Een tijd geleden is er bij ons een aanbouw geplaatst. Echter toen ik een lamp moest wisselen kwam ik een wir war van draden tegen, wat mij niet zo hoort. En zoals ik begrijp via internet hoort elektra “dubbel” geïsoleerd te zijn, wat nu enkel en onveilig lijkt.
Wat ik zie is
- enkel geïsoleerd, geen inbouwlasdoos gebruikt.
- de blauwe draad lijkt ook koper nog te zien zelf bij de aansluiting.
Ook kom je hier nooit goed meer bij…
Helaas kan ik de nen1010 niet inzien, maar verwijst het hier wel naar. De aannemer kennende verwijst dit weer naar het land der fabelen en kan dit prima zo. Hoe ga ik dit hard maken? Of zie ik dit mis?
Een inspectie voor elektra kost al gauw 350 euro. Dus probeer/ hoop het eerst zo uit te vinden.
Zijn hier mensen met kennis wat betreft de nen1010 bouwbesluit voor gebouwen?
testman
waar rook was, werkt nu iets niet meer
ik zie een centraaldoos nee lijkt een acetraaf, geen bereikbare dozen om te lassen dan? . snoer over plafond voor spotjes welke bij elk spotje worden gelast is niks abnormaals verder. hoort wel een doosje om de las
[Bericht gewijzigd door testman op (19%)]
wat is een acetraaf? die naam heb ik nog nooit gehoord..
Ik zie twee 5/8" creme leidingbuizen met hierin de bedrading voor de verlichting. Deze lijkt gewoon tegen het orignele bouwplafond gebeugeld. De bedrading welke uit de leidingbuizen komt is niet afgewerkt in een lasdoos (met wcd) maar middels lasdoppen verdeeld over massieve VD bedrading naar de verschillende spotjes.
Deze situatie kom je veel tegen, leidingwerk boven een verlaagd plafond wat gemakshalve in het laatste deel met losse bedrading zonder lasdoos op de verlichting wordt aangesloten.
De oorzaak ligt meestal bij de 'kundige' aannemer die dit zelf zo doet, zijn elektricien uit het Oosblok die niet beter weet, of een elektricien die door het verlaagde plafond geen kans meer ziet (of geen zin heeft) om dit anders te doen.
Spotringen voor inbouwspots kun je theoretisch aarden, als het goed is zit op de spotring ergens een enkel schroefje, soms zelfs met een lux stickertje met aardingsteken. In de praktijk zelden gebruikt.
In de spotring zit een GU10 230V spot en die heeft geen aarde aansluiting, omdat deze van isolerend glas of kunstof is.
De keramische GU10 fitting idem dito, hierop zit geen mogelijkheid tot aarde aansluiting, ook hier niet van toepassing.
Iets luxere ledspots, metname met losse leddriver, hebben soms een los aansluit-lasdoosje met steekcontacten waarin je de bedrading netjes kunt afwerken. Ook Spelsberg heeft hiervoor een simpele en betaalbare aftermarket oplossing.
Echter, als je dit volledig conform de NEN1010 wilt doen, dan valt of staat dit met het leidingwerk tot aan de spots. Ook deze moet netjes en veilig zijn afgewerkt. In dit geval met een lasdoos aan het einde op de leidingbuizen, voorzien van een wcd waarin het aansluitsnoer van de spots gestoken kan worden. En vanzelfsprekend boven een inbouwgat van een spot, zodat deze bereikbaar is.
Jouw verlichtingsinstallatie boven het plafond is zeker niet conform de NEN1010 m.b.t. veiligheid en bedijfszekerheid, maar direct onveilig is misschien ook een groot woord.
Zonder schade aan het plafond de bedrading dit alsnog netjes afwerken wordt lastig en door een spotgat een lasdoos aanbrengen en hierin de bedrading afwerken idem dito.
