Opdrukken op Philipslampen

Interessant, dit zijn van die dingen die duidelijk redelijk obscuur zijn gebleven. Ik zal eens kijken of ik een armatuur kan vinden dat dit ding bevat. Ik weet van veel armaturen dat ze er niet mee werken (want die hebben een starter of een EVSA), maar ik zag er laatst ook één waar ik de starter niet kon vinden maar die wel hoorbaar (en voor mij enigszins zichtbaar) op 50Hz leek te werken.

Dat was een verhaal op zich trouwens: ik kwam laatst een TL-buis tegen die geen zwarting had, maar wel leek te willen ontsteken, maar dat in geen enkel armatuur deed. Die verhinderde initieel dat de tweede lamp in een EVSA armatuur startte. Het is me niet duidelijk geworden wat hier de bron van het probleem was, want meestal zie ik wel een oorzaak zoals een zwarte kant of een verzwakt roze licht. Als jullie enig idee hebben sta ik er voor open, ik heb nog geen TL-buis zo zien sterven.

Op maandag 13 april 2026 16:55:46 schreef TV museum:
Ik ken deze, en heb er zelfs een aantal van liggen.
Maar nooit gezien in gebruik, wellicht niet erg veel van gemaakt.
De linksboven is voor de Engelse markt, is MCFE in plaats van TL.
Wel met de bekende RiFa condensator........ Gemaakt in Oss oktober 1980.

Waar haal jij toch altijd al die unieke items vandaan? En dan ook meteen een hele reeks met progressief minder courante types en de originele advertentie. Mooi dat je het in elk geval bewaart, want ik vind het fascinerend spul. Het zal wel vrij prijzig zijn geweest.

Hier hing nog vrij veel van dat TL-M spul, wat hetgeen is dat in mijn optiek eigenlijk de TL-buis had moeten zijn. Instantaan aan, nauwelijks gevoelig voor kou, goede PF en bijzonder duurzaam. Ik ben hier nog geen enkel defect TL-M voorschakelapparaat tegen gekomen ondanks het feit dat sommige zo veel als 60 jaar aan de netspanning hebben gehangen. Hier zaten duidelijk geen Rifa's in. Ik vermoed dat deze armaturen indertijd ook wel een goede duit gekost hebben, en dat ze daarom niet echt in huishoudens terecht zijn gekomen. Dat zal met die starters ook wel zo zijn. Wat ook niet helpt is dat ze 4 aansluitingen hebben, waardoor het ombouwen van een bestand armatuur niet triviaal meer is. De elektronische starter die in de starterfitting paste zal wel wat later zijn gekomen. Daarvan heeft het me wel verbaasd dat die nauwelijks verkocht lijken te zijn geweest, want die kon je best lang gewoon in de bouwmarkt kopen voor een redelijk bedrag.

Op maandag 13 april 2026 17:52:01 schreef revado:
Misschien speciaal voor EX armaturen of iets dergelijks?

Dan moet die Rifa er wel uit ja...

Maar inderdaad, misschien is het iets met een EX rating, al heeft het enige armatuur dat ik daarvan ooit heb gezien TL-X buizen, waar je geen starter voor nodig hebt. Het schijnt dat die armaturen niet heel complex zijn vanbinnen, alleen een ballast zo een beetje.

Dit is het VSA van een TL-M armatuur dat ik recent heb vervangen.

De sticker is helaas een beetje vastgeplakt aan de behuizing na >60 jaar tegen de kap gedrukt te zijn.

Zijn die rondjes en puntjes een datumcode? Alle andere TL-M ballasts die ik heb gezien hadden Z/W opdruk en vaak een code op de voorkant.

De sticker op de buitenkant was ook op de grens van onleesbaar, die kreeg ik alleen op de kiek op de juiste hoek en met wat externe belichting:

Dit is een ballast van een normale TL uit een vergelijkbare periode:

Dit ding is net zo breed, maar grofweg 1/3 van de lengte en gewicht. Die TL-M ballasts zijn wel echt bootankers.

