Fotos en verhalen over ontploffende X2 condensatoren

Hoeben

Golden Member

Hoi,

In verband met het behoorlijk aantal kapotte X2 (MP) condensatoren dat ik tegenkom ben ik aan het inventariseren welke merken kapot gaan en vooral waarom. Kunnen jullie helpen door als er weer eens een kapot gaat dit door te geven? Hier of per email?

Mijn doel is een docje te maken voor op internet dat aangeeft welke condensatoren veilig zijn, wat en hoe je iets kunt gebruiken. Niet gebaseerd op datasheets want die zijn allemaal perfect maar op praktijk-informatie. We hebben allemaal al wel zo'n X2 condensator kapot gehad. Waar ik zeer in geïnteresseerd ben is of het gevaar gaf: brak er brand uit, kwam er iets onder netspanning?

Indien mogelijk met beschrijving. Ik zal hier een voorbeeld geven:

Apparaat: Husqvarna naaimachine, ca 10 jaar oud
Condensator bij net-entree, merk Rifa
De machine was 1/2 jaar niet meer gebruikt. Na 2 minuten netspanning ging de condensator kapot. Hij knalde, siste en knetterde. Op de omgeving zit veel kool. Er was geen vuur te zien (na openen van het apparaat) maar de halve kamer hing vol rook. Zie verder de fotos.

Groeten,

maartenbakker

Special Member

De oudere semitransparante variant van hetzelfde type ook, die waar je zo mooi de haarscheurtjes in kunt zien. PME271 meen ik. Zoek op www.vintage-radio.net naar Rifa voor een aantal leuke topics waaronder ook informatie van iemand die componenten testte voor een fabrikant. Samengevat: Alle RIFA geïmpregneerde papiercondensatoren zijn onbetrouwbaar. Ook de Wima MP3 gaan stuk, zie op http://www.hksservices.nl/detail_t4.htm voor foto's. Ook van onbekende Zuid- en Oost- Europese fabrikanten veel MP stuk gezien.

Ik denk dat je de beschrijving korter kunt maken door alleen de zwakke MKP's en MKT's te vermelden. MP gaat altijd stuk.

Alleen MP in olie (vaak PIO genoemd) heeft mijnsinziens een gemiddelde levensduur die de 20 jaar kan overstijgen.

Echt brand heb ik nog nooit gezien, maar wel deels verkoold materiaal.

www.deficientie.nl | www.elba-elektro.nl | "The mind is a funny thing. Sometimes it needs a good whack on the side of the head to jar things loose."
Hoeben

Golden Member

Als je fotos of types hebt, heel graag.

maartenbakker

Special Member

RIFA PME271 en PME285 dus, en op de links die ik gaf is ook wel wat te vinden.

www.deficientie.nl | www.elba-elektro.nl | "The mind is a funny thing. Sometimes it needs a good whack on the side of the head to jar things loose."

Het kan ook wel eens zo uit gaan zien:

( ^ Klikbaar ^ )
En dat is wel zonde voor zo'n mooi apparaat.
MVG Gerard.;)

soms zoekt men te diep in het EENVOUDIGE.

Black & Decker boormachine met één snelheid, jaren 70 of 80: werkte een minuut, vervolgens een knal en een rookkringeltje. Zekering ging er uit. Dubbel geïsoleerd dus geen netspanning op de aanraakbare delen.

AEG SB2-serie:
http://i.ebayimg.com/00/s/NzY4WDEwMjQ=/$(KGrHqRHJBYFIW,NPlCfBSGJy0KYv!~~48_72.JPG

drievoudige condensator gaf een klein knalletje na 10 minuten netspanning. Geen netspanning op aanraakbare delen, dubbel geïsoleerd. Zekering er niet uit. Geen rook, alleen een klein elektrageurtje. Ik hoorde het plofje, maar ik dacht niet direct aan de boor. Ik merkte het pas toen ik de boor pakte en voelde dat het handvat warm was geworden. Zal later eens kijken of ik daar een foto van heb.

Edit: foto

[Bericht gewijzigd door Ledlover op 12 december 2014 23:18:31 (11%)]

De transparante Rifa uit een Philips PM3311:

http://www.uploadarchief.net/files/download/pm3310_2.jpg

http://www.uploadarchief.net/files/download/pm3311-1.jpg

[Bericht gewijzigd door Arco op 12 december 2014 19:17:27 (24%)]

Arco - "Simplicity is a prerequisite for reliability" - hard en software ontwikkeling: www.arcovox.com
RAAF12

Golden Member

Electronen microscope beelden van de afbraak in een X2 condensator:

http://www.era.co.uk/case-studies/safety_capacitor_failure_analysis/

Mooi plaatje!

