Ik las elders op het forum het stukje tekst formeren.
Hugo schreef daar over, dit is zijn stukje tekst:
Elco's die al heel lang op de plank liggen moet je eerst formeren. Dat is: via een regelbare serie weerstand weer langzaam aan de hoogspanning laten wennen.
Maar gestel ik heb dit niet gedaan!
Hoe kan ik nu zien/meten of mijn elco stuk is?
Of anders nog hoe kan ik zien als een elco SLECHT is?
Ik neem aan dat dat ook nog eens kan, dat je dus een SLECHTE elco hebt?
Ik twijfel een beetje aan het elcotje hier op de foto rechts onder naast de OA2:
http://www.mijnalbum.nl/GroteFoto-VXBBHKHF.jpg
ja inderdaad ik zou hem kunnen vervangen!
Gestel dat dat feest niet kan?
Vr Gr RRob.
Ik zet ze meestal meteen op de prik. Als ze stuk zijn, dan heb je
- geen of minder hoogspanning
- veel rimpel/brom
- een boel rotzooi
- een hete elco
- een gelijkrichter met rode wangen (of blauw licht)
of een combinatie van bovenstaande.
Een kleine lek is bij die dingen toelaatbaar, dat is geloof ik 1mA. Misschien weet iemand anders dat beter.
Je kan dan gewoon de condensator op de hoogspanning zetten met een mA meter in serie (let op dat je je metertje niet stukmaakt met de oplaadpiek)
Als ze meer lekken, kunnen ze heet worden en dan gaat het overdrukventiel ingrijpen (als dat er is - sommigen hebben een druppel soldeer op de bovenkant, de meeste philipsen hebben in de rubber afdichting een 'pukkel' of scheurtje.
Ik heb gemerkt dat de elco's het meestal wel overleven. Het formeren geldt eigenlijk vooral bij natte elco's, waarbij je absoluut geen risico's moet nemen omdat ze dan heel je chassis onderkotsen met zure rotzooi.
[Bericht gewijzigd door Ledlover op (13%)]
Als je ze via een weerstand oplaad en en dan na het laden na 1 minuut met een meter meet dat er nog behoorlijk spanning op staat dan is het wel goed.
big bang
Niets is zo eerlijk verdeeld als verstand: iedereen denkt er genoeg van te bezitten
Elco's kunnen grofweg genomen met 2 problemen komen opzetten: een verhoogde ESR en plaatselijke afbraak van de isolatielaag (het diëlektricum)
ESR: equivalente serie resistance, das een soort inwendige weerstand die, als hij te hoog wordt in staat is om een schakeling slecht te laten functioneren, of temperatuursafhankelijk te laten functioneren, bij schakelingen met repeterende piekstromen kunnen elco's met een hoge ESR gewoon ontploffen.
Isolatie: die bestaat gewoon uit een oxidelaag die de zure oplossing geeft aan het aluminium. Die oxidelaag is zeer dun en fragiel. Ze kan ook mankementen gaan vertonen bij elco's die lang ongebruikt in stock hebben gelegen. Het onder spanning houden van een elco bevordert het in stand houden van de isolatielaag. Een elco met gebrekkige isolatielaag direct in bvb. een afvlakking steken kan tot explosie leiden: de lekstroom loopt hoog op, temperatuur ook en het ding begint inwendig te gassen. BTW, die lekstromen liggen in het µA gebied hoor, bij mA zit het al goed fout.
De ESR kan je met een goede capaciteitsmeter te weten komen. Isolatie niet, om zeker te zijn zou je daarvoor moeten formeren en lekstroom meten.µ
Nog iets, de grootste vijand van elco's is warmte, daardoor drogen de uit en gaat de chemische inwendige boel achteruit. Zet daarom nooit elco's in de buurt van koelplaten e.d.
