Het "wat is / doet dit onderdeel" topic Deel 12

Het gaat herrie maken, denk ik zomaar.

Ik heb ze in handen gehad, van EBM-Papst dacht ik, voor in een behuizing waar geen plaats was voor een grotere fan of meerdere fans. Het zal meer flow opleveren, maar ik heb geen typenr of specs.

De statische druk wordt bepaald door het toerental en de bladvorm, twee aerotechnisch in serie gaat maar weinig verbetering brengin daarin.
Parallel ga je bijna de dubbele flow krijgen, met dezelfde statische druk.

Wat wil je , meer flow? Dan gewoon een grotere diameter gebruiken, en een goede ventilator. De ventilator kan alleen goed werken als er de genoeg luchttoevoer en -afvoer is. Bij een kanaal wat meer flow toelaat, minder weerstand (net als elektrisch) heeft dus, kun je een ventilator gebruiken die wat schuinere bladen heeft, (elektrisch: hogere spanning maar meer impedantie), bij belasting doet die het minder goed, maar zonder veel belasting verplaatst hij meer lucht. Het is een soort impedantie-aanpassing. De juiste ventilatorspecs op de juiste plaats. En anders toevoer en afvoer verbeteren.

Grotere ventilatoren zijn vaak wat stiller, daar heb meestal een voorkeur voor. Maar alles hangt af van de ventilator, gewoon in de specificaties kijken en even wat rekenen.

In servers zitten ze soms wel met 3 gestapeld, dat geeft wel degelijk een hogere druk.
In orgels gebruiken ze vaak blowers met 5 stappen achter elkaar om de benodigde hoge druk te bereiken zonder het toerental hoger te maken.
Die draaien vaak 1450 rpm om het geluid te beperken.

Ik moet naar een 60mm ronde buis.
Ik dacht dat met een 120mm fan ik een hogere luchtsnelheid zou krijgen door de overgang van 120 naar 60mm.

Maar schijnbaar is de fan daar te zwak voor (had ik niet verwacht).
Bij fans staat altijd de mmH2O druk, maar ik vind dat een wat 'ongrijpbare' parameter (je weet niet wat de fan kan)
Je weet alleen dat hoger beter is...

Ik heb nu een 60mm fan naar 60mm buis verloop geprint, dat werkt zelfs beter als een 120mm fan...

De 120 mm fans (die jij hebt) zijn bedoeld om langzaam te draaien en toch wat lucht te verplaatsen. Een 60mm fan die bedoeld is om evenveel of meer lucht te verplaatsen draait sneller en werkt dan in deze situatie beter.

Ik bedoelde eigenlijk dat het moeilijk in te schatten is wat het rendement is van een fan met een verloopstuk van 120mm naar 60mm.
Schijnbaar is dat zo'n zware klus dat een 3mmH2O fan dat niet vorelkaar krijgt. (luchtstroom wordt zelfs zwakker dan...)
Ik had toch wel 'iets' verbetering in luchtstroomsnelheid verwacht.

Op vrijdag 13 februari 2026 00:09:33 schreef revado:
In servers zitten ze soms wel met 3 gestapeld, dat geeft wel degelijk een hogere druk.
...

Klopt, maar niet 3x hoger...

Stapelen geeft een hogere druk. Als de flow niet toereikend was door restricties in de luchtkanalen kan die hogere druk zeker wel helpen. Maar bij een goed ontworpen systeem met lage luchtweerstand geeft het geen verbetering. Het voordeel is stapelen is dat je andere problemen ermee kunt oplossen.

Stapelen deden wij vaak bij vervanging in 24v installaties.

Om de simpele reden dat we alleen 12v fans standaard bij ons hadden... ;)
Daarbij heb je dan ook nog wat redundancy...

Je bedoelt: Als de ene fan stukgaat doordat ie niet meer geleidt, dan stopt de andere ook, terwijl als die stukgaat en kortsluiting wordt, dan gaat de andere ook stuk, want die krijgt dan 24V voor z'n kiezen?

:-)

(In de praktijk kan het best betrouwbaar werken. Ik heb hier twee 110V fans die al meer dan 50 jaar in serie staan).

[Bericht gewijzigd door rew op (22%)]

Op zondag 15 februari 2026 19:45:15 schreef rew:
Je bedoelt: Als de ene fan stukgaat doordat ie niet meer geleidt, dan stopt de andere ook, terwijl als die stukgaat en kortsluiting wordt, dan gaat de andere ook stuk, want die krijgt dan 24V voor z'n kiezen?

:-)

(In de praktijk kan het best betrouwbaar werken. Ik heb hier twee 110V fans die al meer dan 50 jaar in serie staan).

dit is appels met peren vergelijken. de 110VAC fans zijn gewone spoelen van hetzelfde type in serie. dat werkt prima, ken ook zo'n situatie die 30 jaar zo gewerkt heeft. echter bij DC fans die een print aan boord hebben is dat anders.

maar geef mij maar een grote fan die langzaam lopend ook veel lucht verzet ipv zo'n 60mm ding op 3000 toeren wat een herrie maakt..

