Herwikkelen spleetpoolmotor ventilator - wikkelrichting?

Op zondag 7 april 2024 15:59:58 schreef Ledlover:
Dit soort ruimtelijk inzicht dingetjes is niet mijn sterkste punt :+

Ze zijn op het plaatje allemaal de zelfde kant op gewikkeld. :)

Op zondag 7 april 2024 15:59:58 schreef Ledlover:
Als je de draad volgt lijkt het alsof ie de ene keer de ene kant om draait, en de andere keer weer andersom. Iedere spoel opzich, gezien vanaf de 'buitenkant' is hetzelfde.

Dit soort ruimtelijk inzicht dingetjes is niet mijn sterkste punt :+

Ja en dat moet ook zo, telkens een N(oord) en Z(uid) naast elkaar zodat de veldlijnen ( flux) weten waar naartoe ;)
Van N door de rotor(deels) naar zuid en via de stator de kring gesloten maken.

Op zondag 7 april 2024 16:53:54 schreef Lambiek:
[...]
Ze zijn op het plaatje allemaal de zelfde kant op gewikkeld. :)

Dat mag niet, je moet eens de rechterhandregel toepassen ;)
Je mag ze gelijk wikkelen maar je moet dan de aansluitingen verwisselen.

Als de spoelen verbonden zijn kan je als controle een DC spanning (vb 24Vdc) op de twee uiteinden van de wikkeling zetten.

Met een kompas of een poolaanwijzer kan je dan gaan meten aan de afzonderlijke poolschoenen.
Daar moet je noord / zuid / noord / zuid terug vinden.

Als je een gauss meter ter beschikking hebt, kan je de veldsterkte van de afzonderlijke wikkelingen ook nog met elkaar vergelijken, deze zou (uiteraard) vier maak dezelfde moeten zijn.

Goeie tip. Ik heb op m'n werk zo'n klein magneetje op een gimbal dat alle kanten op kan draaien. Even in m'n lunchpause met de motor rommelen dus :)

Ook een echte veldsterktemeter maar als daar afwijkingen in zitten kan ik er niet veel aan veranderen. Niet dat ik veel afwijking verwacht, hooguit één spoel die 5 windingen teveel heeft.

De spoelen zijn correct met elkaar verbonden als je (denkbeeldig) op de plaats gaat zitten waar het anker nu zit.

Als je dan naar de vier afzonderlijke spoelen kijkt en de stroom richting volgt.
Loopt de stroom met de klok mee (CW = clockwise)) of tegen de klok in (CCW = counter clockwise)) door de afzonderlijke spoelen ?

Het is correct als de stroom CW / CCW / CW / CCW loopt.

Toch raad ik je aan om de dunne draadjes te verbinden met een dikkere (0.25 of 0.5 mm²) soepele draad en deze draad tegen de wikkeling vast te binden, eventueel hem een halve toer om de spoel te leggen, zodat je hem goed vast kan maken.

Als de ventilator straks draait, gaat deze trillen, de dunne koperdraadjes die als verbinding tussen de afzonderlijke spoelen lopen hebben de neiging om over te trillen (vermoeiig..)

De uitlopers zijn nu nog erg lang, die worden gewoon kort en uiteindelijk geisoleerd met wat krimpkous (origineel was oliekous). Omdat de spoelen wat losser gewikkeld zijn dan origineel, denk ik er aan om er wat cyanoacrylaatlijm (dunne) in te laten lopen om trillen zoveel mogelijk te voorkomen. Of een andere impregneerhars ofzo.

Om de draden stevig aan elkaar vast te plakken kan je AC-43 van Dolph's gebruiken. https://www.dolphs.com/product/synthite-ac-43/

Een polyester lak die men over printplaten spuit zal voor jou toepassing ook wel voldoen.

Cyanoacrylaatlijm heb ik geen echte ervaring mee.
Als het werkt zoals contact lijm van Locktide, zit je dan niet met het probleem dat dit soort lijmen slechts over heel kleine afstanden werkt en geen opvullend vermogen heeft ?

Je kan je vingers er mee aan elkaar plakken omdat je de vrije ruimte tussen je vingers weg duwt tijdens het plakken.
Maar bij draden langs elkaar blijven de buitenste draden "los" liggen van de rest van de spoel.

