Jongensradio anno 2007 Deel6

Als je een aansluitpool van de secundaire kant, dus gescheiden wikkelingen, aanraakt mag dat geen schok opleveren.

Ja er ligt nogal wat spul in mijn hokje

Dat idee had ik ook altijd maar ik ga het niet proberen. Ik denk dat dat circuit door je zelf wordt gevormt. Je raakt zo'n punt niet met een onmeetbaar klein stukje huid aan. Die huid zit vol zenuwen en ik denk dat je dus een mooi circuit maakt van zenuw naar zenuw. Als je nu met je andere hand de kast (massa) aanraakt kan er een serieuze stroom gaan lopen van je ene naar je andere hand. Toen ik meet-les bij Trevor kreeg ging hij ook consequent staan bij het meten, zorgde voor vrije ruimte binnen zijn arm/elleboog uitslag, hield een hand op zijn rug en met de andere deed hij de meting. Ik wist dat al maar dit was de eerste keer dat ik het iemand zo consequent zag doen. Ik gebruik ook altijd een scheidingstrafo bij restauraties, heb een noodschakelaar/ aardlekschakelaar en automatische zekering op mijn werkblad. Bij de eerste aansluiting gaat er ook altijd een gloeilamp tussen en ik soldeer nooit in een netgevoed apparaat waar de spanning op staat, zelfs de stekker gaat er uit. Veiligheid boven alles.

Hoi vriendjes en vriendinnetjes,

Ik heb weer wat geknutseld aan de Super Gainer en zal weer eens wat resultaten laten zien.

Vorige week had ik de lf-eindtrap klaar, en deze werkt naar behoren. Er zit enige filtering in zodat frequenties beneden 400Hz (hoogdoorlaat aan het stuurrooster) en boven 3Khz (4n7 over prim.eindtrafo) afvallen. Verder is het een standaard schakeling volgens het boekje. De stopweerstandjes op stuur- en schermrooster waren nodig om te voorkomen dat de boel gaat staan gillen.

Voor de uitgangstrafo (Amroh U-85N) zoek ik nog een ander, want deze heeft een los blikpakket waardoor ook zonder luidspreker alle frequenties prima gereproduceerd worden . Ik heb al geprobeerd de beugel vaster te knijpen maar dat heeft weinig resultaat, ik denk dat ik hem er maar weer uit haal en in de vernis o.i.d. dompel.

_{EL3 en AZ1}

_lf-eindtrap

Het is belangrijk dat er enige afscherming is tussen de verschillende trappen van de ontvanger. Gisteren heb ik mij daarom weer uitgeleefd met doorloopschaar en zetbank.
Ook heb ik de afstem-C geplaatst. Ik wilde eerst twee losse C's gebruiken met een gaatje in de afscherming voor de as, maar ik had geen twee gelijke C's in de junkbox. er lag wel een mooie, kogelgelagerde, dubbelde C in. Deze heb ik toen gebruikt, met de afscherming over het tussenschot.

Uit een 5 euro aankoop op de Jutberg 2 jaar terug had ik een mooie Eddystone vertraging, en die past mooi bij dit ontwerp.

Volgende stap is spoelen maken, en de detector bouwen. Dit wordt een teruggekoppelde roosterdetector op een vaste frequentie van 1700 Khz.

De foto's spreken verder voor zich.

_{Eddystone vertraging}

_afscherming

_{vooraan VFO, li.achter HF-trap, midden achter DET. en LF}

_{buizen: AZ1, EL3 en 3 x EF6}

Zoals gebruikelijk weer om van te watertanden, dat van die eddystone vergeef ik je dan maar in dit geval

Fred

Ziet er erg goed uit!
Bijna te goed. Ik wordt namelijk een beetje jaloers.

Mans Toch!
Louter uit respect gaan mijn tanden er van klapperen ...
Prachtig gewoon.
Ik zie dat je zelfs een rudimentair pentagram op een van de afschermplaatjes hebt getekend!

Vreemd idee, vind ik dat maar. Volgens mij had ik ook al geconcludeerd dat die trafo iets lekt. Ik had al een andere reden om dat aan te nemen, ik weet niet meer welke. Maarja vind maar eens zo'n nieuwe...

Erg mooi trouwens, Mans.

Op 9 november 2008 14:06:54 schreef Pietdepiet:
Ik wilde het net even testen en als ik de lucht in spring met een spanningszoeker blijft die ook branden. Hoe kan dat?

Kijk bij DC kan ik me nog voorstellen dat ik geladen word, of is dat ook onzin? Maar bij AC, hoe kan dat?

