Jongensradio anno 2007

Genootschapsleden, AVE...
Ben bij het googlen naar '7360' door de www-tijdmachine ergens in mei 2007 van dit forum gedropt geworden. Heb dan enkele uren zeer prettig (nostalgisch) leesplezier gehad... Waarvoor dank...
Heb bij het lezen gemerkt dat het genootschap een berg kennis in het hoofd en in (ook zeer oude...) geschrifte(n)blijkt te bezitten.

Mijn excuses want het is off-topic, maar ik graag beroep willen doen op jullie gezamelijk 'geheugen ende kennis' om een vraag te stellen:

Ik ben reeds geruime tijd op zoek naar een schemaatje van een SSB-generator. Het speciale eraan is dat de balansmodulator is opgebouwd rond 2 varicaps. (princiepe van de parametrische mixer, was volgens artikel ruim 60dB draaggolfonderdrukking mee haalbaar)
Als ik mijn visueel geheugen nog wat mag vertrouwen betreft het een artikel in een (dacht ik) nederlandstalig tijdschrift met het schema onderaan het linker blad. Waarschijnlijk dateert dit van zowat tussen 20 à 25 jaar geleden. Zou dus bijvoorbeeld een ouwe Radiobulletin of zoiets kunnen zijn maar ook een (zeer) oude Elektron bijvoorbeeld... (mijn verzameling Elektron's gaat terug tot 1980, en daarin heb ik niets gevonden...)

Doet dit bij iemand van jullie een belletje rinkelen?

Alvast bedankt & nogmaals sorry voor de 'off-topic'...

Nouja, ik ken het schema niet. Maar het is vrij simpel om een gebalanceerde mixer te verzinnen rond 2 varicap-diodes. Ik ga er denk ik ook eens mee experimenteren. Na het completeren van mijn ontvanger ga moet ik nu een zender bouwen. Ik heb ooit weleens een SSB-generator gemaakt, maar dat was eigenlijk een onding.

En nu om duistere redenen de ATmega8535 plots helemaal dood lijkt te zijn, ga ik lekker weer iets analoogs doen. (pff, dat heb ik nou altijd wanneer ik met digitale techniek aan de gang ga. Zonder uitzondering stopt ieder project om duistere redenen ineens te stoppen met werken )

Ik kan me voorstellen dat varicaps behoorlijk handig kunnen zijn om SSB op te wekken. Je kunt dan redelijk onafhankelijk van de frequentie een mixer bijna helemaal gelijk houden. Zoiets als dit zou moeten werken. Er valt ook een variant te bedenken waar je een gebalanceerd oscsignaal in stopt, en waar je dan een ongebalanceerd uitgangssignaal hebt. Dat is misschien handiger...

werking: het is een soort meetbrug idee. Door varicaps zo in serie te schakelen worden de niet-lineariteiten ook nog eens grootendeels opgeheven. De balancering wordt met de potmeter in gesteld.

Ik heb zelf met andere simpele gebalanceerde mixers gemerkt dat -60dB goed haalbaar is. -70dB zelfs ook nog. Maar je moet niet bezuinigen op potmeters. Luxe 10-slags nemen, die niet verlopen. Ik deed het toen met goedkope instelpotmetertjes, en dat was 10 minuten goed, en daarna liep het weer terug naar -40dB ofzo.

Ik denk nu dat ik zoiets waarschijnlijk ga toepassen, in combinatie met een faseschuivend netwerkje.

edit: @popov Ik ben al blij dat we uberhaupt een topic hebben. Het is al veel te lang stil hier

@zweetvoetje: Ik ben niet op zoek naar zomaar een balansmodulator. Daarvoor zou ik het mezelf niet moeilijk maken en gewoon diodes gebruiken...

Mijn interesse voor dit specifieke schemaatje maakt deel uit van een zoektocht naar 'ongewone' mixer-configuraties... Nouja, ongewoon... Bvb.; de Pullen-mixer, mixer met 7360 en aanverwanten (waarvan ik op dit forum overigens ook weer wat schema's gevonden heb die ik nog niet kende !) en dus ook de parametrische mixer..., enz...

Een toepassing op KG van de parametrische mixer is te vinden in de Datong PC-1 Shortwave Converter (hoewel dit soort mixers oorspronkelijk ontworpen waren voor SHF).

Ik denk echter dat het specifieke schemaatje waar ik naar zoek wel degelijk gebaseerd is op het princiepe van een parametrische mixer (niet zomaar iets met varicaps-in-de-plaats-van-dioden).
INDIEN... zou blijken dat het inderdaad zo is....
ben ik vooral benieuwd hoe de auteur die mixer-configuratie goed werkend heeft gekregen.

Heb zelf e.e.a. aan mekaar gehangen in een poging om 'de truuk' te vinden... maar de resultaten van mijn brouwsels zijn slechts met moeite vergelijkbaar met klassieke balansmodulatoren met diodes. Meestal zelfs slechter...

