Goede contact reiniger gezocht

Mijn reactie uit dit topic https://www.circuitsonline.net/forum/view/158528/2:
"Ik heb dit topic - en de vele andere topics over contactreinigers - op de voet gevolgd en wil mijn tip nu toch ook eens delen.

Toen ik bij Focus werkte gebruikten wij altijd CRC 2-26 als contactreiniger.
We mochten het zonder naspoelen met IPA of iets dergelijks gebruiken in de faders, potmeters en schakelaars van professionele mengtafels met een nieuwwaarde van twee ton (toen nog in Guldens), dus ik ga ervan uit dat het veilig is om het op die manier te gebruiken in elektronica.

Ik heb toen een keer een busje voor mezelf overgenomen van het werk en reinig daar alle potmeters, faders en schakelaars mee als dat nodig is. Voor mezelf en voor anderen en ik heb nog nooit klachten gehad dat de problemen na korte tijd erger terug kwamen.
Toen dat busje een tijdje geleden bijna op was (meer dan 10 jaar met één busje gedaan) heb ik bij Tooltopper een nieuw busje besteld. Helaas zie ik net dat ze die daar niet meer verkopen."

Maar dat is dus dat spul dat verkocht wordt als kruipolie? Ik vond er deze foto van op deze site:

Grappig ook dat er een inductiemotor op staat, waar geen commutatie plaatsvindt.

Misschien zitten jij en CrossFireX wel op dezelfde lijn...

Ik begin me ook af te vragen of het echt zoveel uitmaakt, is er iemand die ooit problemen heeft gehad met het behandelen van elektronica met een contactspray? Er zijn zat topics over dit onderwerp, maar ik moet het eerste voorbeeld van een schoonmaakactie die mis gaat nog vinden.

[Bericht gewijzigd door Kruimel op dinsdag 28 november 2023 12:46:29 (30%)]

Op 27 november 2023 23:55:44 schreef Kruimel:
Leuk als je een lab in huis hebt, maar ik denk dat hij lakmoespapier bedoelt.

In elk geval is dat alleen relevant bij contactsprays die achterblijven op het behandelde oppervlak, sommige verdampen en dan is de zuurtegraad wat mij betreft niet zo van belang. Uiteindelijk zal er toch iets in moeten zitten dat oxides oplost.[...]

Het oplosmiddel verdampt, maar ik vraag me af of wat er achterblijft niets doet met het water uit de lucht. Ik denk dat verdampen alleen werkt bij vluchtige reinigers die verder geen belangrijke hulpstoffen bevatten, zoals tri of Tuner 600.

Op 27 november 2023 22:35:30 schreef blackdog:
Ik heb een setje met verschillende spray/flesjes van dit merk, het is wel wat prijzig.

DeoxIT
https://www.amazon.com/s?k=DeoxIT

.
Dit is de website van de makers caig.com
https://caig.com/deoxit-d-series/

Het gaat er een beetje om welke flesjes je hebt. Net zoals Kontakt Chemie een Kontakt 60 heeft, heeft Caig ook een klassieke zurige formule. Vraag maar aan BILL TURNER (knipoog naar een ver verleden op usenet)

Op 28 november 2023 12:45:19 schreef maartenbakker:
Het oplosmiddel verdampt, maar ik vraag me af of wat er achterblijft niets doet met het water uit de lucht. Ik denk dat verdampen alleen werkt bij vluchtige reinigers die verder geen belangrijke hulpstoffen bevatten, zoals tri of Tuner 600.

Als het spul zegt dat het geen resten achterlaat, en ik zie ze ook niet, dan vraag ik me af hoe erg het redelijkerwijs kan zijn. Ik vraag me echt af of ik zelf misschien niet al die jaren tunnelvisie heb gehad en alle contacten met contactreiniger heb schoongemaakt alleen maar omdat de naam dat hoekje in je hersenen prikkelt dat er dan niets anders geschikt kan zijn. Wegens de volstrekte afwezigheid van slechte ervaringen moet ik deze optie in elk geval voor mezelf open houden.

Bij dat CRC staat in ieder geval dat het veilig is voor alle kunststoffen. WD-40 is dat niet. En 3 x 600mL "WD-40" voor 5 euro van Amazon zou ik helemaal niet durven gebruiken.

