Op 20 juli 2023 21:21:04 schreef Ledlover:
Het minispeakertje geeft voldoende elektrisch veld om een paar meter ver te komen.
Magnetisch veld. Maar ik vind 't wel slim bedacht!
Als je de afstand constant houdt, kun je verschillende modificaties ook goed vergelijken.
ronw
Golden Member
Wat is de waarde van deze spoel, en wat voor draad heb je gebruikt?
Weet je ook wat voor ferriet-materiaal?
Het VLF ontvangertje even houtje/touwtje bedraad en hij werkt.
SDR Twente erbij als referentie.Het station GBZ rond de 22 KHz en andere datastations komen goed binnen op het ontvangertje.Alleen van het berekende afstembereik klopt geen ene pepernoot.Varco:2 secties van 13-500 pF.
L = 80 mH. 1 sectie is dan 25 KHz - 156 KHz en 2 secties is dan 17,8 KHz - 110 KHz.Maar in de praktijk is het 16 KHz - 44 KHz.Misschien is het de bedrading en de opstelling van de varco of een combi daarvan.Daar moet ik nog even naar kijken voordat ik de ontvanger 'voor het echie' ga afbouwen.
Wordt vervolgd...
@Hubie
De spoel heeft door de manier van wikkelen "best veel" capaciteit. Daardoor komt de resonantiefrequentie lager uit. Veel lager in dit geval, want ten opzichte van de zelfinductie van 80 mH is de variabele condensator in verhouding een kleine toevoeging.
Wanneer je de "selft reonan resonant frequency" van de kale spoel meet kun je de eigen capaciteit van de spoel bepalen.
Ok Brightnoise.Ik dacht al wat raar is dit.Die spoel komt uit de junkbox en is van een relais of solenoid geweest.Is waarschijnlijk in 'tig'lagen gewikkeld.
Het maakt ook niet uit of ik 1 of 2 secties van de varco gebruik.Bij 44 KHz stopt de ontvangst en begint de ontvanger te "motorboten"
Ik ga die spoel eraf halen en zelf een 'wild gewikkelde'spoel maken van rood apenhaar.
Edit\Ik vind spoelen wikkelen wel leuk werk maar 82 mH is,ook met een ferrietkern,een aardig bosje draad.Dus ik kijk in een rommelbakje,pik er een spoel uit,steek er een ferrietstaaf in en meet 80 mH.Grote stappen,snel thuis dacht ik nog. 
Dus niet... terug naar af.
Edit\900 wdg = ± 82 mH lees ik hier.Metertje of 28 draad.
Op 22 juli 2023 22:48:40 schreef Frederick E. Terman:
[...]
Magnetisch veld. Maar ik vind 't wel slim bedacht!
Als je de afstand constant houdt, kun je verschillende modificaties ook goed vergelijken.
Euh, magnetisch ja 
dat is wel een heel domme vergissing.
En inderdaad, ik heb de conclusie kunnen trekken 'Als ik mijn telefoon nog op 4m hoor kan ik SAQ goed genoeg horen om op te nemen'.
Als ik die telefoon niet verder dan 1,5m kan horen, dan is de ontvanger te ongevoelig of ruist ie teveel. Dat was het geval met mijn 3 buis direct conversion ontvanger.
Overigens wil ik nog eens proberen die te verbeteren, maar ik had 'm toen geheel uit elkaar gehaald.
Andere spoel gemaakt en deze werkt veel beter.Ook meer signaal.Met de varco helemaal dicht, ± 1000 pF, zit ik op 17,2xx KHz dus op de SAQ frequentie.Ik ga het ontvangertje fatsoeneren en dan maar afwachten wanneer SAQ Grimeton weer in de lucht komt. Kerstmis misschien?
Op 24 juli 2023 17:19:17 schreef Hubie:
Varco:2 secties van 13-500 pF. L = 80 mH. [...] 2 secties is dan 17,8 KHz - 110 KHz. Maar in de praktijk is het 16 KHz - 44 KHz.