Vandaar mijn nieuwsgierigheid & interesse voor dat specifieke schemaatje waarvan de auteur beweerde dat het zo fantastisch goed werkte....

Als ik me nou in Godsnaam maar beter kon herinneren waar ik dat ooit zag....
(Hèhè, 't zal wel de ouderdom zijn zeker...)

Wat ik getekend heb is zeker geen standaard balansmodulator, het maakt echt gebruik van het varicap-effect, en is daarmee een mooi 'lineaire' mixer, en geen schakelende. Nadeel is dat het alleen goed werkt met LF en HF, maar niet als ingang van een ontvanger ofzo.

Heb je ergens wat leuke voorbeelden van aparte mixers? Het is altijd interressant om wat nieuws te zien...

Wat moet ik me precies voorstellen bij een parametrische mixer?

Nu had ik e.e.a. getypt, maar door een fout maneuvre is het blijkbaar weg.... Opnieuw dan maar....
- - - -

Deze balans-schakeling heb ik nog nergens gezien. Als je een link hebt naar een schema waar deze balansmodulator in zit zou me dat wel interesseren. Altijd leuk om te hebben in de documentatie, komt misschien ooit eens van pas...

Parametrische mixer

Hier een link naar de PC-1 van Datong; http://datongarchive.googlepages.com/pc1
Leuk om uit te pluizen hoe Datong deze mixer implementeerde op KG...

Parametrische mixers zijn oorspronkelijk ontworpen voor SHF.
Zie: http://www.answers.com/topic/parametric-amplifier?cat=technology
Voordeel was op SHF vooral de lage ruis zonder dat er koeling met vloeibaar stikstof o.i.d. bij te pas kwam.

Op KG is ie ook leuk;
- weinig ruis
- 3IP vergelijkbaar met 'gewone' DBM (IE500, SBL-1,...)
- heeft winst !!!

Dit is dus een 'passieve' mixer met winst... In de oorspronkelijke toepassingen op SHF zie je dikwijls de term 'pump-signal' of 'pump-freq.' staan in plaats van osc-signal. De mixer krikt het signaalniveau van het mengprodukt (IF) op en gebruikt hiervoor energie van het oscillatorsignaal. Vandaar de term 'pomp'...

Dit alles werkt wel enkel in UP-conversie. Hoe hoger de IF-freq., hoe groter de versterking.

'Speciale' mixers

'Speciaal' kan zijn in verschillende contexten, maar ik ben geïnteresserd in 'toegevoegde waarde' qua specifiaties.

De laatste leuke die ik vond was op de website van LA8AK (sk); Redifon high-level mixer.
Link: http://www.agder.net/la8ak/12345/n16.htm

Deze lijkt mij best nabouwbaar, heeft een 3IP van +20dBm of zelfs meer.. en... zou helemaal niet kritisch zijn wat betreft de afsluitimpedantie aan de IF-poort..!!!

Tjeetjepeetje, dames, daar ben ik toch een tijd van het forum afgeweest... Maar ja, ik heb het i.v.m. de overname van ABN-AMRO (of AMROH??) erg druk gehad met het innen en tellen van dividenden, kopen en verkopen van aandelen en verzieken van aandeelhoudersvergaderingen. Jullie denken dat het zo makkelijk is om in het groot te financieren, maar je bent er echt druk mee hoor! Ik heb net nog even de fusie Nuon-Essent getorpedeerd en heb nu even tijd.

Intussen was er een van de bekende levensfasen waarin zowat alles wat je aanzet het meteen af laat weten. Cassetterecorder, telefoonuitgang van de TV enzo. Ook niet echt interessante techniek maar je kunt tegenwoordig kennelijk niet meer zonder al die troep...

Het laatste probleem waar ik over schreef was een filmschaal van mijn R210 ontvanger. Daarvan is de perforatie door de ratten aangevroten, kennelijk. Repareren met oude kleinbeeldfilm zie ik niet zitten, ben dus op zoek naar een vervangende film, via internationale contacten. Uiteraard van iemand gehoord dat als ik een week eerder was geweest hij me had kunnen helpen via een vlooienmarkt... Dat wordt dus een kwestie van geduld.

Zie tot mijn genoegen nieuwe namen op het forum, welkom! En "off topic" is hier NIET mogelijk, alles is een topic, als het maar tot nachtrust-verstorende zelfbouwpogingen leidt.

@Popov: heb nog even mijn Electrons (vanaf 1970) doorgekeken maar daar staat niks in wat er op lijkt. Ook in oude Radio Bulletins en (Radio)Electronica geen succes. Kan me ook geen visuele herinnering voor de geest halen. Over sheet beam mixers als de 7360 etc.: op de voortreffelijke buizensite van Frank Philipse ( http://frank.pocnet.net/) staan uitgebreide gegevens van de 7360, 6AR8 en 6JH8. Wat me helemaal niet duidelijk is: volgens sommigen moeten de afbuigelectroden van de 6AR8 op de plus (iets van 80V of zo), volgens andere gegevens is dat helemaal niet nodig. Er klopt vaak iets niet in de literatuur!!