Ik hoorde laatst dat mensen WD-40 gebruiken om het muiswieltje van een of andere gam muis te reinigen. Het probleem is dat er teveel zich tegensprekende ervaringen zijn. Mij is geleerd door een slotenmaker geen WD40 in een slot te spuiten maar van de zomer zat het slot van het steiger-hek weer eens vast (sleutel moeilijk erin en niet draaien) Enige wat ik had was WD40 en teflon spray. Toen las ik dat je een slot moet reinigen met WD40 en daarna teflon spray. Mooi, dat heb ik dus gedaan en nu 4 maanden verder werkt het nog steeds vlekkeloos.

Maar feit is dat WD-40 volgens eigen zeggen polycarbonaat and polystyreen aan kan tasten. Polycarbonaat is volgens mij ABS. Ik weet niet of dat gebruikt wordt voor bv connectors, polystyreen in sommige condensators, maar volgens mij alleen aan de binnenkant. Het kan ook bepaalde rubbers laten opzwellen, misschien de afdichtingrubbers van elco's ?

Eigenlijk kan het me weinig schelen. K61 werkt perfect en ik doe jaren met een spuitbusje. Ik heb apparaten met 100% onwillige drukknoppen en haperende potmeters ermee behandeld waarvan sommige meer dan 10 jaar geleden die nog steeds probleemloos werken. Het helpt natuurlijk niet bij een versleten schakelaar of potmeter (door veel gebruik, ingebrand of twijfelachtige "kwaliteit" zoals in low budget electronica)

Hi,

Speciaal voor Maarten,

De inhoud

.
Lijstje met de types van de producten welke er in zitten.

.
Het spul is vrij duur en ik kon toen ik het nodig had niet goed kopen behalve dit setje.
Ik denk dat veel gedaan kan worden met IPA of een "zachte" contact spray.

Mijn eerste digitale multimeter en dat is de Data Precision 2480R heb ik weer goed gekregen door de Gold Spay uit dit pakket, wat IPA en normale contact spray niet lukte.
De Gold versie vooral gekocht om mijn ingang bussen van mijn multimeters schoon te maken.

Wat jullie het beste kunnen gebruiken? dat hangt van je toepassing af.

Groet,
Bram

Dang, dat is wel een set inderdaad. Wat bedoel je met "normale contactspray"?

@fred:
Mijn intuïtie zou zijn om olie te vermijden, zeker op iets als een muis. Je moet dan heel doelgericht werken en de rest schoon houden. WD-40 contactreiniger is residuloos zodat ik naar behoefte naderhand olie kan toevoegen.

Het helpt me ook met versnellingspookjes en standaarden van fietsen die zonder smeer worden geleverd en best soepel lopen als je het vuil en de corrosie er uit krijgt. Ik heb het nog niet geprobeerd met een slot, maar ik vermoed dat het daar ook zou werken. Die worden zo ver ik kan zien ook geleverd zonder smeer.

NB Polycarbonaat is wel anders dan ABS, maar ik weet de oplossingsmiddelbestendigheid niet. Het wordt standaard afgekort met PC.

Hi Kruimel,

Ik had die opmerking algemeen gehouden, dit omdat ik het niet meer precies weet welke bus van Contact het was.
Het was de 60 of de 61 en ik denk een jaar of 7 geleden dat ik geprobeerd had de multimeter te repareren.
Het ging niet echt goed met de plank in de kast waar de chemie spullen op stond, er was wat gaan rotten aan de voet van een van de bussen en dat had ook een aantal anderen aangetast.

Ik heb me een avond rot lopen zoeken naar een heel zacht sis geluid, tot ik bij een spuitbus achterin aankwam die zachtjes leeg liep.
Het geheel had geresulteerd in een chaos op die plank, maar aan de voorzijde was niets te zien...

Groet,
Bram

Veel van die spuitbussen blijven maar een jaar of vijf goed...
(daarna beginnen ze te lekken, meestal op de plaats waar de zijnaad en de bodem bij elkaar komen...)

Op 28 november 2023 14:22:00 schreef blackdog:
Ik had die opmerking algemeen gehouden, dit omdat ik het niet meer precies weet welke bus van Contact het was.
Het was de 60 of de 61 en ik denk een jaar of 7 geleden dat ik geprobeerd had de multimeter te repareren.

OK, fair enough. Ik zat het me af te vragen omdat ik sommige contactproblemen met beide Kontakt 60 en 61 niet opgelost heb gekregen, maar ook niet met andere sprays, en dan is het product in mijn hoofd afgeschreven. Als die Deoxid Gold dan nog een optie is zal ik dit topic volgende keer misschien weer opzoeken.

