Ik vroeg me af of het als indicatie mogelijk is om de aarde in de meterkast te testen of er wat (ernstig)mis is.

Ik dacht dan aan het tussen een fase en de aarde aansluiten van een grote verbruiker.
Mijn hoofdzekering is 35A dus dat zou dan maximaal ≈8kW mogen zijn.

Meet de "onbelaste" netspanning tov de nul. U1
Meet de belaste (met 8kW) spanning tov de nul. U2
Meet de belaste fase spanning tov de aard-aansluiting. U3
(uiteraard voor de aanwezige ALS aansluiten)

Trek die twee van elkaar af, dan weet je wat er "verloren" gaat over de AARDWEERSTAND.

U1 - U2 = spanningsval in de FASE en NUL draad.

U2 - U3 = de spanning over de "aardweerstand" bij die belasting.

Theoretisch voorbeeld:
U1 = 238v
U2 = 230v
U3 = 219v
Dan is de aardweerstand: 230-219 = 11v resulteert 11v/35a = 0,31Ω

Slecht plan of.......

PS.
Stel dat er een slechte aarde is en de 219v maar 155 volt is dan til je de aarde op naar een niveau van 75v, dus kort meten in een leeg huis. :+

Volgens mij werd deze meting (rechtstreeks met 230V) vroeger vaak gedaan. Ook gewoon zonder 8kW belasting. Heb het enige tijd geleden ook overwogen om zo m'n aardverspreidingsweerstand te meten, bij gebrek aan een geschikt meetapparaat. Volgens mij werkten de eerste aardspriedingsweerstandsmeters ook gewoon zo:

Daarna had ik besloten om zelf een simpele tester te bouwen, met een 24V-trafo en twee DMM's, volgens dit principe:

(Uiteindelijk heb ik het geluk gehad een installatietester te kunnen overnemen, om het op de moderne en veiligste manier te kunnen testen.)

Op donderdag 30 juli 2026 13:27:00 schreef vergeten:
Ik vroeg me af of het als indicatie mogelijk is om de aarde in de meterkast te testen of er wat (ernstig)mis is.

Ik dacht dan aan het tussen een fase en de aarde aansluiten van een grote verbruiker.
Mijn hoofdzekering is 35A dus dat zou dan maximaal ≈8kW mogen zijn.

(...)

Dan moet je toch eerst vaststellen dat je een echte TT aarding hebt. Dus even in de huisaansluitkast en de verdeelkast loeren hoe het daar zit.

Edit:

dus kort meten in een leeg huis.

Geef de kinderen maar ook de buren een bioscoopkaartje...

Maar OK, als je de draad naar de aardelectrode losneemt, maakt het niet uit hoe het verderop zit.

Misschien kan iemand anders met meer ervaring het met meer autoriteit zeggen, maar een aardspreidingsweerstand van 0.31 ohm in uw voorbeeld lijkt mij trouwens wel zéér laag. Heb hem hier vorig jaar gemeten en kwam toen op 31 ohm uit, als ik me goed herinner (zandgrond, Brabant op de grens met Zeeland en BE, 17m boven NAP). Een week geleden nog eens gemeten (aardimpedantietest via een WCD, dit keer dus niet met de aardpennen gemeten) en toen kwam ik ook weer rond dezelfde waarde uit, 32 ohm.)

Als ik hier een fase rechtstreeks met de aarde verbind kan er dus niet meer dan 230/32 = 7.2A lopen (wat de installatietester ook netjes liet zien: PFC=7A (Prospective Fault Current).

Vraag is dus ook of de aardspreidingsweerstand van 0.31 ohm ook geloofwaardig is voor uw situatie (locatie, soort aardpen). Het is in elk geval 100x minder dan wat ik hier meet....

Het plan is slecht en kan zelfs levensgevaarlijk zijn.
Heb je een idee hoeveel deze zou moeten zijn?
Heb je een TT stelsel of een TN, al dan niet met een extra hulpaarde voorgeschreven door je netbeheerder?
Heb je een veiligheidsaarding of een hulpaarding?

kan zelfs levensgevaarlijk zijn.

Inderdaad, Toeternietoe. Die conclusie had ik destijds ook al getrokken.

Het enige wat er nodig is om het op een veel veiligere manier te doen is een 24V trafo en twee multimeters: ééntje om de stroom te meten, de andere om de spanning te metern.

