@benleentje,

In de IEC 60228 staat dat plain copper cable 7,41 Ohm/km dient te zijn. De 7,56 Ohm/km waar je aan refereert is voor metal-coated copper cable.
Als men Cu-kabel besteld van 2,5mm^2 dan moet die meettechnisch rond die 7,41 Ohm/km uitkomen, in mijn geval was dat 10 Ohm/km dus totaal buiten spec.

OK nu is het helemaal duidelijk alsnog 25% afwijking en dat is bets erg veel.

Of van 7,41 Ohm/km naar 10 Ohm/km is bijna 35% meer.

In elk geval kassa voor de verkoper!

Voor volle ronde draad komt de diameter bepaling naar op de meting van de weerstand per lengte eenheid (ohm/km).

Bij soepele kabel is er nog een bijkomend probleem. De som van de oppervlaktes van de afzonderlijke spieren zal altijd kleiner zijn dan de opgegeven nominale oppervlakte.
Bij het maken van soepele kabel gaat men de bundel sprieten torderen (ronddraaien) zodat ze bij elkaar blijven. De sprieten gaan een helix vorm aannemen.

De stroom door de kabel gaat echter niet de helix vormige sprieten volgen, maar van het ene spriet naar het naastliggende spriet vloeien. De stroom loopt schuin van het ene spriet naar het andere spriet.

Intuïtief kan je een draad voorstellen als een lange strip (vb 1m bij 1mm).
Als de strip in de lengte richting van boven naar beneden loopt, en je gaat van links naar rechts de breedte meten, meet je 1 mm.
Als je de strip echter 45° schuin legt en je meet opnieuw van links naar rechts, dan meet je 1 mm x sqrt(2) . De strip is niet breder geworden maar doordat je niet meer loodrecht op de strip meet, is het meetresultaat groter.

Hetzelfde doet zich ook voor bij een bundel sprietjes die tot een kabel gedraaid worden.
De sprieten gaan schuin liggen en de dikte (oppervlakte) in de lengte richting wordt daardoor groter.

Dit is hetzelfde als je een bundel sprieten opeen draait, de bundel zal korter geworden zijn.
Indien het volume van de bundel sprieten gelijk blijft, moet het korter worden resulteren in een grotere diameter.

Het grootste verschil krijg je als de draad over 45° "gehelixed" wordt, maar in praktijk buigt men minder dan 45° (70 à 60° ?)

Voor soepele en zeer soepele kabel is de IEC norm 7,98 Ohm/km, nog steeds veel minder dan mijn gemeten 10 Ohm/km.

Heb naderhand een andere soepele 2x 2,5mm^2 kabel gekocht die wel voldeed aan de soepele norm.

Mijn advies, als je veel meters kabel koopt en er veel voor moet betalen meet de kabel dan na.

Op zaterdag 20 juni 2026 15:16:51 schreef vergeten:
Vooral bij de sectorvormige dikke kabels zijn de (massieve)koperdraden vaak niet meer rond dus is de oppervlakte niet goed te bepalen.

Een stukje van bekende lengte onder domplen in water in bijv een reageerbuisje. Dan kun je aan de stijging van de vloeistof de inhoud bepalen van het stukje draad. Als je die weet, kun je ook de oppervlakte van het draadje bepalen. Tja een laboratoriumopstelling, maar niet onmogelijk of zeer moeilijk,

Bij soepele kabel is er nog een bijkomend probleem. De som van de oppervlaktes van de afzonderlijke spieren zal altijd kleiner zijn dan de opgegeven nominale oppervlakte.
Bij het maken van soepele kabel gaat men de bundel sprieten torderen (ronddraaien) zodat ze bij elkaar blijven. De sprieten gaan een helix vorm aannemen.

Op zich is het verhaal logisch: het volume aan koper blijft gelijk. Als je het gaat twisten neemt de lengte af. Bij gelijk blijvend volume moet dan dus de doorsnede / diameter toenemen.

De stroom door de kabel gaat echter niet de helix vormige sprieten volgen, maar van het ene spriet naar het naastliggende spriet vloeien. De stroom loopt schuin van het ene spriet naar het andere spriet.

Nooit zo bekeken, maar het klinkt logisch wat je zo zegt.
Het heeft één onvoorziene implicatie: als de draad 'nat' geweest is en dus ietwat gecorrodeerd (het stadium waarin laten we buiten beschouwing voor het gemak), dan zou het zomaar kunnen dat de stroom wel de 'spriet' gaat volgen. Het pad van de electronen wordt daardoor langer en de doorsnede neemt feitelijk af. Food for thought...

