Halogeenlampjes heel snel stuk

Op 6 maart 2011 15:14:20 schreef grotedikken:
[...]
Heel interessante dicussie. Misschien eens een thema voor een studenteneindwerk.

Een PTC, of een inschakelvertraging met weerstand in serie en een relaicontact (of TRIAC) die die weerstand na een halve seconde kortsluit lijkt me wel zinvol.

Die NTC schakeling is precies wat ik gemaakt heb:

De weerstand van een 50W lamp moet in bedrijf ongeveer 1000 Ohm zijn. Koud heb ik verschillende lampen gemeten en zijn ze tussen 80 en 90 Ohm. Redenering: 3 of 4 lampen in 1 armatuur dus ongeveer 25 Ohm weerstand over de parallel geschakelde lampen. Ik wilde de stroom ongeveer 3 keer kleiner maken en heb er 2 x 22 Ohm NTC's tussen gemonteerd (ik zocht NTC's met een hogere weerstand maar die heb ik niet gevonden). De stroom tijdens de eerste sinus is dus nu grootte orde drie keer kleiner. De lampen en NTC's warmen zo snel op dat je niet ziet dat er een vertraging in de inschakeling zit.

Dat studenten eindwerk vind ik hier wel een goede. Toeval moet ook nog uitgesloten worden.

Men zegt wel dat de transfo door zijn beperkte afmetingen de piekstroom niet ten volle kan leveren, en zo bijdraagt tot de levensduur, maar datis volgens mij minder essentieel. Autokoplampen gaan tenslotte ook vrij lang mee.

Toen 12V halogeenspotjes nog redelijk nieuw waren, had men de inkomhal van een diamantcentrum in de Antwerpse Hoveniersstraat daarmee volgehangen. Teneinde dure trafo's te sparen (want wij willen veel bling-bling, maar liefst zo goedkoop mogelijk), had men simpelweg kringen gemaakt van telkens 20 lampjes in serie, en die dan rechtstreeks met netspanning gevoed.
Nou, daar hebben ze niet lang plezier van gehad. Na enkele maanden gingen de eerste lampjes stuk. En kon men telkens gaan zoeken welk lampje in de serieschakeling de schuldige was.

De trafo's zijn uiteindelijk toch geïnstalleerd...

@GD: je stelt "Het zou voor iedereen duidelijk moeten zijn dat de lamp niet stukgaat door oververhitting." Dit vind ik een beetje kort door de bocht; er spelen wellicht meerdere factoren mee, maar ik heb nog niet echt overtuigende argumenten gezien waarmee aannemelijk gemaakt wordt dat een van die effecten de hoofdoorzaak is van het sneuvelen van de lampjes.

De schakeling, zoals Hugo die gepost heft, is gisteren geïnstalleerd. Het ziet er best grappig uit, dat de lampen eerst een seconde of 3 op halve kracht branden (en een beetje zichtbaar knipperen; dat lijkt me niet echt goed...), en dan pas voluit gaan branden.

Als jij gelijk hebt, zouden de lampjes door die schakeling juist eerder stuk moeten gaan; immers, de lampjes warmen langzamer op, waardoor er meer halve cycles met een hogere stroom worden doorlopen, en door de pause tussen de halve cycles zou de mechanische belasting toe moeten nemen, lijkt me.

De tijd zal het leren; ook ik zal hier berichten over de resultaten.

Ik denk dat de zaken die GD aandraagt wel degelijk mee kunnen spelen. Er zijn meerdere slijtmechanismes aan lampen, en vooral halogeenlampen met hoge werkspanning zullen mechanische problemen vertonen doordat de gloeidraad eigenlijk te lang moet zijn om nog stevig te kunnen zijn. Zoals ik al eerder meldde zijn er verschillende ophangingen van gloeidraden (wat aangeeft dat dit een probleempunt kan zijn voor fabrikanten) en iemand anders noemde al verticale of horizontale montage die op de levensduur kan uitmaken (en daarmee kom ik ook op de uitgezakte gloeidraden die ik wel bij halogeenstaaflampjes tegen ben gekomen). Dat het magneetveld van de gloeidraad ook mechanische effecten heeft in die categorie, lijkt mij ook wel logisch. Hoe zwaar die effecten meetellen weet ik echter niet.