Ook van mij een +1

Meten met een aardspreidingsmeter, of een installatietester op een wcd.
Dat is veel veiliger.
Stel dat de aarde inderdaad rot is en de buren er ook aan gekoppeld zijn.
Dan zet jij er een levensgevaarlijke spanning op...
Niet doen.
Iemand vragen het te meten , of een tester lenen / huren.
Dan kan je meteen alle wcd's in huis controleren.

een aardweerstand van 0,31 ohm is zeer ongeloofwaardig. je hebt daar een flinke aardpen voor nodig. een 12 in dozijn huisaarding gaat dat niet halen. voor flatgebouwen heb je 2x 30 meter diep vaak, dan kom je aan zo'n waarden.

haal de klem van de water en gasleidingen maar eens los en meet de aardpin los van het huis, dan zie je al een flink verschil. waar je vlot 4 ohm meet met alles nog aan de aardpin, is dat zonder waterleidingen en betonijzer vlot 30 ohm. zelfs met een goede aarde zakt de netspanning zo naar 120V met een last van 2000W. zeker in een droge periode als nu.

heb een tijdje terug nog een aarde geslagen, 6 meter pin. die kwam op 20ohm. de oude aarde via de waterleiding van kwam op 8 ohm. dat was dan wel in een droge periode. was wel een gedoe, de pin in de meterput bij de voordeur, slaan staand op een trapje langs de dakgoot en dan hopen dat er geen fietsers aan de pin hingen ineens. dat was krap en druk. 20 ohm was goed, immers zat alles achter 30mA aardlek, dan is het 166 ohm max. ofwel een hulpaarde. een veiligheidsaarde van max 1,5 ohm is wat anders. bij distributie voedingen wel nodig zonder aardlek..

Op de zeeklei hier ging een buis van 4m met een aangesloten waterslang in 5 min. de grond in. No big deal. Werd de week daarop goedgekeurd. Dat werd destijds verplicht omdat de metalen waterleidingbuizen door plastic werd vervangen. Er bleek al een aardelectrode bij de keuken in de achtertuin te zitten. Mja 2 aardes, ook goed.

Zo'n test zou je kunnen doen .... maar zeker niet met 8kW

Je aardweerstand kan / mag 166ohm zijn. Dan zit je met 8kW niet zo gunstig zeg maar.

De test volgens het schema dat nonius laat zien in zijn bericht van 13:32 heb ik ook wel eens uitgevoerd.
Als voedingsbron een beltrafo gebruikt, dat was het enige wat ik toen voorhanden had.
De afstanden van de meetpennen in dat schema zijn met percentages aangegeven. Zo precies hoeft het niet, de middelste ongeveer op de helft is goed. Belangrijk is dat de afstanden niet te klein zijn. Tussen P1 en P3 toch minstens 10 meter aanhouden.
Ik kwam toen overigens op een weerstand van ongeveer 1 ohm.

Ik heb de tester er hier ook even op gezet net.
Het is een flat van 50 meter hoog met de aarding op het fundament / palen.

Op donderdag 30 juli 2026 22:36:22 schreef revado:
Ik heb de tester er hier ook even op gezet net.
Het is een flat van 50 meter hoog met de aarding op het fundament / palen.

[bijlage]

en ook weer via gas en waterleidingen geaard. als het gebouw oud is dan heb je zomaar kans dat de aarding ook niet meer als dat is. een 16 verdiepingen hoog, bliksem beveiliging miss ook nog. maar die hoort altijd apart geslagen te zijn.

En met deze droogte zit de electrode wellicht niet meer in het grondwater, dat is eigenlijk de mooiste omgeving voor een aardelectrode, lekker natte voeten hebben. https://waterberichtgeving.rws.nl/owb/droogtemonitor/grondwaterbodemvo…

Op donderdag 30 juli 2026 20:07:35 schreef nonius:
Een week geleden nog eens gemeten (aardimpedantietest via een WCD, dit keer dus niet met de aardpennen gemeten) en toen kwam ik ook weer rond dezelfde waarde uit, 32 ohm.)

Als ik hier een fase rechtstreeks met de aarde verbind kan er dus niet meer dan 230/32 = 7.2A lopen (wat de installatietester ook netjes liet zien: PFC=7A (Prospective Fault Current).

