiden zitten evenredig.

- Audioapparatuur, of het nu consumentenrommel is of professioneel, voorziet in het algemeen in maatregelen tegen al te extreme in- en uitschakelverschijnselen. Ik zou alvorens te gaan knutselen eerst checken of alles nog binnen spec is.

- Het is handig even helemaal systematisch uit te testen welk apparaat / welke verbinding of welke combinatie precies het probleem veroorzaakt.

Op 12 februari 2017 12:06:58 schreef Zonnepaneeltje:
Een serieschakeling van een condensator en een weerstand over de schakelaar plaatsen. 100nF/ X2 en 100 Ω werkt meestal goed.

Werkt prima, maar waar tegen?

Tegen de interferentie die ontstaat als je een bijna onbelaste transformator afschakelt op een ongunstig moment op de sinus waardoor er een inductiepuls en vonk ontstaan in de schakelaar.
Het helpt prima, MITS het daadwerkelijk het probleem betreft :)

Op 12 februari 2017 12:06:58 schreef Zonnepaneeltje:
Een serieschakeling van een condensator en een weerstand over de schakelaar plaatsen. 100nF/ X2 en 100 Ω werkt meestal goed.

Dat klinkt een beetje als wat ik me herinner. Kun je daar een schema van tekenen?

Het lost SOMMIGE problemen op, maar een hoop mensen denken dat jou probleem een andere is. Maarten en ik horen bij die groep.

Als je de boel uitschakelt, is die plop op de luidsprekers onmiddelijk of komt die pas (heel) even later?

Op 12 februari 2017 15:53:19 schreef rew:
Het lost SOMMIGE problemen op, maar een hoop mensen denken dat jou probleem een andere is. Maarten en ik horen bij die groep.

Als je de boel uitschakelt, is die plop op de luidsprekers onmiddelijk of komt die pas (heel) even later?

Die plop volgt onmiddellijk.
Overigens heb ik de oplossing van Zonnepaneeltje geprobeerd (100nf met 100 ohm in serie over de schakelaar, maar dat ik volgens mij een ontstoringsfiltertje. Het werkt dus niet tegen dat ploppen.

Hmm. Tja, de "onmiddelijk" was wel een hint dat het had kunnen helpen.

Dan zal het toch een uitgangsrelais worden als makkelijkste oplossing. Hoewel het mogelijk is om een eindtrap te bouwen die netjes wegvalt, doen de meeste fabrikanten het met een relais, dat meteen voor de DC-beveiliging dient.

Nu ga ik mijn vraag toch nog wat nuanceren.
Eerst had ik die vintage AKAI 2350 opgesteld met de bijbehorende tuner.
Als ik die in- of uitschakelde met de ingebouwde aan/uit schakelaar dan hoorde ik geen plop.
Maar nu ik de amp (via de aux met RCA-pluggen) heb aangesloten op een Bose Lifestyle 5 (die met een externe 12v AC trafo wordt gevoed) en beide apparaten op afstand met een schakelaar op een stekkerblok in- en uitschakel, hoor ik dus wel een plop. Ik heb het ook geprobeerd zonder dat de lifestyle gevoed wordt, en ook dan hoor ik de plop. Als ik de amp aanzet zonder de Lifestyle (stekker van trafo uit het stopcontact) dan hoor ik een zware brom. Zou het helpen als ik de amp aard?

Aanvulling op mijn voorgaande post:
Ik heb de amp geaard, maar dat verergert het probleem: geaard bromt hij permanent.
Dat verwondert mij wel heel erg; meestal verdwijnt een brom toch door aarding ?

...tenzij je er een aardlus mee veroorzaakt.

Interferentie die in het audiosignaal terecht komt omdat de stroomkring van het audiosignaal en de afscherming/vereffening tussen apparaten bij asymetrisch audio over de zelfde verbinding lopen. Dit zou op internet redelijk te vinden moeten zijn.

Bij het ontwerpen van audioapparatuur worden door de fabrikant een aantal keuzes gemaakt met het oog op de beoogde toepassing.

Kort door de bocht gebruikt modern consumenten-audio een combinatie van klasse-2 isolatie (dus geen aarding) en asymetrische verbindingen op RCA's.
Dat is prima voor in de huiskamer, maar netfilters met aanzienlijke capaciteit naar gnd zijn dan niet mogelijk, sterke vernetting van installaties of het monteren in 19" racks zullen aardlussen geven, lange kabels worden antennes etc.

Aan de andere kant is er de (semi-) professionele apparatuur, hier zijn alle verbindingen vandaag de dag altijd sy op xlr of trs jack en de apparaten gecontrueerd met aarding. Je kunt dan (mits er geen fouten in zitten) probleemloos een podium of studio vol apparatuur aansluiten, alles in racks bouwen, kabels van tientallen meters gebruiken, geschakelde versterkers van vele kW stevig netfilteren etc.
Maar deze manier van werken is wat duurder. De compatibiliteit tussen beide werelden gaat overigens wel, zolang je terdege rekening houd met de beperkingen van de asy delen van de instalatie en de verschillen in level.

Dit alles echter terzijde; in het kort, nee, de kans dat je door iets te aarden een probleem oplost is klein. Het is aan de andere kant niet uit te sluiten dat een symptoom verminderd, hoewel ik dat zelf nog niet tegen ben gekomen.
Alles is strikt logisch, maar er zijn in een iets grotere installatie zeer veel vrijheidsgraden. Als u echt in audioverbindingen wilt duiken staan er goede whitepapers op internet, maar ik ben bang dat die ook kunnen verwarren.