De niet-mechanische slijtage die uiteindelijk de meeste andere lampsoorten fataal wordt (ouderdom) is de temperatuur. Dat lijkt mij in elk geval de belangrijkste factor in de 13e machtsfunctie waarmee de levensduur van een gloeilamp van de werkspanning afhangt.

Een kleine update: sinds de installatie van die schakeling in de lamp in de woonkamer zijn er geen lampjes meer stuk gegaan.

Maar... in de rest van het huis ook niet. Dat schiet dus niet echt op; voorheen ging er zeker elke week wel ergens een lampje stuk, en nu dus al weken helemaal niets meer.

Nu schijnt het dat er ongeveer rond de tijd dat ik die schakeling hebt ingebouwd, ook een forse wietplantage is opgeruimd verderop in de straat, dus ik zou denken dat dat er iets mee te maken heeft. Ik denk dan aan een vorm van netvervuiling door het in- en/of uitschakelen van lampen en zo.

Overigens worden hier in de wijk met grote regelmaat wietplantages ontmanteld, dus het is niet ondenkbaar dat er altijd wel een of meerdere in de buurt zitten, die dit soort problemen kunnen veroorzaken.

Het suggereert mijn inziens ook dat de lampjes niet (alleen of voornamelijk) stuk gaan door het inschakelen.

Overigens is de netspanning hier nog steeds constant rond de 240V, dat zal ook niet echt helpen.

[Bericht gewijzigd door SparkyGSX op vrijdag 25 maart 2011 12:03:33 (12%)]

Dan ook nog maar eens rapporteren. Bij mij is ook nog geen enkel lampje stuk gegaan sinds ik de NTC's gemonteerd heb. Ze zitten er nu 5 weken tussen terwijl er daarvoor ongeveer elke week wel een lamp sneuvelde. Dat lijkt wel significant te worden.

Ik vrees dat we nu met de zomertijd wel tot de volgende winter zullen moeten wachten voor verdere evaluatie gezien de lampen nu nog nauwelijks gebruikt zullen worden.

Overigens sprongen bij mij de lampen voor zover ik me herinner telkens bij het inschakelen.

ik las onlangs dat lampen sneller overlijden door harmonischen in de netspanning ( de 29e ? ) die veroorzaakt worden door lasten die kort inschakelen . dat zouden met een dmm onmeetbare spanningen zijn die heel kort aanwezig zijn , maar wel veel om zeep helpen .

zal eens kijken of ik het blaadje kan vinden en een scan maken ofzo .

@duffel: heb jij ook nog lampjes in gebruik zonder die aanpassingen? Die NTC's lijken dan op zich wel te werken, maar zonder controle "groep" weet je dat natuurlijk ook niet zeker.

Kortom: we weten eigenlijk nog helemaal niets. Dit begint een beetje op een Heisenbug te lijken...

@ Sparky: Je hebt natuurlijk gelijk. Ik zou als professioneel researcher een groep met en een groep zonder gedaan moeten hebben. Echter met 10 lampen verdeeld over 3 armaturen zou het nog steeds een eeuwigheid duren voor we iets significant hebben. De enige echt goed manier zou zijn om bijvoorbeeld van 3 merken 3 maal 10 lampen (1 set met NTC's, 1 set met Hugo's Thyristor en 1 set zonder inschakelvertraging.

Ik wil echter niet de stroom en lamp kosten hiervoor gaan dragen en vind dat dit bij de Philipsen en Osram's van deze wereld hoort. Die kunnen dan iets inbouwen in de lampsocket en het probleem echt de wereld uit helpen.

Ik lieg hierboven een beetje want ik heb ook nog 10 x 28W 230V halogeentjes in gebruik (GP's) hiervan is er in het jaar dat deze in gebruik zijn echter slechts 1 stuk gegaan. Doet GP iets bijzonder (de lampen hebben duidelijk een andere constructie dan andere merken)? Misschien is er hier op het forum iemand dit dicht bij GP, Philips of Osram staat die daar wat meer van te weten kan komen.

Je hoeft niet ergens dichtbij te staan om hypothesen te ontwikkelen. Kijk gewoon wat er dan anders is aan het lampje (foto?) en dan gaan we vrolijk brainstormen. Ik heb al eerder om de details van de constructie gevraagd omdat ik geen zin had om zelf zinloos lampjes aan te schaffen.

