1.5volt voor wandklok

Op 17 maart 2022 07:32:02 schreef Rollatertje:

@ GerardMonique de afbeeldingen lijken wel veel op mijn loopwerk vermoedelijk is het dus toch een quarts klok met "slepende" secondewijzer.

Rollatertje, je start een vraag met de stellige opgave dat het géén kwartsklok betreft, maar eentje met een motortje.
Nu kom je daarop terug.
Zo zet je mensen op het verkeerde been en krijg je onnuttige suggesties..
Als iemand vraagt waarom zn paard gespleten hoeven heeft, en het blijkt achteraf een varken te zijn....

Enfin, door de reacties heb ben je toch tot het inzicht gekomen dat je klokje anders werkt dan je dacht.

Wat ik al wel eens meer tegengekomen ben is dat in een bepaalde stand de wijzers haperen aan elkaar.
Het is dan mogelijk dat bij een zwakke batterij de aansturing niet meer voldoende kracht heeft om de wijzer daar overheen te duwen. Dat zou mogelijk een verklaring kunnen zijn waarom hij het met een verse batterij wel doet. Misschien dit eens nakijken. Dit zou je nog kunnen verhelpen door de wijzers voorzichtig iets te buigen.

@rollatertje; Verwacht geen kant en klare oplossing...

Tal van mensen hebben al gereageerd met veel tips, trucs en opmerkingen.
Er komen er vast nog meer bij.

Het is nu aan jou om hieruit een bruikbaar antwoord te destilleren. Zo werkt het meestal op dit forum. Een foto posten kan ook helpen om je nog beter op de goede weg te zetten. Liefst een duidelijke scherpe foto in jpg formaat.

@ Grotedikken. Ik ging er foutief vanuit dat het een motortje was omdat de klok niet tikte en niet met schokjes liep. Door de link van Gerard weet ik nu wel zeker dat dat niet zo is. Aan de wijzers heb ik ook gedacht maar die staan ruim 2mm uiteen dus het moet in het loopwerk zitten of mogelijk de as.
@ CrossFireX. Wat ik wel heb kunnen leren is beter de oorzaak aanpakken dan een oplossing zoeken. Voor amper 25 euro heb ik een heel nieuw loopwerk met wijzers. Ik ga wel de oude stukken bijhouden moest deze klok ooit een verzamel object worden.
@ Allemaal. Er zitten leuke dingen tussen de reacties. Condensater over de batterij, Dat 5V naar 1.5V schema die dingen neem ik mee, nooit te oud om te leren dus. Bedankt allen.

Een condensatortje over de batterij zou id kunnen helpen als in een bepaalde stand extra kracht nodig is door vervuiling of sleet als de batterij wat op zn einde raakt. Mogelijk zit er zelfs origineel zo'n condensatortje in die met de jaren opgedroogd is.
Elco's bij zo'n lage spanning zijn erg compact en kosten geen drol..
Maar besef dat dit symptoombestrijding is bij mechanische sleet, niet herstellend.

Zeker nylon tandwieltjes hebben niet het eeuwig leven en als sleet de oorzaak is,zul je niet veel kunnen doen behalve het hele loopwerk vervangen, als de wijzers passen op het nieuwe klokwerk natuurlijk.
Verhard vet vervangen en smeren lijkt makkelijker dan het is.
Als allerlaatste zou ik eens zuinig spuiten met WD40 of silicone olie en afdeppen met een wattenstaafje..maar dat hangt af als het kastje open kan. Iets wat gesloten is blind volspuiten geeft meestal meer ellende.

Brrr,

Kleverige vloeistoffen rondspuiten in een teer klein loopwerkje...

Eerst reinigen met IPA en dan WD40 in een wegwerp injectiespuit doen en alleen spaarzaam aanbrengen waar het echt nodig is...
(punt van een naald kan ook)

Siliconen olie kan ook, maar dan wel met heel lage viscositeit. (meeste siliconenoliën hebben een veel te hoge viscositeit)

[Bericht gewijzigd door Arco op vrijdag 18 maart 2022 14:30:01 (21%)]

Op 17 maart 2022 14:13:35 schreef grotedikken:
[...]Rollatertje, je start een vraag met de stellige opgave dat het géén kwartsklok betreft, maar eentje met een motortje.

Een kwarts uurwerk (ofwel, eentje met een kristal als tijdbasis) heeft een motortje.
En er staat nergens dat die 1 puls per seconde moeten krijgen.
Dat krijgen ze bij die "slepende" uurwerken ook niet. Dat zijn bijna dezelfde motortjes (wat constructie betreft) die op een hogere frequentie worden aangestuurd.
Slepend is eigenlijk een verkeerde naam.