- - big bang - -
Op 13 maart 2009 22:18:18 schreef big bang:
Nog iets, de grootste vijand van elco's is warmte, daardoor drogen de uit en gaat de chemische inwendige boel achteruit. Zet daarom nooit elco's in de buurt van koelplaten e.d.- - big bang - -
helaas weten de meeste fabrikanten van consumentenelektronica dit niet....
Martin
ik heb hier eens een paar elkco's vervangen op een pc moederbord die er op zen minst verdacht uitzagen (sommige ontploft, ander bol kapje, en andere zagen er goed uit, maar waren van dezelfde serie).
heb er gewoon gelijkspanning op gezet met een stroombron (dus continue dezelfde stroom). om eenzelfde stroom aan te houden, zal de stroombron haar spanning laten stijgen, immers als elco's opladen loopt er minder stroom door als ze ver vol zijn.
-de ontploftje, welja, die deed niks
-die met bolle bovenkant werkte soms nog, en andere totaal niet
-opmerkelijk is wel dat zulke beschadigde elco's (ook al zie je fysiek niks mis), is dat je de top spanning niet eens meer haalt.
pakweg een 2200uf/6.3V ding (veel voorkomende probleemelco op moederborden). je kan die bv perfect laden tot 3,5V maar niet hoger meer, stroom blijft lopen, spanning stijgt niet meer. haal je de spanning weg, stuitk de spanning ineen tot pakweg 2.8V en dan houd hij capaciteit vast.
dus eigenlijk een goeie test: laad die tot 80%-90% (ik zou niet hoger gaan, elcos houden daar niet van) van zijn opgegeven spanning, haal je dat niet, of verliesd hij die spanning snel, dan is die gegarandeerd kapot. kan je wel laden, en heeft die na 10min nog capaciteit om een ledje ff te laten branden, dan zit het wel goed
Hoogspannings elko's formeren? Volgens mij heb ik het al een keer eerder gepost.
Men neme een regelbare hoogspanningsvoeding en een stevige potmeter van ±10k en een mA-meter.
Stel de voeding in op een 60V o.i.d. sluit de elko via de potmeter en de mA meter in serie aan op de voeding.
Regel de potmeter af op een constante stroom van een 10-tal mA's.
Na verloop van tijd zie je dat de stroom terug loopt, net alsof je een lood accu laad.
Regel dan de spanning wat omhoog en houdt de stroom binnen de perken, vervolgens zie je de stroom weer terug lopen. (Regel je de spanning nu terug naar de begin waarde zal je zien dat er nagenoeg geen stroom meer loopt).
Herhaal dit tot je ongeveer op de werkspanning van de elko zit en laat hem daar op staan. Stroom weer iets opregelen als dat mogelijk is.
Als de elko te redden is, loopt de stroom nu langzaam terug naar enkele µA's.
Koppel de elko af en meet de spanning over de elko. Herhaal dat na een uur, 1/2 dag en een dag.
Blijft de lading in stand dan heb je nu een weer een goede elko. Houdt de elko zijn lading na en 1/2 dag niet vast, elko weg kiepen. Of bewaren en restaureren door de inhoud vervangen door moderne elko's.
Formeren kan enkele uren tot dagen duren.
SparkyGSX
Een manager is iemand die denkt dat negen vrouwen in één maand een kind kunnen maken
Dat klinkt als iets wat geautomatiseerd kan worden.
Zou het zinvol zijn om elko's een soort stress-test te laten ondergaan, waarbij je ze steeds oplaadt vanuit een paar goede elko's, en kortsluit over een kleine weerstand? Als de elco dat volhoudt zonder heet te worden, zijn de ESR en isolatie in orde, lijkt me.
rew
four NANDS do make a NOR . Kijk ook eens in onze shop: http://www.bitwizard.nl/shop/
Op 13 maart 2009 23:05:10 schreef fcapri:
heb er gewoon gelijkspanning op gezet met een stroombron (dus continue dezelfde stroom). om eenzelfde stroom aan te houden, zal de stroombron haar spanning laten stijgen, immers als elco's opladen loopt er minder stroom door als ze ver vol zijn.-de ontploftje, welja, die deed niks
-die met bolle bovenkant werkte soms nog, en andere totaal niet
Je uitleg van "stroombron" is prima. Een goede stroombron op een goede elco aansluiten is dus de spanning opvoeren totdat de elco BOEM doet. Dus met "werkte soms nog" bedoel je "doet boem"? 