[Bericht gewijzigd door maartenbakker op maandag 28 maart 2011 11:10:34 (27%)]

in de huidige philips gloeilampvervangers , zit er ipv de gloeidraad een halogeenlampje in met die steeklipjes ofwel g9 . deze zijn even groot als de bol van een gu10 spotje maar hebben wel bij 42watt een gloeidraad met 1 ophangpunt erin . deze lampen zouden ook 3000 branduren hebben . lijkt er steeds meer op dat de lampbol icm het aantal plaatsen waar de gloeidraad ip opgespannen een oorzaak is van het sneller stukgaan . deze lampen zijn wel gevoelig voor ophanging aan houten vloeren , dit geeft een bibbereffect . dat doen de oude gewone gloeilampen niet.

Ik zoek het ook in de lampbol en de ophanging. Ergens eerder in dit topic meldde ik al dat de ophanging van Osram me beter leek dan die van Philips, en vroeg ik om details van de ophanging van de hier ter sprake gekomen lampjes.

Overigens kan ook de samenstelling en dikte van de gloeidraad meespelen. Dat is wat lastiger van buiten te zien, maar betekent niet dat er niks aan de andere factoren te zien zou zijn.

De Kwantum lampje hebben een heel eenvoudige constructie. Het lijkt er op dat ook hier zo een g9 priklampje in de GU10 fitting gestopt is. De gloeidraad loopt recht vanuit het pennetje naar voor waar het over een glas pennetje gaat en langs de andere kant weer naar beneden. Er zit dus helemaal geen metalen kneep in de lamp. Ik heb ook nog enkele Philips lampen liggen (zijn te groot, verkeerd gekocht ). Deze hebben echter 3 metalen knepen. De totale lengte van de gloeidraad is bij beiden ongeveer 2 cm.

Ik heb geen lampjes meer bewaard dus of ze nu telkens precies op dat glasstaafje stuk gegaan zijn weet ik niet. 1 keer is het me wel opgevallen dat de gloeidraad daar gebroken was. Zowat elk lampje dat stuk was was vrijwel helemaal zwart wat er ook op kan wijzen dat er lucht in gekomen is en dus de gloeidraad verbrand is. Ook dit kan door te brutaal opwarmen komen.

Even foto's toevoegen:

Kwantum 230V 50W

Philips 230V 50W

Beide fotos zijn met dezelfde vergroting gemaakt. De gloeidraden lijken ongeveer even lang en dik, het voornaamste verschil zijn de knepen bij de Philips waar de spiralisering van de gloeidraad doorloopt en het glazen pennetje bij de Kwantum waar de spiralisering niet doorloopt.

[Bericht gewijzigd door duffel op maandag 28 maart 2011 18:56:37 (29%)]

Ik had nog 3 andere halogeenlampen die wel langer leven waar ikniet meer aan gedacht had (hangen in mijn vrouwtje's poppenhuizenkamer LOL).

Ik stootte mijn aan de lamp en 1 ging er véél harder branden. Snel licht uit gedaan en dan blijkt de gloeidraad in het midden samengesmolten te zijn.

Dit is de Kwantum constructie met het glazen pennetje.

Verder is er gisteren 1 lampje dat achter de NTC's zit stuk gegaan. Het lampbolletje is helemaal zwart. Dit was ook een lampje met de Kwantum constructie.

Om even een vergelijk te maken met de lamp op de foto: Deze hangen perfect verticaal met het glazen pennetje naar beneden dus een doorhangende gloeidraad zal geen direct probleem zijn, echter er tegen stoten is duidelijk dodelijk (de lamp doet het nog maar waaschijnlijk niet lang meer). De andere lampen waar ik de NTC's voor gemonteerd heb hangen in verschillende richtingen. Een check levert volgende foto's op:

Hier is de gloeidraad duidelijk behoorlijk doorgezakt.

Deze is nog spectaculairder: De gloeidraad is in het glas gesmolten!

Beide lampjes hingen horizontaal waardoor de gloeidraad richting glazen bolletje uitrekt. De onderste lamp doet het nog maar is wel een stuk ouder dan de bovenste. Ik vraag me af hoe lang die het nog uithoud maar misschien is het juist hier dat de NTC's hun werk doen door de tragere opwarming van de gloeidraad kan het glas mee opwarmen...

