Dag iedereen,

Vanavond heb ik snel-snel een klein experimentje in elkaar gesoldeerd. Normaal gezien soldeer ik op experimenteerprint met eilandjes aan één zijde, maar een hele poos geleden heb ik een stapeltje PCBs gekocht (via BangGood) in allerlei formaten. Deze kunnen aan beide kanten gesoldeerd worden.

Deze heb ik al vaker gebruikt, maar telkens opnieuw ervaar ik dezelfde problemen:

  • de tin vloeit makkelijk genoeg, maar zodra ik de bout wegneem, stort het kleine bergje rond de gesoldeerde pin in, en ploft in elkaar als een mislukte cake (bovenste pijltje)
  • als ik pootjes ombuig om componenten met elkaar te verbinden en ik buig deze over een leeg gaatje heen en ik soldeer deze vast op het gaatje, dan druipt de tin door het gat alsof het water is (overige pijltjes)
  • wil ik twee eilandjes met elkaar verbinden, dan weigert de tin samen te smelten
  • vanavond bleef ik koppig tin bijvoegen en onder m'n bord plofte er een heuse knikker tin neer - eilandjes nog steeds niet verbonden, en de tin dreef in een soort bruine smurrie (lange verbinding bovenaan)

Die problemen heb ik nooit met de experimenteerprint die ik normaal gebruik, of met gekochte prints (ook niet de Chinese).

Hier is een foto van boven- en onderkant:

Het werkt wel, maar dat verdient dus absoluut geen schoonheidsprijs.

De eenvoudige oplossing is natuurlijk de bordjes weggooien en enkel experimenteerprint te gebruiken, maar ik wou toch even vragen of het nou aan de bordjes ligt of aan mij. Als ik bijvoorbeeld twee eilandjes apart soldeer, laat stollen en dan de verbinding erover heen soldeer, lukt het wél goed. Maar dat "voelt" dan weer niet goed voor mij: in mijn ogen zou de tin van beide eilandjes samen moeten smelten én stollen om één vlotte verbinding te maken, in plaats van laagje op laagje te "plakken".

Alvast bedankt voor jullie input!

Marlon

PS: de bedoeling van het bordje is om via een Arduino 4 kleine motortjes aan te sturen via 4 transistoren. Bedoeling is om encoders uit printers op de motor te zetten om zo de motoren te synchroniseren.

Gebruik je loodvrije tin?
En een goed merk of china brol...

Ik gebruik voornamelijk dit type prototype PCB's, en ook ik heb zulke problemen.

Vooral de dunne aansluitingen van de 0,25W weerstanden of sommige keramische C's maken het mogelijk dat de soldeer doorvloeit naar de andere kant en daar een bolletje vormt. Ik ben er beter in geworden, voor mij een kwestie van zo snel/kort mogelijk solderen. Ik gebruik mijn soldeerbout op 360 graden, wat ervoor zorgt dat het soldeer heel snel smelt.

Twee eilanden verbinden doe ik met snel heel veel soldeer te gebruiken, maar perfect gaat dat niet altijd.

Aan de andere kant kun je deze zo goedkoop op o.a. Ebay kopen, dat een beetje "klunzen" op de koop toegenomen kan worden.

Ikzelf buig nooit de aansluitingen, dat wordt me te lastig bij het vervangen van componenten.

Voorbeeld van een wat oudere schakeling:

Voor:

Achter:

De pads zijn dubbelzijdig en doorgemetaliseerd. Wanneer je te lang en/of te heet soldeert dan zakt de gesmolten tin door de zwaartekracht naar beneden en krijg je geen bultje aan bovenzijde zoals je dat gewend bent bij een enkelzijdige print. Je hoeft bij dit type print geen bultje aan de bovenzijde te hebben. Als er voldoende tin in het gat / doormetalisering zit dan heb je bij dit type print een goede verbinding.
Soldeer dus niet te heet / te lang en gebruik niet teveel tin.
Less is more.

Dit zijn prima printjes. Ik zie het gebruik van veel te veel tin, en rupsjes tin om eilandjes met elkaar te verbinden. Het zijn ronde eilandjes, en dan gaat dat moeizaam. Het is ook een slechte methode met kans op koude lassen. Als je eilandjes door wilt verbinden, gebruik dan stukjes draad. Bijvoorbeeld van weerstanden en condensators. Met zo weinig mogelijk tin.

Het kan zijn wat bobosje zegt dat je gewoon teveel tin wil toevoegen maar het kan ook gewoon zijn dat er nog residue of vet op de PCB zit dus ik zou ze eerst een keergoed reinigen met ipa.

Reinigen kan nooit kwaad, maar ik denk aan te heet solderen, te lang solderen, teveel tin, slechte tin, slechte flux of een combinatie van één of meer daarvan.

Doorgemetalliseerd soldeert sowieso best wel anders dan enkelzijdig.

Trouwens, als je printplaat gewend bent krijg je ook zulk soort dingen met straatdeuntjes of luchtsolderingen. Druipers, andere solderingen die weer loslaten. etc. Ik soldeer normaal ergens tussen 270 en 350 graden maar bij die straatdeuntjes moest hij echt terug naar 220 graden anders liep de tin er net zo hard weer uit naar onderaan de lip (oud apparaat, loodhoudend).

Qua luchtsolderingen, ik had vandaag nog een paar leuke reworks. Een 0603 weerstandje tombstonen en een apenhaartje erop leggen naar een naastliggend condensatortje (pulldownweerstand moest een pullupweerstand worden).