Waarom is die lading bij DC makkelijker voor te stellen dan bij AC?
Bij AC gaat het zelfs 100x per seconde (50x plus en 50x min), dus ik zou zeggen: des te beter brandt het neonnetje.

Zelf als je helemaal in de vrije ruimte zou hangen, zou jij nog een capaciteit van iets van 200pF vertegenwoordigen. Op aarde is het nog meer, door je nabijheid bij die aarde.
Stel, het lampje brandt op 80V. Over jou capaciteit valt er dus (Pythagoras!) 215V. Bij (stel) 300pF is dat altijd nog een stroom van 20μA. Dat is zat voor dat beetje licht.

Soms brandt een spanningszoeker ook op een pool van de secundaire wikkeling van een trafo. Dat komt door de capaciteit tussen de primaire en secundaire wikkelingen. Het hangt van de constructie af hoe erg het is, maar stel dat ze de primaire beginnen te winden, en dan daaroverheen de secundaire (dat is een vrij normale constructie). Dan zou de secundaire dus vlak op de 230V kant van de primaire kunnen liggen. De capaciteit is tientallen tot honderden pF, dus ook dan kan het lichtje best branden.

Als je dan de stekker omdraait, zit de 230V kant aan de andere (binnenste) kant van de primaire, en de 0V buitenop, net onder de secundaire. Dat brandt de spanningszoeker niet.

In zo'n geval wijst dat gedrag dus niet op een isolatiefout!

Man, man, Mans, mooi hoor. Ik ruik de soldeerbout en de koffie al op een frisse zonnige winterochtend in de voorkamer..

Op 9 november 2008 14:59:06 schreef Rd12tf:
...Ik zie dat je zelfs een rudimentair pentagram op een van de afschermplaatjes hebt getekend

Nu, je het zegt. Was mij nog niet eens opgevallen, maar de verklaring is natuurlijk logisch. Ik bouw volgens de Gulden Snede

Op 9 november 2008 15:05:36 schreef Frederick E. Terman:
[...]Waarom is die lading bij DC makkelijker voor te stellen dan bij AC?
Bij AC gaat het zelfs 100x per seconde (50x plus en 50x min), dus ik zou zeggen: des te beter brandt het neonnetje.

Nou, met AC kan je toch nooit iets, bv een condensator, laden, aangezien... Wacht: Je kan het natuurlijk wel laden en weer ontladen 50x per seconde. Dan loopt er natuurlijk ook telkens een stroompje...

Daarom kun je met een condensator AC en DC scheiden.... DC wordt geblokkeerd, AC gaat er doorheen. Hoe goed AC erdoorheen gaat hangt af van de weerstand (impedantie) bij een grote C of een hogere frequentie gaat het makkelijker.

Op 9 november 2008 14:40:09 schreef Schimanski:
Hoi vriendjes en vriendinnetjes,

Ik heb weer wat geknutseld aan de Super Gainer en zal weer eens wat resultaten laten zien.
...

Bij mij valt een daverende stilte van bewondering, heel mooi.......

Ik krijg de geur van het bekende Amroh soldeer in mijn neus, nostalgie.

Ik heb de elco's en condensators in de marconi op doorslag getest. Tenminste degene die DC moeten blokken.
Allemaal goed. Handig apparaatje. Zelfs uA zijn zichtbaar. Ik heb er een meter ingebouwd. Ik moet nog een schakelaartje aansluiten om van mA naar uA te schakelen.
Getest met een 2K2 weerstand ipv een elco geeft het bij ieder voltage het zelfde aan. Dan maak ik er twee schalen op. Een echt defecte trekt 35mA dus dat wordt volle schaal, loopt hij dan terug naar nul dan kan ik via de schakelaar een extra weerstand bijzetten zodat dan volle schaal 1mA of misschien 500uA wordt, dat moet ik nog even narekenen. Dan kan ik kleine Ctjes ook nauwkeurig testen.

De reden waarom bij de marconi de weerstand is doorgefikt heeft denk ik met een reparatiepoging van een eerdere eigenaar te maken. De uitkoppeltrafo zat verkeerd aangesloten. Dat zet HT op plekken waar het niet hoort.

Ik zit nog even in de knoop met hoe dat nou zit met die capaciteit van een voorwerp (Vreselijke zin). Hoe kan een voorwerp nou een capaciteit hebben? Voor een condensator heb je toch twee oppervlakten met een isolator daartussen nodig?
Ik heb wel het gevoel dat ik het bijna snap. Ik ga nog even denken...