Btw. veel kapotte Rifa C's gezien van voor de X2 tijd. Bijv. de Quad 33 voorversterker, de Rifa C+R combinatie over de netschakelaar die uit elkaar knalde. De Rifa is nog te koop. Kemet heeft Evox-Rifa ingelijfd.

Hewlett

Honourable Member

Rifa PME271/285 X2/Y2 serie zijn inderdaad hele beruchte rookbommen. Werkelijk niet te geloven dat die papier zooi anno 2014 nog steeds geproduceerd en ook nog verkocht wordt. Helaas waren HP en Tek nogal verzot op die meuk en je ziet ze veel in wat oudere meetapparatuur. Ik heb een tijd gehad dat ik die dingen gewoon liet zitten, waarom vervangen als het werkt was het motto. Maar toen, jaren geleden werden we midden in de nacht plots wakker omdat het rookalarm in huis afging; ja, dan wordt je leuk wakker :-( bleek er een HP RF generator rook te produceren. Werkelijk de hele toenmalige werkkamer stond vol stinkende rook. Na de kamer rookvrij gemaakt te hebben bleek na een korte inspectie een netfilter met Rifa meuk de boosdoener te zijn; de hele generator zat binnenin onder het roet, ik kon de hele machine schoon maken en ook nog het platfond opnieuw witten (ding stond boven op een meters hoge stappel). Ik heb toen alle Rifa condendators in mijn apparatuur vervangen en nog altijd vervang ik deze zooi preventief bij apparatuur welke hier voor het eerst aankomt.

Rifa rookbommen vervang ik meestal door Vishay 336,338 en 339 MKP types (ontwikkeling uit de goede oude Philips tijd) waar ik alle waardes ruim van op voorraad heb. Vanmiddag nog een oude HP 6448B 600V voeding gefixed en ook preventief de Rifa's vervangen, op de foto zijn de haarscheuren zichtbaar in de middelste 220nF X2.

http://www.uploadarchief.net/files/download/rifa%20pme271%20meuk.jpg

HamRadio PA2HK // Keep Calm and Carry On.
Tidak Ada

Golden Member

Op 12 december 2014 17:29:28 schreef GerardMonique:
Het kan ook wel eens zo uit gaan zien:
[bijlage]
[bijlage]
( ^ Klikbaar ^ )
En dat is wel zonde voor zo'n mooi apparaat.
MVG Gerard.;)

Dat was een elco... (vdHeem?).

Rommelige werkplek? In de natuur is wanorde de meest stabiele toestand; de entropie is dan maximaal. Het handhaven van "orde" kost daarom altijd energie. ----> TUBE COLLECTORS ASSOCIATION - http://www.tubecollectors.org/
Hoeben

Golden Member

Ondertussen heb ik nu ook WIMA's kapot gezien.

Allemaal alvast veel dank. En graag doorgaan met foto's en verhalen. Ik ga er een stevige klus aan hebben zie ik wel. Maar het is belangrijk.

Wel zie ik dat niemand echt brand heeft gehad, dat is alvast een pluspunt.

Schimanski

Golden Member

v.w.b. de Rifa's. Ik heb hier nog nieuw/ongebruikte 1uF/200V MP liggen. Worden die ook door veroudering al slecht net zoals b.v. de donkerbruine Wima bommetjes die, hoewel nieuw/ongebruikt, allemaal hoge lekstroom hebben.

Op 12 december 2014 21:06:30 schreef Tidak Ada:
[...] Dat was een elco... (vdHeem?).

Volgens mij eerder een muizenhol ;)

edit:
@ledlover: Bijzondere Black en Decker, met zo'n AEG label erop ;)

What, me worry? // Radiozendamateur - PA2HGJ // Stuff is the junk you keep -- Junk is the stuff you throw away // Tinkeo Ergo Sum

Schimanski, daar zullen we pas over 25 jaar achter komen... De rifa's in mijn Mission Cyrus zijn nog prima en die is al niet jong meer...
Je mag me er wat opsturen, ik wil ze wel bewaren en om de 5 jaar meggeren.

Ik heb aan mijn bovenstaande verhaal een foto van de condensator toegevoegd.

Philips heeft in sommige jaren 60 U-toestellen veiligheidscondensatoren met rode transparante krimpkous gebruikt. Die lekken, grofweg 10MΩ maar zijn niet geknald.

Hewlett

Honourable Member

Hmm, ik heb nieuwe (NOS) Rifa rookbommen gezien met haarscheuren zoals op mijn foto hierboven. Nog nooit spanning gezien en al deel kapot. Kijk maar eens goed naar die dingen, of nog beter gewoon direct in het kleine chemische afval kiepen. Soms zie je die dingen met bakken vol op radiomarkten, dan moeten we soms lachen om die dingen en wat voor rotzooi ze in de toekomst gaan brengen bij al die OMs die kennelijk van niets weten... ze gaan echt kapot en dan ook spectaculair kapot :-)

[Bericht gewijzigd door Hewlett op 13 december 2014 01:25:08 (21%)]

HamRadio PA2HK // Keep Calm and Carry On.