Sterker nog, de eerste quarts uurwerken gebruikten een motor op een hoge frequentie, simpelweg om de (discrete transistor) deeltrein zo kort mogelijk te houden.

WD40 heeft helemaal niets te zoeken in een uurwerk!
Als je het eea wilt slopen is dat een prima oplossing.

Voor smeren van oude asjes (ook bijv. potmeters) is WD40 prima, hoor.
Wel zuinig(!) aanbrengen. Voordeel is dat het vuiloplossend is, een goed doordringend vermogen heeft, en een smerend laagje achterlaat.

Het is geen smeermiddel, in tegendeel, het is een oplosmiddel.
En als bonus verdampt het ook nog eens gedeeltelijk, en laat daarbij een kleverige laag achter.

Misschien leuk voor een potmeter, maar zeker niet voor een uurwerk.

oude uurwerken deden een tik per seconde. Het was een soort stappenmotor die steeds "fullstep" een stapje verder werd getrokken.

Als je er over nadenkt blijkt dat alle energie die de batterij levert om de secondenwijzer te accellereren aan het eind van de tik volledig in warmte wordt omgezet. Door een ander type motor te nemen en minder aggressief te accellereren en decelereren kan je energie en dus batterij sparen. Vandaar dat sinds enkele jaren dit dan ook gedaan wordt.

Mocht je NU een ander loopwerkje willen hebben, dan heb ik er een paar liggen en als het goed is weet ik ook nog waar.... (aan jou om "slow boat from china" de mijne dan te vervangen.) Maar antwerpen is hier niet om de hoek.

Op 18 maart 2022 14:28:58 schreef Sine:
Slepend is eigenlijk een verkeerde naam.

Ik ga ervan uit dat dit gewoon een verkeerde vertaling is van 'sweep'.
Sweep (4): zwaai, slag, draai, bocht¹

De beweging die de wijzers maken is 'sweep'. Die kan 'discrete' (in stapjes) zijn, of 'continuous'. Vandaar de 'continuous sweep' uurwerken.
Ook secondenstappende uurwerken maken dus een sweep, alleen geen continuous.

-
'So, to the first hand, indicating the hours, another hand was added that divided the hours into minutes. From then on, practically all clocks had two hands.
Another century or so later, the minutes were subdivided again, and now many clocks got three hands. The new addition was called the second hand.'

--
¹bijv. Kepplers tweede wet: A line that connects a planet to the sun sweeps out equal areas in equal times.

Mooie uitleg, FET maar ik denk dat het op zich wel klopt dat men in het Engels van sweep spreekt.
Maar men bedoelt hier toch echt slepen.
Een slepende secondenwijzer heeft wel degelijk een sleepmechanisme .
Hij draait netjes rond en blijft op 12u even geblokkeerd staan waarbij de sleepkoppeling werkt. Bij de volgende minuutpuls wordt de blokkage opgeheven en gaat hij terug door.Kwestie van synchroniseren van de secondenwijzer die in tegenstelling tot de andere wijzers niet met de vaste overbrenging van tandwielen gebeurt.

@Sine, in een batterijgevoede kwartsklok zit géén motor zoals we die kennen uit een netgevoede klok met synchroonmotortje. Dat zou teveel energie vragen.
Uiteraard moet er ergens iets inzitten dat de elektrische puls omzet in een mechanische beweging. Met veel verbeelding zou je dat idd taalkundig een motor kunnen noemen.Maar iets dat continue draait heb ik nog niet gezien

En als ik zei om als allerlaatste(net voordat je het opgeeft) eens probeert met zuinig spuiten is er weinig aan verloren.
Zo'n klokje is niet zo fragiel als een polsuurwerk en wie weet lost hier en daar wat verhard vet op tussen de tandwielen.

Ik weet ook wel, dat een uurwerkmaker een horloge demonteert, in een IPA badje stopt van de ultrasoonreiniger en nadien heel zorgvuldig de smeerpunten terug inoliet.
Maar dat is een procedé wat arbeidsintensief is en dus enkel bij dure en waardevolle klokjes gedaan wordt en niet geschikt is voor een doorsnee DHZelver. Zonder dat reinigingsapparaat zal een IPA bad alleen misschien onvoldoende zijn.
Bovendien gaat het dan over metalen loopwerkjes.

Een huis-tuin en keuken klokje heeft plastiek wieltjes.

