Detectie van lood in elektronica

wat ik absurd vind is dat er geen verplichting is om asbest te verwijderen. vele oude boerderijen hebben van die asbestplaten op het dak van schuren liggen. en als er brand uitbreekt springen die platen gewoon kapot. je krijgt dan de raad om ramen en deuren te sluiten. maar dat is volgens mij dan een groot risico op asbest omdat die platen kapot springen en de vezels dan door de warmte omhoog geblazen worden.

ik heb alle asbest platen al verwijderd op mijn terrein en ons appartement aan zee is getest en asbestvrij (bouwjaar 1963)

het grootste probleem vroeger was gesoldeerde leidingen voor het water, lood in pannen, potten, bestek... en dat kwam allemaal in je lichaam terecht.
tenzij je printplaten gaat opeten, denk ik niet dat er nog veel risico is voor het beetje lood dat in een soldering zit.

ik soldeer nog steeds loodvrij. heb destijds in een electronica winkel nog gevraagd achter loodhoudend soldeer. werkt toch net ff beter als je iets moet herstellen.
de hele productie van een fabriek kan loodvrij zijn, maar de hersteldienst zal waarschijnlijk nog loodhoudend solderen. idem in china, de hele automatisatie is loodvrij, maar als daar een dame een paar thru hole componenten manueel moet solderen, zal dit weer met lood zijn. herken je direct. alle SMD solderingen mat grijs, die ene component mooi glazend zilverkleurig.
wij herstellen vaak headsets op het werk en gebruiken loodhoudend soldeer voor die dunne kabeltjes. preventieadviseur aanvaarde niet dat ik herstelling deed met loodhoudend. dus ik bestelde een rol loodvrij, gooide die in de vuilbak maar plakte het loodvrije etiket op mijn rol oud soldeer. volgende controle was alles OK

Er zijn meer van die 'sluimerende' gevaren...
Zo behoren de bossen rond Tsjernobyl tot de gebieden met de hoogste straling ter wereld.

Op zich een statisch gevaar, maar men is als de dood dat er daar enorme bosbranden uit zouden kunnen breken.
Bij sterke wind zouden die hoog radio actieve asdeeltjes over een enorm groot gebied kunnen worden verspreid...

Op vrijdag 23 januari 2026 15:58:57 schreef Arco:
(omdat meeste apparaten tegenwoordig gerecycled worden, komt dat lood toch weer terug voor hergebruik en dus niet in het millieu...)

Gedeeltelijk. Het lood uit elektroschroot halen is veel moeilijker dan bijvoorbeeld het lood uit autoaccu's halen.
En alles wat er niet uitgehaald wordt komt uiteindelijk in het grondwater, en dus in je eten.

Vandaar dat er van 1000kg accu-afval minder lood in het milieu komt dan van 1000kg elektroschroot. En het dus wel zin heeft elektronica loodvrij te maken.

Op zondag 25 januari 2026 14:03:56 schreef fcapri:
wat ik absurd vind is dat er geen verplichting is om asbest te verwijderen. vele oude boerderijen hebben van die asbestplaten op het dak van schuren liggen.

In Nederland is dat een beetje kort door de bocht. Soms bestaat die verplichting wel. In het geval van boerederijen en/of grotere daken is men verplicht het te laten uitvoeren door een gecertificeerde verwijderaar.

Op maandag 26 januari 2026 10:09:03 schreef GJ_:
[...]In Nederland is dat een beetje kort door de bocht. Soms bestaat die verplichting wel. In het geval van boerederijen en/of grotere daken is men verplicht het te laten uitvoeren door een gecertificeerde verwijderaar.

Dan ben je meteen een halve ton verder.

Daar zit precies het probleem. De overheid heeft de asbestproductie 30 jaar laten doorsudderen terwijl het risico allang bekend was. De eigenaren van die daken worden nu opgezadeld met absurd hoge verwijderingskosten. Ik heb verhalen gehoord over boeren die het probleem zelf creatief oplosten. Een kuil in de akker van 2 meter diep, platen er in en grond er over.

Wat lood betreft, door het jarenlang stoken van loodhoudende benzine is onze leefomgeving vergeven van lood. In alles waar een chemische analyse op wordt losgelaten wordt het aangetroffen.

in belgie mag je nog steeds zelf de platen verwijderen. schroeven losse en platen verwijderen, of de platen in stukken kapot slaan... alles is toegelaten.
je mag het gewoon in je auto op de achterbank gooien en ermee naar het containerpark rijden.

als een aannemer echter op de werf komt waar asbest is, moet die dus gevormd zijn om met asbest te werken, een speciaal pak aandoen, extra maatregelen tegen het verwijderen, de boel op de werf laten ophalen met een speciale container....

