Buizenpraat, deel 1!

Ik wil van de zomer een leuk versterkertje maken, maar waarvind ik een mooie beschrijving van hoe een buis werkt.

Wat voor een buis kan ik heb beste mee experimenteren?

Het is voor mijn kamer, en een paar watt is goed.
Trafo's kan ik aan komen bij de plaatselijk audio freak, maar ik heb dus nog buisjes + rest nodig.

Mijn budget ligt rond de 150-200 EX trafo's. Het idee is wel dat het 4weg moet worden voor surround.

Is dit haalbaar?

Probleem opgelost. Weerstand condensator filter tussen bijde anoden geplaatst. Nu is die stil. Heb alleen geen goede scope, maar heb ieder geval de voeding na gemeten, die blijft constant.

Hier de schema voor andere geintereseerde hobbyisten:

En nu de fotos:

Spaghetti bolognaise

Verdiend geen schoonheids prijs, maar daar ging het ook niet om.

Op 15 juli 2006 11:32:39 schreef Ganzz:
Wat voor een buis kan ik heb beste mee experimenteren?

Hangt van de uitgangstrafo's af, of je single ended (1 buis) of push pull (2 buizen in balans) speelt.
Het laatste is altijd duurder, maar levert iets meer power op.

Het is voor mijn kamer, en een paar watt is goed.
Trafo's kan ik aan komen bij de plaatselijk audio freak, maar ik heb dus nog buisjes + rest nodig.

EL84 single ended in penthode levert een watt of 3 op.
Vergelijkbaar is 6V6, en als je alternatieven gaat zoeken zijn er nog zat: de Russen 6pi13 en 14, en buisjes uit de P-serie als PCL86 en dergelijke.
Met vrijwel alles zijn versterkertjes te bouwen, ik ken zelfs een ontwerpje met 3 x ECC82, waarvan 1 driver en fasedraaier en de andere twee in parallel als PP eindtrapje staan.
Dat levert iets van 2 watt per kanaal op, het is alleen erg lastig om daar een geschikt uitgangetje voor te vinden, nl. 10 kohm PP.

Mijn budget ligt rond de 150-200 EX trafo's. Het idee is wel dat het 4weg moet worden voor surround.
Is dit haalbaar?

Ex. trafo's zou het moeten kunnen, als je bijv. de PCL86 gaat gebruiken zoals Chipje hierboven, dan hoef je slechts wat klein grut, buisvoetjes, elco'tjes en een kast te hebben.

@Chipje: probeer de bedrading zo kort mogelijk te houden, zeker die naar de uitgangstrafo's toe. Inkorten dus!

kt88 hammond heeft daar een mooi trafotje voor voor 10K (geloof zelfs tot 20k)
kost iets van 30€
pushpull en SE is ietsje duurder.
heb ik nodig voor een pcl buisje binnenkort.
maar kan je echt 2w uit ecc82's krijgen?
das wel de moeite.
voor te experimenteren is de el84 wel geschikt. best een mooi buisje.
in pp haal je toch 12w rms.

Ik heb me nou aan een aantal keren afgevraagd..

Waarom zijn de buizenschakelingen nu altijd 'zwevend' opgebouwd? Is een slim ontworpen enkelzijdig printje niet veel practischer? Ik bedoel.. op een stukkie van 10x20 cm of zo moet het toch mogelijk zijn buizen inclusief componenten op te bouwen? Transformatoren, potmeters e.d. dan met draden aan het printje verbinden..

Ik vind die 'spaghetti' er een beetje eng uitzien, in die zin van per ongeluk tegen componenten aankomen, ongewenste kortsluiting e.d. met al die zwevende componenten en draden..

buizenschakelingen zijn (meestal) zo eenvoudig, dat een print onnodig is.
daarbij komt dat buizen erg warm worden en dat soldeerlassen op de print los kunnen raken. de gloeistroom is vaak aardig hoog, en je moet dan erg brede printsporen hebben. sommige weerstanden worden ook erg heet en kunnen de print verbranden. de spanningen zijn aardig hoog, en dat kan voor overslag tussen printsporen zorgen.
heel veel maakt het ook niet uit, maar alles op soldeersteuntjes opbouwen is sneller en misschien makkelijker dan helemaal een print gaan ontwerpen en etsen enzo.
bij het zwevend opbouwen moet je inderdaad uitkijken dat er niet 2 draden tegen elkaar komen, maar dat valt in de praktijk wel mee. wel heb ik eens in een van mijn buizenradio's gehad dat er een mug tussen de aansluitingen van de brugcel was gekomen en zo dus met een flinke knal disintegreerde... (die zat direct op de trafo, en de blote draadjes zaten ~3mm uitelkaar)

bedankt voor de uitleg, maakt het helemaal duidelijk Ik heb nog nooit met buizenschakelingen gewerkt dus had geen idee van al die factoren..