Bij zo'n beetje alle producten, moet het voldoen aan de beschrijving. Dat zou impliceren dat wanneer er '2.5mm2' op de doos staat, dat er ook in zou moeten zitten. Punt.
Anders zou er op moeten staan 'equivalent aan 2.5mm2 volgens <bla bla bla>'. Maar dat staat er niet op. Eén van de vele blinde vlekken van de NVWA?

Over het algemeen koop ik kabel van een bekender merk. Daarbij wordt de geverifieerde aanname gedaan dat je krijgt waar je voor betaalt. Als in: als ze de kluit belazeren, dan duurt het vast niet lang voor hier iemand over struikelt. En dan is de reputatie aan gort. Gecontroleerd heb ik het eigenlijk nog nooit...

Op zaterdag 20 juni 2026 22:14:17 schreef pamwikkeling:
Voor volle ronde draad komt de diameter bepaling naar op de meting van de weerstand per lengte eenheid (ohm/km).

Bij soepele kabel is er nog een bijkomend probleem. De som van de oppervlaktes van de afzonderlijke spieren zal altijd kleiner zijn dan de opgegeven nominale oppervlakte.
Bij het maken van soepele kabel gaat men de bundel sprieten torderen (ronddraaien) zodat ze bij elkaar blijven. De sprieten gaan een helix vorm aannemen.

De stroom door de kabel gaat echter niet de helix vormige sprieten volgen, maar van het ene spriet naar het naastliggende spriet vloeien. De stroom loopt schuin van het ene spriet naar het andere spriet.

Het maakt toch niet uit hoe de stroom door de kabel loopt? Daarom is enkel de weerstand per kilometer van belang en bij zeer soepele kabel komt de absolute diameter groter uit

Je hebt de essentie van het verhaal niet begrepen... Dat maakt dus juist WEL uit, zoals beschreven.

@pamwikkeling,

Als je een 2,5mm^2 soepele kabel bestaande uit vele dunne volle ronde draden zou ont-helixen (dus alle dunne volle ronde draden evenwijdig / parallel aan elkaar maken) en de lengte van de kabel afknipt op 1 km zou je dan weer uitkomen (volgens de IEC) op 7,41 Ohm/km?

Op zondag 21 juni 2026 15:41:02 schreef EricP:
Je hebt de essentie van het verhaal niet begrepen... Dat maakt dus juist WEL uit, zoals beschreven.

Hoe dan? De essentie is niet de absolute draaddikte maar dat een referentie waarde van 2,5mm2 een bepaalde weerstand per kilometer moet hebben. En als ik en koper zo goed kan krijgen dat de geleiding met 2x toeneemt dan mag ik dus een veel dunner draad leveren. En als mijn koper 2x zo goed is mag mijn draad 1,25mm2 dikt zijn.

Kwam toevallig vandaag een kabel zonder enig opschrift bij opruimen van schoonpapa's voorraad tegen. Gepoogd 'm op te meten en koperdiameter is grofweg 5,5mm. Dus ik schat 10 tot 16mm^2.
Vervolgens meet ik één draadje (~0,45mm) en tel de draadjes (~115). Dan kom ik maar tot 5,82mm^2... Deze draad is duidelijk veel dikker dan mijn zonnepaneel aansluitkabels van 6mm^2 (zowel het kopergedeelte maar ook de buitendiameter ondanks de erg dikke mantel van de zonnepaneel bekabeling)

Dan maar een bekende 10mm^2 autoversterker draad erbij gepakt en die meet 4,5mm diameter.

Waar ga ik de mist in? Want het verschil tussen berekende 24mm^2 (diameter hele draad) en berekende 6mm^2 (diameter enkel draadje maal aantal draadjes) is dusdanig groot dat ik bijna wat over het hoofd moet zien wat zelfs door een flinke meetonnauwkeurigheid niet te verklaren is. (Ook als ik twee draadjes tussen de micrometer meet blijft het 0,45mm diameter, dus de kracht van de micrometer slipkoppeling wijzigt de meting niet bij dubbel zo veel draadjes).