@Fredden: fijn dat jullie er nog allemaal zijn. Dat verhaal over de richtige Funkamateur is kostelijk...

@de Higgs bosonentemmer: dat kamspectrum van storing met een raster van 30 kHz is iets verschrikkelijks. Ik heb het ook, maar dan met circa 20 kHz spatie. Het komt van het lichtnet af, maar een netfilter helpt niet, het straalt gewoon je domicilie in vanaf alle leidingen. Chthulhu mag weten waar het vandaan komt, de enige remedie in mijn geval was het plaatsen van een actieve antenne op de meest storingsvrije plek. Die bevond zich uiteraard op de plek die het verst van de radiohut verwijderd lag, dus je breekt nu overal je nek over de coax...

Mooie anecdote: ik was op één van de weinige warme Augustusdagen op bezoek bij een vriendje, een geducht radio-amateur. Al kletsend en spulletjes bekijkend kregen we het in de shack steeds warmer en warmer. Toen het niet meer te harden was vluchtten we naar beneden en daar bleek het nog erger te zijn: de verwarming stond voluit te loeien op 35 graden aangezien een eerder QSO op een of andere manier de thermostaat had "bijgesteld"...

De grote roerganger is terug!

@Frithjoff: Heb je dag en nacht last van dat kamspectrum? of wordt het bij jou ook minder na een uur of 1 's nachts. Want rond die tijd hoor ik vaak her en der TV's uitgeschakeld worden. Met iedere keer een paar tanden van de kam weg, en minder ruis, totdat de laatste uitgaat, waarna het prachtig stil wordt.
Wat voor antenne heb je? Want ik merkte dus dat een magloop antenne in ieder geval wat minder van die storing oppikt. En zo'n ding is helemaal niet lastig te maken. Als je slim bent, koppel je dat ding capacitief uit, en dan is de impedantieaanpassing een stuk makkelijker in te stellen dan met zo'n koppellusje.

@popov: Dat zo'n mixer het signaal op kan krikken lijkt me logish. Je hoeft er namelijk zo goed als geen audiovermogen in te steken.

Ik ga eens zitten denken hoe ik zoiets goed toe kan passen als ingangsmixer voor HF. En schema's van een toepassing heb ik niet, tis gewoon maar een hersenscheetje van me. Maar ik weet wel dat er in mn SSB modulator een dergelijke mixer komt. Dus schema's van een toepassing volgen nog

De stelling dat dit alleen versterkt wanneer je de frequentie omhoog brengt zou ik graag onjuist willen bewijzen. Maar dan moet ik eerst even een goed schema'tje in elkaar flanzen, en dat dan lekker door gaan rekenen.

Dit is trouwens wel een mooi voorbeeld van een lineaire mixer! Ik had de mixervariant met varicaps nooit echt serieus genomen, tot nu toe. Maar er is volgens mij als HF-ingangsmixer ook wel wat leuks mee te doen.

edit: alhier de parametrische mixer die gebruikt is in de up-convertor:

Het grote probleem aan deze schakeling is dat het alleen werkt voor wanneer de frequentieverschillen erg groot zijn. 3 MHz naar 4MHz mixen gaat er niet zo lekker mee. Ik ga nu eens denken over hoe ik een mixer kan maken waarin niets elkaar beinvloed, zodat bijvoorbeeld dat filter dat hier links in de schakeling zit niet nodig is, en je het goed kan gebruiken voor een HF-ontvanger (zonder eerste MF op 120MHz te gebruiken, want dat kan natuurlijk wel)

[Bericht gewijzigd door (Z)weetvoetje op zondag 9 september 2007 12:50:11 (17%)]

Zo, ik ben even aan het denken geweest, en dit komt eruit: (klopt niet helemaal, maar het is een start, er moet bijvoorbeeld nog een spanningsdelertje bij voor de spanning van de varicaps. ohja, en er moet ook nog een weerstandje tussen die verbinding naar aarde, rechtsonder)

(het lijkt vrij sterk op de diodemixer, maar de werking is behoorlijk anders)

Werking: Er wordt een sterk oscillatorsignaal op de osc.-ingang aangeboden. Het is belangrijk dat het een vrij groot signaal is, want de grootte ervan bepaalt de gain van de mixer. JA, deze mixer versterker het signaal. Meer dan 3V is echter ook weer niet aan te raden, omdat dan de varicaps wel erg niet-lineair gaan worden. Maar door varicaps met een erg grote capaciteit te nemen kan de impedantie wel vrij laag gemaakt worden, en dan kan er toch nog versterking plaatsvinden. Erg belangrijk is een erg lage uitgangsimpedantie voor de oscillator, en goede buffering. De belasting ervan varieert namelijk (een klein beetje) afhankelijk van het ingangssignaal.