In die TL-M ballast zitten 2 spoelen, en mogelijk ook een condensator.
Ik heb er een aantal gehad ( helaas weggeknikkerd ) voor 4 x TL-S in een inbouwbak.
Dat waren schoenen maat 50
Vele jaren terug omgebouwd door er 3 enkele TL 18 armatuurtjes in te zetten'
Ze staan nu op de nominatie voor led.
Dingen zijn uit 1967, maar ze zitten in een schrootjesplafond buiten en iets anders passends vinden is bijn onmogelijk.
De kap is van een heel dik soort kunststof, die ligt in een rand die met enorme ( m 8 of zo) schroeven aan het armatuur zit.
Als ze weer open gaan zal ik eens kijken of er misschien nog een paar VSA's vergeten zijn...

TL-X in die EX armaturen hebben een pen aan beide kanten., dat is de zelfde als een TL-S maar dan met die pin.
Die gaan in serie met een enkele VSA , en bij TL-S ( 40 watt versie) ook met een stabilux lamp.
TL-X zat ook in benzinepompen vroeger.
Toen de telwerken nog draaiende schijven waren, en de brandstof betaalbaar

Ik heb deze TLM ballasten gerepareerd, meestal kortsluiting in de kleine zwarte teer condensator.
Inderdaad een spoel wat ingegoten is en een grote condensator van 5 uF.

De beruchte teerknollen...
Die kennen we allemaal wel.

Wat voor opdruk stond er op die teerknol?

Wat die andere condensator betreft, de naam ACECLOR lijkt te betekenen dat er PCB's in zitten. Gaat dus moeilijker stuk maar kijk uit voor lekkage.

die vsa's had je ook in jaren 50-60 tl bakken waar 2 buizen per vsa erop zaten. steeds 2 buizen per bak kapot, de seriecondensator in de vsa overleed. echter je kon door het aansluitschema goed te lezen deze overbruggen zonder te hoeven slopen.

ook 2x gehad bij een 60's bak dat de ovale blikken condensator overbruggen niet het hele probleem was. de vsa was gaar en ging eenmaal warm meer stroom trekken, gevolg de lak van de bak geschroeid en zwarte vlek op plafond

Ja, dat ken ik, meestal was het in elkaar draaien van het weerstandje op die condensator genoeg en werkte het weer
Maar inderdaad ook verrotte vsa gehad, loeiheet.
Dat was meestal het gevolg van langdurig een vastgebakken starter met gloeien van de elektrodes van de buis.
Die waren te "repareren" door de starter op de grond te gooien.
Of het werkte weer, of de starter nog "kapotter" en gerammel
Dat gloeien konden ze jaren uithouden, vooral in lichtlijnen waar je niet bij kon komen zonder hoogwerker.
EVSA en TL5 was een veel beter die gaan gewoon uit als de buis EOL is.

Op maandag 27 april 2026 13:57:08 schreef maartenbakker:
Wat voor opdruk stond er op die teerknol?

Wat die andere condensator betreft, de naam ACECLOR lijkt te betekenen dat er PCB's in zitten. Gaat dus moeilijker stuk maar kijk uit voor lekkage.

Ik ben wel bekend met het PCB verhaal.

Op maandag 27 april 2026 20:34:38 schreef revado:

Dat gloeien konden ze jaren uithouden, vooral in lichtlijnen waar je niet bij kon komen zonder hoogwerker.
EVSA en TL5 was een veel beter die gaan gewoon uit als de buis EOL is.

die zijn weer leuker als de elco primair gaar is. opstarten en weer uitvallen omdat de DC gras heeft. als de bak dan uren aan is geweest gaat deze niet zelden wel aan na uit aan zetten. zet je er dan een evsa ledbuis in is het helemaal ellende. dat werkt met een evsa op einde levensduur helemaal ruk. ombouwen als t nog warm is werkt het gewoon, maar in de ochtend als t koud is hapert vlot 1/3 van die bakken.

Op maandag 27 april 2026 12:00:37 schreef TV museum:
Ik heb deze TLM ballasten gerepareerd, meestal kortsluiting in de kleine zwarte teer condensator.
Inderdaad een spoel wat ingegoten is en een grote condensator van 5 uF.