Het lijkt er dus sterk op dat de hoek waaronder ze hangen van invloed is. Trilling is na de hoofdstoottest ook wel duidelijk.

GP heeft een constructie die de gloeidraaden duidelijk verder uit elkaar houd:

Ook de spiralisering van de draad lijkt anders te zijn.

Nog een leuke: een GP 28W halogeen met ongeveer 1000 branduren:

Ook hier zakt de spiraal duidelijk door. Voor de goede observeerder: deze heeft verticaal omhoog gestaan.

Ik heb laatst ook een stel van deze lampjes thuis vervangen, maar ook de nieuwe philipsen hebben deze zogenaamde kwantumconstructie, dus zonder extra kneepje. Ook deze kwaliteit holt dus achteruit...
Staat ook trots op de verpakking ''made in PRC''

Op 1 april 2011 23:15:12 schreef DeSoester:..Staat ook trots op de verpakking ''made in PRC''

Dat is het land waar het gemaakt is, dat heeft niks met kwaliteit te maken.

Ik weet dat het een omstreden punt is, maar je gaat nu wel heel kort door de bocht.

In vele discussies in het verleden is vastgesteld dat je uit China "ongeveer" krijgt waar je om vraagt, zonder enige scrupules van de kant van de fabrikant (noem het een extreme vorm van kapitalisme). Vrijwel iedereen die niet aan een merk hecht, vraagt om goedkoop, en dan heb je dus relatief vaak pech met spul dat meestal uit China komt. Bovendien zal een opdrachtgever de kwaliteit in zulke gevallen ook niet zo nauwgezet controleren. Dit alles wil dus niet zeggen dat er geen goed spul vandaan kan komen, en met de juiste maatregelen komt dat er ook wel vandaan. Waar het echter om gaat, is dat er helaas wel een correlatie is tussen China en rommel.

@testman: ook uit Japan komen soms uitzonderingen die de regel bevestigen. Funai levert consequent rommel en doet dat al zeker 20 jaar, en andere merken zoals Toyota en Sony leveren meestal prima spul maar gaan zo nu en dan opvallend de fout in.

[Bericht gewijzigd door maartenbakker op zaterdag 2 april 2011 14:00:04 (14%)]

terwijl japan er zo dichtbij ligt en daar komt wel goed spul vanaf....

maar als het uit china komt is de productie al een vraag en de gebruikte materialen zijn ook zeker niet altijd volgens de normen die hier gelden . maar alle bedrijven laten de goederen daar maken omdat het daar goedkoper is , zowel materiaal als arbeidsuren . en het woord milieu hebben ze daar nog niet gehoord , dus kan de productie ook goedkoper . laat staan arbo en andere dingen die over het algemeen meer geld eten als voordeel voor werkgevers .

de arboregelementen voor op kantoor zijn te belachelijk voor woorden , maar dat is weer een ander verhaal.

Op 7 maart 2011 00:33:35 schreef SparkyGSX:
@GD: je stelt "Het zou voor iedereen duidelijk moeten zijn dat de lamp niet stukgaat door oververhitting." Dit vind ik een beetje kort door de bocht; er spelen wellicht meerdere factoren mee, maar ik heb nog niet echt overtuigende argumenten gezien waarmee aannemelijk gemaakt wordt dat een van die effecten de hoofdoorzaak is van het sneuvelen van de lampjes.

Ik ben er vaak wel eens naast, maar ik beweer nooit zomaar wat zonder fundering.
Een klein beetje nadenken en je zal het wel met me eens zijn.
Zoniet, onkracht eens volgende beweringen met redelijke argumenten:

1)Het overgrote deel van alle defectgaande gloeilampen (ook halogeen) springt onmidellijk bij het aanzetten.

2) Stel dat je de koude lamp inschakelt op het moment van de top
van de sinus, dan vloeit er een piekstroom van 6x1,4= 8,5 maal de nominale waarde.

3)Het duurt slechts 0,025 seconden voor de volgende sinustop bereikt is.

4) Omdat je een helogeenlamp met het oog ziet oplichten, niet in een flits, duurt het dus meerdere cycli voor de gloeidraad op bedrijfstemperatuur is.