Er zijn aanwijzingen dat IPA de sterkte van kunststof blijvend aantast door het oppervlakte iets te verweken. Voor een tandwielmechanisme betekent dit mogelijk nog snellere slijtage.

Als de TS nu heel erg handig is en veel geduld heeft , kan hij dit altijd proberen maar zo'n jobke is niet voor iedereen weggelegd.

Voor dergelijke klokjes zijn ook complete nieuwe binnenwerkjes verkrijgbaar, maar het is even opletten met de maten.
Gatdiameter, lengte van de as die door het gat steekt, bevestiging van de wijzers.. maar dit valt buiten het kader van CO.

Op 19 maart 2022 10:59:57 schreef grotedikken:
Hij draait netjes rond en blijft op 12u even geblokkeerd staan waarbij de sleepkoppeling werkt. Bij de volgende minuutpuls wordt de blokkage opgeheven en gaat hij terug door.

Zoals de stationsklokken deden..
Ah, maar dan gaat het gewoon om twee verschillende dingen dus. Al levert zo'n sleepmechnisme als je beschrijft, door zijn werking wel een continuous sweep op.

Een stationsklok is daar een goed voorbeeld van. Een sleper/sweeper draait in tegenstelling tot een tikker niet op de scondenpuls, maar wordt op de minutenpuls gesynct. Mogelijk zijn er ook nog andere principes gebruikt.

Er zijn net als bij de natuurlijke evolutie zoveel zaken en variaties bedacht en gebruikt en weer verlaten dat het gissen is hoe het klokje van de TS precies werkt, veel details hebben we niet gekregen.
Ik zal proberen te zien of mijn wandklokken even inhouden op de vertikale stand (12h)

Edit: ik heb in de keuken zo'n 30cm diameter ronde verchroomde hangen die lijkt op een oude stationsklok of die je vroeger zag in kantoren.
Op het mechanisme staat gedrukt quartz. Toch is het een tikker, geen sweeper. Dus dat lijkt geen criterium te zijn voor al of niet kwarts.

Telenorma is daar een hele oude en bekende leverancier van...

Maar dat waren als ik het goed voorheb geen vrijlopende klokken, maar die werden van een centrale moederklok gesynct??

Klopt...

NS stationsklokken hingen aan DCF77,althans 15 jaar geleden en misschien nog wel.In de centrale verdeler van grote stations zat er een 19 inch kast van Patek-Philippe in het rack die een huurlijn verbinding had naar NS Utrecht waar de boel aangestuurd werd.

Edit\Krijg nou tiete,dit is em...

https://www.worthpoint.com/worthopedia/patek-philippe-railway-clock-75…

Leuk om te zien en te lezen dat het jullie aan het hart gaat.
Mijn klok lijkt sterk op die stationsklok. Mijn grootoom, onderhoud elektricien in een ziekenhuis kent die klokken ook nog ondanks zen 83 jaar.
Die werden centraal aangestuurd en hadden zelfs een 4de wijzer. Die wijzer gebruikte men om boodschappen door te geven.
wijzer op 12 = geen actie
Wijzer op 4 = (Vb.) Dokter Jansens naar receptie.
Wijzer op 6 = (Vb.) Dokter Peeters naar receptie.
Enz. enz.
Gezien die klokken door heel het ziekenhuis hingen was dit dus een beetje de voorloper van de pieper of bieper.
Volgens die zelfde oudoom is mijn klok vermoedelijk ooit ook zoiets geweest en dus op netstroom. Later zou dan door iemand dat loopwerk vervangen zijn door een loopwerk op AA batterij. Mogelijk zijn de wijzers te zwaar voor dat loopwerk.

Over WD40. Ik heb vroeger het diafragma van een oud fototoestel met balg dat vastzat eens behandeld met wd40 Regelrechte ramp dus. Uiteindelijk terug proper en los gekregen met Isopropanol.

Op 19 maart 2022 10:59:57 schreef grotedikken:
Mooie uitleg, FET maar ik denk dat het op zich wel klopt dat men in het Engels van sweep spreekt.

Maar men bedoelt hier toch echt slepen.
Een slepende secondenwijzer heeft wel degelijk een sleepmechanisme .
Hij draait netjes rond en blijft op 12u even geblokkeerd staan waarbij de sleepkoppeling werkt.

Stationsklokken inderdaad, maar deze dingen zijn batterijgevoed dus dat is hier niet aan de orde.

