rew
four NANDS do make a NOR . Kijk ook eens in onze shop: http://www.bitwizard.nl/shop/
De zwarte prut op je punt is verkoolde flux. Afvegen aan een sponsje kan helpen. Ik prefereer tegenwoordig zo'n koperkrullen ding.
De koperkrullen werken eigenlijk te goed: je moet niet je bout na het schoonmaken onvertind een tijdje aan laten staan terwijl je de volgende verbinding gaat prepareren. (laat staan klaar zijn en vergeten hem uit te zetten).
[Bericht gewijzigd door rew op (37%)]
fatbeard
Honourable Member
Een goed begin is geen excuus voor half werk; goed gereedschap trouwens ook niet. Niets is ooit onmogelijk voor hen die het niet hoeven te doen.
Die soldeerpunt is alleen vuil maar niet aangevreten en hoeft dus niet direct vervangen te worden.
Met een groffe RVS pannenspons is dat te verbeteren, zonodig afwisselend met een natte doek/spons: die afkoeling door het water veroorzaakt een kleine thermische schok, waardoor de vervuiling sneller loslaat. Gedemineraliseerd water is het beste, dat laat geen kalk achter.
Ik haal de punt voor elke las eerst kort over een natte spons en dan over de groffe metaalspons om alle eventueel nog aanwezige tin en oxiden van de punt te halen, na het solderen ook zodat de punt schoon weggezet wordt. Dat laatste is belangrijker dan je denkt...
Sommige oudere tinsoorten hebben een overdaad aan flux wat zelfs bij lagere temperaturen tot bruine resten leidt, dat is de kleur van de flux.
Soldeert wel makkelijk maar achteraf schoonmaken is wel aan de orde: die fluxresten zijn hygrosopisch en kunnen over langere tijd de verbindingen aanvreten.
Turbokeu
Golden Member
I love watching conspiracy theorists use the airtight logic of the argument from incredulity: "Well I don't understand how it works so it can't be real!!!"
Ik had het niet beter weten te formuleren...
+1
Marlon
Golden Member
Op zaterdag 8 augustus 2026 16:18:49 schreef rew:
De zwarte prut op je punt is verkoolde flux. Afvegen aan een sponsje kan helpen. Ik prefereer tegenwoordig zo'n koperkrullen ding.De koperkrullen werken eigenlijk te goed: je moet niet je bout na het schoonmaken onvertind een tijdje aan laten staan terwijl je de volgende verbinding gaat prepareren. (laat staan klaar zijn en vergeten hem uit te zetten).
Ik gebruik altijd zo'n koperkrullen ding, maar ik denk dat het tijd wordt om die eens te vervangen (er zitten al klonters tin in vast).
Tussen het solderen in maak ik de bout af en toe even proper en vertin ik opnieuw, ook als ik klaar ben doe ik dat.
Sponsjes gebruik ik nooit, maar dat ga ik nu zeker wel proberen.
Op zaterdag 8 augustus 2026 16:19:31 schreef fatbeard:
Die soldeerpunt is alleen vuil maar niet aangevreten en hoeft dus niet direct vervangen te worden.Met een groffe RVS pannenspons is dat te verbeteren, zonodig afwisselend met een natte doek/spons: die afkoeling door het water veroorzaakt een kleine thermische schok, waardoor de vervuiling sneller loslaat. Gedemineraliseerd water is het beste, dat laat geen kalk achter.
Ga ik zeker proberen - als ik al een natte spons gebruikte (vroeger), dan gebruikte ik gewoon kraanwater. Nooit bij de kalk stilgestaan.
Op zaterdag 8 augustus 2026 16:19:31 schreef fatbeard:
Sommige oudere tinsoorten hebben een overdaad aan flux wat zelfs bij lagere temperaturen tot bruine resten leidt, dat is de kleur van de flux.
Soldeert wel makkelijk maar achteraf schoonmaken is wel aan de orde: die fluxresten zijn hygrosopisch en kunnen over langere tijd de verbindingen aanvreten.
Na het solderen maak ik de prints eigenlijk ook nooit proper - dit is dan ook de reden dat men vaak zegt de print altijd te moeten reinigen na het solderen neem ik aan?
Bedankt voor de tips!
Marlon
nonius
set SCE to AUX.
Punt ziet er inderdaad behoorlijk vertind uit. Wel wat resten verbrande flux, maar dat is zo verwijderd.