Foto 1: één van de meerdere metingen van de diameter van de onbekende kabel. (5,5mm/2)^2 x pi = 24mm^2)
Foto 2: diameter enkel koperdraadje (meerdere metingen kwamen op ~0,45mm uit en dit is geen 0,425 + 0,500 ondanks dat het streepje van de 0,5mm al gepasseerd lijkt).(((0,45/2)^2 x pi) x 115 draadjes = 5,82mm^2)
Foto 3: bekende 10mm^2 autoversterkerkabel met ongeveer 4,5mm diameter.
Foto 4: grondkabel die ik ooit heb gekocht waarvan ik dacht dat het 10mm^2 OF 16mm^2 was, maar nu twijfel ik of het zelfde 25mm^2 zou kunnen zijn. (5,5mm/2)^2 x pi = 24mm^2)

(((0,45/2)^2 x pi) x 115 draadjes = 5,82mm^2)

Mijn rekenmachine weigert dezelfde uitkomst te geven. :)

Hoe dan? De essentie is niet de absolute draaddikte maar dat een referentie waarde van 2,5mm2 een bepaalde weerstand per kilometer moet hebben.

Dat mag dan zo zijn, maar het is absoluut van de zotte...

En als ik en koper zo goed kan krijgen dat de geleiding met 2x toeneemt dan mag ik dus een veel dunner draad leveren. En als mijn koper 2x zo goed is mag mijn draad 1,25mm2 dikt zijn.

Die je dan als 2.5mm2 mag verkopen. Te zot voor woorden!

Maar wat heeft dat met al dan niet helixen te maken????

Een Cu kabel van 2,5mm^2 zal nooit minder dan 6,711 Ohm/km meten.
Door onreinheden in het koper ligt dat getal altijd hoger.

Ik snap het probleem niet dat gemaakt wordt eigenlijk.
Je koopt een koperdraad met een vrij standaard geleiding van 7,41 Ohm-km
Die noemen we in de volksmond om historische redenen 2,5qmm.
Maar het gaat niet om die 2,5qmm, het gaat om die 7,41 Ohm de kilometer.
De oppervlakte van het koper in deze maakt geen donder uit, zolang je maar aan de 7,41 kom.
Sterker, hoe zuiverder het koper, hoe dunner de draad, hoe gemakkelijker te verwerken.

Aan mij werd ooit een kabel verkocht als zijnde 2x 2,5mm^2. Na meting bleek die geen 7,41 en zelfs geen 7,98 Ohm/km te zijn maar 10 Ohm/km.
Er stond in het overzicht van de kabel op de site niets vermeld over hoeveel Ohm/km de kabel zou moeten zijn alleen dat het een soepele 2x 2,5 mm^2 kabel zou zijn.
De kabel was inderdaad soepel maar qua doorsnede (teruggerekend na meting) slechts 2x 1,75 mm^2.

Ik heb hier toch wel een paar keer leuke problemen mee gehad...

35mm2 kabel die aan kabelogen gekrompen moest worden. Die vielen er na krimpen gewoon vanaf! Uiteindelijk heb ik 25mm2 kabelogen gekocht en 35mm2 kabel er in gekrompen. Dat bleek de enige oplossing en géén van de leveranciers die ik had konden mij dit fatsoenlijk uitleggen.

Op zondag 21 juni 2026 17:33:34 schreef r-p:
((0,45/2)^2 x pi) x 115 draadjes = 5,82mm^2

Zo te zien heb je die 'pi' vergeten.
Mét de pi meegerekend komt daar 18,3 mm2 uit.

Op zondag 21 juni 2026 20:00:22 schreef Bobosje:
(((0,45/2)^2 x pi) x 115 draadjes = 5,82mm^2)

Mijn rekenmachine weigert dezelfde uitkomst te geven. :)

Kijk, daar heb ik wat aan. Ik heb het meerdere keren uitgerekend en kreeg minimaal 2x de uitkomst 5,82mm^2 (i.p.v. 18,3mm^2). Het verschil is een factor pi (zoals verder lezend Frederick ook al opmerkt)... OK, ik ben gewoon een idioot die geen rekenmachine kan bedienen...

Op zondag 21 juni 2026 22:00:03 schreef EricP:
[...]Dat mag dan zo zijn, maar het is absoluut van de zotte...[...]Die je dan als 2.5mm2 mag verkopen. Te zot voor woorden!

Maar wat heeft dat met al dan niet helixen te maken????

Waarom is dat te zot voor woorden.