5) Een kortstondig oververhitte gloeidraad door de inschakelpiek is dus uitgesloten.

6) Afgezien van stoten of schokken is de enige kracht die tijdens het opstarten op de gloeidraad komt het magnetisch veld, eigen aan de stroom.

7) Bij oudere gloeilampen is de wolframdraad bros geworden.

8) Een wolframdraad is veel brosser bij 25°C dan bij 1500°C

7) Als je inschakelt op de top van de sinus, stijgt dit magnetisch veld bruusk van nul tot 8,5x de normale waarde.
De kracht die dit veld op de windingen uitoefent is groter dan de buigzaamheid van de koude draad en pats...

Als je dit niet snapt, heb je nooit in je jonge jaren een dansende spoel gemaakt.
Je maakt een luchtspoel van wikkeldraad en hangt die aan een zijde vertikaal op. Door het eigen gewicht zakt de spoel open.

Het andere uiteinde hang je in een kwikbadje. Als je nu een gelijkspanning aan de spoel aanlegt gaan door het magnetisch veld
de windingen samentrekken, de spoel schiet uit het kwik en relaxeert. Het resultaat is en ritmisch samentrekkende spoel.

Maar koper is veel veerkrachtiger dan Wolram.

Op 2 april 2011 10:57:30 schreef GJ_:
[...]Dat is het land waar het gemaakt is, dat heeft niks met kwaliteit te maken.

Mijn ervaring is over het algemeen van wel, alhoewel je natuurlijk niet moet generaliseren, maar ik heb betere ervaringen met spullen uit ''kwalititief'' betere landen dan producten uit landen zoals China.

Dat ligt niet aan China, dat ligt eraan wat we zelf wensen. Als je geld wil uitgeven kun je europese producten kopen, maar net zo goed chinese, weinig/geen verschil.
Als je geen geld wil uitgeven kan je alleen in landen als china terecht. Je zuinigheid word dan wel beloond met mindere kwaliteit.

probeer maar eens een tv of audiocomponent te kopen wat niet uit china komt , en al staat er made in poland op dan komen diverse printen nog uit china . de tijden dat een goed toestel uit germany , japan , een paar bedrijven uit de usa , belgie , nederland , kwam is voorbij . de bedrijven hebben hier de productie verlegd naar goedkope productielanden om meer winst uit een product te halen . al zou je een tv willen met made in belgie erop dan is de enigste optie om het vliegtuig naar de 90's te nemen .

het is nu een wegwerpeconomie waar wel wordt gekeken naar milieuvriendelijke productie maar daartegenover staat elke 5 jaar een ander toestel kopen , wat echt geen milieuverbetering is .

Zowel jouw standpunt als dat van GJ_ zijn mijnsinziens erg eenzijdig en ietwat overdreven/dik aangezet/niet helemaal overeenkomstig hoe het is. Mocht ik zin hebben om daar uitgebreider op in te gaan, dan niet nu aangezien ik naar bed moet om morgen tijd in Driebergen te zijn (NVHR).

Uiteraard, moet je zelf opletten, maar dat is vrij lastig te onderzoeken. Het probleem is juist dat er veel productie uitbesteed wordt aan kleine veelal, Chinese bedrijfjes die in naam van Philips mogen produceren, met als gevolg dat de onderdelen in China worden gemaakt, en de rest in Polen in elkaar gezet wordt. Vervolgens drukken ze er made in Poland op af, terwijl het dus eigenlijk Chinese rommel is.
Overigens waren dit Philips lampjes, en eerlijk is eerlijk, ze waren niet bepaald goedkoop.

Het experiment met de soft-start schakeling is ten einde gekomen; na bijna een jaar is er in het huis geen enkel lampje gesneuveld (dus ook geen lampjes in de armaturen zonder de schakeling), en omdat de armatuur waar de schakeling in zat toch los moest vanwege een andere aanpassing, heb ik hem maar verwijderd. Als het niet nodig is, heb ik zulke dingen toch liever niet in de vaste installatie.

De verklaring van het aan de lopende band stuk gaan van de lampjes blijft wat mij betreft voorlopig op een grote wietplantage in de buurt. De dichtstbijzijnde was maar 2 verdiepingen hoger.

[Bericht gewijzigd door SparkyGSX op donderdag 12 januari 2012 19:18:47 (20%)]