Ik maak de punt altijd even schoon tussen duim en wijsvinger voordat ik de eigenlijke soldeerverbinding maak. Dat werkt het makkelijkst en het snelste voor mij, maar nu ik lees wat ik zojuist schreef is dat misschien toch geen goed advies om aan anderen te geven 
Heb hier ook een oud droog doekje liggen waar ik soms de punt even aan afveeg, of aan een stukje papier dat ik hier altijd als onderlegger/notitiemateriaal gebruik.
(Roestvast) staalwol is waarschijnlijk te hard voor de plating van de punt en slecht voor de levensduur, vermoed ik. Koper is veel zachter.
Een sponsje heb ik nog nooit gebruikt. Print wordt na solderen wel altijd schoongemaakt.
En voor je de soldeerbout uitzet ook eventjes schoonmaken en opnieuw goed vertinnen. Ook tussendoor doe ik dat regelmatig trouwens. Let wel, ik heb nog leren te solderen met een koperen punt. Als je die niet heel goed onderhield werd er weinig gesoldeerd. En regelmatig bijvijlen of (bij voorkeur) terug in vorm hameren en daarna weer heel goed vertinnen. Ik verdenk m'n vader ervan dat hij mij m'n eerste eigen soldeerbout gaf zodat ik de zijne niet verder zou verzieken.... 
[Edit: dit filmpje over het onderhoud van je soldeerpunt van Carlson is mogelijk ook interressant: https://www.youtube.com/watch?v=Tv12HQoIDo4 ]
maartenbakker
Golden Member
www.elba-elektro.nl | "The mind is a funny thing. Sometimes it needs a good whack on the side of the head to jar things loose."
Ik gebruik nooit een natte spons, wel altijd koperkrullen.
Heb nog nooit koperkrullen gebruikt een goed demi-water vochtig sponsje doet wonderen (en heel makkelijk weer schoon te maken).
Nee ik ook niet gewoon afvegen en opnieuw vertinnen.
Op woensdag 5 augustus 2026 16:40:07 schreef fred101:
Ik heb heel veel liever eilandjes dan strips.Nog een: Befhoompje
Bef Ωπ
Kon het niet laten
[On-topic]
Ik ben voor team strip. En dan over de volle lengte van de print. En een onderbreking van een spoor maak ik met behulp van een boor bij een gaatje.
Voordat ik onderdelen op die print ga solderen test ik of een baantje geen verbinding maakt met naastliggende baantjes.
Op donderdag 6 augustus 2026 10:24:24 schreef Bobosje:
Het gehele gat incl. de pads aan de bovenzijde en onderzijde zijn gemetaliseerd en vormen rondom een dicht geheel.
Hoe kan de lucht ingesloten in het epoxy nu ontsnappen via het gat tijdens het solderen?
Zou kunnen dat de doormetallisering een gaasstructuur heeft in plaats van een compleet gasdichte cilinder. Spaart koper.
[Bericht gewijzigd door ohm pi op (30%)]
Op zaterdag 8 augustus 2026 21:00:57 schreef ohm pi:
Zou kunnen dat de doormetallisering een gaasstructuur heeft in plaats van een compleet gasdichte cilinder. Spaart koper.
Through hole plating en plating in het algemeen is een uniform proces d.w.z. dat de plating overal (of alleen op geselecteerde plaatsen) uniform wordt aangebracht.
Door variaties in het plating process of door verontreinigingen daarin kunnen through hole platings kleine onvolkomenheden bevatten zoals gaatjes of barstjes en die platings kunnen dan makkelijk defect raken door naastgelegen ingesloten vocht dat explodeert bij het solderen.
Class-2 PCB's mogen onvolkomenheden bevaten in de through hole platings, class-3 PCB's echter niet daar moet de through hole plating vrij zijn van onvolkomenheden.
Robbe de Smet
I'm only responsible for what I write but not for what you understand !
ter info:
Is hier al meermaals op het forum langs gekomen, de weller tip activator is een echte verademing voor je soldeerpunten en verlengt de levensduur aanzienlijk.
https://www.youtube.com/watch?v=J3OlDsKvzss
Op zondag 9 augustus 2026 00:06:12 schreef Bobosje:
[...]Through hole plating en plating in het algemeen is een uniform proces d.w.z. dat de plating overal (of alleen op geselecteerde plaatsen) uniform wordt aangebracht.
Door variaties in het plating process of door verontreinigingen daarin kunnen through hole platings kleine onvolkomenheden bevatten zoals gaatjes of barstjes en die platings kunnen dan makkelijk defect raken door naastgelegen ingesloten vocht dat explodeert bij het solderen.
Class-2 PCB's mogen onvolkomenheden bevaten in de through hole platings, class-3 PCB's echter niet daar moet de through hole plating vrij zijn van onvolkomenheden.
