Leerzaam buizenproject ;-)

Goedemorgen,

Een buizenversterker bouwen kan heel leerzaam zijn. Vooral als het je eerste is en/of je de ballen verstand hebt van electronica. Na het (schijnbaar) laatste draadje van mijn el84se versterkertje te hebben vastgesoldeerd waren er een paar opvallende dingen waarneembaar.

- de el84 van het linkerkanaal was met geen stok aan het branden te krijgen
- de rechter destebeter en eenmaal op gloei kwam er een denderende 50hz brom uit een speaker.

Later bleek dat ik de aarde van de ingangsbussen niet had aangesloten op het sterpunt. Eenmaal aangepast (en eens frotten aan het printje van het gloeistroomcircuit) nog maar eens proberen.

Linkerkanaal nog steeds dood (ook met andere buizen)
Rechterkanaal: een klarinet-achtige fluittoon die in kracht toenam
na omstreeks een halve minuut: een blauwe bliksemflits in de rechter el84. Toen heb ik maar besloten om een time-out te nemen.

Zie hier http://picasaweb.google.com/pcdegoede/UntitledAlbum/photo#513521516120…

een foto. Waaruit maar weer eens blijkt dat functionaliteit voor vorm hoort te gaan. De kast is veel te klein en vanwege de 'dekselconstructie' totaal onderhoudsonvriendelijk. Ik had ook met een soort U chassis moeten beginnen.

Bezint eer gij begint.

Met vriendelijke groet,

Paul

Nog wat aanvullende informatie voor het begripsvermogen: ik heb dus geen gebruik gemaakt van een echte buizentrafo, maar van een scheidingstrafo van 115VA voor de hoogspanning. Het gloeistroomcircuit bestaat uit het bekende schakelende voedingsprintje van Baco Army Goods, een printje met een drietal 7805 + diode etc voor een stabiele 6,2v en tussen print en print een 6R8, 50 watt weerstand parallel om te garanderen dat de benodigde 20 watt om het schakelprintje te laten opstarten ook daadwerkelijk worden afgenomen.

Volgende keer start ik met een echte buizentrafo, geeft een hoop ruimte en eenvoud terug in de kast.

Groet, Paul

Ja, neem de volgende keer lekker de ruimte. Jammer dat het zo misgelopen is...

Wel een erg mooi kastje trouwens :P

Op 21 november 2007 10:40:27 schreef (Z)weetvoetje:
Wel een erg mooi kastje trouwens :P

Dankje, het bestaat uit een U profiel van mdf bekleed met aluminium hoekprofiel waar aluminium plaat op is gelijmd met Bison Combi-super. Ik heb mezelf ongans zitten zagen de afgelopen maand.... De hardhouten zijkanten maken het af.

In het kastje kan ik altijd nog een ITX-moederbord plaatsen :-)

Paul

klein gokje.
draasjes los ergens(of verkeerd)
post is het schema en wat meet foro's van de binnenkant.

[Bericht gewijzigd door Riktw op (39%)]

Schema is van de Aurexx Crystal one geleend. Heb ik ooit op internet gevonden, maar ik zou zo snel niet meer weten waar. Foto's van de binnenkant zet ik vanavond op het net.

Groet, Paul

[f_e mode on]

waarom moeten bij al die buizenamps de buizen zonodig biten de kast zitten ? snappen die designers niet dat die dingen breekbaar zijn en goed mechanisch moeten beschermd worden ? bovedien is bij buizen met een topelectrodie vaak een hoge spanning aanwezig en worden die dingen warm tijdens gebruik. potentieel electrocute en brandgevaar. als minneke poes of de kleine dat per ongeluk aanraken kunne ze zich flink pijn doen , daarbij de buizenbak omverduwend. De bak valt in de grond , glas breekt. overal glasscherven waar je je weer kunt aan kwetsen. vonken overal en og extra brandgevaar.
Buizen moeten in een gesloten kist gemonteerd worden waar je ze niet kan aanraken.

in de jaren 70 had je al die buizenradios en al die buizen tv's. ooit ene gezien waarbij de buizen naar buiten kwamen ? het had een reden dat die dingen verstopt werden in een mooi (naar 70 jaren normen , nu trekt dat op niks) kastje.