Dat is een leuke getallenoefening. Stel dat die 26...1000 pF klopt voor twee secties parallel, dan zijn L en Cpar uit te rekenen:
L // (26+Cpar) -> 44 kHz
L // (1000+Cpar) -> 16 kHz
Je komt dan op een L van 88 mH en een Cpar van 122 pF. Dat klinkt redelijk; als je die 28 m draad in tweeën zou knippen en de twee stukken van elk 14 m in elkaar zou twisten, zou je ook ruwweg op zo'n capaciteit uitkomen (vuistregel: voor 'gewone wikkeldraad' krap 1 pF/cm).
Voor VLF spoelen zou ik graag een flinke klos litzedraad willen hebben maar daar is bijna niet aan te komen.Heb ook nog even gedacht om 2 Philips LG spoelen (foto)in serie te zetten en dan meten of ze voldoende mH's hebben.Of om ze af te wikkelen en dan een nieuwe spoel maken.Toch maar van af gezien.
Edit\Nog bedankt voor die 1pF /centimeter vuistregel FET.Die wist ik nog niet.
[Bericht gewijzigd door Hubie op (12%)]
ronw
Golden Member
@Hubie
Ik koop Litze op Ebay, maar goedkoop is het niet als je een spoel van 82mH moet wikkelen. Vooral de Chinese verkopers bieden het in allerlei soorten en maten aan.
Ik kocht: 200m Litz wire, 0.05mm x 10 strands, single layer insulation, 10/44 US $13.50
Ok ronw,bedankt voor de tip.Ik zie daar litze in alle soorten en maten dus misschien dat ik voor een volgende ontvanger daar wat litze kan kopen.
Ik heb de varco en 10 slags potmeter van het ontvangertje vervangen door een druktrimmer en een instelpotmetertje van 100 K.
Afgeregeld op 16 kHz dus net onder de SAQ frequentie van 17,2 kHz.
Als SAQ dan in de lucht komt hoef ik alleen maar iets naar boven te trimmen.
Ik wil eigenlijk een iets betere VLF ontvanger bouwen en dan (misschien) met buizen.
Edit\Na wat zoeken kwam ik nog een litzeboer tegen op ebay.Ook redelijke verzendkosten.
Direct soldeerbaar litze zelfs.Ik wist niet eens dat dit bestond,bestaat,besting en ik loop toch al een aardig poosje mee.
De skindiepte is volgens een online calculator 0.5 mm bij 17.2 kHz.
Als je draad van <=1mm diameter gebruikt geeft het volgens mij geen voordelen om litze te gebruiken bij deze lage frequentie.
Dat heeft niets of weinig met 'skindiepte' te maken.Litzedraad is juist zeer geschikt voor LG en MG spoelen.
Maar het zou kunnen dat ze dat bij Philips al 100 jaar verkeerd doen natuurlijk...
electron920
Everything should be as simple as possible, but not simpler.
Ha 575,
Daar heb je een punt, zij het niet dat er meer aspecten een rol gaan spelen bij een dun draadje 
De litz constructie wordt in veel kabel soorten toegepast maar voor de radio bouwer is het voor,
frequenties onder de 2 MHz een goede oplossing.....
Bij jou voorstel om een draadje van ik noem maar iets 0,3 mm te gebruiken op een frequentie van 10 kHz heb je wel een paar meter nodig !!
Het geen betekend dat de Ω weerstand zeer hoog wordt en, de Q van je spoel zeer laag 
De oplossing..... dan maar meerdere draadjes gebruiken om de Ω weerstand omlaag te bregen.
Maar dan komt het volgende probleem het nabijheidseffect als je meerdre draden parallel heb lopen met,
dezelfde elektrische stroom dan ontstaat er een opstoping ( even vrij opgeschreven ).
Als je dit probleem wil oplossen zal je op een speciaale manier de draaden moeten leggen ( wikkelen in een patroon ) ,
waar zijn we dan aangekomen bij de HF litz
Groet,
Henk.
