Jongensradio anno 2007 Deel6

@Pietdeiet

FM is simpel.
In plaats van de amplitude zoals bij AM varieer je de frekwentie. Denk maar aan de oscillator van je DC ontvanger. Draai aan de varco en je frekwentie varieert.
Als je nu een geluidssignaal je varco zou laten bewegen, krijg je heztelfde effect wat de variabele diode, varicap, in een FM bug doet.

Aah, op die manier werkt het dus. Maar hoe je dat dan kan demoduleren begrijp ik weer minder. Ook weer dmv een diode?

[Offtopic frustratie] Ik heb trouwens een hekel aan die beomaster lampjes. Volgens mij is dit alweer het 3de lampje dat niet past. Volgende keer als ik bij Okaphone ben maar weer proberen. Ik had namelijk op de site gezien dat ze lampjes hadden van 100mA/4mm. Dus ik vroeg: 'Hebben jullie 100mA lampjes'. 'Ja, deze,' zeiden ze. Toen stond er op het zakje opeens 40mA en toen hij ging meten, mat hij dat het eigenlijk een 75mA was. Dat vond ik niet erg, was alleen maar beter. Had ik er alleen niet aan gedacht dat die misschien geen 4mm was. En dat bleek dus zo te zijn... [/Offtopic frustratie]

Op 19 november 2008 17:51:20 schreef rbeckers:
@Pietdepiet,

"elke" trafo lekt, (maar sommige meer dan andere).
De lekstroom is dus ong. 65uA. Dat is niet veel. Ik weet niet uit mijn hoofd wat de maximale toegetane waarde is.

@Fred,

je hebt geen FM discriminator nodig voor een SA.
Foster-Seely is een FM discriminator.

0,01 X uF X Voltage = max lekstroom

Wat heb ik dan nodig, ik begreep uit de meeste SA schema's dat er een detector en logarithmische videoversterker nodig was en aangezien je een soort FM maakt ging ik ervan uit dat dit een discriminator was.

Pietdepiet,

FM demodulatie is lastiger.
Kan o.a. met een Foster-Seely discriminator, waar Fred mee aankwam, of een PLL.
Google maar eens op beide of gebruik de engelse Wikipedia.

Edit:
Fred,

een log detector. of een AM detector. Een SA meet de aplitude van een signaal. En niet in de tijd dat doet een scoop. De horizontale as bij een scoop is een tijd-as en bij een SA een frekwentie-as.
Log omzetting wordt gedaan om het grote signaalbereik van een SA zinvol weer te geven.

Fred, Wat bedoel je met uF?

Het geluid wat je maakt als je een geladen 400V elco vast pakt uF=micro fiets

In het kader van cryptische omschrijvingen...

Micro Fa(h)rad. Zover was ik ook. Maar waarvan? De bufferelco? Lijkt mij niet.

Elke elco lekt wat stroom door. Hoe groter de elco hoe groter de lekstroom. Die formule geeft een leidraad voor toegestane lekkage in micro ampere (dat was ik vergeten er bij te zetten)

Een 1000uF elco mag dus bij een werkspanning van 250V een lekstroom van 2,5mA hebben (2500uA). 75uA lijkt me wat veel voor een dipper. Daar zit vaak maar iets van 8uF in bij 250V voeding.

Welke elco: elke elco en dan voor DC

Maar ik mat AC over de diode naar aarde. Dan lekt de C toch niet, maar de trafo?

De bufferelco is niet de veroorzaker van de 65 uA.
Deze elco zit aan de secundaire kant van de trafo.
Of er zit een condensator voor de trafo als filter of de trafo zelf lekt.

Precies, mijn idee. Aangezien er geen filter voor zit, moet het de trafo zijn. Weet ik nog niet of 65µA erg is.

Fred toch, de lek van een afvlakelko gaat toch niet naar aarde?! Die gaat gewoon terug naar de brug (die het weer van de secundaire wikkeling heeft).

65μA bij 230V komt overeen met ongeveer één nF.
Dan kan zijn: de capaciteit tussen secundaire en primaire (flink, maar kan); ontstoor-C'tje op de netaansluiting naar massa, of beide samen.
Als je de stekker omdraait, is er nog ongeveer 500pF. Dat zou dan alléén een ontstoor-C'tje kunnen zijn (de andere); de trafo zou dan bijna niet mee doen.
Maar dat is gokken; andere combinaties zijn mogelijk.

Eén en ander ervan uitgaande dat er geen ohmse verbinding tussen het net en het kastje is. Heb je al met de ohmmeter gemeten tussen stekkerpennen en kast?
Meggeren zou nog mooier zijn.