In Duitse toestellen zaten ze ook, o.a. Körting, Vendomatic Loewe, ITT en nog een paar die ik niet meer zo weet. Ze waren 1Uf bij 220 volt en dat was te krap, gingen bij bosjes. Later waren ze in een grijze uitvoering voor 250 volt en die bleven wel heel. Ik had een klant die toevallig recht tegenover mij in de straat woonde en deze zat naar het journaal te kijken met een reportage van een grote brand. Opeens kwam er heel veel rook uit de TV. Nooit meegemaakt dat er brand is ontstaan door deze condensator, wel met andere oorzaken.

Groetjes Hans.

Hoe het werkt is niet belangrijk, als het maar werkt!
maartenbakker

Special Member

220V was niet te krap, maar er zat verkeerd papier met verkeerd impregneermiddel en verkeerde metallisering in een verkeerde huls ;)

Je hebt het dat niet over RIFA's of WIMA's maar over ITT/SEL condensatoren lijkt me. Van die rechtopstaande driepoters vermoed ik? Ik weet dat daar wat meer dan alleen een rookwolkje mee was, dus ik ga goed uit moeten kijken als ik bepaalde toestellen uit m'n verzameling spelend maak.

www.deficientie.nl | www.elba-elektro.nl | "The mind is a funny thing. Sometimes it needs a good whack on the side of the head to jar things loose."
Hubie

Special Member

Toch vreemd,iedereen kent natuurlijk de slechte reputatie van de teerknollen in oude radio's,een bekend probleem.En de bovengenoemde Rifa condensatoren.
Wat ik nu zo vreemd vind is dat ik hier een ontvanger heb (RCA CR-88 A) die een jaar of 70 oud is en geen rotte condensatoren heeft.
Hij komt van NERA (Nederhorst den Berg)en is wss goed onderhouden,maar toch geeft dit te denken.
Maakten ze toen betere condensatoren ??

maartenbakker

Special Member

Welke merken en types zaten daarin?

Zo hadden teerknollen ook professionele tegenhangers die wat beter waren.

@hieronder: Ja en nee. Ook bij de professionele condensatoren was er het nodige verschil in kwaliteit en fabrikanten prezen gerust prullen aan als professioneel.

Bovendien waren de eerste professionele tegenhangers van teerknollen ook gewoon teerknollen, dus het is toeval dat je die niet eerder zag.

Maargoed. Die variatie in kwaliteit van NOS en zichzelf overleefd hebbende huidige productie, inventariseren is waarschijnlijk het hele punt van Hoeben.

www.deficientie.nl | www.elba-elektro.nl | "The mind is a funny thing. Sometimes it needs a good whack on the side of the head to jar things loose."
Hubie

Special Member

@maartenbakker.
Dat bedoel ik,teerknollen zie je alleen in omroepdozen.
In een RCA,RACAL,Telefunken etc.dus het profspul heb ik nog nooit een teerknol gezien.

edit\ Heb hier nog een reclamefolder van de AR-88 uit 1940 (de voorloper van de CR-88)
Vrij vertaald staat er in die folder: "Het maakt geen ruk uit wat het kost,het moet gewoon perfect zijn"
Dat zou dan inclusief condensators zijn,dus het kan wel.

RAAF12

Golden Member

Kleinschalig denken? De profs gebruikten bijv. Dubilier (GB) in de vorige eeuw als condensatoren leverancier. Net zoals de hifi merken uit het perfide Albion. Ken uw historie of zwijg |:(

Hubie

Special Member

@raaf 12: Ben je ff kwijt raaf,wat bedoel je ?

RAAF12

Golden Member

Dat kwaliteit zijn prijs heeft. Tering knollen waren el cheapo.
Zzzz by4now <G>

Op 13 december 2014 02:17:15 schreef maartenbakker:
Welke merken en types zaten daarin?

Zo hadden teerknollen ook professionele tegenhangers die wat beter waren.

Bovendien waren de eerste professionele tegenhangers van teerknollen ook gewoon teerknollen, dus het is toeval dat je die niet eerder zag.

Philips heeft een serie teerknollen die je in hun professionele spullen en meetapparatuur vindt. Die zijn te herkennen aan een rode band aan één kant. Die meten meestal >10MΩ terwijl de standaard uitvoering vaak <1MΩ meet.
Ik zou die profi types laten zitten, maar indien toegepast als koppelcondensator wel even meten want daar is lek niet te tolereren.

De teercondensatoren krijgen een pardon omdat ze al zo oud zijn. De X2 types waar we het hier over hebben, worden nog steeds toegepast...
Ik heb ze zelf ook gebruikt omdat ik 25 jaar een acceptabele levensduur vind. Vervangen is een klusje van een half uurtje.