Jongensradio anno 2007 Deel7

Dat filtertje zit wel op de juiste frequentie , Fred . Hier is de datasheet van die dingetjes :
http://www.uploadarchief.net/files/download/cfm-cfr%20455001.jpg

Ik heb de beschikking over de CFM 455 G en de H uitvoering .

En wat dat doormeten aangaat ; ik ben er eens mee bezig geweest om op de scoop zo'n mooi plaatje te voorschijn te toveren . Met een sweepgenerator rond de 455 en de zaagtand naar de scoop . Het is me nooit helemaal goed gelukt , maar dat kwam natuurlijk ook door een behoorlijke misaanpassing met de scoop en de uitgangs-impedantie van de blokkendoos .

Radioortje

@Radioortje
een weerstand parallel aan de ingng van de scoop helpt.

Ik heb the radio engineers handbook kunnen downloaden maar Electronic and Radio Engineering heb ik niet kunnen vinden. Ook niet te koop bij Bol en ik ga niet bij een onbekende buitenlandse club bestellen. Ik probeer ook bij Funkamateur Methods in RF design en deel drie van hun eigen meetboek te bestellen (moet daar echter mijn lidmaatschapnummer voor hebben wat op de stikker staat van het plastic om het tijdschrift. Alsof ik dat bewaar :-(

Evert, het aller belangrijkste is dat je de boel goed aanpast anders reflecteer je een groot deel van je signaal terug naar de generator ipv door het filter. Je zou eigenlijk met die wobbelaar dmv een reflectiemeting de ingang en uitgang moeten aanpassen.

Je hebt bij wobbelen wel een detector nodig en de scoop moet in XY mode. Heb je dat gedaan of gewoon met een probe ? Hier meer info over wobbelen: http://www.hamforum.nl/viewtopic.php?f=2&t=815

De scoop stond wel in de XY mode .
Met de probe in de Y en de zaagtand op de X-ingang .

De uitgang van de blokkendoos is volgens mij erg laagohmig tov. het filter , en de scoop is natuurlijk veel te hoogohmig .
Daarbij heb ik de instructie aangehouden uit het boekwerkje "101 proeven met de scoop" .

Ik ben er toen mee bezig geweest , toen ik net die scoop van jou hier had staan , Fred . Dus dat is al weer een poosje geleden , en hoe het allemaal precies zat ...

Radioortje

De X op de sweepgenerator, de Y via een diode detector (meetkopje) Zonder dat meetkopje, dus met een gewone probe ga je niet veel zien. Om een indruk van een filter te krijgen kun je ook een weerstandje gebruiken zoals rene beschrijft of de boel aanzetten en het signaal op het grid van de buis ervoor injecteren en op de anode van de buis erna weer aftakken (via rf-kopje) Dan beinvloed je het filter niet.

Als je een richtkoppelaar maakt (stelt niets voor, heb ik wel schematje voor en bevat een diode en wat R en Ctjes) kun je zo ook reflecties meten. Als er geen reflectie is dan is de boel goed aangepast. Erg leuk om te doen :-)

Rene: Ik heb wat over de geschiedenis van HP gevonden. Terman heeft daar een behoorlijke rol ingespeelt. Moet toen een behoorlijk afwijkend bedrijf zijn geweest. Ze wilde niet copieren of iets goedkoper maken maar wat bijdragen aan de techniek door het beter of anders te doen. Terman heeft ze veel geadviseerd.

Komt me ergens bekend voor: kijken of het ook anders kan met Frederick. E. Terman als leraar. ;-)

Ik ben mijn FM-Bug in een kastje aan het bouwen en zit nog met die trimmer. Vorige keer dat ik het vroeg had ik geconcludeerd, dat het niet handig was een potmeter te gebruiken omdat je frequentie dan zou gaan variëren aan de hand van de voedingsspanning. Nou bedacht ik me: Als je nou de bovenkant van de potmeter in plaats van aan de voedingsspanning, aan een zener van 5.1V hangt die met een R van 300Ohm ofzo aan de voedingsspanning hangt, dan ben je het probleem toch kwijt? Dan moet je alleen een varicap hebben die in 5V van 0-20pF gaat. Zijn die er? Of heb je daar tabellen voor? En heb je dan nog een mogelijkheid om toch fijnafstemming erin te krijgen? Maar je mag wel gewoon de 1N400X voor een varicap veranderen, toch?