Het antennesignaal kan op de in-ingang worden aangeboden. Het wordt in de LC-kring, die wordt gevormd door de variabele condensator, spoel en de varicaps, in resonantie gebracht op de goede frequentie. Op die manier staat er de grootste spanning over de varicaps. Het zou ook mogelijk zijn zonder varco, en men zou de spanning over de varicaps kunnen veranderen. Maar dan is de draaggolfonderdrukking waarschijnlijk een stuk minder vanwege de niet-lineariteit van de varicaps. Je kunt het dan niet meer ideaal trimmen. Het mooie aan de schakeling in het midden van de linker varicaps laag is, dat het dan bij de rechter varicaps juist hoog is. Doordat de rechter varicaps echter precies omgekeerd zitten, blijven de capaciteitsverhouden van de onderste en bovenste varicap gelijk bij het setje links en rechts. Dit is belangrijk, want het oscillator zal hierdoor op geen enkele manier het antennesignaal beïnvloeden.

Het signaal wordt uitgekoppeld zoals men wil. Om het simpel te tekenen heb ik hier alleen maar signaal uit de rechter varicaps afgetapt. Maar eigenlijk moet je het uit links en rechts tegelijk, en met zelfde impedantie aftappen. Als je dat doet, dan heeft het aftappen van signaal GEEN invloed op de spanning in de antenne-resonantiekring.
Ik heb hier uitgekoppeld naar een resonantiekring, maar misschien is een seriekring eigenlijk beter. Want een seriekring is hoog-impedant voor frequenties buiten resonantie, en beïnvloed het boeltje dus wat minder.

Het mooie is dus dat het ingangssignaal totaal niets merkt van wat er aan de uitgang gebeurt. Het is daarom ook makkelijk in te zien dat het ding inderdaad versterking kan leveren.
Nadeel is dat het bereik van de resonantiekring vrij klein is, vanwege het feit dat de varicaps parallel aan de spoel staan. Dit is een flinke capaciteit. Maar als je permeabiliteitsafstemming gebruikt is het geen probleem.

Jammer dat ik nu geen tijd of onderdelen heb om het te testen, maar ik ga waarschijnlijk komende week een paar varicaps halen. Dan kan ik eens kijken wat er gebeurd wanneer ik deze unit in mn ontvanger plaats. De huidige BF900 mixer was toch maar een tussenoplossinkje, en over de preselectie was ik niet echt tevreden, dus dat moest toch allemaal al aangepast worden...
Maar dat duurt allemaal toch nog wel een paar weekjes...

Hallo vriendinnen,

Na een tijdje afwezig te zijn geweest wegens het leed dat vakantie heet ben ik er ook weer. Nu is dat "leed" maar een beetje gekheid, in werkelijkheid was het een prima vakantie. We waren dit jaar op rondreis door Zweden en Noorwegen. Er was zelfs nog een kleine radioactieve uitspatting want halverwege Malmö en Göteborg stond langs de weg een bord "Grimeton Radiostationen" dus op de terugweg heb ik hier nog een bezoek gebracht. Erg indrukwekkend zo'n "electriciteit centrale" die een hoogspanning met een frequentie van 17,2Khz opwekt en hiermee een 2,2 km lange antenne aanstoot.

Ter info: Varberg Radio Station Grimeton (callsign SAQ) is een machinezender uit 1924 volgens de principe's van Alexanderson. Het station is nog volledig intact en een paar maal per jaar operationeel op 17,2 Khz.

@popov: Ik las dat jij zoekt naar een SSB-generator met varicaps. In de zeventiger jaren maakte faselus SSB (FLSSB) enige tijd opgang. Dit gaf een soort FM modulatie welke echter alleen met een enkelzijband ontvanger viel te detecteren. Ik heb net als Frithjof mijn jaargangen electron doorzocht en eigenlijk niets gevonden, behalve dan het FLSSB gedoe. Is dit misschien wat je zoekt?

@Roeland: nou nee, in de kleine uurtjes is het iets beter (de TV's vallen af) maar schoon is anders. Dat komt ook omdat er allerlei permanente stoorbronnen zijn, zoals onze eigen telefoon/fax/antwoordmachine, CV computer, een video intercom en meer van dat leuks. Bovendien zitten we boven een bank en de bibliotheek, die ook allerlei rotzooi hebben werken. De enige keer dat het echt HF stil werd was toen half Heiloo zonder electra kwam te zitten...
Ik heb voor 100 kHz tot 1600 kHz alleen magnetische antennes in gebruik, kanjers van ferrietantennes met een up-converter (100-1600 kHz naar 2-3,5 MHz) en de bijpassende originele loops voor mijn vliegtuigpeilontvangers. Voor alles erboven heb ik met forse loops (koperbuis voor waterleiding) geëxperimenteerd maar meestal gebruik ik die actieve antenne van me, met power FETs (P8000) in een balansschakeling.
Je boeiende schema's moet ik eens rustig bestuderen. Heb nog even in de literatuur gesnuffeld maar zie alleen "up-conversie" naar nogal hoge frequenties, 50 MHz of 100 MHz. Het ontwerpprobleem dat je dan krijgt is dat van een anti-kruismodulatiefilter op die hoge frequentie, anders krijg je een enorme brij tegelijk in je achterzetontvanger. Dat zou dan een SAW filter kunnen zijn... Verder moeten die HF trafo'tjes het op die hoge frequenties goed doen, VHF kernmateriaal.
@Mans: JA!! dat is het betere werk, over "ruim door de natuur bedeeld" gesproken... Overigens zijn de schema's van dat soort archaische "radio" apparatuur (zowel de zenders als de ontvangers) soms uiterst raadselachtig, ze lijken vaak nauwelijks iets met "radio" te maken te hebben... Overigens zijn de stakkers die in de buurt van die antenne wonen natuurlijk allemaal schizofreen of minstens impotent vanwege de HF velden!