Je kunt de aannemer terugfluiten en vragen om dit op te lossen maar ik ben bang dat hij dit nu ook niet meer kan/wilt.
word vaak zo gedaan hoor. van de schakelaar gaat een draad naar de eerste spot, en van die spot wordt er dan doorgelust naar de 2de spot...
het lijkt hier wel alsof ze van die ene spot met 4 draden naar de andere spots gaan (sterpunt) en niet van spot naar spot doorlussen
Robbe de Smet
I'm only responsible for what I write but not for what you understand !
Op donderdag 22 januari 2026 09:56:25 schreef fcapri:
word vaak zo gedaan hoor. van de schakelaar gaat een draad naar de eerste spot, en van die spot wordt er dan doorgelust naar de 2de spot...
niet met een draad (als in losse aders) maar met kabel van de éne spot naar de andere om vervolgens door te lussen: zo wordt dat veel gedaan in valse plafond (Belgie). Ik denk dat je dat bedoelt, het woord draad is wat ongelukkig gekozen.
Ter info, de nen1010 is sinds eind vorig jaar wel openbaar. Via nen connect kan je de online versie inzien.
Op woensdag 21 januari 2026 16:56:39 schreef Ulti: En zoals ik begrijp via internet hoort elektra “dubbel” geïsoleerd te zijn, wat nu enkel en onveilig lijkt.
Misschien dubbel geïsoleerde draden? Ik weet niet of het dan wel conform de NEN1010 is, ik gebruik die norm nooit.
Op donderdag 22 januari 2026 10:21:31 schreef Robbe de Smet:
[...]niet met een draad (als in losse aders) maar met kabel van de éne spot naar de andere om vervolgens door te lussen: zo wordt dat veel gedaan in valse plafond (Belgie). Ik denk dat je dat bedoelt, het woord draad is wat ongelukkig gekozen.
nee, preflex buis met 2 of 3 losse aders erin. dus geen fysieke kabel met 3 geleiders. en vaak heel kort afgesneden waar er dan 30cm losse draden boven de plafond zitten in wago's.
maar normaal idd van spot naar spot, waarbij je dus een wago hebt met toekomende 230V, vertrekkende 230V en je eigen spotje erbij
[Bericht gewijzigd door fcapri op (20%)]
Robbe de Smet
I'm only responsible for what I write but not for what you understand !
Op donderdag 22 januari 2026 13:04:11 schreef fcapri:
[...]nee, preflex buis met 2 of 3 losse aders erin. dus geen fysieke kabel met 3 geleiders.en vaak heel kort afgesneden waar er dan 30cm losse draden boven de plafond zitten in wago'
inderdaad, met preflex kan en mag ook. 30 cm is wat veel maar ik neem toch ook ruim een 10 tal cm ontmantelde kabel om mooi (niet te stug of te strak) te kunnen werken (driver en spot en doorlus)
Bedankt voor de reacties!
De aanbouw is nu zo’n 5,5 jaar oud en ontdekte dit per toeval bij het verwisselen van een lampje.
Vanaf de dimmer loopt er een 1 draad naar de wago, en die verdeelt dit dan weer naar de lampen. De leidingen liggen wel voor het grootste deel in buizen/ centraaldoos. Dit weet ik. Alleen bij de lampen komen ze dus zo uit de leidingsbuis los. Variërend van 30 tot 40 cm. Hebben 7 spots op 3 verschillende dimmers.
Voor mijn gevoel voelde dit dus niet veilig en brandgevaarlijk. Snap nu dat dit vaker zo gedaan wordt, maar niet officieel is dus.
Omdat de draden uitsteken zou bij sommige nog een (flexbuis) er over kunnen schuiven vanuit het gat met een groter formaat, die dan over de normale buis schuift? en een betere koppeling maken dan een wago?
Is door een groot installatiebedrijf gedaan destijds via de aannemer. Dus je zou verwachten dat het via de Nen1010 gedaan zou worden, maar niet zo blijkt.
Ene keer lees is dat voor de verzekering de Nen1010 moet, anders ben je niet gedekt bij brand. Maar lees ook dat je dit dan weer bij de aannemer kan verhalen.