@Blackdog: indrukwekkend assortiment! Zo te zien inderdaad voor het wat fijnstoffiger werk.

Op 28 november 2023 12:49:01 schreef Kruimel:
[...]Als het spul zegt dat het geen resten achterlaat, en ik zie ze ook niet, dan vraag ik me af hoe erg het redelijkerwijs kan zijn. Ik vraag me echt af of ik zelf misschien niet al die jaren tunnelvisie heb gehad en alle contacten met contactreiniger heb schoongemaakt alleen maar omdat de naam dat hoekje in je hersenen prikkelt dat er dan niets anders geschikt kan zijn. Wegens de volstrekte afwezigheid van slechte ervaringen moet ik deze optie in elk geval voor mezelf open houden.

Ik had niet gezien dat er stond dat het geen resten achterlaat. Als het geen resten achterlaat is het een volledig vluchtig middel net als de Tuner 600 en het ouderwetse tri dat ik noemde. Als er dan al zuur inzit zal ook dat vluchtig zijn.

Gebruik jij tri op kunststof of PCBs ? Ik heb ooit water met tri in mijn vorige ultrasoon gebruikt. Zat een plastic mandje in.
De volgende dag haal ik het mandje eruit. Tenminste, het restant daarvan. Het stuk boven water was perfect, alles onder de waterspiegel was compleet weg en dreef als een witte blop in de vloeistof.

Ik zou helemaal afzien van het gebruik van tri, het is zeer giftig, kankerverwekkend en tast de zenuwenbanen aan (o.a. gevoelloosheid in het gelaat en de tong) bij inademing.
Het kan leiden tot coma of de dood bij inademing van hoge dosis damp.

Mee eens, maar heb jij het niet over chloroform? Ik neig wel te denken dat er zoiets is als verantwoord gebruik, als iets het predikaat cardiogeen heeft is er nogal een spectrum aan ernst. Ik kan die commissie die alles cardiogeen verklaart lastig op waarde schatten omdat het label aan alles dat statistisch significante kankergevallen geeft cardiogeen noemen, onafhankelijk van de grootte en het type blootstelling. Met statistiek kan je veel vinden, dus de lijst wordt alleen langer, maar je kunt het verschil niet zien tussen het eten van plutonium en het tanken van je auto.

Zelf heb ik nooit tri gehad of gebruikt, maar het werd in dezelfde categorie van onwenselijkheid geplaatst als aceton toen ik oplosmiddelen te sprake bracht toen ik een versterker wilde schoonmaken: evdweele in "Denon PMA-300V reparatie verslag". Ik heb toen ook een test gedaan met aceton en dat lost van alles op. Wasbenzine is ook problematisch. Ik zou het op IPA houden, dat is makkelijk genoeg te krijgen om verder te kunnen.

Ik heb zelf nooit tri gebruikt maar kende wel de verhalen van de oude generatie. Sommige plastics konden er prima tegen, andere totaal niet.

IPA als een soort tam neefje van aceton is ook mijn preferente algemene oplosmiddel.

Contact cleaner 390 wordt niet meer geproduceerd maar nog wel hier en daar te koop doe er je voordeel mee.
https://elektronica-online.nl/product/contact-cleaner-390-200ml-15593
https://www.elektronicawereld.nl/product/15593/contact_cleaner_390_200…

Op 28 november 2023 17:47:00 schreef Kruimel:
Mee eens, maar heb jij het niet over chloroform?

Nope, ik had het over tri. In de jaren 80 was het al een bedenkelijk goedje totdat men de echte gevaren ervan leerde kennen. De verkoop van tri aan particulieren is reeds verboden. Mijn voorkeur is ook gewoon IPA of medische alcohol / ethanol voor het reinigen / ontvetten.
Ook ideaal om lenzen mee te reinigen (wel evt. oppassen voor gecoate lenzen).

Als je om de een of andere reden een gechlorineerd oplosmiddel moet hebben, ga dan voor dichloromethaan/methyleenchloride, het kleine zusje van chloroform. Het zat tot ca. 10 jaar geleden in verfafbijt.

Dichloormethaan is van alle vergelijkbare oplosmiddelen de minst schadelijke en nog in kleine hoeveelheden toegestaan voor verkoop aan particulieren.
Let op hoe je het bewaard - het kookpunt zit op 40 graden, dus als je een flesje op een hete zolder bewaart zal het onder druk komen te staan!