O ja, nog even erbij voor Roeland:
Om je ontvangergevoeligheid te meten moet je een echte MEETzender hebben waar microvolts uitkomen. Dat is een technisch-mechanisch hoogstandje, alles moet met doorvoer C's, smoorspoelen en afschermingen overal waar je maar bedenken kunt en dan nog een stappenverzwakker waar echt geen microvolt omheen kan glippen. Je vindt wel eens een bakbeest op beurzen enzo, zoiets van Marconi. Maar ik meen dat PA0CX in Electron ooit een handig piepkastje heeft beschreven dat een kamspectrum oplevert van microvolts inplaats van een continu-variabele afstemming. Dat laatste is natuurlijk niet nodig.

Als ik me zo uit het blote hoofd goed herinner stond er in Electron mei 1980 (of juni, of 1981...) een artikel van (alweer een gokje) Klaas Spaargaren die een upconverter beschreef van HF naar 2 meter met een parametrische mixer... Hij gebruikte daarin ook een heel leuke PLL om op 1 MHz harmonischen te kunnen locken. Dat artikel heb ik hier nog niet langs zien komen. Ik heb m'n Electrons niet bij de hand, dus misschien dat een ander dat even kan checken?

ja, de gevoeligheid van zo'n ontvanger is natuurlijk lastig te meten. Als ik de functiegenerator aan zet, dan hoor ik m al, dus dat is natuurlijk geen optie. Dan moet je inderdaad met echt goede apparatuur aankomen, of je moet gaan vergelijken met andere ontvangers, en dat laatste is veel beter te doen. Maar dan meet je pas in de audio...

@TubeIdiot: dat ding waar popov mee kwam is ook zoiets...
Dat is wat ik hierboven ook ergens heb gepost. Maar mijn verzinseltje werkt als het goed is een stukje beter.

Overigens zijn de trafo's in dat schema van mij niet super-kritisch. Het uitkoppelen kan als het moet ook capacitief. En de inkoppeling gebeurd met iets resonerends, dus een hoge kopppelfactor is niet nodig. Een resonantiekring met een beetje Q-factor is ook voor de hogere frequenties nog niet super moeilijk. Voor de osc. kan je er gewoon wat extra vermogen in duwen, als het ding slecht koppelt.
Downconversie is natuurlijk altijd lastiger, omdat je dan veel meer last kan krijgen met spiegelfrequenties. Kruismodulatie zou hier niet echt een groot probleem moeten zijn. Met goede varicaps zou dit niet heel veel slechter moeten scoren dan een schakelende diodemixer.

Je kan natuurlijk ook een 10kHz Cmos RC-oscillatortje bouwen, met bijv. een 74hc14. Omdat de amplitude van de harmonischen terugloopt met 1/f, kan je dan steeds lagere amplitudes kiezen door op hogere frequenties af te stemmen.
Maar mijn ontvanger is volgens mij toch een stuk minder gevoelig op hogere frequenties. Tot zo'n 8-10MHz zit het helemaal vol, maar daarboven hoor ik nog maar heel weinig omroepzenders. Maar dat ligt ook aan de slechte preselectie. Ik heb daarvoor niet echt goede spoelen gebruikt. Ik moet misschien bij KENT eens een serie toko's kopen waarmee ik het hele bereik kan halen...

@Frithjof: wordt het niet tijd voor een klein vakantiehuisje op de hei, voor de radiohobby?

En over die radioschema's: De schema's van tegenwoordige radio's lijken vaak ook amper meer iets met radio te maken te hebben. Da's een ferrietantenne die een blokje in gaat, meer niet.
Wel mooi spul, mans...

Even vlug voor tubeidiot:
Nee, die convertor van Klaas werkte met een P8000 FET als mixer. Had inderdaad een goeie truc voor de oscillator.

@Frithjof: het artikeltje wat ik bedoelde beschreef beslist een parametrisch mixertje met varicaps, superzeker weten. Klaas beschreef ook nog 2 varianten voor de het balanstrafootje, één op losse kerntjes en één op een varkensneusje. In de PLL een sampling FET aangestuurd met 1 MHz pulsjes om op 1 MHz harmonics te kunnen locken. Het was mijn allereerste Electron toen (pas lid), en ik vrat die dingen zowat... Jouw boek 'Ontvangers' trouwens ook
Misschien is het even na te zoeken? Ik kan lange tijd niet bij mijn stapel 'papier'. Het is daarnaast voor mij ook alweer jaaaaaaaaaren geleden dat ik het artikeltje heb gezien, dus het zou nog steeds zomaar kunnen dat de RF energie van de afgelopen jaren precies dat stukje geheugen heeft gewist...