Op 16 juli 2006 09:46:21 schreef MagicBox:
Ik heb me nou aan een aantal keren afgevraagd..

[SNIP]

Ik vind die 'spaghetti' er een beetje eng uitzien, in die zin van per ongeluk tegen componenten aankomen, ongewenste kortsluiting e.d. met al die zwevende componenten en draden..

Krimpkous:) blijft er (bijna) niks gevaarlijks over:)

Nog even een aanvulling op Ledlover:
Buizen op print komt wel voor, met name in de wat goedkopere Chinese versterkertjes en in de gitaarwereld.
Het bezwaar van prints is dat door de warmte die de buis ontwikkelt, en die voor een groot deel door de voet wordt afgegeven, de soldeerlassen gaan "kristalliseren" en zo slecht of geen contact meer maken.
Daarbij gevoegd dat sommigen de buizen horizontaal plaatsen, waardoor de buis door zijn eigen gewicht uiteindelijk met voet en al van de print valt.
Geldt trouwens ook voor gitaarversterkers waar de buizen "hangen".

Waarom gebeurt dat dan niet bij haywire-montage?
Omdat de buisvoeten daar in vrije lucht hangen, dus de hitte beter kunnen afvoeren.
Plus dat je vaak bij eindbuizen ziet dat er in het chassis om de voeten heen, een aantal gaatjes is geboord om de trek te bevorderen.
Met een print werkt dat niet, tenzij je ook in de print die gaten boort. Dat kom je helaas zelden tegen.

Ten laatste: het bouwt zo makkelijk weg, voetjes op chassis, eventueel draadsteuntjes of weerstandsbordjes erbij, en met een paar uurtjes staat er een versterker.
Omdat er niets aan bedrading vastlight, kun je dingen simpel veranderen.
Laatst voor een kennis de fasedraaier en voortrap veranderd van kathodyne naar predriver en floating paraphase in welgeteld een uurtje.
Op print was dat nooit gelukt.

Niettemin kan het best op print, als je maar wat basisregeltjes in de gaten houdt: zorg voor voldoende ventilatiegaten, dikke sporen, liefst dubbelzijdige sporen en gaten bij de buisvoeten, en desnoods de gloei met aparte dikke draden leggen.
Het nadeel van niets (simpel) meer kunnen veranderen blijft echter.

Bij voortrapjes, voedingen enz. is dat nog niet echt een probleem, trouwens.

om dit topic terug een zetje te geven.
zag gisteren een hoop kleine dingen in rommelbakjes liggen waaronder een pcl82 en een klein se trafotje van een buizenradio. ongeveer 5k prim.
dan kwam ik nog een 2*110v trafo tegen dus toch nog maar is een gitaarversterkertje bouwen.
alles goed en wel aangesloten volgens deze datasheet
http://www.mif.pg.gda.pl/homepages/frank/sheets/010/p/PCL82.pdf

de triode heeft 220k anodeweerstand. en 2k7 kathodeweerstand ontkoppelt met 47µF voeding ligt op circa 170v zoals in de datasheet staat.
pentode heeft 330ohm in kathode ook ontkoppelt met 47µF en 5k prim in de anodelijding. het tweede grid heeft een serieweerstand van 470 ohm. dus zoals in de datasheet staat.

tussen de twee trappen een koppelc en een 680k weerstand naar gnd voor het eerste rooster van de pentode.
voor de triode staat een 1M pot als spanningsdeler en daarvoor komt de jack ingang.

echter like always. you build an amp and an oscillator is what you get
heb gridstoppers toegevoegd zo dicht mogelijk op de pootjes.
geen effect. blijft oscilleren bij een paar khz niet meer hoorbaar allesinds.

gridstopper naar de triode is 1k
gridstopper naar de pentode is 560ohm

alles is ook zo compact mogelijk opgebouwd en signaaldraad afgeschermt (er is er maar 1 van de jack en 1 van de potmeter).

iemand een idee?