De geleding van koperdraad is in de IEC 60228 norm vast gelegd. Waarom. Precies vanwege de discussie die we nu hebben. Vroeger was koper gewoon een stuk minder zuiver dan nu. Nu is het koper gewoon beter en heb je qua geleiding exact hetzelfde als wat je vroeger in bv 1958 had.

Waarom mogen fabrikanten dit doen omdat ze werken volgens de norm die iedereen kan controleren.

Het heeft ook met de helixen te maken want in een andere norm is er vast gesteld hoe je dit exact moet meten vastgelegd in de NORM IEC 60468.

En 2,5mm2 meet je dan met pure DC op 10A.

IK wil niet zeggen dat ik voorstander van die norm ben maar ik stip enkel maar aan waarom een draad van nu dus dunner mag zijn dan in bv 1958. Een voordeel van deze norm is dat fabrikanten en consumenten wel weten waar ze aan toe zijn

Op maandag 22 juni 2026 15:01:36 schreef benleentje:
En 2,5mm2 meet je dan met pure DC op 10A.

Elke stroom zal voldoen waarbij de spanningsval over de draad nauwkeurig genoeg kan worden gemeten.

Eens; maar voor de zekerheid misschien liever met 50 Hz, anders komt dáár weer stampij over.

Maar zou het niet grappig zijn, een regel in te voeren die iedereen die zo dom is mooi zuiver koper te gebruiken, te verplichten die te legeren met ijzer of lood of zo om toch die 2,5 mm2 nodig te maken?
Kwaliteit is de vijand van de gewone man, tenslotte. ;)

Op zaterdag 20 juni 2026 18:54:53 schreef vergeten:
[...]
Ofwel krimpflatie wat we ook in de voedings industie kennen. :r

Klopt...
Ik maak het quasi dagelijks mee, dezelfde producten aan quasi dezelfde prijzen maar als je het etiket leest besef je dat de verpakking xx gram minder bevat als ervoor...
TE ZOT VOOR WOORDEN!

In Frankrijk waren/zijn ze van plan om op het prijsetiket van dergelijke artikelen VERPLICHT DUIDELIJK te vermelden dat het product minder inhoud bevat.
Zouden ze in heel Europa moeten navolgen...

Op zondag 21 juni 2026 22:00:03 schreef EricP:
[...]Dat mag dan zo zijn, maar het is absoluut van de zotte...[...]Die je dan als 2.5mm2 mag verkopen. Te zot voor woorden!

TE ZOT VOOR WOORDEN!
In ALLES en OVERAL worden we tegenwoordig belazerd.

Bij zo'n beetje alle producten, moet het voldoen aan de beschrijving. Dat zou impliceren dat wanneer er '2.5mm2' op de doos staat, dat er ook in zou moeten zitten. Punt.
Anders zou er op moeten staan 'equivalent aan 2.5mm2 volgens <bla bla bla>'. Maar dat staat er niet op. Eén van de vele blinde vlekken van de NVWA?

Punt!
2.52 = 2.52, behalve indien anders gemeld...

Op maandag 22 juni 2026 07:24:19 schreef Jinny:
Ik snap het probleem niet dat gemaakt wordt eigenlijk.
Je koopt een koperdraad met een vrij standaard geleiding van 7,41 Ohm-km
Die noemen we in de volksmond om historische redenen 2,5qmm.
Maar het gaat niet om die 2,5qmm, het gaat om die 7,41 Ohm de kilometer.
De oppervlakte van het koper in deze maakt geen donder uit, zolang je maar aan de 7,41 kom.
Sterker, hoe zuiverder het koper, hoe dunner de draad, hoe gemakkelijker te verwerken.

Goed voor je...
Zolang het maar duidelijk op de verpakking staat.

Op maandag 22 juni 2026 15:01:36 schreef benleentje:
[...]
Waarom is dat te zot voor woorden.

De geleding van koperdraad is in de IEC 60228 norm vast gelegd.

Ook goed voor je maar de doorsnee mens weet niet eens van het bestaan ervan af (ik ook niet!).
Dus moet dit WETTELIJK op de verpakking vermeld staan.

Op maandag 22 juni 2026 15:01:36 schreef benleentje:
[...]

Waarom is dat te zot voor woorden.

Dat lijkt me redelijk simpel (en ook de strekking van dit topic)

Op de doos (en kabel) staat 2,5mm2, en dat is het niet.

Veel moeilijker is de discussie volgens mij niet ;)