Verder is het dus zo, als ik het goed begrijp:

Stel ik kan zweven. Ik neem een spanningszoeker en ga zweven en raak dan een stopcontact aan. Dan gaat de spanningzoeker dus branden omdat ik 50x per seconden op- en ontladen word. Stel ik zweef en raak een DC-bron aan met een lampje. Dan gaat het lampje dus even branden, omdat ik opgeladen word, en gaat dan uit.

Hoe zit dat dan met een echte condensator? Dat zijn twee platen met een isolator? Is het zo dat elk voorwerp met een massa die groot genoeg is een capaciteit heeft?

Pietdepiet,

twee draden hebben tov elkaar ook een capaciteit. Ze vormen een kleine condensator.
Twee hele kleine draadjes geven een heel klein condensatortje.

Een enkel, los, voorwerp heeft wel degelijk een capaciteit.
Als je er elektronen op brengt, wordt het negatief geladen. Haal je er juist af, dan wordt het door het tekort aan elektronen, positief geladen (de positieve kernlading krijgt dan de overhand).

Natuurijk, voor de stroom heb je iets nodig waar die stroom heen kan èn waar het vandaan komt. Maar dat maakt voor het geladen lichaam niets uit.
Die zou je na de lading los kunnen koppelen. Dan heb je dus een los, geladen lichaam.

Denk maar aan een haarkammetje. Haal het op een droge dag door je haar, en je kunt er papiersnippers mee aantrekken, of een waterstraaltje zodat het afbuigt: je kam is geladen.

De enige reden dat gewone condensatoren twee geleiders hebben, is dat hij dan veel meer lading kan bevatten. De capaciteit van twee geleiders dicht bij elkaar is veel groter dan de som van twee losse.

Oké, dat dacht ik al. Dan begrijp ik dat nu...

Dus als je met een hand 600V vastpakt en niet meer los kunt laten moet je gewoon de RC tijd afwachten tot je bent opgeladen en dan kan je (als je nog leeft) weer loslaten.

Zou het geen veiligheids idee zijn om zo'n geleidende band om je rechterpols (als je rechts bent) te doen met draadjes naar een paar ringen. Deze via een stroombegrenzende weerstand naar aarde te brengen. Kan de stroom er gelijk na je vingers weer uit. Over die weerstand meet je stroom. Gaat daar stroomlopen dan schakelt een stukje electronica een relais om waardoor het testobject stroomloos wordt.

Een verliesstroomschakelaar ("aardlekschakelaar") doet zoiets.

Maar als je 600V aanraakt, en zelf werkelijk geen andere verbinding hebt (zodat het inderdaad neerkomt op het opladen van een C van 300pF), dan merk je daar niets van. De hoeveelheid energie waar het om gaat is 50μJ. Dat is ongeveer de energie benodigd om een gewicht van 1 gram een halve centimeter op te tillen, niet echt een rotklap. *)

Het gevaar komt dus echt van de andere verbinding: je andere hand bijvoorbeeld kan gevaar opleveren vanwege de vervelende route die de (dan veel grotere) stroom dan aflegt.

/e: *) Aangezien je nooit zeker bent van die andere verbinding, NOOIT PROBEREN. Dit was alleen een theoretische opmerking.

[Bericht gewijzigd door Frederick E. Terman op maandag 10 november 2008 12:47:42 (11%)]

met je handen aan een hoogspanningskabel gaan hangen kan echter niet. (in tegenstelling tot wat vogels doen)

@Schimanski: Ik heb eigenlijk weinig toe te voegen aan wat er al gezegd is... Netjes gedaan!

Nee dat klopt, zeker niet bij ons in de buurt met laagvliegende apache helicopters.

Wees gerust FET, ik ga het niet proberen.

@ Mans : in één woord : Fenomenaal .
Ik hoop en denk , dat ie net zo mooi gaat klinken en dat ie net zo goed gaat werken , als ie eruit ziet . Respect !!

Verder , waarom die vogel wel en ikke niet ?
Hebben die vogels dan rubberen ( lees : goed geïsoleerde ) voetjes ?

Radioortje

Oh, ik dacht juist dat wij een ietwat grotere capacitiet zouden hebben, waardoor er iets meer energie verplaatst wordt, of niet?

Ja, inderdaad. de capaciteit van een mens is groot genoeg om genoeg stroom te laten lopen. Bij vogels niet.

Een rubberen eendje heeft natuurlijk wel rubberen voetjes.

Nou ben ik geen specialist in het hangen aan hoogspanningslijnen, maar ik dacht dat de veldsterktegradient een grotere rol speelt dan de eigen capaciteit. Als je plat op een hoogspanningslijn zou kunnen liggen lijkt me dat er minder stroom loopt.

Er is ook een dergelijk veiligheidsaspect aan zendantenne's.