Zet een 10nF over de primaire van de UGT, dat heeft bij mij wel eens oscillatie gestopt.

en dat was het einde van de oscilatie.
zal niet zo'n goede ugt zijn dan.
in ieder geval het werkt nu perfect.
gewoon gitaar er in. 1 klein lampje (pcl82) en bij volledig gain open gaat de eindtrap een beetje oversturen. clippen doet hij niet echt.
een extra again trapje zou miss geen slecht idee zijn.
kheb echter alleen nog maar uf41 liggen.
op zich wel mogelijk maar veel te veel gain. miss local feedback en als trap tussen jack en triode zetten. kan de triode hard aangestuurd worden die de uitgang als het ware laat clippen. in zachte toestand zal het redelij lineair zijn wat een deftige klank geeft dan.

Dat valt toch wel mee de gain van een UF41.
De µ is de helft van een EF86 en regelbaar met de -g1.
De UF41 is alleen wat steiler dan een EF86.

Zet hem in triode.

ga dat idd proberen in triode is dat idd best doenbaar.
tussen de uf41 en de triode helft van de pcl82 zet ik dan de volume en een toonregeling met 1 knop.

dat extra trapje maakt het wel.
van clean tot gruwelijke overdrive.
met de tone knop op zowel gitaar als amp is er allerlij soort overdrive mogelijk. eigenlijk een mooie gitaarsound.
wat een hoop"rommel" toch samen kan zijn hé:p
alleen spijtig dat mijn kast wa krap is. de trafo voor de gloei zit naast de slecht afgeschermde ugt. een duidelijk brom dus.
buiten dat toen hij op de testbank stond was deze muistil als de gitaarvolume knop toe is en de gain vol open.
zit wel een 20H spoel in en 2 330µF overkill condensatoren maar da lag hier nu eenmaal
morgen is zien of ik de gloeitrafo ergens anders kan steken.

Zoals veel jeug werk ik deze zomer de voller 6week van 40 tot meer uur,, en dat leverd geld op en dus tijd voor een buizen amp ik wil de amp voor muziek en gitaar kunnen gebruiken dus 2 ingangen 1 met overdrive en 1 zonder,,

Wat is een mooie en niet al te moerlijke amp voor iemand die net met buizen begint, weinig klein grut:+

Ik wil een watt of 40 er uitpersen.

Budget á €450,- tot €550,- voor dat geld moet er een klare en spelende amp in een mooi kastje staan aan het eind van de zomer.

Kt88?
Kt66?

Kom maar op met de suggesties en info

Iemand die me zou willen begelijden in dit project deze zomer (Kan via co)

Alvast dank, Ibanez:)

[Bericht gewijzigd door Ibanez op vrijdag 28 juli 2006 22:58:06 ]

ibanez, ik wil je wel helpen, als je geboortedatum klopt ben je net zoals ik een erg jonge buizenelectronicus
heb je toegevoegd op MSN (mfb532/lima sierra victor)

toevallig in de buur tvan belgië?
nu zit ik nog in denemarken maar vanaf 7 augustus ben ik terug thuis.
ik zou gaan voor kt88 PP
gaat wel vrij krap worden maar moet lukken

voedingstrafo =>50 a 60€
eindtrafo's=>200 a 300€
dan heb je nog iets van 190€ tot 300€ over voor de rest
dat is dus kast,voeten,condensatoren,weerstanden,buizen.

als fasedraaier een ltp en daarvoor een voortrap
ka je doen met ecc82. je kan de fasedraaier ook doen met 6sn7 (of 12sn7 die is goedkoper voor hetzelfde). deze kan de kt88 wat beter aansturen alhoewel voor 1 paartje het met een ecc82 ook wel zal lukken.
je kan ook een PPP el84 maken. geeft je om en bij de 30w. is een beetje goedkoper wat betreft buizen en spanning is lager. deze klinkt ook niet slecht.
of de 807 een beest van een buis. mooi zicht. een paartje pushpull kan wel 50w leveren.
voor overdrive maak je een extra preamp met een ecc83. die uitgang gaat dan inwendig naar je clean ingang.
toonregeling kan je bouwen tussen de eerste ingangstrap en de ltp fasedraaier. en voor de overdriver tussen de twee ecc83 helften.
vergeet voor de preamp zeker de gridstoppers niet en een goed voeding anders heb je gegarandeert brom. mijn mini ampje heeft absoluut geen brom. (eerste buffer van 47µF dan een spoel van 20H dan een buffer van 330µF die ik had liggendan een weerstand uitgerekent om de spanning beetje lager te brengen en dan terug een buffer van 330µF deze spanning is dan voor de eindlamp is een SE eindtrap de pentode van die pcl82. om dat de spannign te hoog is voor de triode heb ik moeten verlagen weer met een weerstand. deze keer wel vrij groot ik geloog 68k. en dan terug gebuffert met 22µF.) resultaat is een super stille versterker als het ware. echter er is een trafo die brom instraalt in de nogal crappy eindtrafo en daarmee heb ik dus wel brom.