Piet , je misbruikt die 1N400x al als varicap , dus je kan hem gewoon verwisselen met een varicap .
Welke er al een 20pF variatie hebben bij 5V durf ik uit mijn hoofd niet te zeggen , maar die zal er gerust wel zijn . Zoek eens op : de BB serie ( ik dacht dat die al begon bij de BB100 of 101 , anders bestaat de BB104 opzeker ! ) .
En die 300Ω weerstand mag je gerust wat hoger kiezen , omdat er toch geen stroom hoeft te vloeien door die zener en/of varicap . Zo verdampt er ook minder vermogen op in warmte , scheelt weer in batterij verbruik , wat weer ten goede komt aan het millieu .

Radioortje

[Bericht gewijzigd door Radioortje op (10%)]

1n4001 is prima. OK, niet zo'n groot bereik; maar het werkt.

Potmeter naar buiten brengen, en voor de trimmer een gaatje boren zodat je erbij kunt. Da's hoe ik het gedaan heb. de potmeter heeft genoeg bereik om een leeg plekje te vinden. Als je echt een andere frequentie moet hebben kun je het dan nog steeds instellen.

Varicaps met een dergelijk bereik zijn trouwens nogal zeldzaam. Zeker als het met 5V moet.

Nouja , er zijn er die 500pF bij 12V doen , dus dan moet die 20pF bij 5V wel haalbaar zijn . Bovendien heb ik eens uit een oude tuner van die dubbel-varicaps gesloopt die op een regelbereik van een volt of 10 de hele FM band doorliepen ; dan moet er met 5V toch wel een redelijk bereik te halen zijn ...
Maar met een trimmertje en een varicap paralel moet je echt wel een leeg plekje kunnen vinden . Waarschijnlijk al met een 1N400x :) .
Als je al een spoeltje hebt met een instelbare ferrietkern , zal het al helemaal geen probleem meer geven . Maar ik ken het schema niet zo uit mijn hoofd .

Radioortje

Ja, dat is een idee, (Z). Maar als je twee gaatjes boort, is dan het hele idee van een koperen kastje niet weg?
Maar één potmeter gebruiken en verder gewoon een gaatje, is een goed idee! Ik zal eens kijken.

Nee, kleine gaatjes maken niets uit. Zolang de gaatjes maar flink kleiner zijn dan de golflengte (3m).

@radioortje: Ja, het kan wel met zo'n varicap. Maar dan is de modulatie te gevoelig; dus dan moet je dat ook gaan aanpassen. Daarnaast is de Q-factor van een varicap vrij triest. Als je pech hebt wil een oscillator daarmee niet meer aanslaan. En zo'n bc546 heeft nou ook weer niet zo vreselijk veel versterking op die frequenties. Zeker niet in geaarde collector schakeling. Maar goed, waarschijnlijk zo het wel gaan.

Dat is mooi! Dan ga ik dat doen.

Verder, even ingaande op jouw reactie aan Radioortje: Daar was ik ook bang voor: Dat als je de 1N400X door een echte varicap ging vervangen, dat het audiosignaal de frequentie dan ook extremer aanpast. Of is dat niet zo? Ik weet niet wat het resultaat daarvan is, maar het is dus niet goed?!

Ja, dat gebeurd dan inderdaad. Dat resulteert in meer gevoeligheid voor brom. Lastiger instelbaar zijn van de frequentie. (40MHz met 270 graden draaien aan potmeter) En natuurlijk moet je veel minder audio toevoeren. anders gaat de frequentie te ver heen en weer. En dat klinkt erg slecht.

Als je ingangsignaal zo groot is dat er teveel in frequentie gevarieërd wordt ( dat is tenslotte FM ) is dat ingangsignaal makkelijk terug te brengen met een potmetertje ... Het gaat dan overgemoduleerd klinken ( nee , is dan overgemoduleerd ) . Wacht even , ik haal nu twee dingen door elkaar , frequentiezwaai en modulatiediepte ... Nouja , het zal iig beroerd gaan klinken , dat is zeker , wanneer de varicap teveel varieert op jouw ingangsignaal .