Dat zal hier dan ook wel gebeurd zijn:

Er was zo weinig over dat ik niet kan zeggen of dit zo een teerknol was of niet. Het was wel een beetje een rommel binnenin. Het stonk naar een kapotte papier condensator

Er zat ook zo een Aceclor condensator in:

Die naam lijkt inderdaad wel op één van die merknamen van PCB's, dat was me niet eens opgevallen, het was er in elk geval wel de periode voor. Mijn echte probleem is hiermee is echter niet mijn eigen blootstelling, maar het feit dat ik deze dingen op redelijke schaal heb zien afvoeren via het schroot en het zo waarschijnlijk onvermijdelijk is geworden dat het spul niet adequaat wordt afgebroken en het uiteindelijk alsnog vrij komt.

Op maandag 27 april 2026 20:34:38 schreef revado:
Dat gloeien konden ze jaren uithouden, vooral in lichtlijnen waar je niet bij kon komen zonder hoogwerker.

Komt me bekend voor inderdaad, we hebben nog wel een generatie Osram starters gehad met zo een rood knopje. Die stopten met start pogingen als er intern een bimetaaltje te warm werd en die kon je dan resetten als je de buis verving. Ideaal tegen dat geflikker en het verslechteren van de contacten in het armatuur. Ik zou willen dat die breder ingezet werden, want deze starters bakken zichzelf ook niet vast.

EVSA en TL5 was een veel beter die gaan gewoon uit als de buis EOL is.

Tja, maar die halen de 60 jaar weer niet... Die TL-M dingen lijken bar weinig problemen te geven. Helaas is daar nooit echt een eigentijdse opvolger voor gekomen. Ik heb geprobeerd om met een 1MΩ weerstand en een koperen tapeje op een 36W TL-D een TL-M buis te simuleren, maar dat leek weinig uit te maken. Eerder werd genoemd dat dit zou werken, maar dat is zo te zien niet zonder meer waar.

Waarschijnlijk werkt dat bij een T12 beter dan bij een T8.

Overigens wel apart dat Philips de condensatoren betrok bij ACEC. Wel een bedrijf waar ze onderling handelsverhoudingen mee hadden, maar er waren ook Philipsbedrijven die ingeblikte papiercondensatoren maakten. Misschien dan niet met PCB's of net iets duurder of net iets groter?

Op donderdag 30 april 2026 18:37:55 schreef Kruimel:
[...]Ik heb geprobeerd om met een 1MΩ weerstand en een koperen tapeje op een 36W TL-D een TL-M buis te simuleren, maar dat leek weinig uit te maken. Eerder werd genoemd dat dit zou werken, maar dat is zo te zien niet zonder meer waar.

Nee dat werkt alleen met een dikke TL12 inderdaad dus een 40 watt.
Dat was ik vergeten er bij te zetten.

TL-M is nog te koop.

Zijn die nog te vinden? Ik heb me de onverkrijgbaarheid laten vertellen zonder het verder uit te zoeken, maar zelfs dan. Die laatste lichting van Philips uit China was niet heel best: die eindkappen komen er best vaak af en dat is lastig te repareren als je het niet op tijd merkt en de draden ook afbreken. Die Franse, Poolse en Duitse waren zo ver ik kan zien beter.

Gek dat het alleen met die dikke jongens werkt. Die starten sowieso iets makkelijker heb ik het idee. Die 20W lampen van eerder startten vaak ook zonder assistentie van de starter, maar dat herken ik niet van een 18W TL-D. Waren er niet ook starterloze armaturen die alleen werken met een aardstrip die dicht in de buurt van de buis moet zitten? Ik dacht het in elk geval te proberen uit nieuwsgierigheid, ik denk niet dat ik het echt verkocht krijg die dingen om deze reden te laten hangen. Het zou wel grappig zijn...

In elk geval vind ik de LED lampen van tegenwoordig best een verbetering, maar vervangen van oud spul is soms een beetje gedoe. Dat systeem met die pogo-pins is ook wel handig en zie ik niet vaak kapot. Op één of andere manier heb ik een soort respect voor die armaturen die na 60 jaar verwaarlozing nog goed zijn en zelfs positief opvallen in het montage-gemak. Ik vraag me alleen een beetje af hoeveel die dingen begin jaren '60 gekost moeten hebben. Als je een lichtlijntje naar de vuilbak moet dragen kan die maar beter in de buurt staan: zwaar spul...