Die rotzooi op het net, zou dat iets als PLC kunnen zijn? Er zijn nog wel eens proeven mee gedaan, maar het zou me niks verbazen als de energiebedrijven dit soort grappen voor eigen doeleinden toepassen.

Groet Dames (ter elfder ure),
Frithjof woont boven een bibliotheek, met een transpondersysteem voor de registratie van uitgeleende boeken ... Die zenders zijn geen kattenplas!

Kan je niet gewoon een zo nu en dan de zender flink opengooien op de frequentie van het transpondersysteem? Met een beetje geluk hebben ze een paar weekjes later ineens weer kabeltjes liggen

Maar staat dat systeem 's nachts ook aan dan? Want je kan natuurlijk vragen of het 's nachts uitgeschakeld kan worden.

@ TubeIdiot & Frithjof: De convertor van Klaas met P8000 heb ik niet gevonden in mijn Electrons. Heb wel vastgesteld dat ik mei '80 en aug.'80 niet heb...
In mei'81 staat wel een up-convertor van Klaas maar met een IE500 mixer. In nov.'81 staat het artikel van Klaas over de parametrische up-convertor van de Datong PC-1 met correcties in dec.'81. Dit moet het artikel zijn waar TubeIdiot het over heeft...

@Schimanski: ja ik ken de fazelus-ssb, maar nee dat is het niet. Het schemaatje dat ik in mijn (50 jaar) oude kop zitten heb was: mikrofoonverst. - modulator met varicaps - buffer - filter. (overigens ook zonder carrier-osc.)...
Nouja, ooit kom ik het nog wel eens ergens tegen...

@(Z)weetvoetje: Lijkt me wel fraai, zo'n dubbel-balanced met varicaps. (Vraag me af of iemand dit ooit eerder geprobeerd...) Ben benieuwd wat je er van maakt...

Om je tijd en/of (denk)werk te besparen, misschien toch even de bekende theorieën over de parametrische mixers bekijken...(?)

Down-conversion werkt niet zo goed...
NORMAAL : ALS het parametrisch werkt heb je in down-conversion net zoveel dB's verlies als je dB's winst zou hebben in up-conversion.
MAAR : Schijnbaar zou met (zeer) kritische instellingen down-conversion TOCH WEL mogelijk zijn, maar dan worden de kringen ontdempt waardoor de zaak uiterst instabiel wordt... (beschouwd als té kritisch, cfr. onbruikbaar)
Als hogepriester in het genootschap van de Mexicaanse Hond misschien wel en kolfje naar jouw hand...!!!

Ik heb ook nooit een spoor gevonden van een para-mixer met meer dan 2 varicaps... (Alhoewel, in de glorietijd van de para-mixer was er nog lang geen internet en het is maar zeer de vraag hoeveel van deze antieke data uiteindelijk zijn weg naar The Net heeft gevonden. Gegeven dat de para-mixer vandaag te beschouwen is als obsolete en achterhaald zullen er niet veel zijn die de moeite gaan doen...) De SHF-professionals van weleer zijn er echter wel een paar decennia mee bezig geweest. Zou dus wel eens moeilijk kunnen worden om hen te kloppen...

Heb je eigenlijk info over zo'n parametrische mixer? Want ik kan zo eigenlijk niets vinden.
En als er andere mensen zijn die al het rekenwerk al gedaan hebben, dan zou mij dat een hoop moeite schelen.

Bij die parametrische mixer zoals in die datong lijkt het mij dat de gain grootendeels zit in de impedantieverandering. Bij lage frequenties is het een hoge impedantie, weinig spanning is weinig vermogen. Bij hogere frequenties heeft de capaciteit van de varicaps veel lagere impedantie, en is er dus meer vermogen.

Maar het is niet per se zo dat je me down-conversie verlies hebt, en met up-conversie winst. Want de uitgangsspanning is ook lineair afhankelijk van de oscillatorspanning. Dus er zijn zeker meer factoren in het spel. Zou je de oscillatorspanning enorm groot maken, dan zou je in theorie met down-conversie ook best winst kunnen halen. Probleem is dan alleen dat varicaps niet meer lineair zijn.

Ik zit echter met een probleem. Ik weet namelijk niet zeker of ik wel aan goede varicaps kan komen, die geschikt zijn voor de kortegolf. Gaat er iemand binnenkort nog een bestelling bij kent o.i.d. doen?
Conrad had ze niet, en de electrobuur van utrecht waarschijnlijk ook niet. pff, radio centrum electronica heet dat dan. Maar op radio-gebied komen ze niet verder dan een folietrimmer...