Dank je voor je mooie toelichting.
Met de gaassttructuur bedoelde ik inderdaad je genoemde gaatjes en barstjes.
Op zaterdag 8 augustus 2026 01:32:43 schreef Hubie:
LOL.En de tolerantie-bandjes van de weerstanden moeten allemaal dezelde kant op wijzen natuurlijk...Ik herken dat,maar daar ben ik vanaf gestapt want dan begint het op een (onschuldige) afwijking te lijken.
Ohja, dat moet zeker. Dan maar een afwijking erbij, valt niet op tussen de andere. 
nonius
set SCE to AUX.
de weller tip activator is een echte verademing voor je soldeerpunten en verlengt de levensduur aanzienlijk.
Ik heb 30+ jaar geleden wel eens een salmiaksteen gekocht, maar die is ook altijd ongebruikt gebleven.
Hoe vergelijkt die Weller tip-cleaner zich met een salmiaksteen?
rew
four NANDS do make a NOR . Kijk ook eens in onze shop: http://www.bitwizard.nl/shop/
't is geen tip cleaner, maar activator.
Als je je tip te goed schoonmaakt dan blijft er ineens niets meer aan plakken. zoals bij het leidenfrost effect krijg je balletjes tin die overal heengaan behalve aan de bout blijven hangen.
Tip activator zorgt dat er weer een laagje ontstaat waar de boel wel aan blijft plakken.
(zonder dat plakken is er ook altijd slecht thermisch contact en gaat het solderen voor geen meter).
Robbe de Smet
I'm only responsible for what I write but not for what you understand !
Op zondag 9 augustus 2026 16:02:34 schreef nonius:
[...]Ik heb 30+ jaar geleden wel eens een salmiaksteen gekocht, maar die is ook altijd ongebruikt gebleven.
Hoe vergelijkt die Weller tip-cleaner zich met een salmiaksteen?
Die salmiaksteen heb ik even moeten opzoeken, ik ga nochtans ook al lang mee, dit zou volgens ik hier en daar lees meer voor koperen punten te onderhouden zijn. Voor de rest ga ik mee in Rew zijn uitleg.
Bapaktus
Special Member
Ik gebruik al jaren sponsjes met gedemineraliseerd water, soms de RVS pannenspons (koper is denk ik beter/zachter voor de punten) en zo nu en dan een "tip refresher".
En wanneer ik klaar ben met solderen maak ik de punt schoon en hang er dan nog snel "wat" soldeer aan vóór ik 'm uitzet.
Al mijn soldeer klossen zijn mét lood. 
De metalen krulsponzen worden afgeraden.
Het metaal is harder dan de koper of messing krullen en zullen op den duur de punt beschadigen.
Bapaktus
Special Member
Op maandag 10 augustus 2026 11:39:40 schreef winands:
De metalen krulsponzen worden afgeraden.
Het metaal is harder dan de koper of messing krullen en zullen op den duur de punt beschadigen.
OK, dan ga ik op zoek naar koperen krullen.
Ik herinner mij dat ik die héél vroeger gebruikte, maar al snel met soldeer (van de punten) verzadigd werden.
bedankt, ruud
rew
four NANDS do make a NOR . Kijk ook eens in onze shop: http://www.bitwizard.nl/shop/
Ik sla als ik "veel" tin heb gebruikt het tin altijd van de punt af voor dat ik de krullen gebruik. Dat afslaan mag NIET tegen een hard object, maar moet tegen je "andere hand". Effectief genoeg, maar de versnellingen zijn zodanig veel lager dat je bout heel blijft.
De krullen gaan Jaaaaren mee... Bij mij. De stagiaires hebben zo'n krullending in een paar maanden helemaal vol zitten.
Hetzelfde geldt voor de punten van de bouten. Bij de stagiaires gaat dat regelmatig stuk, bij mij blijft het jaaaren heel. En ik weet niet wat zij verkeerd en ik goed doe. 
(Ik zou het wel graag weten, want ik moet wel de nieuwe krullen en putnen betalen)...
nonius
set SCE to AUX.
Gebruiken ze de punt misschien als wrikijzer om omgebogen componentdraden terug te buigen? Da's slecht voor de plating en als die weg is of beschadigd, dan is de punt binnen korte tijd rijp voor de vuilnisbak....
Ik sla als ik "veel" tin heb gebruikt het tin altijd van de punt af voor dat ik de krullen gebruik.
Nadeel is alleen dat er dan allemaal van die minuscule bolletjes tin op je werkbank gaan rondzwerven, die soms wel eens de neiging hebben ook aan een printplaatje te blijven plakken..... Blijft oppassen.