Maar wat nu precies mijn recht is blijft lastig. Of ik kan eisen na de 5,5 dat het volgens de regels moet? Geen idee.
Wat ik zelf vaak gezien heb achter systeem-plafonds zijn doorgeluste WCD's waarop de armaturen met 'netsnoeren' op worden aangesloten. Of het zo 'moet' weet ik niet, maar ik vind het netjes en veilig. Ik doe het dus ook zo.
onveilig is het ook niet. in een gewoon plafond komt de kabel ook 10cm uit plafond. wordt er met wago of kroonsteen een luchter aangekoppeld en de draad wordt dan in dat metaal potje gefrommelt. dat is hetzelfde als bij u dat stukje spot draad naar de wago
het moet in potjes zitten om aanraakveilig te zijn, IN een plafond is ook aanraakveilig
[Bericht gewijzigd door fcapri op (15%)]
Niet chique, maar heel heftig fout ook niet:
Bij spots moet je ergens over van de VD draad naar het spotje zelf waar de kabel aan zit. En 1 spot is geen spot, dus zijn er meerdere. Ikzelf zou dat met kabel gedaan hebben, maar VD draad kan wel, mits in een buis. Een lasdoos boven elke spot zou volgens nen1010 verplicht zijn, echter praktisch gewoon niet uitvoerbaar.
De spotjes die ik heb, hebben maar 5 cm kabel eraan (hornbach) kun je nooit in een lasdoos krijgen en nog lassen ook.
Die 4 voudige pas vind ik dus wel discussabel, maar het spotje vind ik acceptabel. Om het iets netter te maken mag er stukje flex over die draden met koppelstukje, zodat de flex uitkomt bij het spotje.
De overige draden lijken mij idd niet goed / volgens de normen te zijn en moeten dan wel aangepast worden.
[Bericht gewijzigd door High met Henk op (17%)]
maartenbakker
Golden Member
www.elba-elektro.nl | "The mind is a funny thing. Sometimes it needs a good whack on the side of the head to jar things loose."
Waarom zijn (centraal)dozen boven elke spot niet praktische uitvoerbaar?
Hoewel ik het er hier niet acuut uit zou trekken, vind ik losliggende bedrading eigenlijk specifiek geschikt voor zwakstroom achter een geïsoleerde trafo (bij LED-verlichting ook een prima oplossing).
[Bericht gewijzigd door maartenbakker op (20%)]
Robbe de Smet
I'm only responsible for what I write but not for what you understand !
Naast het praktische ook veel vragen bij het nut van een centraaldoos boven elke spot in een verlaagd (vals) plafond. En als het al in de NEN1010 zou staan wat was de drijfveer van het team experten dat het beslist heeft...
zoals al vermeld, bij een gewone luchter is dat ook niet.
stel dat je een grote woonkamer hebt waar 2 luchters hangen met 1 schakelaar. dan zal boven 1luchter dus ook 3 draden zitten. toekomend, vertrekkend en de luchter zelf.
die zitten ook niet in een centraaldoos maar gewoon boven de luchter aan elkaar.
bij mij thuis heb ik zo geen 2 luchters, maar wel eentje.wat is het verschil met TS dan?
[Bericht gewijzigd door fcapri op (16%)]
Op donderdag 22 januari 2026 17:05:01 schreef soldeersmurf:
Wat ik zelf vaak gezien heb achter systeem-plafonds zijn doorgeluste WCD's waarop de armaturen met 'netsnoeren' op worden aangesloten. Of het zo 'moet' weet ik niet, maar ik vind het netjes en veilig. Ik doe het dus ook zo.
Ik ben niet zo goed op de hoogte van het NEN, maar stel dat je dit volgens het AREI zou doen dan loop je plots tegen bedrading die 2,5mm2 moet zijn in plaats van 1,5mm2 (want WCD) en maximum 8 spots op een zekering (want WCD).