Anyway. serieus... je experimentje klinkt als een prima experimentje. Labvoeding op 80-90% van de max-elco spanning instellen, dan een geschikte stroomlimiet, en de boel aansluiten. Spanning loopt op tot de limiet, dan is in ieder geval niet aangetoond dat hij kapot is....
Die bolle elcos was omdat iemand in taiwan had bedacht dat je ook behoorlijk goedkoper electrolyt in de elcos kon doen. Dat spul zijn toen veel fabrikanten gaan gebruiken omdat het goedkoper was. Maar na ongeveer een jaar (of twee) bleek dat spul dus niet goed te zijn: bolle elcos -> werkt niet meer. Ik heb een zwik computers uit die tijd, en dan moet je gewoon blind alle elcos vervangen van de types waarvan er 1 of meer bol staan.
welja, rew, ik heb zo een beetje een zelfbouw stroombron.
ringkerntransfo, brugcel, elco, en daar een dikke eindtransistor op.
met een potmeter aan de voedingsspanning zelf (voor de tor) regel ik een basisstroom aan de transistor. daardoor krijg ik beetje een spanningsbron/stroombron effect. ik kan een spanning instellen van 12V op 100mA. belast je de voeding, dan zakt de spanning in elkaar. bij een elco heeft dit een raar effect dat hij de stroom laat oplopen, tot hij aan die 12V komt.
bij een correct werkende elco zou men voedingsspanning dus tot het max oplopen (24V ofzo). echter bij kapotte elcos kan ze dit niet halen. op 1 bepaald punt trek de elco zoveel stroom en zijn spanning stijgt niet meer (bv op een 16V elco blijft de spanning op 9.3V hangen en blijft men voeding stroom geven => elco kapot)
zie ik de spanning oplopen naar de elco zijn max spanning, dan draai ik zelf de voeding dicht
die voeding was eigenlijk een mislukte labovoeding. ik dacht als 15jarige eens slimmer te zijn door een labvoeding te bouwen met 2 componenten. ik had dus een stroombron gebouwd.
wel handig ding. je maakt een schakeling en draait langzaam de stroom open. stel dat er ineens een kortsluiting plaatsvind, dan valt men voeding zo goed als naar 0V en is er (meestal) niks kapot
ga eens de schakelingen induiken om eens een echte lapvoeding te bouwen (heb hier ergens nog een ringkern liggen van 2x18V 14A ofzo (miskoop, moest 2X18V DC hebben, niet AC)
big bang
Niets is zo eerlijk verdeeld als verstand: iedereen denkt er genoeg van te bezitten
Voor het formeren volg ik zo'n beetje het Elektuur truucje, maar komt op gewoon hetzelfde neer.
Gepost in dit artikel.
- - big bang - -
The Engineer
Waar rook is, is Roel. 5e jaars EE student @TU delft met een uit de hand gelopen buizenhobby!
Roetzen
Perilex voor kooktoestellen is onveilig vanwege het duale gebruik 2x230V en 230/400V
Op 14 maart 2009 12:48:53 schreef rew:
Die bolle elcos was omdat iemand in taiwan had bedacht dat je ook behoorlijk goedkoper electrolyt in de elcos kon doen. Dat spul zijn toen veel fabrikanten gaan gebruiken omdat het goedkoper was. Maar na ongeveer een jaar (of twee) bleek dat spul dus niet goed te zijn: bolle elcos -> werkt niet meer.
