Verschil tussen Tip 2955 en 2n3055

Op maandag 23 juni 2025 20:07:40 schreef bmwpiet1:
Doel is reparatie van de voeding in aangepaste staat, kortsluitvast en blijkbaar met 2N3055 op externe koelplaat
2. Gebruik van 7812 op koelplaat
3. Zoveel mogelijk met wat ik in laatjes heb liggen.
4. Koelpasta ergens kopen. In de regio is alles weg.
5. Tor op foto vervangen
6. Originele kast, trafo, netsnoer enz. Gebruiken.

7812 en 2N3055 gaan niet samen. Als het met 7812 moet zijn dan is er een pnp-tor nodig, bv. MJ2955 of MJ15004. Precies zoals @kruimel ook al aangeeft. 2N3055 is een NPN en dus niet bruikbaar voor het oppeppen van een 78xx.
Maar ik zou iets verder gaan dan @kruimel, die stelt dat het met een enkele 2955 nog net zou kunnen; ik zou er dan toch veel liever twee zien, dat geeft wat marge.

Let overigens op de isolatie: de halfgeleiders, torren en 7812, moeten enerzijds wel goed termisch geleiden, naar de koelplaat en best ook naar elkaar toe, maar elektrisch mag niet zomaar alles doorverbonden zijn! De 7812 mag weliswaar met zijn koelvlak aan massa hangen, de powertorren daarentegen moeten met isolatie gemonteerd worden!

Werkt goed, is kortsluitvast en max 5A.

Er staat in het Elektuur boekwerk 302 schakelingen op pag 297 nog een lijstje voor andere stromen en spanningen. MJ2500 is een TO-3 Darlington

Dat is bijna hetzelfde als de CO schakeling, alleen dan met nogal een exoot van een transistor. Dat was volgens mij de eerste geintegreerde PNP Darlington op de markt of niet? Ze zijn in mijn beleving nooit echt goedkoop geweest. Bovendien is een Darlington hier totaal niet nodig, een 78xx kan zat stroom leveren om een zware transistor open te sturen. Klinkt een beetje als paginavulling van Elektuur om eerlijk te zijn.

Op maandag 23 juni 2025 21:04:20 schreef Paulinha_B:
7812 en 2N3055 gaan niet samen. Als het met 7812 moet zijn dan is er een pnp-tor nodig, bv. MJ2955 of MJ15004. Precies zoals @kruimel ook al aangeeft. 2N3055 is een NPN en dus niet bruikbaar voor het oppeppen van een 78xx.
Maar ik zou iets verder gaan dan @kruimel, die stelt dat het met een enkele 2955 nog net zou kunnen; ik zou er dan toch veel liever twee zien, dat geeft wat marge.

Let overigens op de isolatie: de halfgeleiders, torren en 7812, moeten enerzijds wel goed termisch geleiden, naar de koelplaat en best ook naar elkaar toe, maar elektrisch mag niet zomaar alles doorverbonden zijn! De 7812 mag weliswaar met zijn koelvlak aan massa hangen, de powertorren daarentegen moeten met isolatie gemonteerd worden!

Mee eens, maar ik zie dat koelblok niet heel makkelijk omgebouwd worden naar 2xTO-3, en dan zou ik gewoon doorbuffelen met de onderdelen die je op maat hebt. Je krijgt in zo een blokje waarschijnlijk net wel de veronderstelde 50W, in de originele voeding gebruikte men immers ook alleen de blikken behuizing.

Wat ik denk dat wel uit kan maken is de voeding in te richten op 13,8V en niet op 12V. Dat scheelt 18W dissipatie, dat scheelt ruim 50°C op de 'die'. Afhankelijk van de randvoorwaarden kan dit gedaan worden met wat diodes of het gebruik van een LM317 in plaats van een 7812.

Je kunt overigens heus wel een voeding maken met een 7812 en een emittervolger er achter. Dat is iets minder stabiel, maar voor dit soort voedingen best wel vaak totaal geen probleem. Ik zou dan beginnen met een 7815, zodat de uitgangsspanning meer richting de 14V is dan de 11. Soms moet je niet te ingewikkeld denken.

Op maandag 23 juni 2025 20:26:47 schreef Kruimel:
Juist die simpele dingen krijg je wel voor elkaar met een soldeerpistool toch? Mijn eerste voedingen gingen ook met zo een goedkope soldeerbout zonder temperatuurregeling en vielen ook niet zomaar uit elkaar. Zo een trafovoeding in een metalen behuizing gaat echt je huis niet in de fik zetten als je de juiste zekering er maar in hebt. Op dat gedachtenspoor had nooit iemand elektronica-hobbyist kunnen worden. Kortsluitvast kan wel redelijk zonder bijzondere onderdelen, ik denk dat jij stroomregeling bedoelt. Ik zou hier een overstroombegrenzing in stoppen die afslaat tot je hem reset.