de verschillen zijn absurd. aangezien het toch mag, heb ik uit eigen initiatief beslist om alles platen zelf te verwijderen en een nieuw dak te leggen. ik heb een container laten komen met zo een afsluitzak erin en mooi met de buur onze platen er allemaal in gelegd.

ik vermoed (heel sterk trouwens) dat de verplichting met asbest opgeleide aanemers in de toekomst er zal doorkomen. nu moet je bij verkoop een asbest attest hebben waar staat waar de asbest zich bevind in je huis. ik geef het 5jaar dat je erna een dure aannemer zal mogen gebruiken om de asbest op die lokaties met attest zal moeten verwijderen

met het lood is dat onbegonnen werk. gaat iedereen zijn antieke buizenradio moeten afvoeren? in mijn huis vroeger zal alle electriciteit nog in loodkabels, afvoerbuizen en regenwaterpompbuizen allemaal in lood... (heeft me veel geld opgebracht om het te verwijderen).
zinken dakgoten waar het zink aan elkaar is gesoldeerd met lood. dakbedekkingen met lood... dan spoelt allemaal mee met het regenwater. moet je na 20jaar eens zien hoe het lood vergaan is. dat is een vervuiling om U tegen te zeggen

en ik zou mijn rolletje van 500gr soldeer met 40% lood erin moeten afvoeren.
de rollen die ik gebruik zijn nog steeds te koop (zelfde merk alleen de 0,5kg heb ik)
https://www.allekabels.be/solderen/102/7717/soldeertin.html

Op maandag 26 januari 2026 11:10:53 schreef fcapri:
en ik zou mijn rolletje van 500gr soldeer met 40% lood erin moeten afvoeren.
de rollen die ik gebruik zijn nog steeds te koop (zelfde merk alleen de 0,5kg heb ik)
https://www.allekabels.be/solderen/102/7717/soldeertin.html

Nee, loodhoudend soldeer is nog steeds gewoon toegestaan. Voor hobby en herstelwerk.
Enkel voor nieuwe, commerciële productie is loodvrij verplicht.

Maar janken dat dingen niet mogen terwijl het gewoon mag is altijd populair geweest in de kroeg :-)

@fcapri: Loodhoudend mag voor herstel van loodhoudend. Niet voor herstel van loodvrij. Dus tenzij die headsets van vorige eeuw waren, had je baas gelijk.

[Bericht gewijzigd door blurp op (12%)]

ik zei het eerder al, op het werk kreeg ik onder mijn voeten omdat ik loodhoudend herstel. met regels afkomen dat herstellingen wel mogen ging er 1 oor in en het andere weer uit.
ik werk in de IT en gemiddeld 1x per maand moet ik eens een draadje in een headset opnieuw solderen.

Heb daar dan het etiket van loodvrij op mijn rol loodhoudend geplakt en t was in orde ;-) (en de rol loodvrij in de vuilbak gesmeten, wantja, ik kan maar 1 rol hebben volgens het computer systeem)

Op maandag 26 januari 2026 10:09:03 schreef GJ_:
[...]In Nederland is dat een beetje kort door de bocht. Soms bestaat die verplichting wel. In het geval van boerederijen en/of grotere daken is men verplicht het te laten uitvoeren door een gecertificeerde verwijderaar.

Dat is een verwerkingsverplichting en dus niet hetzelfde als een verwijderingsverplichting, die hebben we in Nederland namelijk niet.
Daar is wel over gesproken (al jaren terug werd geopperd dat tegen 2030 of zo Nederland asbestvrij moest zijn), maar afgeschoten omdat de tijdspanne te optimistisch was én de kosten toch vooral door de consument gedragen hadden moeten worden en dat menig bestuurder toch wat in het verkeerde keelgat schoot. Maar ja, de overheid wou het ook niet betalen, dus toen was het ook meteen einde plan.

Wat we WEL hebben is regelgeving die het verwijderen zelf regelt. Tot bepaalde oppervlaktes in vierkante-meter en risicoklasse(s) mag je dat zelf, daarboven óf als je (zoals ik) de pech hebt dat je risicoklasse 2A materiaal hebt, MOET je het laten verwijderen door een gespecialiseerd bedrijf.

Ik was 3500 euro armer voor 2 plaatjes van 15 x 50 centimeter. Dat was dan wel inventarisatie én sanering, maar toch.
Mannetje van SGS Search was overigens heel erg blij dat ik gestopt was toen ik de platen ontdekte. Ik dacht altijd dat hechtgebonden asbest alles wat maar in rigide vorm te vinden was betrof, maar dat bleek niet zo te zijn. Hechtgebonden asbest is elk materiaal waar het als vulstof gebruikt is.

Ik had twee platen die uit pure asbest bestonden: 'Alleen al er over wrijven is voldoende om de vezels te verspreiden en voor je het weet zit je hele woning onder, dus het is ongelooflijk goed dat je gestopt bent.'