Dat probleem deed zich ook voor bij een bepaalde serie Speedtouch 510 adsl modems die KPN een paar jaar geleden verschaftte. De koeling liet te wensen over en na iets meer dan een jaar - net buiten de garantie- gingen die kapot doordat een paar elcos in het voedingsgedeelte het begaven. Na vervangen van de bolstaande elcos deden ze het meestal weer:
http://www.vlist.eu/speedtouch/
@ technoob12
18V AC gelijkgericht wordt 25.2V DC. de stroom gaat 0.6x naar beneden en wordt een 8,5A.
als ik 7V/8A moet wegstoken om men schakeling van 18V te voeden, moet ik 56Watt opstoken.
k heb een transfo gekocht van 12V (of was het 15V) en die geeft gelijkgericht 16.8V (21V). men eindversterkeric's mogen namelijk maar 21V max hebben
@roetzen: zo een speedtouc modems heb ik hier dus ook. allereerst beginnen ze heel fell te fluiten, hoge frequentie, maar ik had er last van. daarna beginnen ze willekeuring de adsl te verbreken. ik vertrok smorgens om 6h30 en vanaf 7h viel de modem elke 2min uit. zo rond 15h hield die ermee op, en tegen dat ik savonds thuis was om het probleem te zoeken ging alles goed (ik werkte van op werk op men server thuis). k heb er uren mee met belgacom aan de telefoon gezeten. uiteindelijk wisselde ik eens van modem en tada problems solved (die modems koop je nu 2dehands voor 5€. heb er mij 4 gekocht)
The Engineer
Waar rook is, is Roel. 5e jaars EE student @TU delft met een uit de hand gelopen buizenhobby!
over het hoofd gezien zie mijn sig.
helemaal gelijk.
ik bemoei me er nu niet verder mee
oh, geen nood man. ze mogen je dat 10keer vertellen, je gaat dat altijd vergeten TOT die ene keer dat je zelf een voeding maakt voor een schakeling en je blaasd het hele ding op doordat je DC spanning te hoog is. en nooit vergeet je nog de regel
Vdc = Vac x 1.4 (vierkantswortel 2 dus)
zo een dikke ringkern van 2x18V 14A met 80 000uF aan condensatoren erachter plooien niet. de eindtorren zijn dikke BD249/250 types (schakelen 25A ofzo), maar alles wat errond zat KABANG
McDuff
Zomaar een gesprongen zekering vervangen maakt vaak meer kapot dan je lief is. We zullen er even naar kijken heeft meerdere betekenissen. Elektronica is niet eigenwijs: mensen die het niet kennen zijn dat vaak wel! Kortsluiting is bij mij: samen roken.
Rob007, waarom zou de dat tegenwoordig nog doen?
Elco's kosten tegenwoordig bijna niets meer in tegenstelling tot mijn beginperiode rond de jaren 50-60.
Toen waren het voornamelijk hoogspanningselco's met als electroliet: boorzuur.
Zat ook een overdrukventiel op die dingen en als het fout ging spoten ze gewoon via de bovenkant leeg.(MET ALLE NARIGHEID VAN DIEN)
Vanwege de verkrijgbaarheid en de prijs is tijdens mijn opleiding er een hele les aan besteed om deze elco's te
formeren als de verwachting bestond dat deze een tijd (Ca
een jaar of langer) niet meer onder spanning hadden gestaan.
Het formeren van deze elco's kon zelfs dagen duren voordat ze weer een beetje betrouwbaar waren.
Dit alles was echter uit noodzaak geboren en is in de huidige tijd, waar onderdelen heel goedkoop zijn, echt niet meer nodig; bij twijfel gewoon vervangen dus!
Groeten,
Mac.
big bang
Niets is zo eerlijk verdeeld als verstand: iedereen denkt er genoeg van te bezitten
Klopt, voor de kleine en gewone bespaar je je gewoon de moeite en neem nieuwe. Ze zijn al kwalitatief hoger dan dat je die oude opgelapte ooit zult krijgen.
Voor grote beesten vind ik het altijd nog de moeite, bvb. 10000µV/100V, en hogere capaciteiten.
- - big bang - -