Wat me nog niet helemaal duidelijk is wat er nu gebouwd gaat worden, "blijkbaar" wordt het een opstelling met een 2N3055 op een externe koelplaat. Nu hebben we een MJ2955 op een externe koelplaat, die uitstekend dienst zou kunnen doen, maar daar komt nu een 7812 op? Als je wil werken met spul dat je in huis hebt moet je wel weten wat dat is. Blijkbaar had je nog een MJ2955, wat op zichzelf al een zeldzaamheid aan het worden is want kom nog maar aan TO-3 transistoren. Wat er in de rest van je laden ligt blijft vanaf hier een totale gok. Met die MJ2955 kan je de schakeling maken zoals die eerder werd genoemd:

[afbeelding]

Voor een totale stroom van 10A is een enkele transistor magertjes, want een MJ2955 is geen MJ15004, maar als we hier met een 1,5K/W koelblokje te doen hebben zal het waarschijnlijk wel kunnen.

Koelpasta is wel handig om te hebben, al heb je het niet nodig met siliconen isolatiemateriaal. Het ligt er een beetje aan wat je hebt liggen. Tegenwoordig moet het allemaal online besteld worden, want ook hier in de regio Amsterdam is er bar weinig meer te vinden wat betreft elektronicawinkels. Ook de computerwinkels, waar je nog wel koelpasta kan kopen, hebben het veld geruimd, maar gelukkig kan koelpasta best aardig door de brievenbus. Je kunt eens vertellen welke regio je in zit, misschien heeft iemand nog wel wat liggen.

Heb je al een schema? Heb je de 2N3055'jes al getest? Heb je de 7812 al getest?

Wat ik zeg is dat het huidige ding niet meer betrouwbaar is / lijkt.
En TS blijft maar doorborduren op dat huidige geval waarvan hij zelf niet meer weet hoe het in elkaar stak ooit...
Als dat weer sneuvelt door losse draden of kapotte zwaar overbelaste torren komt er 24 volt op de uitgang en dat is voor het apparaat er achter funest.
Voor de rest zijn we het allemaal wel eens met een nieuwe schakeling opbouwen.

Op maandag 23 juni 2025 21:43:41 schreef Kruimel:
Dat is bijna hetzelfde als de CO schakeling, alleen dan met nogal een exoot van een transistor. Dat was volgens mij de eerste geintegreerde PNP Darlington op de markt of niet? Ze zijn in mijn beleving nooit echt goedkoop geweest. Bovendien is een Darlington hier totaal niet nodig, een 78xx kan zat stroom leveren om een zware transistor open te sturen. Klinkt een beetje als paginavulling van Elektuur om eerlijk te zijn.[...]

Destijds presenteerden ze het als een mooie, kortsluitvaste optie.
Door toevoeging van de weerstand. Niet zo negatief, Kruimel

De gebooste 78xx voeding was ca 35 jaar geleden een van de eerste voedingen die ik toen bouwde. En dat bleek al heel snel niet zo heel betrouwbaar te zijn. Maar informatie was toen schaars en je moest naar een bibliotheek. Een soort van internet in boek vorm.

En toen waren er al betere en betrouwbare schakelingen dus al heel snel wat beter gebouwd.

Wat deed je ermee omgepoolde accu's opladen Een diode over de output en eentje anti-par over de C-E vande serietransistor. En de 7812 op de koelplaat zodat de beveiliging daarin ook de serietor beschermd tegen te hoge temperatuur. Dan kan er niet veel stuk gaan bij mishandeling. Zekering in de pri en sec van de trafo is verstandig.

Dat laatste pleit ik ook zeker voor, mede ook omdat het best makkelijk is om een zekeringetje toe te voegen. Het scheelt zo veel zooi...

Op maandag 23 juni 2025 21:53:19 schreef RAAF12:
Destijds presenteerden ze het als een mooie, kortsluitvaste optie.
Door toevoeging van de weerstand. Niet zo negatief, Kruimel

Haha, ik ga je moeten teleurstellen, want ik vind het ook nog eens best brutaal om het met alleen die weerstand ook nog eens te presenteren als een kortsluitvaste voeding, zoals ik al eerder noemde:

Op vrijdag 20 juni 2025 15:40:27 schreef Kruimel:
[...] Als je dan ook nog een emitterweerstand toevoegt kan je de maximale stroom die de transistor levert ook nog eens begrenzen. Dat is niet heel nauwkeurig, maar kan bij een harde kortsluiting je transistor redden.