Nu on-topic: ik denk dat je hier niets mee opschiet. Ook zijn er volgens mij soldeer-legeringen die wel voldoen aan RoHS maar een klein beetje lood bevatten (volgens mij mag er minder dan 0,45 % lood of zo gebruikt worden en dan valt het onder de RoHS-certificering). Is er een kans dat zo'n test niet ook daar op aanslaat?

Op maandag 26 januari 2026 17:44:14 schreef weardguy:
[...]
Dat is een verwerkingsverplichting en dus niet hetzelfde als een verwijderingsverplichting, die hebben we in Nederland namelijk niet.

Er is geen landelijke verplichting bedoel je. Gemeentes kunnen dit wel verplichten. Vandaar mijn "kort door de bocht".

Op maandag 26 januari 2026 17:44:14 schreef weardguy:

Ik had twee platen die uit pure asbest bestonden: 'Alleen al er over wrijven is voldoende om de vezels te verspreiden en voor je het weet zit je hele woning onder, dus het is ongelooflijk goed dat je gestopt bent.'

mijn vorig huis had een oude fabriek achteraan staan. daar heb ik het hele dak (240m²) zelf verwijderd. 3ton aan asbestplaten. ze waren ook helemaal vergaan en stonden vol haartjes aan de buitenkant. platen van de jaren 60. als er stormwind was, dan was volgens mij het hele dorp een asbestwolk.

in mijn huidige huis waren het een plaat of 40. de vuiligheid is hier nu weg en hopelijk overleef ik het.
de overheid kan toch altijd toveren met subsidies, dat ze dit eens subsidieren zodat het allemaal weg is

Op maandag 26 januari 2026 11:04:49 schreef KlaasZ:
Daar zit precies het probleem. De overheid heeft de asbestproductie 30 jaar laten doorsudderen terwijl het risico allang bekend was.

De risico's zijn intussen al meer dan 100 jaar bekend. In de jaren 20 van de vorige eeuw kon je een levensverzekering wel op je buik schrijven al je in de astbestindustrie werkte. Of een gezinslid.
Het was echter lekker goedkoop en er waren nog geen vervangers.
En aangezien arbeiders in de VS niks waard waren én de ziekte pas op z'n vroegst 15 jaar later de kop op staken hebben ze het gewoon lekker laten aansudderen. Want bewijs maar eens waar die kanker vandaan kwam.

De grote vraag is... heb je meer ingeademd bij het opruimen dan wanneer je ingeademd zou hebben als je het had laten liggen? :)

Subsidie is niks anders dan 'de gemeenschap draait er voor op' - er bestaat niet zoiets als gratis geld.
Je kunt je ook afvragen hoe groot het probleem is. Als in: vroegâh stond 'iedereen' dat gewoon te zagen, remblokken en koppelingsplaten zaten er vol mee en de reststukken kon je bij Eternit afhalen om in kleinere stukken als verharding op je oprit te mikken, het is gewoon best handig materiaal.
Vergeleken met 'toen', is het nu al een heel stuk (een HEEL) stuk minder. Dan wordt het - vanuit het oogpunt van de boekhouder - een rekensom...
Daarnaast: er is ongetwijfeld nog iets waar we nu nog niet van weten dat het 'slecht' is, maar waarvan men over 30 jaar zegt... hoe konden ze zo stom zijn?! (zoals wij dat nu over asbest zeggen). Overigens denk ik dat je meer binnen gekregen hebt bij het sleutelen aan je klassieke vierwielers dan bij het wegwerken van die dakplaten, maar dat terzijde.

Daar is wel over gesproken (al jaren terug werd geopperd dat tegen 2030 of zo Nederland asbestvrij moest zijn), maar afgeschoten omdat de tijdspanne te optimistisch was én de kosten toch vooral door de consument gedragen hadden moeten worden en dat menig bestuurder toch wat in het verkeerde keelgat schoot. Maar ja, de overheid wou het ook niet betalen, dus toen was het ook meteen einde plan.

Ik heb hier in huis nog een aantal lucht kanalen van asbest plaat. Voor zover ik kan zien in prima staat, geen zonlicht en 'elementen' die het slopen. Maar eh... als je DAT er uit wilt hebben voor 'asbest vrij', dan betekent dat wel aan 2 kanten van onder naar boven de muur open maken. Je bent niet voor 10k€ klaar zeg maar (en ook niet voor 20). En dat is dan 1 huis. En zo zijn er dus zeker 4 wijken waar het zo in elkaar zit op loopafstand. Succes met 'asbest vrij'.