[f_e mode off]

Ik heb inmiddels het schema hervonden, het staat hier op de website van dhr. Peet http://home.zonnet.nl/pgpeet/hifi/hfindex.html

En hier zijn de foto's van de schakeling en de binnenkant.

http://picasaweb.google.com/pcdegoede/Schakeling

Heb ik nog een vraagje: zijn er hier meer ervaringsdeskundigen met de combinatie klarinet - onweer in de eindbuis?

Alvast bedankt, Paul

De klarinet is oscillatie, wellicht de tegenkoppeling verkeerd om aangesloten. Je krijgt dan meekoppeling.
Spanningen lopen dan dermate hoog op dat de buisjes zichzelf opblazen.

Als buizen niet gloeien is simpelweg de gloeidraad niet aangesloten, kortgesloten of onderbroken. Buisjes stuk kan natuurlijk ook nog.

Grappig ontwerpje trouwens, lijkt mij iets ex RB. Ook mede de plaatjes in de handleiding.
Gewoon recht toe recht aan buizen ampje. Ik mis wel de g1 stopweerstandjes en de g2 weerstanden bij de EL84's .
Dit is in twee uurtjes opgebouwd en kan eigenlijk niet fout gaan.

Op 21 november 2007 17:10:29 schreef Hugo Welther:
Grappig ontwerpje trouwens, lijkt mij iets ex RB. Ook mede de plaatjes in de handleiding.

Klopt, het is een Radiobulletin ontwerp uit de jaren '50

Ik ben overigens zo vrij om niet met je mee te gaan in de stelling dat er niets mis kan gaan ;-)

Over de tegenkoppeling. Ik heb een draad van de plus van de luidsprekeruitgang via een 12k weerstand naar de kathodes van de voorversterkerbuis gesoldeerd. Dat is toch conform schema volgens mij. De theorie klinkt echter wel plausibel omdat het beide verschijnselen verklaart... Wellicht heb ik de polen op de ugt omgedraait, maar dat kan toch niet zo'n dramatisch effect hebben...

Paul

[Bericht gewijzigd door bibendum op (11%)]

Kijk, deze mijnheer http://www.jogis-roehrenbude.de/Leserbriefe/Goecking-EL84SE/Goecking.h… is van hetzelfde ontwerp uitgegaan, maar hij heeft de tegenkoppeling er maar gelijk uitgelaten (en de stopweerstandjes erin). ALs ik het goed zie staat de EL84 hier in pseudo-triode mode.

Ik heb maar 1 aftakking op mijn UGT's, maar kan altijd nog de schakeling volledig in triode zetten en de tegenkoppeling laten vervallen.

Ik houd jullie op de hoogte.

Groet, Paul

haha pseudo triode;)
leuk bedacht, is ultralineair.
triode-mode kan ook nog.

Op 21 november 2007 16:50:52 schreef free_electron:
bovedien is bij buizen met een topelectrodie vaak een hoge spanning aanwezig en worden die dingen warm tijdens gebruik. potentieel electrocute en brandgevaar.

Er zijn tegenwoordig hele mooie geisoleerde caps

Buizen moeten in een gesloten kist gemonteerd worden waar je ze niet kan aanraken.

Welnee, design moet je zichtbaar houden, veel mooier dan een korrel zand in een zwart stukje plastic. ;)

Op 22 november 2007 20:39:24 schreef riktw:
haha pseudo triode;)
leuk bedacht, is ultralineair.
triode-mode kan ook nog.

Kweet toch zeker dat ik die term wel eens heb horen vallen.... Zullen we hem anders invoeren? Ik vind het informatiever klinken dan ultralinear!

Paul

whaha ik vind hem wel grappig, kunnen we doen;)

Beste forummers,

Mijn versterker werkt, en hoe! Ik had inderdaad de aansluitingen van de hoogspanning op de ugt's verkeerd geinterpreteerd waardoor de tegenkoppeling niet in tegenfase, maar in fase stond. Hugo Welther bedankt voor de goede foutdiagnose! Na een nieuwe opzet van het gloeistroomcircuit en een avondje solderen heb ik de boel opnieuw - zenuwachtig - opgestart met fantastisch resultaat.