Nadeel is dat de stroom toeneemt bij het opwarmen van de transistor. Neem je nu een (de op dat punt enige bestaande) geïntegreerde Darlington, die bovendien ook nog eens tot 200°C heet kan worden, dan wordt dat effect erger.

Wat ik denk dat wel uit kan maken is de voeding in te richten op 13,8V en niet op 12V. Dat scheelt 18W dissipatie, dat scheelt ruim 50°C op de chip. Afhankelijk van de randvoorwaarden kan dit gedaan worden met wat diodes of het gebruik van een LM317 in plaats van een 7812.

Ja, daar ga ik graag in mee.

Of zou het zelfs een idee zijn om het "pimp"-idee met een pnp-tor voor het boosten van een 78xx toe te passen op een PB137? Maar op het gevoel weg vrees ik dat men daarmee, nog meer dan bij een 78xx, goede eigenschappen van de PB137 zou teniet doen, bv. lage lekstroom, ompoolveiligheid, en wat al niet.

Ik geloof ook dat dat een chip is om accu's te laden, hij zal dus niet een heel ideale spanningsregelaar zijn en een deel van de tijd de stroom regelen. Als je altijd een accu hebt aangesloten kan het helpen, maar ik zou dit niet zonder meer zo doen. Kans is ook dat het ding oververhit als hij een lege accu aangesloten krijgt. In deze voeding zou ik een zeer besluitvaardige kortsluitbeveiliging maken die afschakelt bij overbelasting. Als de uitgangsspanning daalt door een te grote stroom zal de dissipatie snel teveel zijn om nog weg te werken. Een foldback kan eventueel ook, maar dan wordt het snel complexer dan nodig.

Als je toch al een TIP2955 en een set 2N3055'jes hebt kan je ook dit doen:

De TIP2955 zit dan op de behuizing en doet nog een stuk van het werk, maar hoeft niet verhit te worden naar de temperaturen die een metalen transistor aan kan.

De LM317 is goedkoop en laat toe dat je de spanning daadwerkelijk op 13,8V zet en is volgens mij in alle verdere opzichten superieur aan een 7812 of 7815.

Zover ik weet mag eenm LM317 geen hogere spanning op zijn uitgang krijgen dan op zijn ingang. Maar dat is met 2 diodes op te lossen (zie datasheet)

Het kan volgens mij met een 7815, npn tor en een paar diode. via dat princiope heb ik ooit een 50V voeding voor een SNA gemaakt. Alleen deed ik dat met een 52V(?) zener.
Edit: dit principe:

Zonder die diodes komt er ook niet snel een hogere spanning op de uitgang dan de ingang. Er zitten ook impliciete diodes op de chip. Mooi om toe te voegen, maar het is geen afstudeeropdracht oid.

Bij een voeding waarvan de uitgang naar buiten wordt gevoerd en er dus een mogelijkheid is om terug te voeden, is het zéér goed gebruik. Ik ben in de datasheets die ik gezien heb, geen interne diodes tegengekomen, maar juist het advies om ze toe te voegen. Misschien bij andere varianten? Net zoals je ook MOSFET's hebt waar de parasitaire diode gegarandeerde eigenschappen heeft.

Nou is de B-C overgang van de TIP2955 natuurlijk ook een vrij stevige diode, dus bij dit schema zal het wel loslopen.

[Bericht gewijzigd door maartenbakker op dinsdag 24 juni 2025 00:17:28 (17%)]

Je kunt best wat stuk krijgen met een beetje stroom, zeker als het genoeg is om de BE-sperlagen in sperrichting door te breken. Dat gaat bij moderne transistoren bij een volt of 6 tot 10. Dat geeft echte schade en schijnt op zijn minst de stroomversterking van je transistor aan te tasten. De BC sperlaag is zoals je zegt een stuk robuuster. In dit geval moet je je denk ik wel afvragen waar de stroom naartoe gaat als hij er is. In een voeding zoals dit kan je eigenlijk alleen de elco opladen, en dan houdt het op met de grote stromen. Die diode zou dus alleen dienst doen als je een externe niet stroombegrensde voedingsspanning (een accu bijvoorbeeld) aan zou sluiten terwijl de voeding uit is. Dan is je voeding mogelijk wel beschadigd, dus zo een diode is zeker wel wat waard om toe te voegen, maar als je hem bouwt zonder kan het nog steeds jaren duren voordat dit je eens gebeurt.