Ik heb nog toegang tot chloroform, maar dat is écht rotspul. Ik weet niet of ik er buitengewoon gevoelig voor ben, maar puur een uitdampend, net gelijmd bouwsel van acrylglas geeft me al direct hoofdpijn en duizeligheid. Het werkt werkelijk fantastisch voor dat doel, maar ik heb er geen zin meer in. De volgende keer dat de chemoboer komt, gaat ie met ze mee. Wel interessant spul. Transparante vloeistof maar bijzonder zwaar/massief.

Maar in principe moet je al dit soort oplosmiddelen vér weg houden van elektronica, omdat ze ontzettend veel verschillende materialen kunnen aantasten. Als je gewoon wil ontvetten werkt aceton prima. Aceton ruik je flink, maar is ondanks dat 't stinkt, vrij veilig in gebruik.

Op 28 november 2023 20:12:56 schreef Ledlover:
Maar in principe moet je al dit soort oplosmiddelen vér weg houden van elektronica, omdat ze ontzettend veel verschillende materialen kunnen aantasten. Als je gewoon wil ontvetten werkt aceton prima. Aceton ruik je flink, maar is ondanks dat 't stinkt, vrij veilig in gebruik.

Aceton en piepschuim gaan niet samen, het piepschuim smelt dan als sneeuw voor de zon.
Ook aceton heeft zijn beperkingen tot diverse materialen...

Vandaar dat ik IPA het tamme neefje van aceton noem. Er zit een OH-groep aan in plaats van een ketongroep, verder zien de moleculen er aardig hetzelfde uit en hebben een enigszins vergelijkbare werking maar de alcohol is een stuk minder aggresief.

Op 28 november 2023 19:44:01 schreef Bobosje:
[...]
Nope, ik had het over tri. In de jaren 80 was het al een bedenkelijk goedje totdat men de echte gevaren ervan leerde kennen. De verkoop van tri aan particulieren is reeds verboden. Mijn voorkeur is ook gewoon IPA of medische alcohol / ethanol voor het reinigen / ontvetten.
Ook ideaal om lenzen mee te reinigen (wel evt. oppassen voor gecoate lenzen).

Mijn glazen literfles Trichlorethyleen heb ik zo'n 20 jaar geleden aangekocht bij een drogisterij in Brussel.
Er blijft mij nu nog 1/3 over.
In mijn ogen is er geen betere ontvetter, als alle andere producten falen lukt het wel met Tri.
Indertijd gekocht om glas te ontvetten vooraleer te lijmen met siliconenlijm, ik bouwde toen zelf glazen kweekbakken en bouwde bestaande aquaria om met compartimenten voor een biologisch filter.
Ik gebruik het zo en dan nog, voornamelijk om weerbarstige etiketten te verwijderen.
Opletten met kunststoffen, in geval van twijfel testen in een klein onzichtbaar hoekje!

Op 28 november 2023 16:47:45 schreef Bobosje:
Ik zou helemaal afzien van het gebruik van tri, het is zeer giftig, kankerverwekkend en tast de zenuwenbanen aan (o.a. gevoelloosheid in het gelaat en de tong) bij inademing.
Het kan leiden tot coma of de dood bij inademing van hoge dosis damp.

Tijdens mijn elektronicastudies (jaren '70) gebruikten we in het elektronicalabo Kodak Photoresist als (negatief) fotogevoelige laag op PCB materiaal.
Photoresist was volledig transparant en nogal stroperig, daarom werdt het vermengd met een blauw gekleurde dunne vloeistof (ook van Kodak) zodat het PCB-ontwerp na ontwikkeling zichtbaar was en het tevens in een dunnere laag op het koper aangebracht kon worden (een fles (ca. anderhalve liter) kostte toen omgerekend zo'n 800€!).
Na aanbrengen (gewoon een hoeveelheid op het koper gieten), de PCB ronddraaien om een gelijkmatige laag te bekomen en het overtollige Photoresist te laten afdruipen, en vervolgens een paar minuten drogen met een haarfohn (dit alles in getemperd licht).
Nadien een paar minuten belichten door het PCB-ontwerp (was toen nog fotografische negatieffilm).

De lichtbak (met 3x 300W Philips Ultraphil UV-lampen) was een ijzeren bak aan de muur met een scharnierend ijzeren lid onderaan om de belichting te starten/stoppen.
De lampen moesten een redelijk lange tijd voorverwarmd worden, zodus bleven ze aan gedurende de hele labosessie.