Nu veel kwaad kan je er wellicht niet mee doen.

Op zondag 7 april 2024 15:59:58 schreef Ledlover:
Het statorpakket kan naar wens omgekeerd worden, dat is geen probleem. Dat past er gewoon achterstevoren in, met als enige verschil dat het typeplaatje dan vanaf de voorkant in plaats van vanaf de achterkant leesbaar is.

Als je de stator terug monteert zoals vroeger dan zal die altijd juist draaien daar hebben de wikkelingen niets aan te zeggen, de kortsluitwikkelingen bepalen de richting.

Als je een keuken (wijzerplaat) klok langs de achterzijde bekijkt, en je zou (denkbeeldig) door de behuizing en door het klokmechanisme kunnen kijken, dan draaien de wijzers (voor jou) tegenwijzerzin….

En toen ging het fout. Alles meegenomen in een doosje achterop de fiets. Een van de spoelen verschoof dusdanig dat de wikkelingen tegen de stator aan kwamen (het geheel rustte op de spoelen, ze zitten niet zo los dat ze vanzelf verschuiven) en na wat hobbelen een beschadiging in de lak maakte. Ik kwam er achter toen ik de test met de veldsterktemeter aan het doen was, en de voeding in z'n stroombegrenzing klikte toen een van de aansluitingen tegen het metalen huis aan kwam. Nouja, liever zo dan bij een test op netspanning.
De overige windingen voorzien van kaptontape zodat dit niet nog een keer kan gebeuren.

Spoel verwijderd, in epoxy gedrenkt, in de vacuumstolp, en weer terugplaatsen.

Ik kreeg 'm er nog net weer in, toen de epoxy nog net een beetje zacht was. Maar toen was de spoel te rigide om hem op z'n plaats te kunnen "kleien" en de buitenkanten een beeje te kunnen verbuigen, zodat de spleetpoolringen er tussen gezet konden worden.
De spleetpoolring van die spoel paste er niet meer tussen.
Tot overmaat van ramp kreeg ik de spoel er ook niet meer uit, en heb ik 'm helemaal door moeten knippen.

Morgen dus nog een spoel maken, en hopen dat ik genoeg draad heb. Wordt sowieso twee stukken aan elkaar maken.
E: ik heb gelukkig nog voldoende draad. Met een beetje geluk is de ventilator morgen weer werkend :)

Nieuwe spoel gewikkeld - en hij werkt! Loopt soepel en draait lang uit.

Nieuwe tegenslag: de primer van de action, waar expliciet op staat dat ie geschikt is voor aluminium, heeft voor geen meter gehecht. Ik kan letterlijk de laklaag met mijn nagels er van af krabben, als er een krasje in zit.

Maargoed. In ieder geval kan het werk doorgaan. Moet even een schakelaartje voorzien van een hardpapieren schakel-arm, zoals er origineel in zat, en een nieuwe korf maken.

Iedereen bedankt voor de tips.

Hij is zo goed als klaar! Enige wat nog mist, is de korf die ik nog na moet maken.
De originele was van blank aluminium, en flink beschadigd. Toen ik deze ventilator kreeg, grofweg toen ik 14 was dus meer dan een half leven geleden, kon ik nog geen aluminium solderen en na een tijd rondslingeren in de opslag denk ik dat ik 'm heb weggegooid.

Hij lijkt heel sterk op deze, maar mijn ventilator heet Wisa en niet AEG:

Dus in principe gaat het wel lukken om 'm na te maken. Ik twijfel of ik 'm van messing ga maken (makkelijker te solderen) of van aluminium (origineler).

Het lakken was een rotklus. Letterlijk 5x moeten doen.
Eerste keer liet de Action primer (expliciet geschikt voor aluminium!) los.
Tweede keer, met flexa primer uit pot, loste de spuitlak de primer op.
Derde keer, met flexa primer en alkyd lak, dekte de lak voor geen meter.
Vierde keer, met Montana primer en spuitlak, was het advies om de lak aan te brengen terwijl de primer nog niet geheel opgedroogd was (tussen 30 minuten en 2 uur). Lak reageerde sterk met de primer, honderden ragfijne belletjes.
Vijfde keer eindelijk goed - de Montana graffiti verf blijkt voldoende te hechten aan het kale aluminium. Eindelijk mooi.