Ik heb trouwens geen idee wat het bereik zo moeten zijn met een 1N .
De vraag was of het bereik vergroot kan worden met een varicap , en dat dacht ik zo van wel . De vraag was ook of je met een regelspanning tot 5V een redelijk bereik kon halen , en daar gaf ik een paar voorbeelden . Er zal wel een bepaald compromis te behalen zijn , en misschien is dan juist die 1N wel het beste ...
Ikzelf ben er op die manier nog nooit mee bezig geweest , als ik al zoiets aan de hand had , was ik altijd in het gelukkige bezit van varicaps ( gesloopt uit TV tuners ).
En wat zal dan de Q zijn van zo'n 1N400x ? Lijkt mij ook niet veel soeps .

Balen hier . Mijn moederbord van de PC is overleden . Ik moet het nu doen met de laptop . Geeft verder niets , maar die had ik toevallig net opnieuw geïnstallerd ( met Windhoos , jaja ) en ben nu wel een hoop data en favorieten een poosje kwijt .
Er is inmiddels vanavond al wat nieuws uitgezocht , maar met de levertijden duurt dat nog wel een weekje voordat ik alles weer tot mijn beschikking heb . ( En zo'n laptop typt een stuk lastiger , want ik ben daar al niet zo'n held in )

Oja , ben ook nog even aan het experimenteren geweest met een net-niet-oscillerende-detector-trap . Was ook al geen succes , want de instelling is nogal critisch . Dat geeft niks , maar als er dan een sterk signaal binnen komt , dan gaat ie wel een beetje gillen , wat dan weer invloed heeft op de frequentie van de roosterkring enz. enz. enz. ... Nee werkt niet .
Ik moet maar gewoon een aanpassing vinden voor dat MF filtertje , zodat ik lekker smal kan ontvangen .

Radioortje

De sweepgenerator voor de HP VNA is af. Er was een elco lek in de videoversterker, wat brak soldeerwerk, een kortsluiting in de vco naar de kast en een dubbeltor in de voeding. Die had ik natuurlijk niet dus zitten er nu twee 2n2219's in. Dat betekende wel dat ik de bias opnieuw moest uitpluizen. Daarna alles afgeregeld en morgen aan de vna.

Ik heb wel een vraagje. Er zit een meter op die het vermogen aangeeft in dBm. Dat moet natuurlijk wel kloppen. Nu weet ik alleen niet hoe. In 50 ohm is 0dBm 0,707Vrms, dat zou 2Vtt zijn. Als ik hem op 0dBm verzwakkerstand zet en met de vernier de magnitude opdraai tot de wijzer 0dB aangeeft komt er geen 2Vtt uit, geeft ie geen 0dBm aan op de avo CT38 en op de SA is het dan ook geen 0dBm. Wel in de 10+ stand. Dan klopt het allemaal wel. Wat doe ik hier fout.

Bij de SA zet ik de referentie in dBm op +10 De HP8601 ook op +10dB (de verzwakker knop) en draai dan de vernier tot hij op de SA de 0dB lijn raakt. Dan zet ik de meter (met instelpotje) ook op 0dB. Dat is dan ook 0dB op de 50 ohm ingang van de AVO watt-meter en het klopt op de scoop (50 ohm ingang)

Fred,

wat komt er in de 0dBm stand dan wel uit de VNA?
Hang er een scoop aan en bekijk het signaal.

Kun je bijv. -20dB kiezen en klopt dan ook alles?

Let een beetje op met het gebruik van dBm en dB bij elkaar.
Een verzwakker is bijv. -10dB en een vermogen is bijv. -30dBm.

Dat zal ik morgen even opmeten als al mijn spullen weer aangesloten zijn. (ik heb alles verplaatst zodat ik meer ruimte over heb en alles logischer bij elkaar staat) De VNA met HP8601 doen het. Met zo'n originele sweepgenerator werkt ie toch nog een stuk mooier. Je kan helemaal inzoomen.In Full sweep is de generator denk ik nog niet goed afgesteld want de terugslag duurt te lang. In video en symetrisch gaat het perfect.

Volgende week naar Aalden bij Emmen voor een midweekje. Dus zaterdag wat antenne materiaal bij elkaar scharrelen en griddipper niet vergeten :-) Heb wel wat ideetjes.

Evert: ik heb je torren weer gevonden. Ze lagen achter de Nordmende.

Eindelijk een opamp waar ik iets mee kan : de KW-2 van Philbrick Researches, de verkrijgbaarheid is alleen nogal lastig.

Fred , ik hoor het nog wel volgende week .
Blij dat je de torrtjes weer hebt gevonden :) .
En nou niet vergeten mee te nemen , hè ;) .