Dat er intern in de LM317 een diode zit heb ik uit een boek van Rob Pease: Troubleshooting analog circuits. Elektuur heeft er eens een Nederlandse versie van uitgebracht. Dat is volgens mij bij zo goed als alle monolitische chips waar het substraat één van de pinnen is zo. Ik heb een deel (10 verschillende chips) uit mijn IC voorraad getest als 'sanity check' en geen uitzondering gevonden. Je kunt IC's anders maken, maar zo ver ik weet geeft dat slechtere specificaties en een duurder proces omdat je een extra diffusiestap moet toevoegen (lang verhaal).

Als het niet gewoon een kladje was geweest was ik ze misschien niet vergeten, maar ik beschouwde dit een principe-schema en heb het niet echt overdacht (net als Fred overigens, die in dezelfde post een schema plaats die deze diodes ook niet heeft). Als deze schakeling niet werkt zal dit niet de oorzaak zijn. De volgende versie zal ik een diode over de regelaars en eentje over de uitgang zetten, maar zelfs dan zou ik een beveiliging tegen kortsluiting of overbelasting prio geven.

PS Je kunt dit doen met een brugcel. Als je de wisselspanningskant kortsluit heb je twee sets paralelle diodes in serie. Die zijn over het algemeen best robuust en kunnen soms je voeding redden als je bijvoorbeeld een accu verkeerdom aansluit.

Op maandag 23 juni 2025 21:51:04 schreef revado:
Wat ik zeg is dat het huidige ding niet meer betrouwbaar is / lijkt.
En TS blijft maar doorborduren op dat huidige geval waarvan hij zelf niet meer weet hoe het in elkaar stak ooit...
Als dat weer sneuvelt door losse draden of kapotte zwaar overbelaste torren komt er 24 volt op de uitgang en dat is voor het apparaat er achter funest.
Voor de rest zijn we het allemaal wel eens met een nieuwe schakeling opbouwen.

Een nieuwe printje is wel nodig denk ik, maar ik zou voornamelijk graag weten wat er nu defect is en welke onderdelen nog bruikbaar zijn. Wat mij betreft zijn de trafo en brugcel niet problematisch als je ze test en ze werken. Dat geldt voor die transistoren wat mij betreft ook, als die in een voeding kapot gaan is het meestal heel zwart-wit: kapot of niet. Voor de rest is het alleen wat mechanisch spul. Vooral dat koelblok gaat hier een verschil maken denk ik.

Apparatuur ter beschikking
LCD scoop en Dvm

Welnu, zet die eens in om de transistoren te testen.

Kan je wat meer vertellen over wat je van plan bent? Doe je dit als bezigheidstherapie, of wil je er ook iets mee aansturen? Ik raak een beetje verward door je reacties en heel beperkte resultaten.

Je noemde dat je het ding wilde herstellen met onderdelen die je had liggen, welke zijn dat? Je zegt veel oud spul (TO-3) te hebben, maar meer dan een koelblok en een MJ2955 heb ik nog niet gezien.

Op donderdag 26 juni 2025 19:57:29 schreef bmwpiet1:
Apparatuur ter beschikking
LCD scoop en Dvm

Die DMM lijkt meer op een duspol achtig iets, dat is waarschijnlijk veel te beperkt voor reparatie. (tenzij je over een berg kennis en ervaring beschikt maar zelfs dan wordt het lastig)

Ik vermoed dat de scoop (ik zie alleen een doosje met een probe en wat plastic zakjes) zo'n AliExpress ding is en geen echte scoop. Daarmee moet je heel ver weg van netspanning blijven.

Op vrijdag 27 juni 2025 08:00:29 schreef fred101:
[...]
Die DMM lijkt meer op een duspol achtig iets, dat is waarschijnlijk veel te beperkt voor reparatie. (tenzij je over een berg kennis en ervaring beschikt maar zelfs dan wordt het lastig)

Ik vermoed dat de scoop (ik zie alleen een doosje met een probe en wat plastic zakjes) zo'n AliExpress ding is en geen echte scoop. Daarmee moet je heel ver weg van netspanning blijven.

Scoop is een Velleman HPS 10 LCD
personal scope, 2e hands van 11 jr oud.

Nogmaals wat zijn de plannen?

Heb je hulp nodig van het forum?

Ik denk dat de vraag intussen wel beantwoord is.