Ik dacht dat litze alleen de oplossing was voor het skineffect, maar blijkbaar ook voor het proximity effect. Weer wat geleerd 
Na mijn vakantie ga ik in vraag en aanbod een paar soorten "loetbare" litze aanbieden voor de liefhebbers. Moet nog wel iets verzinnen voor de klosjes.
@Henk: kan je wat zeggen over welke litze configuraties wordt gebruikt voor diverse toepassingen. (aantal draden, diameter)
ronw
Golden Member
@Hubie
Leuk gedaan, ziet er goed uit. Ik kom meestal niet zo ver er een complete, afgerond prototype van te maken. Wordt misschien wel eens tijd...
@ronw,de ontvanger is werkend maar niet af natuurlijk.Als ik zoiets aan het maken ben wil ik het altijd uitbreiden.Ik had een audio versterkertje willen toevoegen voor een luidsprekertje en een analoge frequentiemeter die 10 t/m 100 kHz aan kan wijzen op een 1mA metertje + een mooi frontplaatje enzovoort enzovoort.
Maar als een ontvanger eenmaal werkt ben ik eigenlijk al opzoek naar een beter of ander ontwerp.
Zo kwam ik o.a. A simple Regenerative VLF-LF Receiver van Lloyd Butler VK5BR tegen.
http://users.tpg.com.au/users/ldbutler/
Ik heb het nog niet helemaal doorgelezen maar misschien is het wat.
Heb hier ook nog een hele partij NOS batterij buizen liggen.Daar moet ik ook ooit nog eens iets mee gaan doen.
Op 31 juli 2023 20:45:50 schreef 575:
Na mijn vakantie ga ik in vraag en aanbod een paar soorten "loetbare" litze aanbieden voor de liefhebbers. Moet nog wel iets verzinnen voor de klosjes.
Voor De lichtmis, Bad Bentheim, en DvdRA ga ik setjes litze (15 x 0,08mm2) samenstellen. Suggesties voor de gewenste hoeveelheid zijn welkom, ik hem >2km op rol.
Voor mij is het opwinden daarvan ook nog even een uitdaging.
electron920
Everything should be as simple as possible, but not simpler.
Ha 575,
Ik heb litz draad 3 soorten kan er even niet bij, maar ik doe er denk ik niets meer mee !
Als ik er bij kan laat ik het op CO weten.....
Groet,
Henk.
Henk,
Kan je nog je licht laten schijnen over het gebruik van aantal strands en draad diameter in relatie tot werk frequentie.
Ite
ronw
Golden Member
@Hubie
Ik ken dat verschijnsel goed, en daarom maak ik mijn prototypes meestal nooit echt af.
Het schema van Butler heb ik niet lang geleden gevonden, maar vraag me niet waar. Jouw link werkt niet meer.
Ik vind het op dit moment hier:
https://www.yumpu.com/en/document/view/40258879/a-simple-regenerative-…
en
https://pdf4pro.com/amp/view/a-simple-regenerative-vlf-lf-receiver-46a…
Maar dat was niet de link waar ik het schema oorspronkelijk vond.
Ik vind dit een poging waard, maar begin waarschijnlijk eerst met een flinke loop antenne, zoals ook Butler in dit artikel beschrijft.
Voor de winter wil ik die in de tuin hebben staan. Is een aardige klus (voor mijn twee linkse handen), maar is te doen. Ik maak de antenne beduidend steviger, aangezien gedurende de winter de omstandigheden hier nogal ruig kunnen worden.
Ik zou de LF353 moeten bestellen, maar qua specificaties zou de TL082 te gebruiken moeten zijn.
Ik was aardig op weg om een up-converter werkend te krijgen, maar deze liet mij gisteravond in de steek. Vanavond heb ik pret met een pakket componenten net uit NL ontvangen...