Vraag is dus ook of de aardspreidingsweerstand van 0.31 ohm ook geloofwaardig is voor uw situatie (locatie, soort aardpen). Het is in elk geval 100x minder dan wat ik hier meet....

ter info:
Uw eigen spreidingsweerstand zal in de praktijk lager zijn dan de gemeten waarde. Dergelijke toestellen meten namelijk de aardingsweerstand van uw installatie en die van de netbeheerder in serie, aangevuld met enkele overgangsweerstanden. Die overgangsweerstanden zijn afhankelijk van de meetomstandigheden, zoals de kwaliteit van de contacten en de toestand van bijvoorbeeld het stopcontact of de zekering waar je meet.

Kortom: is de gemeten waarde al laag, dan mag u ervan uitgaan dat de spreidingsweerstand van uw eigen aardelektrode zeker in orde is. Maar je mag er niet van uitgaan dat dit je spreidingsweerstand is.

Op donderdag 30 juli 2026 20:12:27 schreef Toeternietoe:
Het plan is slecht en kan zelfs levensgevaarlijk zijn.

Het risico is mij bekend.

Heb je een idee hoeveel deze zou moeten zijn?

Nee maar ik las ergens maximaal 166Ω.   Waar komt die waarde vandaan?

Heb je een TT stelsel of een TN, al dan niet met een extra hulpaarde voorgeschreven door je netbeheerder?

Volgens mij een TT net zoals de afbeelding.    Hoe stel je dat met zekerheid vast?

Heb je een veiligheidsaarding of een hulpaarding?

Ik denk veiligheidsaarde.

Het betreft een hoekwoning (bouwjaar 1974) met de meterkast binnen tegen de buitenzijmuur. (daar dus geen buren)
In de meterkast komt er een 8mm dikke stalen draad (niet verroest) uit het beton.
Welke middels een aardklem via een vertinde blanke 4mm2 draad verbonden is met de aardrail in de groepenkast.
Als ik de spanning meet tussen de NUL en die AARDELEKTRODE, meet ik ±0,8 volt, welke een beetje varieert.

als de aarde hard aan de nul ligt in de hoofdkast is het een TN stelsel. een aarde die laag meet tov de nul kan via de aarde toch laag meten. maar niet vrijwel 0 ohm. die moet dan via de grond naar het trafohuisje. meestal hebben woningen een TT stelsel. 8mm staaldraad zal wel niet, dat is doorgaans een blanke 16mm2 aarde vanaf de aardpin. daar hoort een aardrailtje tussen waar water en gasleiding weer op vereffend worden na de meter.

met een installatie onder spanning kun je de aarde niet meten, de meter ziet door de stroom ( netfilters ed ) door de aarde altijd een lekspanning en de ohmse meting klopt dan niet.

Op donderdag 30 juli 2026 22:36:22 schreef revado:
Ik heb de tester er hier ook even op gezet net.
Het is een flat van 50 meter hoog met de aarding op het fundament / palen.

[bijlage]

Zo meet je niet de aarding.
Je meet de impedantie van een fase via je aarding en weer terug.
Je weet nu wel dat je aarding beter is dan 0,5 ohm.

Op vrijdag 31 juli 2026 13:32:31 schreef vergeten:
[...]Het risico is mij bekend.
[...] Nee maar ik las ergens maximaal 166Ω.   Waar komt die waarde vandaan?
[...]Volgens mij een TT net zoals de afbeelding.    Hoe stel je dat met zekerheid vast?
[bijlage]

[...]Ik denk veiligheidsaarde.

Het betreft een hoekwoning (bouwjaar 1974) met de meterkast binnen tegen de buitenzijmuur. (daar dus geen buren)
In de meterkast komt er een 8mm dikke stalen draad (niet verroest) uit het beton.
Welke middels een aardklem via een vertinde blanke 4mm2 draad verbonden is met de aardrail in de groepenkast.
Als ik de spanning meet tussen de NUL en die AARDELEKTRODE, meet ik ±0,8 volt, welke een beetje varieert.

Dan vermoed ik dat je een TT stelsel hebt, en zien de leeftijd denk ik dat je een veiligheidsaarding hebt.
Is het een woonhuis met max 16A zekeringen op de eindgroepen dan zou de aarding max 1,5 Ohm mogen zijn.

