Philips B1X92A

De buiscondensatoren slaan soms deels door met allerlei knisper en knettergeluiden als gevolg.
(ik vermoed dat het komt doordat het stof wat zich in de buis ophoopt vochtig wordt)

In sommige omstandigheden kan er ook 'tinpest' optreden bij langduringe opslag in koude omgeving.
(draden gaan loszitten doordat de solderingen langzaam tot poeder vervallen)

Beneden 13.2 graden start er een modificatie van de kristallijne struktuur van de tin zodat die vervalt tot poeder, vooral bij oudere soldeer.
(β-tin vormt zich langzaam om in α-tin)

Ik heb het in een grote (toen) nog werkende mechanische openbare telefooncentrale (in DenHaag) gezien.
Daar verviel alle soldeer langzaam tot stof.
(er werd een nieuwe vervanger gebouwd, maar de oude moest wel blijven werken tot die nieuwe gereed was)

Opnieuw solderen was ook geen levensvatbare optie: Voor iedere nieuw gemaakte soldering schoten er 10 andere los... :) )
(men mocht op die verdieping ook geen onnodige geluiden maken: een dichtslaande deur kon genoeg zijn om wat los te laten schieten...)

Dat was dus een lekker klusje..
Deze pertinax printplaat is ook niet echt geweldig. Wat dat betreft waren die oude exemplaren zonder printplaat maar alles met steuntjes nog niet zo gek..

Vanmorgen deed het ding het even en na ca 1 minuut verstomde het weer.
Ik heb SK2 voor alle zekerheid maar even losgehaald (in de FM-stand), zodat ik die kan uitsluiten.

De AM gaat onverstoorbaar door, het versterkergedeelte is dus goed.
Ik denk dat het probleem toch echt in de FM-unit zit. Ik heb de output draden van deze unit weer even losgehaald en dan komt er 'leven' (lees gerommel) uit de speaker. en je vinger er even aan verhoogt dat ook.
De spanning op de ECC85 blijft evenwel goed. 'Iets' in deze unit heeft er af en toe zin in. maar meestal dus niet.
En die buiscondensatortjes, tja, die zou je dan één voor één er uit moeten halen?

Die buiscondensatoren geven meestal specifieke knisper/knettergeluid, in dit geval is dat niet zo...

Maakt de ECC85 geen slecht kontakt? (Ik zet in twijfelgevallen de buis even iets scheef in zijn voet (10-15 graden) en draai 'm een paar keer rond)
Da's genoeg om de voet te 'reinigen'...

[Bericht gewijzigd door Arco op (49%)]

Als ik voorzichtig wat 'wroet' met de vinger in de componenten van de FM-Unit, dan start hij spontaan soms.
Dat zou er dan toch op duiden dat de oscillator niet goed start en een 'zetje' nodig heeft?
Klopt die redenering?

Dat kan, de FM units van de B5x/B6x hadden daar vaak last van (buis 'op' of voeding te laag).
Meestal werkte de onderkant van de FM band dan wel goed, en ergens in het midden en hoger werd het doodstil (oscillator sloeg af)

Het is nog reproduceerbaar ook..
Aanzetten geeft geen geluid. voorzichtig met de vinger wat spoeltjes aanraken (niet tikken) en daar komt-ie weer op..

Op dinsdag 25 november 2025 12:42:24 schreef Arco:
Dat kan, de FM units van de B5x/B6x hadden daar vaak last van (buis 'op' of voeding te laag).
Meestal werkte de onderkant van de FM band dan wel goed, en ergens in het midden en hoger werd het doodstil (oscillator sloeg af)

Het buisje heb ik al vervangen.

Maar wat kan ik hier nu aan doen? Om het ding stabiel te krijgen?

Vervangen door een oud exemplaar? Tenzij je die uit een werkende radio hebt gehaald is de kans groter dat de kathode nog voldoende emissie heeft. Maar als je zeker weet dat de buis goed is weet je dat het aan de oscillator schakeling zelf ligt, want de voedingspanningen waren goed, (gloei en hsp) had je gemeld.

Meest waarschijnlijk is een verlopen ceetje. Maar dat moet je echt zelf uitzoeken dat kan een forum niet voor je doen.

Het zal dan toch de oscillator zijn. Het simpelste is om de 1 MOhm (R61) te overbruggen met een nieuwe, of goede, 1 MOhm. Daarna pas iets uitsolderen.

En de roosterpanning van die oscillatorsectie zou negatief moeten zijn, maar het aansluiten van een meter laat de oscillator afslaan. Dus via een weerstand van 22k meten. Die 22k direct aan pen 7 van de ECC85. En bekijk de anode/voedingsweerstand ook even.

C83/R60 waren in veel FM tuners één geheel (een donkergroen/blauw op een buisc lijkend onderdeel met een parallelweerstand erin gebouwd.)
Het leek me nooit erg economisch om daar speciale 'RC's voor te maken maar schijnbaar dus wel...

Op dinsdag 25 november 2025 12:37:47 schreef Bavelt:
Als ik voorzichtig wat 'wroet' met de vinger in de componenten van de FM-Unit, dan start hij spontaan soms.
Dat zou er dan toch op duiden dat de oscillator niet goed start en een 'zetje' nodig heeft?
Klopt die redenering?