@Allemaal: nou, we zijn weer lekker actief bezig, zelfs onze ouwe trouwe Rd12tf is met zijn slaapmuts nog op er weer bij...

Ik ga zoeken naar dat artikel van Klaas, ik krijg nu het idee dat we een paar verschillende wrochtsels van hem door elkaar aan het halen zijn...

Zeg Popov, wat zat je nou te piepen over "off topic"? Mixers zijn een geheide topic hier...
Overigens moet ik voor de onschuldige jongeren onder ons even vermelden dat in de jaren 50 de Sovjets helemaal aan het doordraaien waren en beweerden dat ze alles eerder hadden uitgevonden. Wat radio betreft: niks Marconi, meneer Popov was de uitvinder. Ik heb dus het idee dat er uit Vlaanderen (ik durf geen België meer te zeggen) nog een ouwe doorgewinterde Stalinist op dit forum is geïnfiltreerd...

Electriciteits vogels zetten inderdaad nogal eens signalen op het net, maar die zijn niet constant, dat worden pulsjes die je apart hoort (ook soms in je meter, audio). Dit HF gruis is permanent. Het gekke is dat ik jullie niet ALLEMAAL hoor janken. OK, er zijn bepaalde figuren onder jullie die met Wullenweber antennes op hun hectares eigen grond luisteren, maar ik wil nou wel eens effen horen WIE er geen last van heeft. Om het eerlijk te houden: koppel eens een stuk touw BINNEN in huis aan je ontvanger en bericht of je zo'n kamspectrum (elke 20 of 30 kHz een soort betonmolen) hoort. Ontvangertje met een spriet is prima, overal op de KG kun je het horen. Ik heb het sinds de verhuizing naar de geciviliseerde wereld heel sterk, maar toen ik nog op het platteland van W. Friesland woonde en mijn buren zo'n 100m van me af waren heb ik het horen ontstaan. Ben gaan speuren en het waren de eerste spaarlampen, bij buren einden verder weg. Vrienden in Castricum en Beverwijk horen exact hetzelfde. Antennes BUITENSHUIS geven VEEL minder rotzooi, het zit echt in de woning.
Die RFID rage is ook in de bibliotheek losgebarsten, maar zoals gezegd: in ons vorige QTH had ik het ook (hoewel zachter) en daar was nog geen RFID te bekennen vier jaar geleden. Kan best zijn dat die helse machine in de bieb permanent op standby blijft, zoals bij de meeste mensen ook de TV en videorecorder. De directeuze (directoire) van de bieb is een gefrustreerd hysterisch kreng die al "nee" begint te gillen als je in de buurt komt dus dat is niks. Bovendien is de inleverrobot eigenlijk zowat permanent op tilt!

De uitvinder van de radio was NIETERDENIETNIET Marconi.
Het was Tesla! (octrooien zijn achteraf aangepast, maar ondertussen had marconi al met de eer gestreken)

Niet alle spaarlampen zorgen voor dit geluid, ik heb op mn eigen kamer ook een spaarlamp, en daar heb ik dan weer geen problemen mee. Ik weet dat TV's ook dergelijke zooi geven, want in de buurt van een TV hoor ik ook een kamspectrum. Maar er zijn waarschijnlijk nog veel meer apparaten die iets dergelijks produceren.

Overigens zit de storing niet alleen op de 'pieken' van de kam, maar over de hele band. Op de pieken is het harder, maar op de andere plekken is er gewoon een >20dB witte ruis. (bij mij dan)

Ik ben ook wel benieuwd wie er allemaal last van heeft.

Fred in ieder geval niet, bij hem is het helemaal schoon, maar hij heeft natuurlijk ook erg goede antennes.
Van de anderen heb ik nog weinig gehoord wat dat betreft. Ik vroeg het een tijdje geleden ook al...

@(Z): ja dat klopt, dat is de klassieke Tesla/Marconi ruzie. Zo zijn er meer, de Forest/Armstrong bijvoorbeeld. En ik ben onlangs op een hele merkwaardige beland:
Het magnetron was al een tijdje in de jaren dertig bekend, maar werd pas bruikbaar toen Randall en Booth in Engeland er in 1940 trilholtes aan knutselden. Algemeen wordt erkend dat het cavity magnetron onafhankelijk óók in Japan, Zwitserland (Zwitserse gatenkaas?) en HEUS!! in Rusland werd uitgevonden. Nou was er in Duitsland een VHF specialist, Herr Doktor Holmann, en zijn zoon Martin is nu nogal fanatiek aan het opeisen van de eer voor zijn Pipa als uitvinder. Krijgt natuurlijk iedereen over zich heen en schijnt nogal "Duitsachtig" te zijn als je begrijpt wat ik bedoel... Nou ja, hoe dan ook, zelfs toen ze cavity magnetrons in neergeschoten vliegtuigen cadeau kregen hebben de Nazis gelukkig de centrimetric radar boot gemist.
Zo, heb jij een spaarlamp, nog wel op je slaapkamer?? Het wijffie Cramer zal je dan wel toelachen... Nee, de storing is niet alleen op de pieken, bij mij voelt het ongeveer aan als 60 dB witte ruis overal met 180 dB roze, groene en paarse pieken. Of zo...
Die andere vogels geven natuurlijk niet toe dat ze sterven van de HF rotzooi, die doen alsof wij de enige minder bedeelden zijn. Bah! 1% van de radiofreaks bezitten 99% van het HF spectrum enzo, weet je wel.

