Bromtol

Het ding is het meest te vergelijken met een harmonica. De lucht stroomt langs de strookjes en vormt de tonen. Hoe sneller, hoe meer strookjes er aanspreken en hoe voller het akkoord wordt.

Of bedoel je: hoe de tol overeind blijft? Dát is nog niet eens een gemakkelijke vraag.
In De natuurkunde van 't vrije veld wordt het uitgelegd.

Ik bedoel de draaiing.
En hoe sneller en harder en vaker men drukt , hoe langer hij doorgaat / draait.

Mvg

Vliegwiel en gyroscopisch effect.

Dat kun je mooi testen met bijvoorbeeld een fiets wiel, hou de as vast en geef het wiel een harde slinger. Als het wiel hard draait moet je proberen het wiel te kantelen, dan weet je gelijk de werking van je tol.

Jullie lezen of snappen mijn vraag niet.
Als je een Bromtol in beweging wilt brengen zodat die rond draait , moet je op een knop met een pin / staaf ( ? ) er aan drukken. Hoe sneller je druk ,des te harder begint hij te draaien. Hoe heet zo'n staaf en hoe ziet dat mechanisme er uit in een Bromtol !?!

Volgens mij heet dat een wormwiel of wormas overbrenging

Meestal is de wormas het aangedreven deel, maar bij een bromtol is dat het aandrijvende deel.

[Bericht gewijzigd door joopv op zondag 14 juni 2026 09:06:00 (46%)]

Er zit letterlijk niet 1 electrisch component in een hele bromtol

Dat weet ik DK.
Maar wat niet is ,kum je maken.

Gevonden met AI

Drukmechanisme: Je zet de tol op de grond en duwt een schroefvormige pen aan de bovenkant herhaaldelijk naar beneden. Dit zet de op-en-neergaande beweging om in een razendsnelle draaiende beweging.
Gyroscopisch effect: Door de hoge rotatiesnelheid blijft de tol stabiel op zijn punt staan en valt hij niet om. Dit principe heet gyroscopische werking.
Het geluid: In de holle behuizing van de tol zitten kleine gaatjes. Door de draaiing ontstaat er luchtverplaatsing en ontstaan er luchtwervelingen, wat de typerende brommende of zoemende toon produceert.

ruud

Ik snap nog steeds niet waar je heen wil?

Het gyroscopische? Dus een self leveling robot?

Of gemotoriseerd meer herrie maken als je harder draait? Dat is gewoon een sirene

En een elektrische variant van een 1-way bearing/ratelmechanisme is er niet? Dat is gewoon je motorcontroller in vrijloop gooien

Slotje omdat je een mechanisch onderwerp wil?

Het is de gedraaide as die het hem doet, een eigenaardige vraag als je er al mee gespeeld hebt.

https://nl.manufactum.be/som-gyroscoop-a211082/?gad_source=1&gad_campa…

Op zaterdag 13 juni 2026 22:20:44 schreef harry61:
De Bromtol.
Wie heeft er vroeger niet mee gespeeld.
Ik wil in iedergeval. tot het ding stuk ging . Stom ding zei je dan.

ik was dan blij, want dan had ik een goede reden om het ding uit elkaar te halen...

Maar nu is mijn vraag:
Hoe werkt nu , of hoe is de werking van zo'n apparaat. Vind ik eigenlijk best interessant.

... om te ontdekken hoe het werkt, en waarom het niet meer werkt.

Ken je deze boortjes?
Werken net als de ouderwetse pompschoevendraaier.
Als je er op drukt draait de as rond.
Precies dat principe zit ook in die tol.
alleen zit er dat een vliegwiel in met een vrijloop zodat je de as weer terug kan laten lopen en weer kan drukken, dat werkt dan weer zoals een naaf van een fiets.

Door de midelpunt vliedende kracht van het vliegwiel blijft het ding staan, zo werkt een gyroscoop ook,
Als je een keer een draaiende harddisk in de hand hebt gehad ( alleen met een oude doen..!) weet je hoe dat aanvoelt, die wil ook in dezelfde stand blijven zoals je hem houdt.

Dat het ding met een schroefas werkt kun je als kind al weten: 'onbelast' steekt die as uit de bovenkant en de schroeflijn is zicht- en voelbaar.

Interessanter is al de 'vrijloop' die zorgt dat de schroefas weer naar boven kan zonder de tol de andere kant op te willen draaien. Die kun je alleen zien als je de tol sloopt, is het niet @joopv?