En die sweep uurwerken gebruiken letterlijk een synchroonmotor op 64Hz

https://sound-au.com/clocks/motors.html

@Sine, in een batterijgevoede kwartsklok zit géén motor zoals we die kennen uit een netgevoede klok met synchroonmotortje. Dat zou teveel energie vragen.
Uiteraard moet er ergens iets inzitten dat de elektrische puls omzet in een mechanische beweging. Met veel verbeelding zou je dat idd taalkundig een motor kunnen noemen.Maar iets dat continue draait heb ik nog niet gezien

In de "normale" klokken zit een Lavet stappenmotor.

_{^{Goh ... alweer een motor.}}

Sine, bedankt voor het geduld en de moeite om me op betere gedachten te brengen.
Een heel interessant artikeltje.

Bij een batterijgevoed wandklokje dacht ik meteen aan een Lavetmotortje, zonder de naam meteen te kunnen herinneren.
Dus toch een aandrijving die met pulsjes en in stapjes gestuurd wordt .

Een continue draaiend motortje leek me moeilijk te geloven gezien de kleine batterij van het AA formaat. Destijds goed voor 1Ah.
Dat betekent als de batterij een jaar meegaat een continue verbruik van maximaal 0.1mA of 150µW.
Om daarmee iets continue draaiende te houden dat bovendien nog belast is met een loopwerk dat heel wat groter is dan bij een polsuurwerk leek me niet haalbaar.

Blijkbaar bestaan ze toch met synchroonmotortje. Maar het is me nog niet duidelijk of die ook op een AA cel werken. Ik heb al oudere klokjes gezien met zo'n dikke monocel er in en ook netgevoede.

Tja, dat is oud worden, Men ziet nog duidelijk de klokken hangen, maar de klepels raken steeds meer zoek. Misschien moet ik terug wat actiever worden.

Het mechanisch te leveren vermogen blijft precies hetzelfde.

Zoals iemand hierboven al eens opmerkte is een vloeiende beweging waarschijnlijk zelfs zuiniger dan de 1Hz tikken waarbij de secondewijzer steeds weer opnieuw moet accelereren.

Die klokken doen het inderdaad jaren op een AA-tje, hoe de golfvorm naar het motortje er uit ziet is nog wel interessant. Ik heb hier helaas niet zo'n ding om er eens aan te kunnen meten.

Die eerste kwarts klokken gebruikten een aantal D-cellen, er stond een printje in de bodem met daarop haaks een aantal printjes geprikt met transistor deeltrappen in. Ik kan er op het internet helaas niets van vinden.
In de laatste 60 jaar is er wel het een en ander geoptimaliseerd.

[Bericht gewijzigd door Sine op maandag 21 maart 2022 14:14:58 (26%)]

Op 21 maart 2022 14:11:49 schreef Sine:
Zoals iemand hierboven al eens opmerkte is een vloeiende beweging waarschijnlijk zelfs zuiniger dan de 1Hz tikken waarbij de secondewijzer steeds weer opnieuw moet accelereren.

Dat was ik.

Die klokken doen het inderdaad jaren op een AA-tje, hoe de golfvorm naar het motortje er uit ziet is nog wel interessant. Ik heb hier helaas niet zo'n ding om er eens aan te kunnen meten.

Als je belooft de bevindingen te delen, en tijd hebt om er aan te meten kan ik wat doen aan het "heb ik hier helaas niet..." stukje... (om niet zelf te hoeven meten heb ik de kosten van postzegel en aanschaf van het ding over. )

Op 21 maart 2022 16:33:42 schreef rew:
[...]Dat was ik.

En ik...   https://www.circuitsonline.net/forum/view/message/2338400#2338400

Op 21 maart 2022 16:33:42 schreef rew:
[...]Dat was ik.
[...]Als je belooft de bevindingen te delen, en tijd hebt om er aan te meten kan ik wat doen aan het "heb ik hier helaas niet..." stukje... (om niet zelf te hoeven meten heb ik de kosten van postzegel en aanschaf van het ding over. )

Haha, in die richting dacht ik ook ... er is er "ter leering ende vermaeck" eentje onderweg van de Chinees

Maar bedankt voor het aanbod

Op 16 maart 2022 14:59:42 schreef Arco:
Er zijn zelfs uurwerkjes geweest die gewoon met een veer werkten, en de motor periodiek de veer opwond...

Ik heb dit klokje.
Volgens mij drijft een veer de klok aan.
Terwijl de veer ontspant zakt een contactpunt omlaag en onder komt die op een ander contactpunt en dan wordt met een klak de veer elektromagnetisch herspannen.
Dat gebeurt iedere anderhalve minuut ongeveer.

[Bericht gewijzigd door NordRack2 op dinsdag 22 maart 2022 02:16:51 (24%)]