als je wilt wil ik een dezer dagen wel eens iets tekenen. zit nu wel in denemarken maar heb laptop en internet bij de hand. kan miss wat prijs in dicatie geven wat dat kost en dergelijke. allé ja ik ontwerp wel graag.
een PPP pcl82 kan ook wel denk ik. je hebt dan 4 keer een pcl82. dat zijn dus ook 4 triodes. heb je er twee voor clean en fasedraaier en nog twee als overdrive preamp. heb je wel maar 20w ofzo allé ja "maar"

oj, ik zit in de kop van groningen dik 3 á 4 uur rijden:(

Ledlover heefd mij inmiddels aan het denken gezet om wat minder power te kiezen.

Maar een Kt88 lijkt me gaaf om te hebben ,, als je voor mij wilt ontwerpen kan het dan een amp worden zonder 800 kleine compontnenten er in;) word het zo ingewikkeld van,,

Iets van 20 watt(echte buizen watt's) lijkt me goed voor mijn hifi&guitar amp,,

Beertje_01 kent u nog andere amps(eindtrappen) ontwerpen, buis types, ect ,ect die een beetje te doen zijn voor dit werk?

Ik ga binnekort eens prutsen ja prutsen aan dit ontwerp:
http://users.otenet.gr/~athsam/tube_power_amplifier_EL84.htm

_{Mits ik een amp van ledlover kan kopen voor onderdelen:)}

@Kt88 nog suggesties??? (het is immers uw topic;))

Het is "ons" topic, ik heb het slechts opgestart.

Wil je een versterker die zowel voor hifi als voor gitaar gebruikt kan worden?
Zo'n schaapje met 5 poten kan wel, maar maakt het nodeloos ingewikkeld.
KT88s en 66s zijn duur, waarom niet een setje EL34s, of zelfs EL84?
Resp een watt of 25 en 12...15 moet er wel uit te slepen zijn.

Maar nogmaals, wil je hifi of gitaar, of beide?
Beiden stellen aparte eisen aan zowel de voor- als de eindtrappen.

Oei! dat word een guitar ampje met:http://users.otenet.gr/~athsam/tube_power_amplifier_EL84.htm
voor die 12ax7 een ecc83
El84 of EL41, EBL21, EL11, ECL86
Ez80 ,Ez81 of diodebrug

En voor hifi iets in plaats van die flutcomputerboxjes een watt of 15 á 20 is zat:)

Zoiets? http://www.radiocollection.net/projecten/schema_versterker_balans_el34…

Op 29 juli 2006 18:37:43 schreef KT88:
Het is "ons" topic, ik heb het slechts opgestart.

Maar u is wel de pro:+

[Bericht gewijzigd door Ibanez op zaterdag 29 juli 2006 18:51:10 ]

OK, de eerste is voor de gitaar (oefenversterkertje), de tweede is voor hifi.
Duidelijk, en beide leuke schema's om mee te beginnen.
De laatste schrijft Unitrans voor, die zijn ofwel niet meer te krijgen, ofwel schrikbarend duur.
Daar kun je Lowe GU types voor nemen van Radio Twenthe, of de ringkernen van Menno.
Of zoeken op Marktplaats, worden wel eens aangeboden.

Waarmee wil je gaan beginnen?

PS ik ben geen pro, ik ben een buizenhobbyist.
Mijn werk is PA, en dat is allemaal BJTs en grof geweld en hoorns en compressiedrivers en 15 of 18 inch speakers.

Ik begin met de guitar amp:)
Ik heb een ecc83 gekozen omdat een wat grotere versterkinsfactor heefd dan de ecc82.

El84 spreekt voor zich

gelijkrichten met diodes.

Moet ik een 8K Ohm naar 4-8ohm trafo hebben?
Ibanez:)

[Bericht gewijzigd door Ibanez op zaterdag 29 juli 2006 19:07:59 ]

In deze instelling wil de EL84 in penthode graag 5 a 6k zien, als de kathodeweerstand tussen de 130 en 160 ohm ligt.
Voedingsspanning daarbij is ca. 250 volt.
Hoger mag, dan de load en de kathodeweerstand iets verhogen.

De secundaire impedantie hangt af van de speaker, het mooiste is als je een trafo kan vinden die aanpast op 4 en 8 ohm.
Zoek op de rommelmarkt eens naar een ouwe buizenradio met EL84, dan heb je driekwart van je onderdelen al in huis.

[Bericht gewijzigd door KT88 op zaterdag 29 juli 2006 21:22:02 ]