Geachte medeforumleden

Ik denk dat er onder jullie ook mensen zijn die net als ik wel eens als ze snel een printje in elkaar willen steken even snel uit de hand gaan tekenen en etsen.

Nu heb ik dat agelopen week ook weer gedaan met een printje voor een draaistroomindicator en schrok me kapot toen ik hem onder mijn Velleman USB microscoop legde.

Ik heb toen het plan opgevat om eens een vergelijkend onderzoekje te doen tussen verschillende goed verkrijgbare stiften. Het is niet bepaald wetenschappelijk te noemen maar heb er toch bruikbare informatie uitgehaald.
Misschien dat iemand anders er ook iets aan heeft.

Onderweg een aantal stiften opgepikt en dit zijn de deelnemers;
http://www.uploadarchief.net/files/download/proefprint%20015.jpg
1) Hema marker 0,5mm
2) Nashua CD/DVD marker
3) Steadtler permanent lumocolor
4) Schneider 244 CD marker
5) Schneider OHPF 222 permanent
6) Hema marker 1mm
7) Identiepen a=extra fine b=fine
8) Schneider 240 permanent marker
9) BIC marking pocket
10) Sony CD/DVD marker
11) Edding 400
12) Edding 8850

Het wonderlijke is dat ik er achter kwam dat er geen zwarte stiften bestaan.
Of ze zijn heel donkerblauw of heel donkerbruin!
Bij navraag kwam ik erachter dat dat is omdat koolstof hier niet in verwerkt kan worden.
Vandaar dat toner wel altijd goed zwart wordt.

Ik heb een proefprint gemaakt met verschillende vlakken en lijnen om te kijken of dat van invloed was.
http://www.uploadarchief.net/files/download/proefprint%20002.jpg
De lange lijnen heb ik getrokken met afnemende druk op de punt vanaf de cirkels.
De vierkante vlakken heb ik in een malletje in elk precies 6 seconden zo zwart mogelijk gemaakt.
Daarnaast steeds in het zelfde malletje een omtrek getrokken door 3 keer in de rondte te gaan.

Dat was niet voor niets omdat sommige stiften zo snel drogen, dat je als je er weer overheen gaat met de punt, de boel weer wegkrabt.
Vooral de Nashua, de Identiepen extra fijn en de Hema marker 0,5mm hadden hier last van.
Nu hebben deze stiften een behoorlijk scherpe punt dus wel enigzins begrijpelijk, maar er waren er nog een paar scherpe en daar droogde de inkt niet zo snel.

De testopstelling;
http://www.uploadarchief.net/files/download/proefprint%20003.jpg
Een Velleman etsbak met verwarming en luchtcirculatie.
De temperatuur van de oplossing was 33 graden celcius en de oplossing was 250gram Natriumpersulfaat in 2,3 liter water.
Ik weet het, temp te laag en te weinig Natriumpersulfaat, maar dat was expres om de omstandigheden wat zwaarder te maken.
De tijd was dan ook 33 minuten voor dat al het koper weg was.
En zo kwam de print (na afspoelen onder de kraan) eruit...
http://www.uploadarchief.net/files/download/proefprint%20007.jpg
Hieruit bleek al direct dat de Steadler volstrekt onvoldoende was.
Hij kan in ieder geval niet goed tegen natriumpersulfaat.
Het was ook de eerste (na 15 minuten) die al tijdens het bad begon te verdwijnen.

Na wat poetswerk met aceton...
http://www.uploadarchief.net/files/download/proefprint%20011.jpg

en
http://www.uploadarchief.net/files/download/proefprint%20012.jpg

Nu kon ik rustig de conclusie trekken dat het tekenen van kleine lijntjes en grote vlakken met dezelfde stift toch een heel verschillend beeld geeft.
Voor een smal lijntje is de Nashua veruit de beste en voor een groot vlak de Identiepen met de fijne punt.
Met voldoende druk op de punt is voor een smalle lijn de Identiepen extra fijn een goede tweede en de Edding 400 voor grote vlakken ook een goede tweede.

De Identiepen komt er dus heel goed uit en die heeft het gemak dat de stift aan twee kanten zit (fine en extra fine).
Toch houd ik het zelf maar op de Nashua en voor een hoop groundplane de Edding 400.

Nog wat Velleman microscoop shots;
Hoekje van vlak 2(nashua)
http://www.uploadarchief.net/files/download/hoekje2.jpg

Lijntjes 1 en 2 (Hema marker 0,5 en Nashua)
http://www.uploadarchief.net/files/download/lijntje1%2B2.jpg

Lijntjes 7a en 7b (Identiepen)
http://www.uploadarchief.net/files/download/lijntje7a%2B7b.jpg

Lijntjes 11 en 12 (Edding 400 en Edding 8850)
http://www.uploadarchief.net/files/download/lijntje11%2B12.jpg

En als laatste een hoekje van het 1cm bij 1cm vlak van de Edding 400
http://www.uploadarchief.net/files/download/hoekje11.jpg

Hopelijk zijn er mensen die hier wat mee kunnen...
Het is wel niet geheel wetenschappelijk verantwoord, maar dan had ik verschillende proefplaten moeten maken van verschillende merken en die etsen in verschillende oplossingen met verschillende temperaturen en verschillende circulatie's en verschillende etc,etc...