Eens in de zoveel tijd smelt ik die kleine bolletjes weer samen tot grotere bolletjes. Misschien ooit nog eens handig voor een solder-pot....
maartenbakker
Golden Member
www.elba-elektro.nl | "The mind is a funny thing. Sometimes it needs a good whack on the side of the head to jar things loose."
Afslaan doe ik ook, boven/tegen de houder of een blikje. En dan door de messingkrullen. Ik heb altijd geleerd dat water juist door de temperatuurschok niet zo goed zou zijn, maar gezien de reacties denk ik vooral aan persoonlijke voorkeur voor een bepaalde methode.
benleentje
Golden Member
Op zaterdag 8 augustus 2026 10:30:36 schreef OXO:
[...]
Diameter doorgemetaliseerde gaten te groot[...]
Diameter doorgemetaliseerde gaten te groot voor de draaddiameter van het component
Dat kan eigenlijk toch bijna niet Zelfs als ik een gat heb van zeg 3mm en een 0,2mm draadje erin dan vult dat gat zich met soldeer het duurt alleen iets langer om goed te vloeien. Zelf hou ik vaak gaten om die reden lekker groot als ik er draad in wil solderen. Want dan is het los solderen makkelijker
Maar als het ik topic zo teruglees dan vloeit het volgens mij niet zoals het hoort want je moet wel heel heel erg grote gaten hebben als je die niet kan vullen.
En 2 pads met elkaar verbinden heeft ook met vloeien te maken. Als de afstand groot is gaat dat moeilijker maar dat moet verder gewoon kunnen. Behalve als die afstand te groot is maar dan is het meer dat je die grote tin bult niet warm genoeg kan houden.
Gisterenavond heb ik een nieuwe test gedaan op een iets groter bordje van dezelfde gekochte batch, en heb ik een aantal van de tips toegepast:
bordje eerst proper gemaakt met alcohol
temperatuur van de bout ietsje lager gezet (330° ipv 350°)
minder tin gebruikt
langere verbindingen gemaakt met 0.5mm vertinde koperdraad
Als schoonmaken met IPA of thinner niet werkt dan is er kans op bijna onzichtbare oxidatie en dan kan je met licht opschuren met schuurpapier eens proberen. Dat werkt alleen voor de oppervlakten maar meestal is dat wel genoeg. Je kan dan bv ook proberen met iets het gat oxide vrij te maken als een test.
De temperatuur maakt zo goed al weinig uit. Vaak is een wat hoger temperatuur juist sneller soldeert. Dus lager lijk mij geen goed idee. Mijn weller had met de magnasat punt altijd 370 graden en nooit soldeer problemen ervaren.
Als je sneller soldeert dan ziet je component juist minder warmte en voor sneller solderen mag de temperatuur omhoog.
Als het op 350 normaal altijd goed gaat dan licht het dus niet aan je bout maar aan het materiaal.
(ik heb zelfs één puntje aangeduid dat wel gesoldeerd is maar waar je aan de bovenkant een gat ziet).
Mooi dat het al wat beter gaat maar dat gat is niet goed gevloeid dat mag iets langer en met nog meer soldeer erbij.
Als het solderen hoed gaat dan is het eerst een ballejte dat aan je soldeerbout kleeft en dat daarna over het ronde soldeereiland uitvloeit en als het gevloeid is mag daar soms meer tin bij, dan na een korte tijd dan moet het soldeer zo warm zijn dat het het gat in wil, maar dat kan alleen als het gat schoen is en de soldeer daarin wil vloeien. Als soldeer niet vloeit dan is het meest gewoon niet schoon genoeg want in alle soldeer zit al vloeimiddel in overvloed.
rew
four NANDS do make a NOR . Kijk ook eens in onze shop: http://www.bitwizard.nl/shop/
Op zaterdag 15 augustus 2026 02:12:20 schreef benleentje:
[...]Dat kan eigenlijk toch bijna niet Zelfs als ik een gat heb van zeg 3mm en een 0,2mm draadje erin dan vult dat gat zich met soldeer het duurt alleen iets langer om goed te vloeien.
Die apparaatstekkers voor laagspanning die je overal ziet (5.5/2.1). Die hebben platte plaatjes als voetjes. Omdat JLCPCB en collegas vroeger de langgerekte gaten niet konden maken voor het goedkope tarief heb ik gewoon een rond gat in m'n PCBs ontworpen. Ook dan krijg je en "te groot gat voor het "pootje". Nooit problemen mee. (Opgezocht: Het gat is 3.5mm).