In onze badkamer zijn wij van 1 centrale lamp naar 9 spots gegaan tijdens de verbouwing, dat zou dan hebben willen zeggen een extra kring/groep toevoegen en door heel het huis slijpen, 9 opbouw WCD's plaatsen, een netsnoer aan elke spot (en hoe verbind je die dan? Via een WAGO? Of solderen en krimpkous?). Lijkt me erg omslachtig. Maar misschien is het via NEN makkelijker. Bij ons liggen de wago's ook gewoon los op het gipsplafond, wel telkens maar één aftakking per lamp. Ik heb wel nog getwijfeld toen om een doosje te zetten maar zag de meerwaarde niet echt omdat uit de spot ook gewoon twee losse draadjes komen. Je blijft dus met enkelvoudige isolatie zitten.
Maar begrijp ik het goed dat er dus het beste vanuit een lasdoos een flexibele dubbel geïsoleerd draad naar de spots had gemoeten?
Of vanuit de buis een stukje flexibele buis met een lasdoos boven de spot die door het gat kan? zoals een wago box light achtig iets (klein formaat losse koppel box) en hiermee de witte spotdraad in koppelen? Zodat je er altijd bij kan. En dat dit meer volgens de Nen is (overal dubbel geïsoleerd)
Denk dat dit gewoon voor hun de makkelijkste/ snelste/ goedkoopste manier was en ze dachten dit ziet/ maakt toch niemand meer wat uit.
Blijf het niet erg netjes vinden echter helaas… of het heel erg kwaad kan zal dus wel meevallen begrijp ik. Maar had dit uiteraard volgens de regels gezien daar ik een professional inhuur en het een nieuwbouw aanbouw betreft volgens vergunning en dus bouwbesluit eis.
Op vrijdag 23 januari 2026 06:14:58 schreef Robbe de Smet:
Naast het praktische ook veel vragen bij het nut van een centraaldoos boven elke spot in een verlaagd (vals) plafond. En als het al in de NEN1010 zou staan wat was de drijfveer van het team experten dat het beslist heeft...
Zoals ik terug kon vinden moet alles dubbel geïsoleerd zijn. Vd draad is dat niet. Dit voor veiligheid van de persoon en het eventueel door boren (als je in een plafond gaat schroeven etc) maar goed… heb dus ook geen idee verder.
EricP
mét CE
De 'regels' staan in de wet. Het voldoet vast wel aan de wet.
Als je ergens afgesproken hebt (direct of indirect) dat het daarnaast ergens anders aan moet voldoen (zoals een NEN1010 of een willekeurig andere norm), dan kun je daarop terug vallen. Heb je dat niet, tsja...
'Dubbel geïsoleerd' is ook een rekbaar begrip. Je plafond is isolatie 1. De mantel van het koper isolatie 2. Het is maar hoe je het ziet en hoeveel waarde je hecht aan de isolatiewaarde van 'plafond'. Ik hecht daar niet zoveel waarde aan. Maar de draad raakt het plafond ook niet... is 'lucht' een goede isolator?
De aansluitingen aan die spotjes zijn hoe dan ook enkel geïsoleerd - het kan bij iets wat eindigt in 2 draadje niet echt anders. Er zijn ook knappe spotjes die een 'aansluitdoosje' hebben. Maar een stukkie YmVK (of desnoods XmVK) krijg je daar niet met fatsoen in aangesloten. Dus dan moet je toch ergens naar 'soepel'.
Al met al... als jij ergens kunt aantonen dat in je overeenkomst staat dat het 'ergens' aan moet voldoen (direct of indirect; bijvoorbeeld 'voldoet aan de gebruikelijke normen'), dan kun je zeggen: fix het maar. En dat betekent waarschijnlijk wat gaten maken in het plafond, die weer dicht maken, de boel opnieuw wit maken.
Netjes? Nee. Charmant? Allerminst. Knoeiwerk? Ook nog. Kun je er wat mee? Ik wens je veel succes... Gevaarlijk? Ik zie het ff niet zo.
