Waar voor is dit op mijn toongenerator

Op donderdag 13 november 2025 17:00:02 schreef nonius:
Die schakeling rechts lijkt me een (vermogens-) opamp. Kan soms wel eens handig zijn bij experimenten. Daarnaast hebben ze er ook nog een pulsgeneratortje bij ingebouwd. Door middel van de witte lijnen/afbakeningen op het front geeft men wel heel duidelijk aan dat dit ongerelateerde schakelingen zijn. Da's wel netjes.

Zou zeggen, schroef het apparaat eens open en plaats wat goede foto's in de thread, m.n. van de (discrete?) opamp.

Ik heb vroeger, in zelfbouw apparatuur, ook wel eens totaal verschillende/ongerelateerde schakelingen ingebouwd in één apparaat, simpelweg omdat er toch nog wat vrije ruimte op de frontplaat en in de kast was, en er toch al een voeding ingebouwd zat. Denk dat zoiets ook hier een rol heeft gespeeld, waarbij de constructeur dacht dat de extra schakelingen misschien nog wel eens van pas konden komen.....

De vermogensopamp kan bijv. een kleine DC-motor sturen (in toeren regelen) d.m.v. PWM, waarbij het signaal gegenereerd wordt door de functiegenerator. Of andere, laag-ohmige en grotere belastingen aansturen, die eigenlijk te zwaar zijn voor een gewone functiegenerator. Beetje dit idee, voor hen die zich geen HP konden veroorloven: https://www.youtube.com/watch?v=4Fb7Eqe0PuE

De knoppen zijn redelijk standaard knoppen die vroeger veel gebruikt werden, ook door zelfbouwers.

Ik zet mijn geld in op een apparaat van rond 1983 :)

De eigenlijke functiegenerator is waarschijnlijk op basis van een XR2206, of evt. een ICL8038

Ik zal hem open maken en foto´s maken en hier plaatsen!

Dit is geen zelfbouw, dit is voor het onderwijs gebouwd. De firma Breukhoven bestaat nog steeds en bouwt nog steeds dit soort dingen (maar waarschijnlijk niet meer dit model wat waarschijnlijk ruim 35-40 jaar oud is)

Als ik dit frontpaneel zie, dan doet dit me heel erg denken aan de functie generator die ik zelf ooit gebouwd heb gedurende mijn studiejaren.
Als je hem op sinus zet krijg je dan een zuivere sinus of een sinus met een kleine storing op de top van de sinus?
Aangezien de linkerhelft van het frontpaneel functioneel gelijk is aan wat ik 40 jaar geleden heb gebouwd, zou het mij niet verbazen als er een XR2206 inzit met een opamp (Rechterzijde van het front paneel)

Het is geen zelfbouw:

Maar het zullen geen grote aantallen zijn geweest.

Je kunt nog steeds generators met ingebouwde versterker kopen. Deze heb ik zelf: https://www.eleshop.nl/gw-instek-mfg-2260m-5582.html

[Bericht gewijzigd door fred101 op (43%)]

@Fred101, dat heb ik gezien, maar functioneel komt het overeen met wat ik in de jaren 80 heb gebouwd, dus het kan heel goed zijn dat 1 van de toendertijd gebruikelijk IC's gebruikt zijn.
Vandaar ook dat ik vroeg naar de golfvorm van de sinus, het is mischien geen gebruiksaanwijzing maar met de pinout van de chip ben je mischien toch een stapje vooruit.

Op donderdag 13 november 2025 17:00:02 schreef nonius:
Die schakeling rechts lijkt me een (vermogens-) opamp. Kan soms wel eens handig zijn bij experimenten. Daarnaast hebben ze er ook nog een pulsgeneratortje bij ingebouwd. Door middel van de witte lijnen/afbakeningen op het front geeft men wel heel duidelijk aan dat dit ongerelateerde schakelingen zijn. Da's wel netjes.

Zou zeggen, schroef het apparaat eens open en plaats wat goede foto's in de thread, m.n. van de (discrete?) opamp.

Ik heb vroeger, in zelfbouw apparatuur, ook wel eens totaal verschillende/ongerelateerde schakelingen ingebouwd in één apparaat, simpelweg omdat er toch nog wat vrije ruimte op de frontplaat en in de kast was, en er toch al een voeding ingebouwd zat. Denk dat zoiets ook hier een rol heeft gespeeld, waarbij de constructeur dacht dat de extra schakelingen misschien nog wel eens van pas konden komen.....