FET: een elco zit toch aan een kant aan de plus en de andere aan massa, DC lekkage gaat dan toch naar massa ? Massa is meestal bij dit soort spul het chassis/kastje

Hij meet dus aan de secundaire kant. Er is daar volgens mij gelijkrichting met 1 diode. Hij meet tussen chassis en AC (aan de trafo kant neem ik aan). Daar staat dus geen schoon AC signaal. Ik heb bij de meeste buizensets potentiaalverschillen, daarom zijn ze ook allemaal geaard. Nijntje heeft geen randaarde daar, er ontstaat dus makkelijk een potentiaalverschil tussen het ding en de echte aarde door overgangsweerstanden, draadweerstand, opgepikte velden in de draad enz.
Of zie dat helemaal verkeerd ?

Ik meet over een weerstand die aan de ene kant aan aarde hangt. Echte aarde dus. En de andere kan aan het kastje. Daarover meet ik 6.5V/4.5V AC.

Ja, FET, Probleem is alleen dat er geen ontstoor C'tjes zijn!

Verder is dat verhaal over die secundaire kant van een trafo toch ook van toepassing hierop, waardoor de lekstroom van de elco niet naar aarde kan? Of zie ik het nou fout?

[Bericht gewijzigd door Pietdepiet op woensdag 19 november 2008 22:00:34 (30%)]

Op 19 november 2008 21:59:21 schreef Pietdepiet:
... Echte aarde dus. ...

Kan het niet laten, maar wat voor een soort grond?

Tussen de primaire en de secundaire wikkelingen zit parasitaire condensatoren. Deze veroorzaken een lekstroom.
Maar een lekstroom kan ook wijzen op een slechte isolatie.

off-topic:
Ik heb net gezocht op de NEN1010.
NEN1010 is de norm voor laagspanningsinstallaties.
Er loopt een rechtzaak tussen de firma Knooble en de NEN en de Staat over de informatie van de NEN (januari 2008). Dagvaardiging stelt dat de normen gratis moeten zijn. Vonnis is al zeven keer uitgesteld.

Stel voor: trafo, 230V in, 6,3V uit.
Trafo stop ik in een metalen doosje. Netsnoer aan de 230V kant. Aard het doosje: geen stroom in de aardleiding.
Nu soldeer ik een dikke weerstand op de 6,3V aansluiting. De weerstand wordt lekker warm. Nog geen aardstroom.
We zetten er een gelijkrichter tussen. Brug, of enkelfasig, zeg het maar. Nog geen aardstroom.

Nu sluit ik de ene kant van de weerstand, in het kastje, aan op het metaal van het kastje.
Nu opeens wel aardstroom? Ik dacht het niet.

Die paar amperes van die weerstand lopen uiteraard niet naar aarde. Dat zou belachelijk zijn. Ze lopen gewoon terug naar de secundaire wikkeling (eventueel via die gelijkrichter).
Waarom zouden die paar honderd microamperes van een elko dat dan wel doen?

Als ik de éne pool van een batterij aan aarde verbind (door hem tegen een ijzeren brugleuning over de Maas te duwen, bijvoorbeeld), dan gaat daar toch geen stroom lopen?

En de batterij in een batterijradio (die uit staat) loopt toch ook niet leeg omdat zijn minpool aan aarde zit?

---

Wat die geen ontstoor-C'tjes betreft: ik hèb gezegd dat er ook andere combinaties zijn.
Het is nog steeds heel goed mogelijk dat al die capaciteit in de trafo te vinden is, en dat het verschil bij omdraaien gewoon veroorzaakt wordt doordat dan de fase op de andere kant van de primaire draadwikkeling staat.
Een tijdje geleden is dat ook al aan de orde geweest.

Het is trouwens eenvoudig uit te zoeken: neem gewoon de secundaire even los van de rest, en verbind één poot weer via de weerstand aan aarde. Stekker in stopcontact (voorzichtig).
Zie je nu weer spanning (dus stroom), dan komt die (nee, NIET uit de secundaire wikkeling! Foei!) door de capaciteit van primair naar secundair, zeker weten.

Of door lekweerstand tussen die twee. Heb je al ohms gemeten?

Vanavond de X-tal oscillator opgebouwd.

Als schema een Colpitts gevolgd.

Anode kring 33 wdg 0.4mm CuL, Ø19mm. 17,5µH
Parallel capaciteit ±115pF (60pF toltrimmer met 82pF parallel).

en we hebben AM gemoduleerde HF: 3.7025MHz.

Ik zie (even) harmonischen op draaggolf. maar de modulatie is verder heel netjes.

Hugo,

ziet er goed uit. Zowel de radio als het plaatje.
Toltrimmers kom ik niet meer tegen. Passen wel bij de buizen.

@(Z)weetvoetje. Er komt nog een low pass tussen de oscillator en final.
De parallel capaciteit is wel kritisch. Onder de 50pF totaal piept ie op 7,4MHz.

@rbeckers. Op beurzen vind je ze nog wel. Deze komen uit oude voorraad en de sloop van een stel oude Philips mobilofoons.