En als het al in de NEN1010 zou staan wat was de drijfveer van het team experten dat het beslist heeft...
Die norm (meer is het niet) wordt gemaakt door fabrikanten. Niet door experts. Het ene sluit het andere niet uit, maar het ene is ook niet gerelateerd aan het andere.
maar stel dat je dit volgens het AREI zou doen dan loop je plots tegen bedrading die 2,5mm2 moet zijn in plaats van 1,5mm2 (want WCD) en maximum 8 spots op een zekering (want WCD).
En daar loopt je dan meteen weer tegen het 'gedoe' met 'regels' (AREI=wet) aan... Dat stuk WCD snap ik. Je kunt er wat 'serieus' in prikken en dan is die 1.5mm2 wat eh... onder bemeten. Zou iemand echt een spotje uit het plafond gaan trekken om een 3kW kacheltje in die WCD aldaar te prikken? (het is natuurlijk een volkomen ander verhaal als die WCD op een daarvoor bruikbare plaats zit). In plaats van een WCD-met-pen-aarde neem je dan iets Wieland-iets... Of is dat formeel ook een WCD?
De NEN is een norm en geen wet. Het is een installatie-advies waar je van af mag wijken, mits even veilig, of veiliger.
Op het moment dat bijvoorbeeld een Bouwbesluit/BBL, of verzekering in hun voorschriften verwijst naar een NEN norm, dan is dit de eis van deze partij, om de norm te volgen. Op dat moment wordt een norm wel een eis.
In Nederland wordt geacht dat de elektrische installatie in een woning volgens de NEN1010 wordt aangelegd. Woningen keuren volgens bijvoorbeeld de NEN3140, of Scope8/Scope10 is (nog) niet verplicht in Nederland en wordt dus ook niet gedaan. Alleen als een woning een PV installatie >15KW heeft dan wordt een Scope12 keuring geeist.
Een ander verhaal is het als woningen worden verhuurd, dan kan een NEN3140 keuring wel verplicht worden door de verzekering van de verhuurder.
In het geval van TS is de losse VD bedrading een discutabel verhaal maar dus niet direct gevaarlijk en als eerder geschreven; wel vaker gezien.
Als TS dit toch veiliger wil maken dan zou ik er voor kiezen om een stukje flexibele 5/8" buis over de lange blote VD draden te schuiven, met een 5/8" sok aan het begin, zodat deze netjes op de vaste 5/8"leidingbus aansluit.
Aan het uiteinde van de flexibele leidingbuis kunnen de VD draden in een klein lasdoosje afgewerkt op Wago 221 lasdoppen voor massieve en soepele aders.
Uit het lasdoosje ga je weg met dubbel geisoleerd VmVl snoer, bijvoorbeeld 3x1mm2, langs alle spotjes.
Bij de spotjes plaats je eventueel nog een klein lasdoosje om ook daar middels Wago 221 lasdoppen de GU10 fittingen aan te sluiten op het inkomende en uitgaande VmVl snoer. Op die manier heb je alles netjes afgelast en opgesloten.
[Bericht gewijzigd door T-sec op (13%)]
Robbe de Smet
I'm only responsible for what I write but not for what you understand !
Op vrijdag 23 januari 2026 08:58:52 schreef EricP:
Die norm (meer is het niet) wordt gemaakt door fabrikanten. Niet door experts. Het ene sluit het andere niet uit, maar het ene is ook niet gerelateerd aan het andere.
ik schrijf experten omdat ik denk dat het een allegaartje van installateurs, fabrikanten, inspecteurs en adviesbureaus is.
Op vrijdag 23 januari 2026 09:23:37 schreef T-sec:
Woningen keuren volgens bijvoorbeeld de NEN3140, of Scope8/Scope10 is (nog) niet verplicht in Nederland en wordt dus ook niet gedaan.
Niet helemaal waar, mijn ouders (particuliere woning) hebben binnenkort een scope 10 keuring opgelegd door de verzekering. Reden: 3 bijgebouwen (schuur, garage en tuinhuis).
]