Na belichting een paar minuten ontwikkelen in een Trichorethyleenbad tot het PCB-ontwerp perfect zichtbaar geworden/ontwikkeld was en vervolgens etsen.

De etsmachine was oorspronkelijk een 'broebelbad' met ijzertrichloride (Fe2Cl3) en verwarming/timer.
Nadien een groter 'broebelbad' met Natrium/Ammoniumpersulfaat en uiteindelijk een grote industriële dubbelzijdige sproei-etsmachine met Fe2Cl3.

Dit alles in een nauwelijks geventileerde ruimte van ca. 2 op 3m waar we gemiddeld met 4 of 5 studenten tegelijk aanwezig/bezig waren.
En natuurlijk zonder beschermende maatregelen (bril, masker)...

Tijdens de laatste weken van mijn laatste studiejaar heb ik quasi continu tientallen PCB-printen van o.a. diverse Elektuurontwerpen belicht/ontwikkeld om na mijn studies te kunnen beschikken over mooie PCB's voor privé projecten (daarvan heb ik er na al die jaren nog menig ongebruikt liggen in perfecte staat).
Ze moeten enkel nog geëtst/geboord worden.

Een jonge dame in het labo was verantwoordelijk voor het fotograferen van de PCB-ontwerpen (1 dag/week).
De ontwerpen konden binnengebracht worden in de vorm van een transparant met Alfac/Decadry/Mecanorma wrijfsymbolen en de gewenste schaal (1:2, 1:4, 2:1 enz.) of simpelweg het tijdschrift zelf met vermelding van het paginanummer.
Het reprofototoestel met balg was zo'n 2m hoog en kon negatieffilm tot A4 aan.

Waren toch toffe tijden...

Op 28 november 2023 20:12:56 schreef Ledlover:
Maar in principe moet je al dit soort oplosmiddelen vér weg houden van elektronica, omdat ze ontzettend veel verschillende materialen kunnen aantasten. Als je gewoon wil ontvetten werkt aceton prima. Aceton ruik je flink, maar is ondanks dat 't stinkt, vrij veilig in gebruik.

Daar ben ik het totaal niet mee eens. Ja, het is veilig als in niet kankerverwekkend, maar het is een drama voor erg veel soorten plastic, zelfs voor epoxy (al duurt dat vrij lang om aangetast te raken). Ik raad van harte af om aceton op elektronica te gebruiken. Je kunt een paar van de testresultaten hier zien: Kruimel in "Denon PMA-300V reparatie verslag". Er is helemaal niet zo veel toepassing voor zo een sterk oplosmiddel, als de vervuiling zo hardnekkig is, is de kans om het überhaupt niet schoon te krijgen toch al wel groot.

[Bericht gewijzigd door Kruimel op woensdag 29 november 2023 11:34:27 (10%)]

Nadeel van aceton is dat het geen vaste formule is.

Ik kocht ooit aceton in de bouwmarkt en het schuimde een beetje en voelde vettig. Het was lang niet zo agressief als mijn vorige. Was een Nederlandse firma dus die gemailed en het antwoord was dat aceton een "overgang" product was. Geen vaste formule qua verhoudingen. Ze draaiden het na een ander product en dan werden de restanten van de "voorraad ketels" opgemaakt. Soms meer van "A" en soms meer van "B". Ik vind dat lastig uit te leggen als niet-chemist.

Dat zelfde verhaal hoorde ik ook ooit over wasbenzine van een laborant die regelmatig een paar dozen Coleman fuel kocht (bedrijfsmatig, wasbenzine was volgens sommige gelijk aan Coleman fuel) Ik vroeg waarom hij dat kocht en toen vertelde hij me een hoop maar oa dat Coleman fuel heel constant in samenstelling was en wasbenzine geen vaste samenstelling had. Net zo'n soort verhaal als aceton. Daarom onbruikbaar voor hun doel. Ik begreep dat het een soort "opmaken" van restjes van andere processen was. Soms meer van de ene stof, soms meer van de ander.

Nadeel van de oplosmiddelen uit de bouwmarkt is tegenwoordig dat het vaan een "eco" versie is. Als het echt aceton is, zou het aceton moeten zijn. Maar ik heb al verpakkingen eco-aceton en eco-thinner gezien.

Wat betreft de chloroform en tri, dat zijn tegenwoordig stoffen die zelfs in laboratoria (met de juiste PBM's, afzuiging, etc.) alleen nog voor heel specifieke toepassingen worden gebruikt. Echt geen prettige stoffen voor thuis dus.