Mijn beurs is ook niet oneindig en ik denk dat de resultaten dan ook niet ver zouden verschillen met de huidige.

Bovendien gaat vrouwlief dan mijn schedeltje intimmeren met een koekenpan omdat ik het aanrecht maar in beslag neem. :)

Heel herkenbaar. Ben toch blij met een laserprinter en kalkpapier :)

Is natuurlijk het mooiste, maar als je snel een klein printje wilt maken voor een proefschakeling (zoals zo'n draaistroomindicator die ik eerder aanhaalde) heb je binnen een uur een kant en klaar printje.

-edit-
Komt omdat ik ook niet zo'n ster ben met Layo of PCB artist of Eagle, etc....
Dit gaat voor mij veel sneller.

[Bericht gewijzigd door chuckie op (23%)]

Op 13 januari 2009 21:01:32 schreef chuckie:
Het wonderlijke is dat ik er achter kwam dat er geen zwarte stiften bestaan.
Of ze zijn heel donkerblauw of heel donkerbruin!

Dat kan je ook mooi laten zien, met papierchromatografie. Streep op een vloeipapiertje zetten en de onderkant in de aceton hangen. Dan trekt de aceton omhoog die op verschillende snelheden de verschillende kleurcomponenten meeneemt. Krijg je een mooi inzicht wat er in zo'n stift zit. Maargoed, beetje offtopic. :)

Ik heb hier nog een Niceday permanent marker liggen, dat ding gebruik ik alleen voor zware omstandigheden (en dat zegt wat). Geeft een gitzwart effect bij de eerste streep, beter dan de edding markers die ik heb liggen. Wil morgen wel eens een stukje koper voltekenen en in de etsbak gooien.

Heel goed chuckie, ik gebruik nagellak, schilderen en weg krabben (de overtollige deeltjes). En tot ieders afgrijzen met mooije bochtjes en recht aan recht uit. Van punt naar punt zonder al die stomme 45grade toestanden. (wat is er mis met een mooi boogje) Buiten de taal fouten. In een lang verleden waren de elektuur printen ook niet allemaal 45 graden . Nog erger, ik boor al de componet gaatjes voor ik ga (schideren) Ik geef toe toen was er van internet nog geen spraken. Een weerstandje voor een LET berekennen, gewoon in elektuur zoeken, of naar de Bib gaan.

-edit- ik was mis van merk. tis inderdaad DALO ! De blauwe pen of zwarte pen. ( ja ! ze bestaan. de mensen die in de drukkerij werken gebruiken(ten) dat om optische films te corrigeren vooraleer ze de drukplaten maken.. worden gemaakt door edding. zelfde princiepe als de blauwe pen )

[joke mode]
LET: een nieuw soort toestand waarin halfgeleiders zoals transistoren, thyristoren,triacs en ook passievere componentne zoals transformatoren, zich kunnen bevinden.
De benaming komt van Light emitting (transistor/triac/thyristor/transo) en geeft meestal aan dat er iets srieus fout is met het ontwerp.

De overgang van normaal component naar LET is unidrectioneel en vrij kort van levensduur. Je moet het zien als een transistionele fase naar de RIP toestand.
RIP = rest in pieces...

zoals mijn transistor vertoefde even in LET mode en is nu RIP.

De term RIP heeft ook een nederlandse vertaling; Rust in Prullenbak
[/joke mode]

@KIF
Waar heb je zo'n niceday marker vandaan?
Ik ben hem nog niet tegen gekomen.

@overslag
Bij mij zijn het ook niet allemaal mooie 45 graden hoekjes, al teken ik wel zoveel mogelijk met een mal of lineaal.
Oog wil ook wat niet?

@Free
Goed idee, ik ga deze week eens naar een drukkerij, vragen of ik daar zo'n stift kan bemachtigen.(tegen betaling uiteraard)

ik deed het vroeger ook altijd met EDDING, maar dan wel de 3000 serie

offtopic @F_E: zo heb je ook de DED (Darkness Emitting Diode) ;)

Op 13 januari 2009 22:03:44 schreef free_electron:
[joke mode]
...
[/joke mode]

En de deze:

PTC Projected To Ceiling
MOSFET Mega Overheated Super Flying Effect Transistor

- - big bang - -

Alle stiften die jij noemt geven toch niet zo'n goed resultaat als een ECHTE etsstift, zoals de Conrad 528900. Kost wel wat meer, maar dan heb je ook wat.
"Vroeger" bracht ik wrijf symbolen direct op de print aan, zowel eilandjes als banen. Koper vlakken vulde ik dan in met bovenstaande stift.
Blij dat we nu een laser printer hebben om films te maken, en op mijn werk een freesmachine.

2n3055 is juist. tzijn die stuften die ik bedoel. Decon Dalo. niet edding ozals ik eerder postte .

http://www.decon.co.uk/english/dalo33.htm

dit zijn ze dus. dat hebben ze in drukkerijen meestal. als je naar de kleine locale drukkerij gaat die strooibriefjes en affiches en dergelijke doet hebben ze die in huis.
Goede paier en bureau zaken hebben die ook.
bij de drukkerij noemt dat film opaquer.