Radioortje

Eventjes een vraagje. Ik zit op wikipedia te lezen om een audiofilter te ontwerpen. Nou zit ik hier te kijken: http://en.wikipedia.org/wiki/Sallen_Key_filter
Maar volgens mij klopt er helemaal geen klap van die formules in het voorbeeld van het low-pass-filter. Ik heb het niet echt direct nagerekend; maar met electronics workbench krijg ik alleen maar een 1Hz low pass bij R1=R2=10k; en C1=2600uF, C2=3.9uF. Terwijl het een filter zou moeten zijn met een lekkere Q volgens de formules ernaast.
Ik kon het me al bijna niet voorstellen dat het mogelijk was om echte resonanties te krijgen met een schakeling met slechts een transistor zonder spannversterking of spoel.

Op 23 april 2009 00:57:28 schreef fred101:
In 50 ohm is 0dBm 0,707Vrms, dat zou 2Vtt zijn.

0dBm is 1mW. In 50Ω komt dat overeen met 0,224Veff of 0,632Vpp.
20dB meer (of minder) komt overeen met een 10x zo hoge (of 10x zo lage) spanning.

Op 24 april 2009 23:25:52 schreef (Z)weetvoetje:
http://en.wikipedia.org/wiki/Sallen_Key_filter
Maar volgens mij klopt er helemaal geen klap van ...

Als je het met een goede opamp probeert, met weinig ingangsstroom, lijkt het toch wel te werken. De Q wordt bij mij ongeveer 12.9.
Met een emittervolger lukt het in jouw voorbeeld (2600u en 3.9u) niet, doordat de signaalstroom in de basis veel te groot wordt. Op lage frequenties is de basis(signaal)stroom bijna 20x zo groot als de stroom in C2. En ik vermoed dat de versterking ook te klein is (niet dicht genoeg bij 1x ligt).

/e: Als A precies 1 is, mag de ingangsweerstand niet onder de ongeveer 27MΩ komen voor max. 1dB afwijking in de amplitude van de resonantiepiek. En als Ri oneindig is, mag A niet onder de 0,9996 komen voor max. 1dB afwijking.
Misschien voldoe je niet aan beide eisen in de schakeling.

[Bericht gewijzigd door Frederick E. Terman op (13%)] 


-10dBm = 100uW  = 0,071V (in 50 ohm)
  0dBm = 1mW    = 0,22V
 10dBm = 10mW   = 0,71V
 20dBm = 100mW  = 2,2V
 30dBm = 1W     = 7,1V

Tja rekenen is niet mijn beste kant. Ik zat er maar 10dBm naast :-)

Ik snap hem nu. De schaal is in dB maar je kiest met de uitgangsverzwakker een bepaald vermogen. In de stand 0dB van de meter maak je het vermogen wat op de verzwakkerknop staat. Met de vernier kun je dan meer of minder maken. Dus bv 3dB meer dan -10dBm

Wel een vreemde schaalverdeling op die HP want daar op de bovenste schaal (Vrms) staat bv 0,7Vrms en dat is dan 0dB op de onderste. Die volt schaal geldt dus blijkbaar alleen in de +10dBm stand.
Moet ik het even opnieuw doen want nu heb ik 414mVtt bij 0dBm en 1,285Vtt bij +10dBm

Vandaag wat aan het stoeien met een antenne maar eigenlijk vooral met de analysers ( en TDR meter maar ik krijg ook met de tek535A niet wat de heren op het filmpje zagen)
Erg leuk alleen ben ik er nog niet helemaal uit hoe mijn hersens de analyse gegeven moeten analyseren.

Ik heb de antenne in de tuin gezet en een stuk RG213 door het raam naar buiten gegooid en zo de antenne aan de analysers gehangen.
Ze zijn het samen wel eens over de resonanties. Bij de sna zie ik alleen pieken en dalen bij de VNA kan ik ook nog redelijk de impedantie bepalen want bij 50 ohm resonant staat de meter voor fase en amplitude op nul en de trace staat dan ook op de referentie lijn van het raster (50 ohm dummy als referentie) Helaas kan ik het niet gelijk naar Ohm omzetten. Dat schijnt te kunnen want met de originele beeldbuis kun je het ook direct aflezen.