De Romeinen - de wel gestelden dan - gebruikten lood oxide als zoetstof. Dat was ook vast niet gezond... :+

Op maandag 26 januari 2026 20:27:30 schreef EricP:
Voor zover ik kan zien in prima staat, geen zonlicht en 'elementen' die het slopen. Maar eh... als je DAT er uit wilt hebben voor 'asbest vrij', dan betekent dat wel aan 2 kanten van onder naar boven de muur open maken. Je bent niet voor 10k€ klaar zeg maar (en ook niet voor 20). En dat is dan 1 huis. En zo zijn er dus zeker 4 wijken waar het zo in elkaar zit op loopafstand. Succes met 'asbest vrij'.

De Romeinen - de wel gestelden dan - gebruikten lood oxide als zoetstof. Dat was ook vast niet gezond... :+

nu nog wel, en nu nog veilig te verwijderen. en binnen 20jaar valt die uit elkaar en is het ellende om te verwijderen.
wat 10jaar geleden 5k€ koste om te verwijderen, is nu 20k€ en kost binnen 20jaar nog meer want dan zal het een verplichting worden met erkende asbest aannemers.

1x korte pijn en er voor zorgen dat 90% van die dingen weg zijn. schuren en boerderijen liggen hier nog vol met die platen. makkelijk toegankelijk en niet zo moeilijk te vervangen (geisoleerde staalplaten dak erop en klaar).
vorige week nog maar eens een dak dicht gelegd zo.

mijn remblokken en koppelingsplaten zijn 20jaar geleden al eens vervangen. heb nog steeds een doos met 9sets remblokken liggen, dus mijn voor mijn oldtimers hoef ik nooit nog blokken te kopen

/offtopic:

Ik heb hier nog een potje "natuurlijk" asbest liggen. Zelf uit de berg geplukt in Karijini NP, Australie.
Aan de andere kant van de berg ligt Wittenoom, voormalig asbest-mijn ook wel het Chernobyl van het zuidelijk halrond genoemd.

Maar die vezels komen van nature gewoon voor. Spul ziet er heel gaaf uit onder de microscoop.

Op zondag 25 januari 2026 13:50:29 schreef Ledlover:

Ik vind het eigenlijk heel vreemd dat we in 2026 nog laconiek gaan doen over de risico's van deze stoffen terwijl er zoveel mensen aan asbestgerelateerde ziektes zijn overleden, en we letterlijk kunnen meten dat de aggressie van mensen minder is geworden sinds loodhoudende benzine verboden is op de openbare weg.

Vind je?
Ik maak andere dingen mee in het verkeer, iedereen wil de eerste zijn en sneller dan die andere weggebruiker (lees jou) ergens heen. :(

@vergeten: Denk je dat dat 40 jaar geleden anders was?
Hooguit merk je het nu meer omdat er veel meer mensen op de weg zijn.

Nog een tip over asbest:
Leg geen platen op je dak die op asbestplaten lijken. De milieudiensten weten dan niet zeker of het asbest bevat en rekenen gewoon voor asbest (als je het ooit afbreekt..). Terwijl het dat niet is. Praktijkervaring uit mijn buurt. Die had een dak met meerdendeel asbest-vrij, maar geen keurmerk erop = betalen.

Op maandag 26 januari 2026 21:44:14 schreef blurp:
@vergeten: Denk je dat dat 40 jaar geleden anders was?
Hooguit merk je het nu meer omdat er veel meer mensen op de weg zijn.

dat viel na de corona erg op, dat gehaaste aso gedrag op de wegen. echter is dat opgevallen omdat het weer ineens druk werd. hetzelfde na de vakanties dan is het ook ineens weer druk, de rust went veel sneller. in de lockdown reed ik nog rond. was echt raar om een kruising 4x te kunnen nemen over de dag zonder enig ander verkeer. normaal nog niet zo rustig op de wegen op n zondag in de vakantie.

Ik heb het niet over gedrag op de weg, maar gedrag in het algemeen. Ik kan je helaas niet de link naar het onderzoek sturen want dat heb ik nooit bewaard.

Op maandag 26 januari 2026 20:27:30 schreef EricP:
De grote vraag is... heb je meer ingeademd bij het opruimen dan wanneer je ingeademd zou hebben als je het had laten liggen? :)

Het gaat, volgens mij, niet alleen om fcapri zelf, maar ook om de mensen (o.a. in het dorp) om hem heen. Zouden meer mensen moeten doen.

Op maandag 26 januari 2026 22:13:19 schreef testman:
in de lockdown reed ik nog rond. was echt raar om een kruising 4x te kunnen nemen over de dag zonder enig ander verkeer. normaal nog niet zo rustig op de wegen op n zondag in de vakantie.

Heerlijk was dat. In Nederland was het al lekker rustig, maar in Belgie was het helemaal stil. Gewoon zonder één file naar Brussel op en neer. En ook in de stad gewoon amper verkeer. Wel af en toe roadblocks van de politie om te checken of je wel mocht reizen.