Er komt werkelijk een schitterend geluid uit. Helder, scherp, sprankelend hoog, mooi midden en stevige bassen en, inderdaad, ruimtelijk is het goede woord. Ik heb er een hele avond ademloos naar zitten luisteren. Eigenlijk ben ik verbijsterd van het resultaat.

Wéér eentje om ;-)

Mvg, Paul

p.s. wie heeft overigens ooit beweerd dat 3.5 watt per kanaal onvoldoende is voor huiskamergebruik? Ik gebruik 86 db speakers en de volumeknop geeft op een kwartslagje al meer herrie dan me lief is!

Mooi hé zo'n simpel SE schakelingentje. Gefeliciteerd.
Welkom in de wereld van glass-audio.

3,5W is ruim voldoende voor normall huiskamer geweld. Als ik hier 2x12W OTL opendraai komen de buren van 5 huizen verderop vragen of het wat zachter kan.

Inderdaad heel erg mooi. De simpelheid van de schakeling betaald zich volgens mij uit in een heel rechttoe-rechtaan geluid, maar dat was volgens mij juist de opdracht van een hifi-versterker.

Als ik nog even reclame mag maken: de uitgangstrafo's komen van Jan Wuesten uit duitsland (www.askjanfirst.de) en kosten 18 euro 65 per stuk in een roestige en 22 euro in een glimmende uitvoering. Ik heb nog niet de aandrang gevoeld om ze te vervangen door Lundahl of AudioNote exemplaren :-) De voedingstrafo is van 'Ropla Den Haag',de koppelcondensatoren zijn Wima MKP exemplaren en de weerstanden zijn 1 watt metaalfilm van Conrad.

groet, Paul

Beste mensen,

Ik schop even een oud topic van mijzelf omhoog vanwege nieuwe ontwikkelingen.

Om de vraag: 'kan het nóg eenvoudiger?' eenduidig te beantwoorden heb ik 1 kanaal van mijn versterker nogmaals opgebouwd rond een een Amerikaanse compactron buis, de 6LU8. Dit is een combinatiebuis triode-penthode waarvan de triodehelft vrijwel gelijk is aan 1/2 ecc85 en de penthode de karakteristieken heeft van een 6V6. Ook dit klinkt érg goed. De enige aanpassing aan het schema die ik voor het experiment heb gedaan is het verlagen van de anodeweerstand van de triode tot 100k.

Voordeel van deze buis is de hogere toegestane anodespanning, die gaat tot 400 volt. In triode geschakeld houd je dan nog wat meer vermogen over dan met een EL84 mogelijk is. Helaas hangen compactrons hier niet aan de bomen, maar in de VS zijn ze erg goedkoop.

Groet, Paul

http://www.electronixandmore.com/project/12.html
Ik ben benieuwd wat deze afbuigbuis bij hogere uitgangsvermogens doet.

Op 8 september 2008 19:17:52 schreef Henry S.:
http://www.electronixandmore.com/project/12.html
Ik ben benieuwd wat deze afbuigbuis bij hogere uitgangsvermogens doet.

Meerdere versterkerbouwers hebben deze buis inmiddels ontdekt, er zijn SE en PP ontwerpen mee gebouwd. Zie bijvoorbeeld

http://www.audiokarma.org/forums/showthread.php?t=163886

en

http://www.veiset.net/6LU8/index.html

Ik ben benieuwd wat deze afbuigbuis bij hogere uitgangsvermogens doet.

Het is wel een heel veilig ontwerp. Direct uit het net gevoed zonder trafo, en in een blikken doosje... http://www.planetsmilies.com/smilies/scared/scared0008.gif

vooral met koptelefoon :) , 1 speakerdraad hangt rechtsteeks aan het net, er staat dan wel "neutral" bij, maar wat als je de stekker omdraaid ?

Try before you die ;)

Twee kontje-kontje trafo's lossen het probeem op.

Voordat er misverstanden over gaan ontstaan: ik ben niet verantwoordelijk voor dat enge ding in dat blikken doosje. Ik heb een bijzonder verantwoord ontwerp uitgevoerd in dradenspaghetti op een mdf plankje.... ;-)