Edit: iemand anders haalde die schroevendraaier ook al aan...

Op zaterdag 13 juni 2026 22:20:44 schreef harry61:
En mijn volgende vraag ; welk apparaat heeft dezelfde werking.

Echt een apparaat met dezelfde 3 principes als een bromtol ken ik niet, maar qua aandrijving komt zo'n (oude, ze zullen wel niet meer gemaakt worden) schroevendraaier waarvan je alleen het handvat in moet drukken, waarbij de spiraal-as dan rond gaat draaien en de schroefkop in beweging zet.

Die kun je soms ook nog omkeren met een klein schuifje, waarna 'ie de andere kant op draait.

Geen idee hoe dat soort schroevendraaiers heten overigens. < Edit: pompschroevendraaiers dus.

Achter in mijn keukenla ligt een kleine garde, 'handklopper', die op dezelfde manier werkt, alleen dan zonder terug-vrijloop. Zet 'm rechtop in een beker bijvoorbeeld, duw op het handvat en hij draait.

[Bericht gewijzigd door Frederick E. Terman op zondag 14 juni 2026 11:39:09 (21%)]

Nog vóór de pompschroevendraaier was er een stuk gereedschap dat met het pleonasme "drillboor" werd aangeduid. Daar hoorden kleine spadeboortjes bij om bijvoorbeeld gaatjes voor spijkertjes in hardhout te maken. Werd ook veel op lagere scholen gebruikt bij het vak 'handarbeid' (soms cynisch met 'pruts' aangeduid).
De pompschroevendraaier was uitgevoerd met een schuifje waarmee je de draairichting kon omkeren of om het mechanisme te blokkeren.
Er zaten twee tegengestelde spiralen in; één voor linksom en één voor rechtsom.

Gluid van de bromtol werd, voor zover ik me herinner, door sleuven en lipjes, die door de draaiwind een brommend en fluitend geluid veroorzaakten.
Soms zat er ook nog een mechaniekje in, dat met een aanstekervuursteentje vuurverschijnselen maakte.

@FET:
Bestaan die dingen nog en zelfs zónder batterijen?

Edit @revado:
Middelpunt zoekendekracht zul je bedoelen

Tenzij het een drie-fasige bromtol is ... hoort dit heel erg in de koffiehoek.

F16 takeoff

Da's ook geen elektronica

De rest is fysica/science, maar evengoed interessant en toepasbaar

_{^{P.S. @Hubie
Hoe smaakt Escherichia Coli?}}

Geen idee,ons water komt ergens anders vandaan (Lexmond)BTW,fakenews lees ik net...

Op zondag 14 juni 2026 08:11:41 schreef harry61:
Jullie lezen of snappen mijn vraag niet.
Als je een Bromtol in beweging wilt brengen zodat die rond draait , moet je op een knop met een pin / staaf ( ? ) er aan drukken. Hoe sneller je druk ,des te harder begint hij te draaien. Hoe heet zo'n staaf en hoe ziet dat mechanisme er uit in een Bromtol !?!

Hoe ze het precies noemen weet ik niet, maar volgens mij is het dit mechanisme:
https://houtje-touwtje.com/product/drilboor

Dank menschen of leden voor de antwoorden.
Aan het antwoord van revado en Spog2 heb ik het meeste aan. Dank daarvoor.

Mvg

Op zondag 14 juni 2026 11:51:03 schreef Tidak Ada:
...Edit @revado:
Middelpunt zoekendekracht zul je bedoelen...

Ja altijd weer zo'n leuke benaming van de kracht die nodig is om een massa in een rondje te laten draaien. Middelpunt 'zoekende' kracht lijkt me niet goed. Krachten zoeken niet zelf hun richting. Beter gezegd: trajecten van bewegende massa's wijken slechts van hun rechte baan af als er een (externe) kracht op wordt uitgeoefend. Bv. door de wand van de trommel in je wasmachine tijdens centrifugeren of de hangers in een zweefmolen die voorkomen dat de stoeltjes rechtdoor vliegen. 'Centrifugaal-kracht' wordt dan ook niet voor niets een schijnkracht genoemd. Middelpuntzoekend en middelpuntvliedend worden door elkaar gebruikt, dus wat is correct? Het hangt er vanaf of je op de bromtol zit of op terra firma. Die z.g. schijnkracht bestaat natuurlijk wel degelijk: F=mv²/r .