Een verwant apparaat met hetzelfde schema is irritanter, daar is geen ruimte om het weerstandje te tombstonen dus moet het schuin omhoog staan en er moet een langere geïsoleerde apenhaar aan.

Maargoed, wat ik bedoel: de ene soldering is de andere niet. Als je te heet, te lang of met teveel tin soldeert gaan alle solderingen die ik hierboven noem, de mist in.

Dat tin erdoorheen druipt is wat anders dan bellen en blazen.

Belletjes die opbobbelen kunnen wijzen op vocht in de PCB. In productieomgevingen doet men daarom droge opslag en eventueel eerst baking. Dat is een dag op hogere temperatuur of een week bij 40 graden.

Net als ijzer kan ook je PCB vocht opnemen. Bij solderen gaat dat koken en bubbelen.

TS heeft het over "telkens opnieuw ervaar ik dezelfde problemen".
Dan is het, waar ik al op heb gehint, goed eerst eens te kijken naar de gebruikte soldeerbout en het soort soldeer?
Die bruine smurrie heb ik een keer gehad met een rolletje soldeer wat ik bij een klant in handen kreeg gestopt om even een paar solderingen te doen die ze zelf niet goed kregen.
Was iets van een klosje uit de bouwmarkt.
Ik ben naar de auto gelopen en heb mijn eigen soldeer en soldeerstation gehaald en het was zo klaar.

ik denk dat de printjes zijn vertind met ROHS tin en je zelf loodtin gebruikt, dat werkt niet goed met elkaar. ik gebruik printjes met koperbanen en loodtin, dat werkt wel goed.

Bruine smurrie duidt op verbrande flux door veel te heet solderen. De flux mag nimmer donkerbruin of zwart worden bij het solderen.

Ik heb dat ook wel eens gehad, ik heb de indruk dat het aan de flux ligt, niet zozeer aan het pcb.

Zeker als je spoortjes gaat maken met tin krijg je daar last van. Bouw je bordjes zoals het voorbeeld van ronw, ik heb daar een klos vertind draad voor staan.
Baantjes maken met tin is echt ranzig :r

Deze printjes hebben bij mij iets grotere gaten dan de oude experimenteerprintjes, en omdat ze ook nog eens dubbelzijdig en doorgemetalliseerd zijn gaat de tin er snel doorheen. Maar het juiste soort soldeer gebruiken op de juiste temperatuur helpt enorm.

Maak deze printjes ook goed schoon en laat ze goed drogen, dat voorkomt de meeste belletjes.

Ik gebruik deze printjes regelmatig, geen problemen mee.
Methode Weller Magnastat punt 5 of 6.
Soldeer (al meer dan 50 jaar oude voorraad) 60/40.
Voor het maken van verbindingen gebruik ik vertind koperdraad 0,3mm.
De gaten zijn groot genoeg om een draad en een onderdeel draad tegelijk in een een gat te steken.
Wanneer ik "kruisverbindingen" moet maken gebruik ik, om kortsluiting te vermijden, Posijn draad.
Ik heb zojuist een voorbeeld gemaakt.
Nieuwe schone print en dan wat draad en onderdelen verbindingen gemaakt.
Nb, weinig residu (harsresten) aanwezig, maar meestal (niet nu) "borstel" ik nog even met IPA de soldeerpunten.
Zie de foto's.
ruud

De gaatjes in die printjes zijn aan de grote kant.
Dit gecombineerd met te lang solderen zorgt ervoor dat de soldeer door capillaire werking naar de onderkant zakt.

Gebeurt alleen met 'onbewoonde' eilandjes, om een 'rups' te trekken moet je nu eenmaal langer verwarmen en dan krijg je dat.
Dus gewoon kort solderen en/of (zoals reeds gezegd) draadjes gebruiken ipv een 'rups'...

En bij teveel tin wordt het ook een ramp om een onderdeel er weer vanaf te krijgen.

Op woensdag 5 augustus 2026 09:24:32 schreef Sine:
Ik heb dat ook wel eens gehad, ik heb de indruk dat het aan de flux ligt, niet zozeer aan het pcb.

Zeker als je spoortjes gaat maken met tin krijg je daar last van. Bouw je bordjes zoals het voorbeeld van ronw, ik heb daar een klos vertind draad voor staan.
Baantjes maken met tin is echt ranzig :r

Volkomen mee eens. :)
ruud

En vervolgens het printje weer ontdaan van onderdelen en bedrading. :)
ruud

Die printjes hebben ook duidelijk een stuk minder sterk dragermateriaal als de standaard FR4, je breekt ze (vrij) makkelijk in tweeen...
(en de eilandjes laten eerder los)

Gewoon Veroboard gebruiken,de verbindingen zijn er dan al,alleen ff op de juiste plaats onderbreken.Een scherp boortje en met de hand 2 x draaien,en weg is de verbinding.Maar ieder zijn meug natuurlijk.Persoonlijk vind ik dat gaatjesboard een gruwel...
Maar die discussie is hier al ontelbare malen gevoerd en gelukkig maakt iedereen lekker zelf uit wat hij\zij gebruikt :)
Helemaal geen print kan ook nog..
https://www.youtube.com/shorts/IJmusTkqa4M?feature=share

[Bericht gewijzigd door Hubie op (12%)]