FET/Rene: ik druk me misschien verkeerd uit. Zoals jij het zegt is het ook wel maar ik bedoel iets anders. De massa heeft geen potentiaalverschil ten opzichte van de randaarde (als er een randaarde is natuurlijk) Maar als je de het chassis waar alles op zit als massa gebruikt en dat geheel geisoleerd in het kastje bouwt en nu de minpool van je trafo na de gelijkrichter aan het kastje knoopt en niet aan het chassis en daarna het chassis via een weerstand weer aan het kastje maakt dan loopt er stroom door het chassis en staat er spanning tussen het chassis en het kastje over die weerstand.

Nu is het geval van de dipper het gewoon goed gemaakt zoals het hoort dus zonder die weerstand maar het ding is in zijn geval niet geaard. Hij sluit nu een multimeter aan tussen zijn geisoleerd aangesloten dipper en de "echte aarde". Tussen de geel groene draad en de nul draad is geen spannigsverschil. De nul draad is even lang en even oude en misschien even rot als de aarde draad. Zoals in de FTdx die ik laatst gerepareerd had. Er stond daar niet eens de volle netspanning op de trafo, er zat een behoorlijke weerstand in de nul en fase draad/aansluitingen/schakelaar/stekker.

Nu heb je misschien hier ook te maken met een ohmse weerstand van de aansluitdraad, overgangsweerstanden van 40 jaar oude verbindingen door 40 jaar oud draad waarvan de draad aansluiting in de stekkerpinnen zwart van de oxide kunnen zijn. Half ingebrande schakelaars, alu-oxide tussen de stalen schroeven en alu chassisdelen van massaverbindingen enz. De dipper heeft nu feitelijk een weerstand tussen de nuldraad in de dipper en de nulaansluiting van het stopcontact en dus ook tenopzichte van de "echte aarde" Over een weerstand staat spanning en er loopt stroom.

Er is hier geen situatie van een batterij die aan een kant maar contact maakt. Er is hier een externe stroombron die waarschijnlijk niet weerstandloos is verbonden met een gebruiker terwijl de verbindding kast multimeter en multimeter aarde dat wel is.

Ik hoop dat het een beetje overkomt. Ik zal het technisch wel niet juist uitdrukken en het zal rekenkundig wel onzin maar in mijn (tov jullie leken-)ogen klinkt het wel logisch.

Fred

Je ziet een ding over het hoofd Fred, PdP krijgt een tik vd behuizing als het ding in de WCD zit, de 220 aansluitingen zullen via een schakelaar oid naar de trafo lopen, alles goed geïsoleerd.
Alleen door een isolatiefout kan hij een tik krijgen.
Bij het omdraaien vd steker is het probleem immers weg?
En die isolatiefout kan optreden door een slechte isolatie ergens in de trafo of overdracht door capaciteit in de trafo.
Of in de netschakelaar.

Randaarde is er nu net niet daar.

Ik heb het schema erbij gepakt. als hij de diode-switch omzet hangt de secundaire kant niet meer aan de aarde. Als hij dan nog steeds spanning tussen de kast en aarde meet is er idd iets met de isolatie.

Maar hij zou eens het stopcontact tov zijn aardepunt moeten meten. Als alles goed is meet je dan 230 op de fase en nul volt tussen zijn aarde en de nul draad. Als daar al een verschil is zit het niet in de dipper. Als het zo is dat het apparaat niet deugt dan kan ik al mijn sets wel gaan repareren want zonder uitzondering doen al die buizenbakken het zelfde. Ook bij adri het zelfde, 115V tussen de apparaten, de actieve antenne klapte er direct uit tot ik de boel daar aan de aarde hing. Ik geloof nooit dat al die apparaten defect zijn. Mijn eerste kennismaking ermee was dat ik een klap kreeg toen ik met mijn electrische gitaar in de hand aangesloten op een Fender buizenversterker een klap kreeg toen ik de waterkraan vastpakte. Daarna de versterker in een geaard contact en toen was het weg.

En in ieder geval zou de lekstroom van de elko gelijkstroom moeten zijn. Maar wat er gemeten wordt is wissel.

(Z), hoe zie jij die harmonischen op de draaggolf?
Ik kan hier niet eens zien hoeveel sinusjes er tussen twee modulatietoppen zitten (het moeten er ook duizenden zijn).

Mooi scooppplaatje is dat, vraag ik me wel weer af hoe jij harmonischen ziet, (Z).

Ohmse metingen:
Tussen stekkerpolen schakelaar open --> 650&Ohm;
Tussen stekkerpolen schakelaar dicht --> Oneindig
Tussen beide stekkerpolen en kastje, schakelaar open/dicht--> Oneindig
Weerstand snoer --> 0&Ohm;

Het is dus de capaciteit van de trafo.