Hé, FET glipte nét achter me langs, terwijl ik aan het posten was. Ja, Tesla is een beetje een cult aan het worden, hij heeft meer freak-appeal dan Marconi, die eigenlijk een heel normale knul was. En mooie parabel voor de parametrische converter! Er zijn af en toe paranormale lifestyle beurzen, moeten we misschien maar eens een parametrische stand op zetten van dit Genootschap?

Marconi was degene die doorhad hoe je verschillende uitvindingen kon combineren om er berichten mee over te brengen. En die moeite deed dit aan de man te brengen.

Tesla heeft mooie dingen uitgevonden, zoals de draaistroommachines, maar van radio had hij niet veel verstand. Kijk maar naar het hopeloos mislukte draadloos vermogen overbrengen. Hij had daar gewoon de verkeerde ideeën bij.
Geeft niet, maar het lijkt tegenwoordig wel of Tesla met terugwerkende kracht ALLES heeft uitgevonden.

Parametrische converters:
Neem een draaicondensator van 500 pF. Draai hem helemaal dicht. Sluit er een neonlampje op aan. Laad hem op tot 50V en neem de laaddraad weer los. Het lampje blijft natuurlijk uit.
Draai nu de condensator open: het lampje flitst aan! Doordat de lading hetzelfde bleef, moest de spanning stijgen doordat de capaciteit verminderde. Je veegde als het ware de lading op een steeds kleiner plaatoppervlak bij elkaar, zodat de stapel meer Volt hoog werd..

Nu is de energie 1/2 C U^2, dus 500 pF met 50V is 625 nJ.
Draai je hem (even zonder lampje nu) open naar 50 pF, dan stijgt de spanning naar 500V. De lading (CU) blijft 25 nC, maar de energie stijgt nu naar 6250 nJ.

Waar komt de energie vandaan? Die moest je leveren om tegen de aantrekkingskracht in de plaatjes uit elkaar te draaien.

In de parametrische upconverter wordt de pompfrequentie als het ware gemoduleerd door het te versterken (en te converteren) ingangssignaal. Het komt erop neer dat het ingangssignaal de capaciteit oplaadt bij kleine spanning, en dat daarna de waarde van die capaciteit verminderd wordt.
Nu gebeurt dit in de upconverter niet synchroon, maar het netto resultaat is toch een versterking.
Als je het narekent, zie je dat de ene zijband vermogen van het ingangssignaal neemt, maar de andere zijband dit weer teruglevert.
Beide zijbanden nemen veel méér vermogen uit de pomposcillator. Daar komt de versterking van.

Kort door de bocht, als de uitgangsfrequentie 100x zo hoog is als de ingangsfrequentie, kun je 100x energie afnemen die het ingangssignaal er 1x heeft ingestopt (maar eigenlijk komt die energie uit het pompsignaal).
Beide zijbanden zijn bruikbaar; in beide gevallen is het toch een upconverter.

Zou je nu naar beneden willen converteren, dan draaien de rollen om. De pomp kan nu geen vermogen leveren aan de uitgangsfrequentie.
Weer kort door de bocht: als de uitgangsfrequentie 100x zo laag is als de frequentie van het ingangssignaal, dan moet nu het ingangssignaal de condensator 100x laden terwijl je er aan de uitgang maar 1x energie weer uit haalt.

/edit: het gebruik van de verschilfrequentie (lage zijband) bij de upconverter kan aanleiding geven tot instabiliteit. Inplaats van de kringen te dempen met de pomp, worden ze dan juist ontdempt.
Anders gezegd, de belastinglijn en de varactorlijn kruisen niet meer in een mooi werkpunt, maar lopen parallel. En dan weet je soms niet meer waar je terechtkomt.

@Popov,
Deze voor je gevonden:

SSB generator uit: Theorie en praktijk voor de zendamateur. Van J.L. Molema, derde druk, 1978, uitgeverij de Muiderkring.

In verband met eventuele Coppigheids problemen, laat ik dit maar heel even staan (tenzij een mod anders beslist natuurlijk ...)

Wellicht niet de parametrische mixer die jij zoekt, maar wel een met varicaps.

Gegevens over de transformators zijn niet in de tekst genoemd. De trafo met L1 en L2 is waarschijnlijk, met vrucht en trifilair te wikkelen op een T50-6, waarbij L1 in resonantie gebracht wordt met de trimmer C1 op 9 MHz.

Bekend boekje

Oeh pagina 32, en het genootschap ontwaakt uit de zomerslaap.
Hoog tijd voor een nieuw topic.