Ik ben niet bij de installatie geweest. Voor een juiste conclusie zou ik meer moeten zien/weten. Dus geen enkele garantie!

NU zou je kunnen meten zoals hierboven al aangegeven is. Voor een betrouwbare meting moet je een stroom van minimaal ongeveer 0,5 Ampere hebben. Een trafo van 3 Volt is dan al genoeg. Heb je een 24V trafo dan kun je een weerstand in serie zetten om de stromen wat te beperken. 47 Ohm zou heel mooi zijn, komt niet zo precies. Wel met AC = wisselstroom meten! 2 hulpelektroden op minimaal een meter op 20 van elkaar en van de te meten electrode.

De TS vraagt waar die waarde van 166 ohm vandaan komt.
Daar is nog geen antwoord op gegeven. Ik weet t ook niet.

Op vrijdag 31 juli 2026 14:53:56 schreef Toeternietoe:
[...]

Dan vermoed ik dat je een TT stelsel hebt, en zien de leeftijd denk ik dat je een veiligheidsaarding hebt.
Is het een woonhuis met max 16A zekeringen op de eindgroepen dan zou de aarding max 1,5 Ohm mogen zijn.

De groepenkast is als volgt:
Een 1 fase groepenkast, (smelt)hoofdzekering netbeheerder is 35 A
Een 40A hoofdschakelaar, daarachter 2x (30mA) ALS, per ALS 3 stuks 16A groepen. (6 totaal)
Plus nog een ALS (30mA) automaat gevoed vanaf de hoofdschakelaar, oa voor de schuur met 2 zonnepanelen.

Ik ben niet bij de installatie geweest. Voor een juiste conclusie zou ik meer moeten zien/weten.

Wat heb je eventueel nog meer aan info nodig?

Op vrijdag 31 juli 2026 15:32:08 schreef mvdk:
De TS vraagt waar die waarde van 166 ohm vandaan komt.
Daar is nog geen antwoord op gegeven. Ik weet t ook niet.

Dat staat ergens in de NEN1010

Max Ra (Aardverspreidingsweerstand)= 25 / In
In is de waarde van de zekering van de griep met de hoogste zekeringwaarde.
BIj 16 Ampere dus 1,56 Ohm
Heb je alle groepen beveiligd met aardlekschakelaars dan wordt de In de waarde van de verschilstroom van de desbetreffende aardlekschakelaar. Voor 25 ( de max aanraakspanning) mag je dan 50 Volt nemen. DIt omdat een aardlekschakelaar veel sneller afschakelt dan een zekering.
Bij een aardlek van 0,3 A zou Ra max 50 / 0,3 = 166 Ohm mogen zijn
Bij een aardlek van 0,03 (meest toegepast in woonhuizen) 50 / 0,03 = 1666 Ohm, maar omdat zon hige weerstand niet erg betrouwbaar is (makkelijk kan variaren) is in NL via de NEN1010 bepaald dat deze niet hoger mag zijn dan 166 Ohm.

Noot, algemeen verhaal, uitzonderingen zijn mogelijk.
De genoemde 25 Volt was vroeger zo bij gebruik van zekeringen, bij gebruik van automaten is deze waarde iets anders en afhankelijk van de karakteristiek van de automaten.

Op vrijdag 31 juli 2026 15:42:42 schreef vergeten:
[...] De groepenkast is als volgt:

[...] Wat heb je eventueel nog meer aan info nodig?

TT of TN, ik weet het niet, vermoed het.
Ik kan geen bindende uitspraken doen zonder de installatie gezien te hebben.

Op vrijdag 31 juli 2026 15:32:08 schreef mvdk:
De TS vraagt waar die waarde van 166 ohm vandaan komt.
Daar is nog geen antwoord op gegeven. Ik weet t ook niet.

Was dat verhaal niet dat er bij een 300mA aardlek een maximale spanning van 50 volt kan ontstaan voor de aardlek tript? en dus binnen de veilige spanning blijft?
Die 166 ohm is toen als maximaal vastgelegd, ook bij 30mA aardleks.

Edit: Toet was mij al voor.

Off-topic beginnersvraag:

Waarom zit de aarding voor flatgebouwen zo diep (30m)? Ik zou denken dat een standaard aardpen zoals voor woningen ook geschikt is? Waarom moet de aardspreidingsweerstand voor flatgebouwen zoveel lager zijn dan voor een gewone woning?