Iedere keer heb ik de lak verwijderd met aceton. Stuk keukenrol in aceton drenken, op de lak aanbrengen, inpakken in aluminiumfolie en een of twee uur laten liggen. Daarna veeg je met een ander stuk keukenrol zo de lak er af.

[Bericht gewijzigd door Ledlover op (41%)]

Op zaterdag 18 mei 2024 18:30:47 schreef Ledlover:
Hij is zo goed als klaar! Enige wat nog mist, is de korf die ik nog na moet maken.

ziet er weer goed uit!! :)
Toch blijft het leuk die oude spullen.

Ja, fantastisch. Tikje lawaaiig, de motor zelf, maar wel een aangename toon.
Op de variac kan ik 'm mooi terugregelen tot een wat kalmer toerental.

Op maandag 20 mei 2024 15:26:35 schreef Ledlover:
Op de variac kan ik 'm mooi terugregelen tot een wat kalmer toerental.

Ben benieuwd wat zo'n dingetje doet met fase aansnijding.

Werkt waarschijnlijk gewoon, doch een beetje brommerig. Normaal gebruikt men een voorschakelcondensator.

Hij heeft een paar uur gedraaid de afgelopen dagen. De stator wordt dan iets tussen de 50 en 60 graden, gemeten met m'n vingers. Tikje aan de warme kant, maar niet onacceptabel heet. De spoelen zelf blijven veel kouder. Ik had overwogen om 10% extra windingen op de spoelen te leggen om te compenseren voor de hogere netspanning, maar ik was bang dat daar geen ruimte voor zou zijn.

Maargoed - tot nu toe lijkt alles helemaal in orde te zijn, op flink brommen tijdens het aanlopen na (geen brom eenmaal op toeren). De spoelen zitten niet superstrak op hun plek, ik zou een klein restantje van die impregneerlak moeten vinden die eerder genoemd werd. Een hele bus kost meteen richting de 50 euro, en ik heb niets anders te wikkelen.
Misschien kan ik op het werk nog wat vinden, Plastic [nummer] van Kontakt Chemie, een conformal coating denk ik. Zolang het maar weer te verwijderen valt als het dingetje over 100 jaar weer herwikkeld moet worden :+

Ik moet alleen de smeercupjes naar de onderkant verplaatsen, vermoed ik. Ze zitten nu aan de bovenkant met een prop watten er in die de naaimachineolie vasthoudt, maar je moet dan die prop vullen.
Als ze 'hangen' dan moet de olie wel omhoog getrokken worden door de 'lont' die er in zit, maar dan kan je het hele cupje vullen in plaats van alleen de prop watten.
Ik moet even in de gaten houden, of die 'lont' nog goed genoeg werkt als ik op het capillair effect moet vertrowuen. Zoals ie nu zit (boven de as), zie ik duidelijk een laag olie op de as als ik 'm naar voren trek of naar achter duw.

Op maandag 20 mei 2024 16:18:21 schreef Ledlover:
Hij heeft een paar uur gedraaid de afgelopen dagen. De stator wordt dan iets tussen de 50 en 60 graden, gemeten met m'n vingers.

Dat vind ik vrij warm om met je vingers te meten. :) Heb je niet zo'n infrarood temperatuur meter.

Misschien kan ik op het werk nog wat vinden, Plastic [nummer] van Kontakt Chemie,...

Plastic 70.

Nog een stukje geschiedenis van de ventilator:

De familie van mijn moeder's kant woonde in Zaandam vlakbij de Oostzijde. Daar waren diverse fabrieken, waaronder die van Crowny Food Industries, een fabrikant van puddingmixen en lolly's.

Mijn oom ging daar als kind (eind jaren 60/begin jaren '70) regelmatig schooien in de containers die daar op het terrein stonden, o.a. om resten puddingmix te 'pikken'. Spelen op fabrieksterreinen was nooit echt de bedoeling maar destijds wel een populair tijdsverdrijf.
In een afvalbak kwam hij toen dus dit ventilatortje tegen. Blijkbaar was de schade aan de originele wikkeling al van toen. Hij heeft 'm mee naar huis genomen maar niet veel gebruikt, maar wel meer dan 40 jaar lang bewaard totdat ik als tiener interesse toonde.

Leuk, dan is het echt een stukje nostalgie. :)