Maar de fase is in graden voor of achter lopen. Dat zie je mooi. In de 0 graden stand een fase omslag die geleidelijk gaat (ongeveer de breedte van het dal) in de 180 graden stand zie ik een kaarsrechte lijn op de plaats van resonantie. Er zit ook een frequentieteller uitgang op dus ik kan heel precies de bandbreedte enzo meten.

Alleen wat loopt er nu voor? De spanning tov de stroom of de stroom tov de spanning. Rechts is + dus dat zal wel inductief zijn en daarbij loopt de spanning voor als ik het goed begrepen heb.

Nu doe ik met de SNA natuurlijk een reflectie meting. Daar heb ik een mooie richtkoppelaar voor gemaakt. Bij de VNA moet dat ook. Die heb ik echter geen en ook geen idee hoe zo; n ding gemaakt wordt. De info over VNA's is niet zo dik gezaaid. Dus ik gebruik een gewoon T-stukje en dan zit ik direct al met een misaanpassing. Maar om te weten waar ik naar moet kijken toch maar gedaan.

Als de antenne resonant is heb ik als het goed is geen reflectie en geen fase verschuiving. Maar wat doet de amplitude dan ? De trace boven is de situatie bij een open lijn dus maximale refelectie, De trace onder is een short dus maximale reflectie. Dus precies in het midden is geen reflectie ? Op een 50 ohm dummy staat de trace net iets lager dan bij een open aansluiting dus daar gaat mijn theorie. Geen reflectie kan alleen als de fase verschuiving 0 graden is lijkt me dus wat het nog lastiger maakt.

Een MFJ is wel wat makkelijker maar als ik dit door heb is dit wel veel leuker.

Dat zijn allemaal spannende proeven Fred! Ik zie je nog wel een lezingencyclus houden als je er uit bent.

Geen reflectie heb je als de impedantie precies gelijk is aan de systeemimpedantie (vaak 50Ω ).

Als je faseresonantie hebt, dan is er geen faseverschuiving tussen spanning en stroom. De impedantie is dan zuiver ohms, maar hij hoeft nog geen 50Ω te zijn. Je kunt dus nog wel reflectie hebben.

Stel je een seriekring R L C voor, met R = 50. Dan heb je op resonantie geen reflectie.
Maar met R = 30 heb je op resonantie nog steeds 25% reflectie, ofwel, de reflectie is -6dB. Hij is daar wèl minimaal; buiten resonantie is het nog "erger" (meer dan 25%).

Behalve faseresonantie bestaat er ook amplituderesonantie: de frequentie waarbij de stroom (of de spanning) het grootst is. Hij hoeft voor bepaalde situaties of belastingen niet samen te vallen met de faseresonantie.

Om er achter te komen wàt nu "voor" en wàt "achter" is, zou ik gewoon een condensator, eventueel in serie met een weerstand, aansluiten. Daarvan weet je zeker dat de stroom moet voorlopen bij de spanning.

Maar omdat goed te meten moet ik wel een S-parameter testset of richtkopelaar ofiets dergelijks hebben want ik kan het signaal niet door de antenne heen sturen zoals bij een filter. Bij de vna stuur ik het gewoon de antenne in via de richtkoppelaar. Daar zit een derde aansluiting op en erin zit een diode detector die bij veel reflectie dus veel signaal naar de ingang geeft.

De VNA heeft echter geen detector nodig dus ik kan die detector niet gebruiken. Ik kan wel signaal die antenne in sturen maar er zal ook iets terug de VNA in moeten.

Heb je nog meer verassingen of blijft het bij fase en amplitude resonantie. Dit verklaart wel waarom ik soms een amplitude piek zag waarbij de fase toch verschoven was. Dat was dus amplitude resonantie. Wanneer wil je dat trouwens hebben (spanningsopslingering in een trafo of unun ofzo ?)

Het signaal wat terug moet komen haal je uit een directional coupler (de brug van een SWR meter is ook een directional coupler).
Als tussen de coupler en het object een kabel zit (bijna altijd) dan moet je natuurlijk die kabel meerekenen in het resultaat. Sommige analysers kunnen dat terugrekenen als je eerst de kabel "los" meet.

Amplituderesonantie is meestal wat je wilt voor maximaal signaal ergens. Heel vaak valt dat samen met faseresonantie, vooral als de Q hoog is - groter dan 6 ofzo. Vandaar dat het verschil vaak niet opvalt.