De reden dat het werkt is dat degene die het hardst draait de grootste tegenEMK produceert en daardoor minder stroom nodig heeft. De spanning daarover zakt en de andere krijgt meer spanning en wil sneller draaien. Of anders gezegd, krijgt meer stroom en heeft een hoger koppel.

Die twee fans hier die zie je ook behoorlijk "syncrhoon" opstarten. Alsof er een riem tussen zit of zo om ze in sync te houden.

Dit werkt ook met 12V fans die je in serie op 24V zet. Anderzijds, die moderne dingen willen nog wel eens onder microcontroller regie opstarten (als je ze tegenhoudt, dan houden ze zich een paar sec stil alvorens weer te proberen te gaan draaien). Dan zou je zomaar bijna 24V over de fan kunnen zien. Als daar dan "max 20V" mosfets in zitten ben je inderdaad de sjaak.

Op woensdag 11 februari 2026 23:52:14 schreef Arco:
UV licht is niet bang, gaat gewoon door de gaatjes heen... ;)
(door de witte binnenkant weerkaatst het toch alle kanten op)

Witte verf die UV-licht weerkaatst...? Moet je tegen ASML vertellen. Zij gebruiken daar hele dure spiegels voor die meer kosten dan een gemiddelde woning :) De muur van je huiskamer kaatst het IR licht van je afstandbediening deels wel naar je TV. Bij UV, kortere golflengte, komt het echt wel nauwer, wat niet betekent dat er geen UV meer door de gaatjes gaat. Er komt zeker minder uit dan wat de lamp produceert. Ik snap het ontwerp daarom niet echt. Ging het over desinfectie misschien? UV produceert ook Ozon dat natuurlijk wel makkelijk door die gaatjes gaat.

Afhankelijk van de samenstelling van de (witte) verf/coating kan de reflectie van UV licht tot 90% bedragen...

Grotere ventilatoren zijn vaak wat stiller, daar heb meestal een voorkeur voor. Maar alles hangt af van de ventilator, gewoon in de specificaties kijken en even wat rekenen.[/quote]

Zoiets als met vliegtuigturbines dus. De intake-fans worden alsmaar groter en blazen dezelfde (of grotere) hoeveelheid lucht naar de compressor-trap met mindder herrie.

Op maandag 16 februari 2026 17:56:40 schreef soldeersmurf:
[...]Zoiets als met vliegtuigturbines dus. De intake-fans worden alsmaar groter en blazen dezelfde (of grotere) hoeveelheid lucht naar de compressor-trap met mindder herrie.

Dat geldt voor de nieuwe generatie GTF turbines zoals de PW1000G, daar draait de LP fan met lager toerental als de HP fanbladen.
Die zijn aanzienlijk stiller (en ook zuiniger)

Op maandag 16 februari 2026 17:51:32 schreef Arco:
Afhankelijk van de samenstelling van de (witte) verf/coating kan de reflectie van UV licht tot 90% bedragen...

Dat betwijfel ik. Voor IR (langere golflengte) klopt dit. Zelf een verse drol reflecteert IR deels. Voor UV is dat beslist anders. Een geverfd oppervlak is gewoonweg te ruw op submicron (golflengte) niveau, om UV golven goed terug te reflecteren. Dijken worden immers ook beschermd door er 'grof getextureerde' bekleding op aan te brengen zoals stortsteen in plaats van een glad asfaltlaagje.

Als de witte verf kwarts of zoíets bevat, lijkt het toch wel mogelijk; veel héél kleine spiegeltjes, m.a.w. reflecterende verf....

Ik heb weer eens een mysterie component, opdruk:

*SN
3U8

Waarbij het * een dotje is. De behuizing is een QDFN of een BGA, verrekte moeilijk te zien.
Afmeting 3.2 x 2.65 mm waarbij het lijkt dat aan de kort zijden 4 pootjes zitten en aan de lange zijden 3 pootjes (iets QFN14 achtigs) maar het kan ook gezichtsbedrog zijn.

Ik zat zelf aan een of ander logic device oid of een TVS array te denken, misschien van ST want er zit meer ST spul op het bordje maar kan absoluut niks vinden wat er ook maar op lijkt.
Het text font is geen typisch ST font trouwens.

PS: Komt uit een Fein magneetboor trouwens waar ik er 2 van heb liggen.
Dat is nu wel handig want ik kan de opdrukken vergelijken.

-edit- nog wat info: Op een ander PCB staat er op:

851
* WP

Een kwart slag gedraaid (rechtsom), het dotje is de pin 1 markering dus. Dit is wel het typische font wat ST gebruikt.

[Bericht gewijzigd door henri62 op (15%)]

Gebruik Google lens, een foto zegt meer dan 1000 woorden.

In dit geval waarschijnlijk niets want het is een gewoon rechthoekig blokje.
Ik kan maar met veel moeite de opdruk zelf lezen, met loupe en ook nog jongleren met verlichting onder bepaalde hoeken.

Je kan op zijn minst een foto van het deel van PCB maken. Want de context zegt ook veel over wat het kan zijn.

Links boven X9, rechts naast die TSSOP20 (Wat trouwens een ST8S003F is).

Links boven is pin 1 van de chip.

Er zit een short in het bordje op de 3V3 van ca 75 Ohm en die chip (en CER-Ctjes) zijn de enige die nog over zijn waar het kan zitten.