Op 31 juli 2023 20:45:50 schreef 575:
Ik dacht dat litze alleen de oplossing was voor het skineffect, maar blijkbaar ook voor het proximity effect. Weer wat geleerd
Na mijn vakantie ga ik in vraag en aanbod een paar soorten "loetbare" litze aanbieden voor de liefhebbers. Moet nog wel iets verzinnen voor de klosjes.@Henk: kan je wat zeggen over welke litze configuraties wordt gebruikt voor diverse toepassingen. (aantal draden, diameter)
Van een bezemsteel kaan je heeeel veel klosjes maken 
Enorm veel informatie over het hoe en waarom van litze vind je op de site van deze fabrikant:
https://www.elektrisola.com/en-us/Litz-Wire/Info
Een andere fabrikant gaat nog verder in op huideffect en nabijheidseffect:
https://www.rubadue.com/technical-info/skin-effect-and-proximity-effec…
Ingangspagina:
https://www.rubadue.com/technical-info/
Beter kan ik het zelf niet overschrijven.
electron920
Everything should be as simple as possible, but not simpler.
Ha 575,
Nou @Frederick heeft een aantal sites gevonden alleen bestellen zal peper duur zijn,
in Nederland maken we dat type draad ook nog in Twente !
Maar het dunne lizt wat jij nodig heb niet meer, ik heb op de lijst 5 type maar kan er niet bij,
toch heb ik een klos gevonden 
Die is 15 x x0,05 2000 meter.... je kunt wel een type willen maar verkrijgen geloof me dat is een puntje.
Dit is voor spoelen of verbindigen waar geen of nauwelijks stroom loopt !
Groet,
Henk.
Op 3 augustus 2023 23:00:04 schreef ronw:
@HubieIk ken dat verschijnsel goed, en daarom maak ik mijn prototypes meestal nooit echt af.
Het schema van Butler heb ik niet lang geleden gevonden, maar vraag me niet waar. Jouw link werkt niet meer.
Ik vind het op dit moment hier:
https://www.yumpu.com/en/document/view/40258879/a-simple-regenerative-…
en
https://pdf4pro.com/amp/view/a-simple-regenerative-vlf-lf-receiver-46a…
Maar dat was niet de link waar ik het schema oorspronkelijk vond.
Ik vind dit een poging waard, maar begin waarschijnlijk eerst met een flinke loop antenne, zoals ook Butler in dit artikel beschrijft.
Voor de winter wil ik die in de tuin hebben staan. Is een aardige klus (voor mijn twee linkse handen), maar is te doen. Ik maak de antenne beduidend steviger, aangezien gedurende de winter de omstandigheden hier nogal ruig kunnen worden.
Ik zou de LF353 moeten bestellen, maar qua specificaties zou de TL082 te gebruiken moeten zijn.
Ik was aardig op weg om een up-converter werkend te krijgen, maar deze liet mij gisteravond in de steek. Vanavond heb ik pret met een pakket componenten net uit NL ontvangen...
Ik heb nog eens gekeken naar die VLF ontvanger van VK5BR maar ik zie dat daar een '3 gang x 480 pF' varco in zit.Ik heb hier wel 2 stuks 4 gang 500 pF liggen maar dat is het formaat 'liggend melkpak' Dus ik kijk even verder naar een andere VLF ontvanger,er zijn er plenty.
Loop/raam-antenne:Ik heb er vroeger een paar gemaakt maar toen had ik veel meer ruimte en een grote tuin.Als ik er een ga maken moet het er een zijn met betrekkelijke kleine afmetingen.Ik kwam op youtube een filmpje tegen van een kleine maar goed werkende raamantenne op een kruis van 50 x 50 centimer:https://www.youtube.com/watch?v=aUw5t5hdk54
100 meter draad en zonder koppellus als ik het goed gezien heb.(edit,de koppellus is 10 meter draad)
Zoiets zou ik hier wel kwijt kunnen in het hobbyhok.
Zelfs een kleine raamantenne is al gauw beter dan een ferrietstaaf stelt Dr.Blan.Een raam van 15 x 15 cm is gelijk aan 1 ferrietstaaf met spoel.