De vermogensopamp kan bijv. een kleine DC-motor sturen (in toeren regelen) d.m.v. PWM, waarbij het signaal gegenereerd wordt door de functiegenerator. Of andere, laag-ohmige en grotere belastingen aansturen, die eigenlijk te zwaar zijn voor een gewone functiegenerator. Beetje dit idee, voor hen die zich geen HP konden veroorloven: https://www.youtube.com/watch?v=4Fb7Eqe0PuE

De knoppen zijn redelijk standaard knoppen die vroeger veel gebruikt werden, ook door zelfbouwers.

Ik zet mijn geld in op een apparaat van rond 1983 :)

De eigenlijke functiegenerator is waarschijnlijk op basis van een XR2206, of evt. een ICL8038

hier een paar foto´s

ICL8038 dus :)

En een TDA2030 lijkt het. Op een wat wild geroute print, zo ging dat.
Leuk om te zien, en vaak handig in het lab zo een eindtrapje.

Aan de datums op de ic's te zien is hij van 1989 of iets later.

Op vrijdag 14 november 2025 15:41:23 schreef Aart:
En een TDA2030 lijkt het. Op een wat wild geroute print, zo ging dat.
Leuk om te zien, en vaak handig in het lab zo een eindtrapje.

Maar hoe werkt dat dan (rechter gedeelte), zo te zien loop de bedrading alleen naar de voedings print!

De bovenste banaanbussen zijn de ingang, die daaronder de uitgang. Is gewoon een versterkertje.
Testen: bv Line out van een CD speler, of bv een microfoon op de ingang en een speaker aan de uitgang.
Als test kun je er ook 100mV DC op zetten en dan een voltmeter op de uitgang. Als je aan de pot draait moet de spanning hoger worden.

Op vrijdag 14 november 2025 16:21:09 schreef fred101:
De bovenste banaanbussen zijn de ingang, die daaronder de uitgang. Is gewoon een versterkertje.
Testen: bv Line out van een CD speler, of bv een microfoon op de ingang en een speaker aan de uitgang.
Als test kun je er ook 100mV DC op zetten en dan een voltmeter op de uitgang. Als je aan de pot draait moet de spanning hoger worden.

ah zoiets dacht ik al, maar was niet zeker, bedankt voor de info:
Leuk apparaat gekocht voor 25 euro op MP.

Frappant, die Philips instelpotmeters en gele Frako-elco's associeer ik meer met eind jaren '70 tot begin jaren '80, maar de datumcodes van de IC's laten er inderdaad geen enkele twijfel over bestaan dat het '89 of later geweest moet zijn (of het apparaat moet ooit eens opgeblazen geweest zijn, waarbij alle IC's vervangen zijn).

Dit soort printplaten, gemaakt met afwrijfsymbolen, associeer ik ook eerder met ontwerpen van eind '70/begin '80.

Mogelijk een wat ouder ontwerpje wat nog steeds prima voldeed voor de fabrikant en dat hij vele jaren lang gewoon lekker heeft doorgeproduceerd?

Mag de pret verder allemaal niet drukken, is nog steeds een verdraaid handig apparaatje. Mijn eerste meet-zelfbouwsel was een XR2206 functiegenerator, daarna een (1 MHz!) frequentieteller, en daarna een oscilloscoop. Met die drie meetapparaten waande ik me destijds de koning te rijk! En ook vandaag de dag kom je met dit trio nog steeds een heel eind.

Enige kleine minpuntje: zelf zie ik altijd graag een krimpkousje rond netspanning-voerende soldeerverbindingen, ter mechanische ontlasting.

[Edit: op de Frako-elco's staat 'made in W-Germany'; Oost-en West-Duitsland hielden op te bestaan in 1989, dus de elco's zijn vermoedelijk van vóór '89?]

Op de koperzijde van de print lijkt een datum te staan van 11-4-78, dus dat is niet gek gedacht.
Zo een ontwerp ging vermoedelijk lang mee, zeker in de onderwijs hoek.
En na een defect in wanhoop alle halfgeleiders vervangen kwam in '89 ook vast voor ;)

@nonius,
Ik heb ook het idee dat deze toongenerator van voor 1980 is. Zelf had ik ook een ICL8038 ´functiegenerator' gemaakt, en in mijn belevingswereld was dat ver voor 1980, dus voor mijn gevoel zijn de IC's in 1989 of 1990 vervangen.
TS zou op de drie transistoren of spanningsregelaars kunnen kijken wat voor datumcode daar op staat.