Opnieuw de suggestie systematisch te werk te gaan.
Het is overigens niet ongebruikelijk bij het schakelen van een wat grotere installatie enige rituelen aan te houden om te zorgen dat dat goed verloopt.

Waar die plop vandaan komt?
Op het moment dat je alles afschakeld, wil de ingang van de versterker zich vereffenen.Het apparaat wat signaal in je versterker stopt is eerder "dood" dan je eindversterker waar nog elko's aanhangen van 10.000uF of meer.
Je ingang werkt dan als integrator waar een naaldpuls op verschijnt tentijde van uitschakelen en die wordt nog versterkt (weggewerkt) door de versterker die nog aanwezige energie heeft in de elko's.
Je moet dus zorgen dat je versterker eerder spanningsloos wordt dan de rest.want in dat geval valt het beveiligingsrelais inwendig al af.
Je kunt dat uitproberen door eerst handmatig de versterker uitteschakelen en dan de rest.

Je hebt gelijk Arabel: als ik de voeding van de Lifestyle niet in dat stekkerblok doe maar permanent in het stopcontact laat zitten dan plopt de versterker NIET bij het afschakelen. Dat nu wetende heb ik diverse oplossingen:
1. de Lifestylevoeding (30W) permanent aanlaten (wel jammer, waar ik zoveel mogelijk energie probeer te besparen).
2. een separate schakelaar maken waarmee ik de Lifestyle later uitschakel dan de versterker (omslachtig en : hoe leg ik dat mijn vrouw uit?).
3.iets slims wat ik me niet kan bedenken maar jullie waarschijnlijk wel.

Overigens is het wel vreemd dat als de Lifestyle uit staat (en dus geen signaal levert aan de amp), maar de voeding van de lifestyle wel gelijktijdig wordt uitgeschakeld met de amp, er toch een plop is. Hoe rijmt dat met jouw theorie van die naaldpuls?

[Bericht gewijzigd door markdr op (19%)]

Ik kan me niet aan de indruk onttrekken dat hier een oplossing wordt gezocht voor een probleem dat er niet is.
Elk apparaat heeft een aan/uitschakelaar, dan kan je die schakelaars gewoon gebruiken. Beide apparaten continu in de wandcontactdoos. Wil je naar de radio luisteren druk je achtereenvolgens beide schakelaars in.
Veel radio's en versterkers hebben op de aan/uitschakelaar een extra contact om juist die plop te onderdrukken.

hoe leg ik dat mijn vrouw uit?

Als je vrouw gaat stofzuigen weet ze toch ook dat ze eerst de stekker in het stopcontact moet steken en dan op de schakelaar van de stofzuiger moet drukken?
Aardappelen koken is nog veel ingewikkelder. Eerst de aardappelen schillen, dan water de pan, pan op het fornuis zetten, het gas aansteken. Dat zijn al 4 handelingen.

Als ik de manual goed begrijp is de genoemde 30W het maximale.

Ik doorzie de opbouw van dit systeem en ook de configuratie van TS niet geheel, maar je kunt er van uit gaan dat het standbyverbruik bij moderne apparaten veel lager ligt dan dat maximum. Ik ben er helemaal voor zo veel mogelijk uit te schakelen als er niemand is, maar het is een afweging tegen gebruiksgemak, en die paar euro per jaar...
Is het Bose-apparaat mogelijk helemaal niet bedoeld om in het normale gebruik spanningsloos gemaakt te worden ? Dat zou de problemen verklaren.

De iMac blijft hier ook 24/7 aan, "uit" scheelt wel een hele 600 mW met "slaap" :+

De Bose Lifestyle is bedoeld om eeuwig aan te blijven. Heel fijn, daarom moeten enkele condensatoren regelmatig vervangen worden want ook als hij 'uit' staat blijft het systeem actief (en warm). Ik denk idd dat het probleem in de Bose tuner zit, want voorheen met de AKAI tuner had ie nergens last van. Het probleem zit dus kennelijk in het (te vroeg) stroomloos worden van de Bose.

Nog even over mijn opbouw:
Het is een Bose Lifestyle 5, die twee actieve subwoofers (of eindversterkers) met twee afstandsbedieningen separaat kan aansturen. Ipv de originele Bose subwoofers (dramatische dingen) heb ik AKAI versterkers er achter hangen. 1 of 2 amps, dat maakt voor het plop-probleem niet uit.

Helaas heb ik geen meter waarmee ik AC ampères kan meten, maar ik geloof je onmiddellijk als je zegt dat het verbruik wel zal meevallen.

Tenzij u op kVAh in plaats van kWh wordt afgerekend is het niet zinvol de stroom te meten. Dit is allerminst een ohmse last.
Meten zou moeten met een energiemeter met een gepast klein bereik, die zijn er wel maar het is helaas bepaald niet standaard.

@evdweele:
De uitdaging die ik heb is om alleen de Lifstyle (tuner/cd unit) in beeld te hebben, en die grote amps uit beeld.
Achter de wand waar mijn boekenkast staat (met daarin de Lifestyle) is de toegang tot mijn kelder.
Optisch (en qua ruimte) is het een goed idee om de amps in de kelder te plaatsen.
Dat heb ik dus gedaan, maar om nu telkens af te dalen naar de kelder om de amps aan en uit te zetten, dat is me te veel gedoe.
Vandaar die schakelaar naast de Lifestyle, waarmee ik alles in één keer uitzet.