Als hij een zetje nodig heeft is de rondgaande versterking niet groot genoeg om de oscillatie te starten, zolang de oscillator niet "draait". Kan zijn dat een van de ceramische condensatoren te klein geworden is. Meten heeft geen zin, tenzij je de waarde kan meten bij 100MHz... ( bij 1kHz meten ze vaak nog goed). eventueel een ander pijpje van enkele pF parallel zetten, als test.

Op dinsdag 25 november 2025 12:35:52 schreef Arco:
Die buiscondensatoren geven meestal specifieke knisper/knettergeluid, in dit geval is dat niet zo...
.

dat knisperen hoor je enkel bij toepassing in een LF versterker dacht ik ?

Ik heb die FM Unit er maar even uitgehaald, die is zijn geheel te demonteren.
Anders is het onbegonnen werk om met c-tjes aan de gang te gaan terwijl het ding op het chassis zit.
Maar het is wel een 'hell of a job'.
Die kleine waardes van 4,3 pf, en 8,2 pF, etc heb ik allemaal niet zo paraat. En er zitten ook trimbare onderdelen bij.
Dat wordt volgens mij try & error en geen beredenering.
D.w.z. ik haalde C91 als eerste los en dan wil hij nog wel vlot starten ook, maar dat is natuurlijk niet de bedoeling. Komt bij dat wanneer ik dan wel iets ontvang, het allemaal erg ongevoelig is.
Als je hoort wat ik allemaal op mijn goedkope wekkerradiootje kan ontvangen.
De ene zender na de andere.

Ik heb die units nog genoeg liggen. (moet alleen kijken of de as aan de goede kant zit, bestaat links en rechts uitgevoerd)

Nou, ik ben van 2 - 8 dec in Overloon, dat is redelijk dicht in de buurt..

Ik was wat aan het speuren en kwam terecht bij iets dergelijks.

Zou zoiets kunnen werken? Je moet dan wel de afstem-C (verticale buisjes met een beweegbare staaf) kunnen hergebruiken.

Natuurlijk zou het wel afbreuk doen aan de originaliteit van een oude buizenradio, maar ik vind het wel grappig..

De units die ik heb liggen zijn de standaard versies uit o.a. de B4x...B7x plano's, de zijn toch anders als die jij hebt.

Jouwe heeft volgens foto en schema 4 gekoppelde permeabiliteits-afstemspoelen, de standaard had er maar twee. Dus vervangen zal niet gaan.
Ook is de as veel langer (de standaard as is vrij kort)

De beweegbare buisjes zijn kernen die in een spoeltje worden geschoven, het zijn geen condensatoren.

Er zijn vier van die 'afstem-staafjes'. Twee binnen de FM Unit en twee er buiten. Ze bewegen allemaal tegelijk. zijn die buiten de FM-unit soms voor het AM-gedeelte of heeft de FM die ook nodig?

Zo te zien loopt de MG antenne via S61 van de FM unit inderdaad.
(het ziet er uit alsof ze die twee extra afstemmingen er later 'bijgeklust' hebben in het ontwerp... :+ )

Dat zijn dus spoelkerntjes die door de spoel heen worden getrokken bij het afstemmen. (permeabiliteitsafstemming)

Ik heb de unit even van dichtbij bekeken. Tja, alle C-tjes vervangen zou kunnen, is wel priegelwerk. Zou ik daar gewoon van die keramische schijfjes voor kunnen gebruiken ipv de buiscondensatoren?

En als je - misschien raar gedacht - de oscillator vervangt met 1 of 2 transitoren, onder gebruik making van de regelbare spoelen? En de rest ongemoeid laat?

Of wordt dat te ingewikkeld?

Bouw eerst eens een testopstelling op de werkbank voor die FM module, en zie wat ie doet.

Als die oscillator af en toe afslaat maar wel op de juiste frequentie draait zou het ook kunnen liggen aan iets in het radiotoestel dat de oscillator te zwaar belast.
JE kan bovendien ook spanningen en stromen makkelijk meten.

In afwachting van wat C-tjes en wellicht een FM-Moduultje laat ik deze even liggen.
Genoeg andere dingen!

https://nfor.nl/index.php?mode=thread&id=336501#p336680 beschrijft hetzelfde probleem en noemt mogelijke oorzaken.

Op donderdag 27 november 2025 19:52:19 schreef Bavelt:
Ik heb de unit even van dichtbij bekeken. Tja, alle C-tjes vervangen zou kunnen, is wel priegelwerk. Zou ik daar gewoon van die keramische schijfjes voor kunnen gebruiken ipv de buiscondensatoren?

niet al de pijpjes gaan problematisch zijn. Het is de oscillator die niet altijd meewil? er zijn slechts enkele condensatoren die daarvoor zorgen. En het zijn vooral die waar een hoge spanning over staat die met de jaren het sterkst achteruit gaan. Als ik goed kijk tel ik er ééntje.

Bij vervangen wel liefst op exact dezelfde positie: iets afwijken kan invloed hebben op de werking.
Helpt C88 verdraaien niet?