Op vrijdag 14 november 2025 18:35:12 schreef Aart:
En na een defect in wanhoop alle halfgeleiders vervangen kwam in '89 ook vast voor ;)

.. of een leerling heeft, toen de meester even niet keek, 220Vac op de uitgangsklemmen gezet.
Deze eenvoudige generatoren hebben geen enkele vorm van beveiliging op de in- en uitgangsklemmen.

[Bericht gewijzigd door ohm pi op (36%)]

Op het werk hebben we een vergelijkbaar ding. Je kan de kleinsignaal uitgang van de toongenerator met meetsnoeren (banaan) doorlussen naar de vermogensversterker als je de toon door een speaker wil weergeven, er een trilapparaat mee aan wil sturen enzovoorts.

De datumcodes X2 en X4 op de gele Frako's suggereren toch ook 1989.

Hier een foto van de tekst op de soldeerzijde van de print.Heb even geen tooltje op deze PC om de foto te spiegelen en scherper te maken.Wie wel? Of misschien kan de TS spiegelschrift lezen.

Bij spiegelen lijkt er inderdaad 11-4-'78 te staan. En ik meen ook 'Funktionsgenerator' te kunnen lezen, dus mogelijk een Duits ontwerp.

Het apparaat ziet er inwendig trouwens erg schoon uit.

Op vrijdag 14 november 2025 15:41:23 schreef Aart:
En een TDA2030 lijkt het. Op een wat wild geroute print, zo ging dat.
Leuk om te zien, en vaak handig in het lab zo een eindtrapje.

Waar zag je die TDA2030?. Dat ding was toch een platte 10-poter op een koelplaatje voor in TV's en autoradio's. Ik zag hem niet op de foto maar is beslist robuust genoeg voor school-experimenten.

5 poten voor dit deel van de TDA20xx reeks. Wellicht is het de verstekeling op de voedingsprint.

Op donderdag 13 november 2025 16:44:51 schreef Hubie:
Die rode knoppen deed mij denken aan dat rode Handykit zelfbouwkit spul maar dat is weer net even anders.Wel uit dezelfde tijd denk ik.
Misschien heeft de schematheek (bestaat dat nog?) een handleiding.

Toine (Hultermans?), PD0MHS, de man achter de schematheek is overleden in Januari 2024. Inderdaad kon je daar kon je altijd aankloppen voor verloren handleidingen en schema's. Of het is overgenomen door iemand die de legacy gaat voortzetten is me niet bekend.

Ik zie op internet dat PA3HMP het over heeft genomen. De schematheek.eu site is er niet meer, de site van PA3HMP (.nl) ook niet, wel in the WayBack machine. PA3HMP woont blijkbaar vlak bij mij? Ik kan wel even aankloppen - maar ik ken zijn precieze adres niet. Iemand hier wel? Misschien is PA3HMP CO-lid?

Op vrijdag 14 november 2025 16:17:16 schreef Francisco:
[...]

Maar hoe werkt dat dan (rechter gedeelte), zo te zien loop de bedrading alleen naar de voedings print!

Die print rechts boven is geen voedingsprint maar daar zit de vermogens versterker.
De grote condensatoren zijn zelf onderdeel van een voedingen en daarzal bv + en - 15V op staan. Op de elco's dan. Daarachter zit een power opamp die tegen de behuizing zit. Dat is geen tor maar heeft 5 pootjes.

Bovenste bussen zijn dan input. Ik denk dat die eerstvia de potmeter gaan dan dan via de zwarte coax naar de linkerkant van ver opamp print.
De uitgang van de opamp is de grijze coax en die gaat naar de onderste banaan bussen.

Wat ingang en uitgang betreft zal het wel kloppen maar ik denk dat de +/-12 en +/-2,5 alleen voor de onderste bussen geld. Moet ook wel want met een ingangs impedantie van 10kΩ loopt er bij 12V aan de ingang ook maar 1,2mA.

Wel nieuwsgierig wat het type nummer van die power opamp is. Ik denk een L165V wat in de jaren 80 populair was.

Maar zoek eerst het type nr maar eens op en lees dan wat je er maximaal aan spanning in mag sturen.
De versterking van opamp zelf is vast ingesteld met weerstanden. En als je dat deel van het schema even optekent dan kan je de versterking berekenen. De potmeter aan de voorkant verzwakt enkel maar het signaal wat je instuurt en daarna versterkt het IC dan weer.

[Bericht gewijzigd door benleentje op (14%)]

In principe is het schema optekenen van de opamp niet nodig.

Zet met een externe voeding 100mV op de ingang en draai de potmeter van 0 naar maximaal en meet dan hoeveel spanning eruit komt.

Als de potmeter op maximaal staat en er komt dan 6V uit dan is de versterking 60x