Op 13 januari 2009 22:23:02 schreef chuckie:
@KIF
Waar heb je zo'n niceday marker vandaan?

Meegenomen bij m'n eindstage. Het was de enige marker die nog kon schrijven op vettige zonnebloem-olie monsterpotjes, waarna de tekst erop bleef staan. De rest was allemaal weg na een paar druppels olie.
Geen idee waar je die dingen kan kopen. Een nadeel, met de versie die ik heb is een lijn van 2mm breedte wel het minimum zonder extra grappen.

Ik heb zo'n idee dat plakband ook prima werkt voor grote vlakken. Even de buitenlijn met een stift aangeven, stuk breed plakband erover, afsnijden op buitenlijn met scalpel en desnoods even bijtekenen.

Schrijf die niceday marker maar af, dat ding is totaal niet etsbestendig. De resultaten van het teststukje zijn het posten geeneens waard.

Wat wel goed werkt, zoals verwacht, is het gewone huis tuin en keuken plakband. Als je er dunne strookjes van snijdt kan je hele mooie strakke baantjes maken.

Dan is het misschien wat om stickervel te gebruiken, daar de layout op te printen en met een scalpel uit snijden.
Hmm...dat is ook wel een test waard.

Wat is het voordeel daar van?

In je begin post heb je het over snel iets tekenen en etsen. Nu wil je een layout op sticker vel printen. Dan dat uitsnijden, netjes op zien te plakken en dan etsen. Dan is het sneller om alles even op je lichtbak te gooien en 3 minuten steken in het belichten en ontwikkelen.

Ik heb nog steeds geen lichtbak.
Wel inmiddels een gezichtsbruiner en een oude scanner maar de tijd nog niet gehad om e.e.a. samen te stellen.
Meestal maak ik schakelingen op gaatjesprint,IC-euro print e.d. of met bovenbeschreven methode.

Ik heb een 3 tal DECON-DALO 33 stiften kunnen bemachtigen.
Er zit zelfs een reservestift in de achterkant.

Morgen ga ik ze eens testen.
Maar ze zijn wel lastig te krijgen hoor...

Op 14 januari 2009 15:11:21 schreef klein is fijn:
Wat wel goed werkt, zoals verwacht, is het gewone huis tuin en keuken plakband. Als je er dunne strookjes van snijdt kan je hele mooie strakke baantjes maken.

Schildersplakband werkt ook perfect.

Krijg je daar niet rafelige printspoorranden van Henry?

Waar haal je die Decon-Dalo stiften ?

Groeten, Bram

Op 17 januari 2009 18:55:14 schreef chuckie:
Krijg je daar niet rafelige printspoorranden van Henry?

Goed aandrukken en met scalpel bijsnijden, en weer goed aandrukken. Veel gedaan met HF printen.

misschien een beetje een domme vraag, maar welke is nou de beste ?

@Bram
Na bij verscheidene bedrijven te hebben geprobeerd, kwam ik ze tegen bij Gigatronics in Sittard.

@Shetelectronics
De nashua kwam bij mij als beste uit de bus en voor grote vlakken de Edding.

Wat die Decon doet kom ik morgen wel achter.

die decon dalos zijn veruit het beste ( mijn ervaring)
ik heb daar ene serieuze hoeveelheid printen mee getekend vroeger.

werkwijze :
teken print uit op ruitjespapier met potlood.
papier op print vastmaken met plakband. met ene priem druk je door het paper het center van alle eilanden.
nu haal je papier eraf en begin je te tekenen.
zorg dat je ene goede scherpe priem hebt. dat gaatje wordt dan meteen het geleide gat voor het boren.

voor ic voetjes gebruikte ik de afvrijfsymbolen. merk vergeten. het was ene oranje label. electrozaken verkocten dat. ik kocht die met doorlopende strips daar kon je eender welk soort voetje mee maken. waren 'rounded rectangle' pads. Tandy had er ook met speciale vorm padjes waar een baantje mee tussen zat. daar kon je dan direct mooi op aansluiten.

Dat is gene inkt die daar in zit maar ene soort lak. het stinkt serieus.
wel opletten : maar heel licht drukken om de punt blauw te laten kleuren. tijdens het schilderen niet drukken. als de inkt te licht wordt even bijpompen 1x is genoeg ( NOOIT op de print ! voor je het weet ligt er een halve liter van dat spul op je print. )
stift altijd goed afsluiten en met de punt naar BENEDEN bewaren. als de punt versteend is kan je de reserve punt die achteraan de stift zit gebruiken.

Makkelijkste manier om die inkt af te wassen is met alcohol.

ik had een grote voorraad pertinax print .waren allemaal mooi ronde printjes van ene tiental centimeter doorsnee. kwamen van de Carad. dat waren printjes die uitgestansde werden om de beeldbuis door het chassis te laten steken.

ah. waar is de goeie ouwe tijd. ik spreek over 1978... schakleingne uit de halfgeleidergids bouwen daarop.