TL-S is starterloos, met interne startstrip, met één contact per kant (dus geen gloeidraden). Die strip start intern eerst een glim-ontlading door de kwikdamp, die zich heel ruwweg 50 tot 500ms uitbreidt naar een boogontlading.

TL-RS (rapid start) werkt meen ik ook zonder starter, maar wel met een alternatief soort voorschakelapparaat en een andere gloeidraadweerstand.

Uit mijn hoofd is TL-M met die externe strip vooral bedoeld voor betrouwbaarder starten in koude omstandigheden. TL-S werkt daar ook goed.

Ik heb de TLA en de TLAD hier liggen, ook met een start strip aan buitenzijde.
Bij de TLM zit er een weerstand van 1 mega Ohm tussen de electrode en de start strip.
Bij de TLA geen weerstand, maar de start strip moet aan aarde aangesloten worden.
Er zijn fittingen gemaakt met een extra contact wat tegen het metalen deel komt van het eindkapje.

Waar is TL-A dan voor gemaakt?
Nooi van gehoord.

Wellicht voor een snellere start in koude omgeving.
In de lijst ook geen specifieke doel voor de TLA

Uit de Philips catalogus van 1965

Deze Philips TL 25 Watt gekregen met de oude type messing eindkapjes.
Productie datum nu nog niet helemaal duidelijk, maar wel zeker rond 1950.
Deze TL buizen hebben nog een strip voor start hulp voor verlaging weerstand glas bij nat weer.
Later hebben TL buizen een siliconen coating gekregen en was de start hulp niet meer nodig.
Ik heb de eindkapjes opnieuw gelijmd, zonder eindkapje is de electrode zichtbaar met afscherming.
Deze TL 25 Watt is de opvolger van de eerste generatie Philips TL100 22,5 Watt die vanaf 1940 zijn gemaakt. De ballast voor de TL100 inmiddels wel in collectie.
Nu nog een TL100 zien te vinden, dan is de Philips TL lijn compleet.

Prachtig stukje antiek!
Is die buis nieuw?
Ik ga nog kijken voor die gedraaide buis, nog niet aan toegekomen ( zolder boven de garage staat een beetje vol...)
Dinsdag komt er een (denk philips) armatuur los, een ronde zwarte onderplaat en opaal ronde kap.
TL E 40.
Komt een ledversie met bewegingssensor voor in de plaats.
Dat ik de oude zelf afvoer is al bekend bij de klant , die kent mijn lampentik
Foto's volgen.

De buis is nieuw, zat nog in de originele verpakking. Verpakking wel beetje versleten na 75 jaar.
Lag in een kringloop in Deventer, en die kringloop is afgelopen vrijdag in de fik gevlogen.
Gelukkig de TL op tijd door iemand laten ophalen de vorige week, anders TL nu as geworden.
Ben wel benieuwd naar die wokkel TL buis, zeker als deze langer is dan de standaard lengtes hier.

Deze TLD 70 Watt TL buizen gekregen, niet erg gebruikelijk in Nederland.
In Nederland gebruikt in Otis liften.
Nog gemaakt in Nederland mei 2008, wellicht speciale bestelling of iets dergelijks.
Ballast gevonden bij Philips tijd geleden, komt nu goed uit.
Lengte buizen ongeveer 1,80 meter.

ik denk dat die evsa ook wel werkt met 2x 58W buizen. heb het lang terug eens getest gehad, die dingen eten vaak wel meer soorten buizen, en de lampstroom klopt dan ook nog..

Ik heb er een stapeltje van BAG liggen ( BAGger ).
Deze zijn allemaal 2 x 58w HF uit spatwaterdichte bakken.
De dikke voedingelco is meestal opgestookt, nieuwe er in en ze werken weer prima.

In de TL5 armaturen zit de zelfde voor voor TL5, 14, 28,35 en 49 watt, dat werkt gewoon door elkaar.
De EVSA ziet wat er aan hangt op een of andere manier.